Literarishe bleter · 1925-09-25 · 73 (25.9.1925) · p. Seite 122

73 .זא ליפערארישע בלעטער 122 גאך רער, וױ ד ױאדעמקייפ, ודאש ג״ס םרן א־ש, וד׳,־קס אױף אונז דער געמיזז £־; ס־מגעם־ל א־ן אומגעבונדנקי־ש, מ־ש דועלכן ער באטראכט ד םאדמ־ידנמטע םענטימן אין םאדש־ידנמטע דאלןם- דנעש. - אט תלק א־ן או־םםערקזאמ, א־ן :א־ל־ מ־ט אן או־מעדגע־ ודנלענן ב־ען, אבער ־טטענדיק אן ק״ן דרט םארא־דטײל. םאד זײנע בר״נד פא־מאגט ער גאנצע אוצרור״ םון דן ווא־עמען הארץ; א־ן או־ך ינײ ז״נע קעגנער א־ז עד םול ם־ט אנטונ־- און ט־םז־נ־קער באצלונג. ר־ט נ־ד־ש א־נטערעש א־ן לענעדקעד באוואונדערונג םא־גט ע־ נאך ד אנטדקלונג םרן דעש נ״עם ל־טעראדיטן דור א־ן סראנק- ־־־־ נײט גדוים אנטונג באצ־ט ער זיך צו אזעלבע צוו״ פארש״דענע ד־נטער, וױ ם־ליב• מ־פא און אנר־ דע מאנטעדלאן. רען ער רע־דט רעגן לעצטן, דאבט זיך, װי ער ראלט א־נגאנצן אי־פגעלו־־מן; אט אנאלידרט עד דעם דכטעױשן טאלאנט ם׳־ן יטעםעד פון ״םאנז־צ״/ דער טרוים/און דדנגט א־־ין ט־ט א נב־א־־טץ בל־ק אין ז״ן צ־- קונפמ, און עם קלינגק אם א־ן ל־־דנ־טאםטלעבן טאן ז״נע רערמע,־: ״ער וועט העבער דעדגדײבן... רי דאנונצ־א״, אד־ ענדקט ע־• ד אטנציא... א־יך דער נאמען רערט הערמאנט א־ן אונזער שבדעם. אין נאםר״ איז עם א־־נער םון ד רא־נדערבאדםטע צ־םאלן םון אונזעד צ־־ט, אז דער דבטער פ.־ן ״דזשאקאנדא״ און דער עט־קער, רעלבער האט םארפאםט ״ז־טאן קױםטאף״ ,- צריי םו־״־דיקע טערםעדאםענק, האנן דך גע־טראפן א־־ף דער ,זעג אץ ו־ך ל־ב באק־ביען. ראלאן האט באגעגנט דעם ״דנגער פון ליבע״ א־ן דן שטורעדד־קער ױגנט, ער האט א־יך שפעטער געראױנט ב״ א־ם א־ן קאםאנט־טינא. דאנונצ־אם פ־אלאץ. א־ן רען עד דערמאנט נאך אזױם־ל יאק דעם דעראבערער פ־ן פ־וב־ע, לעבט וררער אויף ױ ם־מםאט־ע צו דן אמאל־קן חבר א־ן ם׳נאהעדשט א־ם אן ערלעבע באג״םםערונג פא־ דעם גדויםן א־ט־אל־ע- -<ן ׳ —4<׳ און רען ם׳ק־מט אדיף צו ,־י־ק רעגן אנאטאל פ־אנם, א־ו־ פאדשר־נדט די ם־מפאטיע, און א־ר ארט פארנעמט ד־ גדיםמ־ט־ק״ט. מ־ט ראם פא־ אן או־פױבט־ק״ט און ױגנטלעבן ה־אנג עד באקעםםט ד־ םקעפט־־טע פ־דאםאפ־ע פ־ן עק-פ־עזידענט פון דעד םראנצויז־שער ,־עפ־נליק: און דאך, ,דען א גרופע ל־־בטדג־קע י־ננעל״ט האבן געהאט ד העזה צו םאר־טרעבן רעם נאמען פ־ן גרויםן טו־טן, האט עד נ־ט גע־קאנט־ זיך פארהאלטן רולק און בפנ־ בל עם אויםגעהױקט ז״ ז־ן טיםםטע פא־אבט־נג. ניטי, מוםאליני-זשױדע, זשארזש לוא־... די אלע א־ן פיל אנדערע גע־טטאלטן פון דער פאליט־שער רעלט װעק וד,־ך אונו דערמאנט א־ן אונזער געשפרעךז און .א־ך באראוגדעד ד־ אומג־ער״נלענע י רד־ק״ט, דעם געזונטן חוש, ד אבסאלוטע ערל־עכק״ט, מ־ט ,רעלבע ע־ דױקט זיך או־ם רעגן די םארש־ידנםטע מענטשן, נ־ט לייגנד־ק ק״ן אבט אויף ו״ער פארט״לשער אגגעה־ער־ק״ט. א־ם א־ט דער ר״נ־ק דעם א־ט, װעלבן ז״ םאדנעםע־ן, ער באטראבט דעד אמתן, מענטשלעבן רערט, א־ן אלם געש־בטע-םארשעד ט״לט ער ־עדן פ־ן ד צ־ דן א־ט א־ן דער צוק־נפט. ־ ױ דר״ ־טעה, רעלבע איך האנ םארבראבט אץ רער געועלשאםט פ־ן ראמען ,־אלאן, א־יעעהערמ ז״נע אנשוױנגען און באטראבטונ- נען, דנען שנעל אדינער. א ביםל פארלו־רן קל״ב א־ך ז־ך ארעקצוג״ן. ער צ״ט מ־ך אבער ארעק א־ן אן אנדער ארט, בד־ צו װ״זן מ־ד ד־ ב־לדער פ־ן גאנדהי אץ םאגארע. טאגארע, גאנדד,* און אויך גאדקי... ד דאז־קע דר״ ודטע אץ אזױ םא־ש״דענע ד־בטער ם־לן אן םלוצלונג מיט ז־ך דעם חלל פ־ן גאנצן הױז. עש דאבט ז־ך, וד דאם ד״־יז ראלט גע־טמאנען קעגן די אלע .יעגנרארט-קאמפן און שטורעמס פ.ץ דער צוקונםפ. צ־זאמען םיט ױ דאז־קע דר״ באראוםטע װעג-װ״זער פון דעד װעלט, ,ראבט און בעט דער גזיר םון װילנעװ. דער קאטף און גלויבן א־צט־קע ט: •^.***. א־נדיע , ־אי מחמ־א; >*■•-- אמע־־קע און ־אפאן;דנע דאם בא־ראטע ׳ך אויפצעטױיםלען ׳ן א־־פמערקזאמק־־ט דאם אלץ־ לאוט א־־פרא: אן א־־פ: ־אם אי .ע חלוםו: ׳א״־פא״גט א־ם אפי ׳^*••••••*••■ פ־ן א־נזעו קוםענד־קע קאטאםטג־אפעם. יםעד עו און ראדנונגע־ן ינען געצרא־נגען ז־ך זארטרא: און ערנפט ׳<״ '11!ארמאז א־ז אי 2א־ ױ ,־אמען דאלאן *•••••^••—••^ ^•••£••4***• *•• יעם דנען ניט ם־ער, :״י־אפ אד אלע קאטא: א־ץ יצאצן. צ.ל״צז די ־:חי־ קאמף צױשץ ל־בט ״־קז פא־מעץ פ־ץ א־ דאם לעבן א־ז פא־ א־ם ה״ל־ק און ער פ־לט טױט. *ץ לעק איז יעק באדראטן ־טמ־־ב־ר ער ב־־. צ־ ,־אטערען ד״תז־די, אי־־ף ױך ױ ער :עמט זי א־יף ם־מ ז־נע >*• •■• ^•*•••*•••• -ו י י -ט ׳ו ־י ׳ נאדיי ראזט זיך :־ט ,־אםען ־עדט ,רעגן דנע פר״נד, ־טפ־דט מען, װאם פאד אן א־מ־טאצנאדע פלאמען עם פלאקעוץ —טזי״־ בלא יגזא-ז א־ם. ז־ט־ר,;־םפ־ע פ־אנא־ א־םטראטי, העדמאן העםע: דאם ז״ שר־םען א—ם בשער״ דעם שמועם. יעהן פ־ן זי 1ו ״ו ם־ט שטאלצ־ע־ר מע־ ױרנד־קע־ צ־ ז״ן נאט־ר. טפאנ־: ־ארט א־ן נל־ק מ־ט ש־םע, ו באגו נאו אװ־ ט־פע־ פ־א־־טטעגדענ־־ט, ,ראם רעדט י 1 יבע £אש״ *