Literarishe bleter · 1925-09-11 · 71 (11.9.1925) · p. Seite 89

89 ליטערארישע בלעטער 71 .זא -ע,-. ,ײאד זײנען א־ע־ ד, װאס זײנען םיט צלאנצ־ק יאר צוריק . .׳־? מעגלעכ- אב־עקט־,װע אט נ־ט ק״ן יזנ דיי דעבדעי ו <. לג־ - הױצא ײדשזס נאד דע־ ג נל״נט ״דעג־נ יטוד-נא ־ קרל א־נזע ק־טן און ־א־סטז״ן. םאלקס-לעבן א־ן בא,ז א־ן נאדן?ט א ער "? אי־ף ,דפל ו * . *-י . ז לעצטנס : צ־ונ־זס א־ >•**•••••• <^1 <.4-1 א:<ן דע־ ה ,שן ז״נען ארעםע יטינ ־ס פון ױ רךז׳ עקא:; רעס צ־זאםען מיכ כעדענקעז םען ־אר־ ײריעןיזנ, א:עד די £* אפגע־טװאנט ׳, מאל א־ן א•;־• ארע כאד, אז :אר ד קולטזר לאט נאײד־• ,דעלן מ־ר אי ״׳ ״ו ״״ <*ו א־יף דאבן׳י/ינן האט לעבנ־׳םעירײג/ ארן אפלאזן א-;זער א־יעט פא־ יע־ ײד־טעד ק־לטוד א קולטור לגרד. - אדעד גא־נ־ט: נאליט־יטן, גאנצן פינוץ, װאלט דער ײדלזע־ לעבן א־ן אױן׳ײטדאל געדא־פט םא.־שטעדן א ״שםעל־ן׳טאם־, װי, לם״ל, אםעדקע. אבער עם איז רװקא א־ן א־־ן׳־שדאל נים דער םאל. נאך ם־םציק יאר לעבן א־ן אר־ן׳־שדאל װעט א־ד צװישן ד ערשטע א״גלאנ־ע־ער גדנג רנ־יק שוי] אונטערשײוץ צלישן וזסישע און רוםענ־שע צל־שן ספרדיס און אשננזים, צװישן אײראפעעד אין תינונער, װאו עס הע־רשט אסילו אן אנטאגאנ־זס. צ־ קאן זיך אין אזא סנ־נד, א־־סב־לק א ק־לט־ד׳נא־ן םא־ א באלעגונג, ,לאס האס ק־ץ םאנן נאדן ניט אץ ערגע־ן אויף דעד עדד? די שול? ד דע,־צץנג, זאגנ־ מע;, .לעט .יאטעװען. םיד ,לײס;, אז ד שלל נ־ט ניט ראס לענן, א־ן סאקט־ש רײדן העב־ע־ש אין ױ קאלאנ־עס ה״נט לי מיט צװאנצ־ק יאד צ־דיק נאר ױ $60? די נייע איטאל:יעניושע ליטעראטור דער ס־־ינ ם־ן אײזן א־ז סא־ א־ס א םך אנגענעםער װי װערדיס אסערע. דעד ם־טודזס א־ן דער א־טאליענ־שער ל־טעראט־ר (אחו־ן בל׳ ע.־ל־י שקאצישע ארו־סטדטן) האט זיך נסעט אויסשל־סלעך אדיס׳ געוױזן או־םן גענ־ט סץ פאעזיע. טאר־נעטיס ראםאנען ז״נען לחלוטין נ־ט א־נטע־ע־סאנט, ס־ל א־נטעיעסאנטער ז״נען זײנע לידע־. כיא־ז א א־נטערעסאנטער סדװ צו שאסן א ססעצ־ע־׳ן םאעט־שי טעלעגראס־שן סט־ל, ,״אס א־ז צײטנװײז שטא־ק און א־יסדר־קס־י •••••••••*•, יער האנן שטא־ ־ ס־א־ע און ס־ײען סע ז־נע ליז =■׳: יע־ ,, -■ ׳״<] ױ װע,־ק סון סאיאצעסק־, םאאלא נרוצצ־, גאװאנ־, לוטשיאני סאלגארע און אגד. זײגען א רעזולטאט פון אנ- •••>••■ >•^••••••* םיטרךי: פראד,*נ •**• •י•• א־ז שע געזעצ סטדאקטעד טעאדעט־ש־״ײ נאגײסטעדנ־.. זי :אנן א־לו־סט, םאניפעסטן, צ־נו־פגעשטעלט נ־ט קײן סאסנד־קע ־עדטע־ אדע־ א סטעדלישע פאדגלײנונגען, נד א־ו־ אד־ס אינעדדאשן דעס לײענעד. די מלחםה האט צעש־טעדט ד פיטודסט־־טע גדזפע. א״נ־קע- צװ־שן זײ םא־״נעט־ - ז״נען גענליבן ט־־י דעס ,־ײנעס פוטוד־זס. ברונא דאםאנען אינעדקע ז״נען אר־נע־ד א־ן פאיש־ײ־ענע ט־ד־זס א־נעדגעגאגגען צ פ־גס כאדא א*; י 1 ׳ ז־ך א נ״גוג; צ־ ד׳אנונצ־א, קעגן ,דעלנן דער פ־ט־ד־זס האט טא.־ק געקעםפט. א־ן גא־־אג־ס װ;־,־ק דאט ז־ך געגוםען פ־־׳ן דעד אודנאניזס - ד פאע־־ע פון ש־טאט. אזוי דער רע־דאדוצ־אנע־עד ג״סט האט גע־נ־םעץ פא־לאץ דעס פ־ ■ ט־ד־זס. א״נעד פון ז״נע ,תלםידיס, םאדיא פוטשיני דאט אפ־י1־ ט. אטעהוינן ש־־־נן א ,־ײן-א־גט־םע ד־דק, דאס נאז•; ל־נע א־ן הא־םאנ־ע פון נארו־ק־נג. און דעד בולטסטעד צדשן ד־ פ־ט־ד־סטיש־ע ש־ד־־נע־ װאני פאפיני, האט געענד־קט םיטן קאטאל־צ־זפ. דער פוטוױזס האט אפגעטוםיט און א־ז, אלס גאנצן פארשװאונר;. ער ד.אט נאר, װ־ א פד־ל־נג׳שט־דעס, אפ־ א־נ׳ /\1 דער פוטוריזם און די איבעריקע לעצטע ריכטונגען ױ א־נמע־עסאנטסטע ש־פדאצ־נג פון דעס א־טא־^־ענישן א־דעאל־זס א־ז אן שװס םסק געװען א־ן א םשך פ־ן עטלעסע ־ארן דער פ,־ ט ו- ד ־ ז ם. ד עװאלו־צ־ע םונס פומוױזס האט געג־ג׳א־בעדצײגנד דערװ־זן, אז א־ן םא־גלייך םיט זײנע שטרעבונגען זײנען זײנע ב־חוח צ־ קלײן, א־ן אז זײן טעאוײע א־ז פ־ל א־נטע־עסאנטעד פ־ן זײנע םםשדחדקע דעװלטאטן. דער סום־ױזס איז אי־פגעק־םען אדאנק דעס, .װאס ד־ א־טאליע- נ־־טע ־שנט האט געװאלט אײנםאל פאד אלעםאל אװעקגײן ם־ן ־־ :םאס געװארענע פאדאנגענהײט׳זנרונוח, געװאלט זיך באםד־ען :•־; דער א״ביקע־ ט,־אדצײע׳קנע:טשאפט. פון דאנען נעםט ז־ך דער ־אםף-לאװנג פונם ם־טודזס: נ־דער ם־ט די םװעען, גענוג זיך בא׳ ג־־סטעק מיט דאנטע אץ םעם־א־קע, א סוף צו אלע קאםענטאד־ע;, צו דע־ ליטעראר־שער סנאי^אסטיק. סיאיז ג־ט קיץ צופעל־ק״ט, ,װאס גראד א־ן א־טאל־ע-דע־ס גדו־סן בית-עלם־ן םון םענטשלענן רוס - א־ז געבו־דן געװאדן רע־ ג־ו־סער פ־אמעסט קעגן דעד פאדגאנגענה״ט. דאס סדאגראס םוגם ם־טודזס א־ז געװע; א נ־סי נעפלדיק. ע־ האט געקעפםט קעגן דע־ צעדטלענק״ט און קעגן דער ידדה :•־; קונסט, קעגן ד ,־אםאנט־ש״ע ז־םצן, ל־נע-ל־דע־ א־ן םס־נאלאגישע פ־ט־ם א־ס א־נטע־עס־רט נאר די םיזיאלאג־ע א־ן םדים־ט־װע גע- נ-־לן. ער האט באזונגען דעס נוח םון ם־סקול;, ענערג־ע, ד ח־השע '״דנש־אפט, םלחםה. זײן אידעאל איז געװען א מענטש מ־ט אלע ׳״נע א־נסט־נקטן און נאגעק, א םענטש, װאס זײן נאדף א־ז ־אםף. קאמף, באװעג־נג, זיג האט םוטודזס געװאלט נעמען אלס טעםע פ־ן גײע־ קןנסמ. באג״סטערמ מיט דעד טעכניק אדן װיסנשאפט;, ־אט ער געװאלט שאםן א ליטעראטור םון אעראפלא;, םאטאד, :יאשײן און עלעקטר־ע. ע־ האט א־ן זײן םאעזיע געװאלט םאיקע־- :•עדן דעס םיבע־רהאםטן ג־סח םון זק צײט, און םארז־נערט, אז