Literarishe bleter · 1925-08-28 · 69 (28.8.1925) · p. Seite 56

69 .זא ליםערארישע בלעטער 56 לעע די נייע איטאליענישע ליטעראטור א געצנר־נער אדן ארט־כמ, א זאמלעד £־; א־נערלענועען א־ן גענ־טער פש־באלאג, האט ראנונציא אויםגעאדבעט אן א־יםערגערי־ג- לעך דײכן אדן געשל־פענעש םט־ל. ער צערא־םט אין זײנע?ואם־ננען אזדיפ־ל נליענדיקע בילדלעך, װא־נדעדיאדע םא־גלײכוגגען, ם־נק- לענדיקע עש־טעטן, אז זײעד אםט מאטערט א״ן דעד ילענדנד־קעד א־צר פדן רא־־ט א־ן פאר־טטעלוגג. צ״טנוױיז גדענעצש ז־ך כ״ א־ש די ־טײנק״ט מ־ט .־־טא,־־ק, אדן ד־ גע־טליפנקײט װערט ק־נשטלעך אדן א־בע־געזעט־קט. ד־אנדנצ־א ד,אט ליב פאזע, דאנ־ר, טעאטד־אלן ז־טעשט א־ן <ט-עק=. נאך דער ר״קדפה פון א־־בער״דענט־ט אין עםטעש־יטן א־נ־ דיװ־דדא־׳יזש, א־ז דיאנדנצ־א געק־דען צדש עששעטי־טן ה־כ&אדיפ. ער האש פארגע־זע־צט קארדדטש־ם טראד־צ־ע א־ן א־ז געװארן א זיננע־ פון ב־,־גער-טאטי,רן. ער האט געטרד־טט װדע,־ באר־מש צד םאכן איטאל־ע, געװארן דער שעפער פדן פאעש־שן אדן אגרעםיװן נאצ־א- נאליזש, א־ן 1914 געשריבן לויב-געזאנגען דעם זג אדן אפילד גענד־ מען אנט״ל אין שאל־טישן קאדף. אין ד־אנדנצ־עש ״פאטדיאטישעד־ לישעדאטוד טדעט ד״טלעך אדד־ש די קאלטע ,־ושא-ק פדן ו״ן א בישל-אנגעבלאזענעש שטיל, עש װײזט ז־ך ב1לט ארד־ש, אז ז״ן פאנטאזיע־שפיל האט א־ן :יך װײניק פונ־ קען פדן א־נערלעכן פ״ער. ז״ן זאםלדנג ״נאקש־דך <.־192> קערש ער ז־ך צדר־ר, פר־ע־דיקער ל'י,״שער םאניר. דא־ט טרעפן מ־ר דעם ,־אמא;, פאעז־ע אדן דדאמע. ער האט זײ מאדעד- נ־ז־דש, צ־געפאשט ז״ צ־ די ריכשונגען פדן דעד רעלט-ליטע,־אט־ד אדן געשאפן װא־נדערבארע מדפטעדן םדן קינשטלעד־שע־ מײםטצ־שאפט א־ן פארם-פולקומענהײט. ער האש א־ײנגעפידט ם־ל נ״ע טעמעש א־ן באצ־דנגען צי דער װעלמ אדן מ־ט אן אדישע,־גע,־ױינלעכער ל״כט- ק״ט האט ער אפגעװארםן א שך שכאלאשט־שע םארמדלן א־ן מא- ראל־פארבאש;. א־ן א־טאליע א־ז ד אנדנציא מער באװא־םט אלם םאעט, ז״נע ל־דער-זאמלדנגען האבן א־בערגער־םן סיט קאדדדטש־ש קלאם־שן מעמער. ד אנ־נצ־א האט א,—נגעם־דט א־ן דער א־שאליענ־שעד פאעייע אפדײען םערז, בא־״כערט זי מיט אן א שיעור גײע, נויגזאמע דיטםק, זײן םערז א־ז שד־ן נ־ט אזוי שט־ענג קלאר, װי קארדוטש־ש. עד א־ז מער מדז־קאליש, זינגע,װד־ק. אבער דאך - אייבדרוקםול. ד־ פא־ש—דנארט־קע השפעה ם־ן דיאנונצ־א דו־ערמ נאך עד- ה־דש. ר־ השפעה דר־קט זיך א־יש אין הונדערטער װערק, װאש שפ־ג- לען אפ אמאל דעש עששעט־זש אדן ק־למ פון פא־ם, אמאל - דעם עט־שן אינדיװידואליזם א־ן אמאל - דעש אנגעצ״גענעש נאצ־א- נאל־זפ פונעם פאעט. דער ע־קר גרויש א־ז די השפעה גע,װען א־ן 11 ד׳אנונציא א נ ו נ צ י א, ״אש האט צ־זאמען מ־ט פאש־אל־ אגנעהויבן יענעש םער־אד ם־ן דער איטאליענ־שער ל־ט־עראמור, װאש צ־ט ז־ך פדן 1690 ב־ז 1911 , א־ז עננ פא־בינרן מ־ט קארדוטש־. ז״נע ערשטע ל־רער־זאמל־גנען האלשן ז־ך ב״ קארדדטש־ש פאר־ ינע־ ער־טטע;א־ע־ן זענען אנגעשר־בן א־ן ג״שט פ־נע־ם װעד־זש א־ן מ־טן צ־גאב פ־ן רעדז־אנ־אל־זמ פ־ן קארדדטש־ש אדן װערגעש שדלן גע- ו אבער א־ן די א־׳ע ,דערק א־ז י א־נד״אדט. קא־ געװאדן גאר ד־ פארש, אדן נ־ט אנ־נצ־א פאדװאנדלט א־ן א דײנעם עפ־ק־ר־עןזש. |>'- . נעמט-אד־ף די װעלמ פ־־׳אכאפ־ש, עט־ש א־ן ער רארד־ דאנדנצ־א - עשםעט־ש, לײכט, גראציעז-כקעפטיש, אמא־אל ש. דאנ־נצ־עש שאפן געפ־נט זיך א־נטער דער השפעה ם־ן א שך שרײבער: װערלען, ראםטא־עװםק־, מאפאשאן אדן אםקאר װ״לד. אבער דאנונצ־א האט א־־ף אזא אוםן א״נגעװעבש א־ן ז־ך א־ן הארמאנ־ש ד־ גאנצק״ש ם־ן ז״ן פאעז־ע ארע װ־רקונגען, ־אנ־נצ־א פארמאגט א שטארק א־בערלעבונגע־ן א־ן א נ״ג־ר צום לעבן. ״אלץ, ,װאש ער זעט אדן נאענט ז״ן האדץ״, זאנט ער א־ן ז״נש א בוך. אדיםשע־פן ז״נ־ע שלאכט־; פונגען; א'ו אמת־ע או־פגאבע פון ל־־ט ד־ דאש לע־ן ב־זן ש־ף א־ז, ס<—־• -1 ׳ע-ן א ן ״א-־ו- א־ם צו ז״ן ״פארגענ־גן״, ״פ״־ער״ דעד ־ע־קר אין אין ז״נ־ע ראדאנען, - אמאליקן ג־עמי ׳־עאל, װאם א־ז טײל- ״ע־ט ער זײן אי און ״פעלזן-מ״דלעך׳ - ש״לד ק״ט, און א דאש א־ז ־משעגדק ד־ער ז״ן העלד - ו װײז באא״נםלדשם ם־• נ־טשע דיאנונצ־! ״ט־פ פדן לאט״נ־ש־עד מ־ט ז־ך דעם מהבר אל״ן — פארקערפערט א־טאל־־ענ־שן האלב-געטער פדן דער _ ן ל־עבט, װי ד־ .״אש־ע״, ״דעש ם־ענטשן, .״אש 1ו ע םארבאטן רער רדף פ רענעכאנש־עפאכע. ער .װ״ש נ־ט פדן ק״ן שוש מענ און פון ק״ן ש־ש געטלעכע געבאטן. ז״ן ,װ־לן א ז״ן בלוט - זענען ז״נע א״נצ־קע געזעצ;. ער לעבט צ־ל־ב פא,־- גענ־גן אדן ש״נק״ט. און דער צ־ל פדן ז״ן שאפן א־ז - פאר- א״דעלעק א־ן פארפ״נערן דעש פא־גענ־גןי־. דער רדף פון בלדט, זענען די גתנט־טעםען פון דיאנ־נציעש װער־.;־ט כ<ן ק״ן ל־בע, ער א־ז א קאײטער צושויעד, װאש פא־געשט ק״נמאל נ־ט, אז מען קדקש א״ף א־ש, א־ן ו,־אם ה־לט ז־ך רע-בער א־־ן א־ן אן אד־םגענ״טן מאנטל פ־ן פאנטאשט־שע א״נ- פאלן אדן װא־נ־ע־באץ ל־־.ן. א ־טט־קל צ״ש האט דאג־נציא, א־נטעדן .װירקונ: פין בדרזשע, טאלשטא־ אדן ־אשטא־ע־״שק־, ז־ך אפגעגעבן מיטן אנאליז םון מענטש- ש־שע א־בערלעב־נגען, מ־ט דער קאמפליצירטער שם־ל פון געפ־ל אדן ל״דנשאפכ, .־אש באהע־שן דעש מאדערנעם מענטש. ער האט ד־ב געהאט צ־ פאר״נ־קן פארשטאנ״ מיט מ־םטיצ־זם, זדכענ־שן פ־ן גאט מיט;עשלעכש-פדעכק״טן (״חשארא:־ עפ־םקאפא״ א־ן .דעד אדששדלדקער קרבן״).