Literarishe bleter · 1925-06-12 · 58 (12.6.1925) · p. Seite 4

.1* 58 דער ביבליאטעהאר זגיים*, *ן דממד אזן ־.ןט עד אין קמ־צע יטנמרקײט טלימ״ און ד$רט•?מדיכן, םיט ד• פון #ן אופבמוז״םטזינלקי ןלגםטלזג־, $ן עםזגקטן םמראילביקם ן :אנצע נ&דעריע פון ש־ל-דויףיםלפן, #־ל םלםריפ, חזנלם םון ות*קין, ־שטשים, סו*-• םת״ם, װאםערוטרעמרם, זאמרקכם >ג*ו.ר., ר?יכע זענען אןיםנעג&גבען סון דהבעד, ק־אבקרםן און עםלדעםדע. די לענםע סא•; :לקיד״ער םון שיל-ד״ײף. זללן ןןרמ שדײבי | איז זדל ¥ סעשהלע, * מרזינה םון *ן אזר םענטש, אזן דערלמכ־ םמבט זל מ קזזלא• ם&לן איי;-,-וק. די 8לע םלפן זעגען לו:• בק״כ ללבללעס״קינדעד, אלם דוסט זלך״ $ץ =*ם זללער םוף נללמ אתטער די װןיט, — **דלעמ ר^ים. ארן לדכקל ררםט זלך אש פין זײן עבודד., שון עבודד׳דבודא און עב־־ד׳הםפ־יפ או־ ממט ג>>ך ןןן עבורד״: **־אילביקם ד• דלרקלעכקרט םק שול-מיף׳ ר$ם קילעמ בײ איפ, װי לעגענדעם, און םמ־אללבלקם די לעבענדעם, װ$ם זעען אויס בײ אים רל ו א דלדקלעכקײם. אזעיבע דצען בײ אים דל *ק*רשכ -ע״טלגעגע ״לענעגדעב .דןנן זילגער גא1;׳ (.געקללכן םון סעגטשן *ק סםריב״). $ב; דעד אדםער-קעפל ניש ע3*ן 8 כז>ני!־ ױןגן ־עם טדבר. ט#קע איםגעלוס• *ערסעי־ אלן פלונ אזיסדרוק ,נעקללבז מז םענגמון און כ*־*ס״, $בעד ײיםיל ■שםות תמםדז און דליליקיים ללנם אלן ײעם אוב• נעלמטערמן ד*ץ, ליגטקי אלז זיכערן 8* און סעגםש־ אויך :ל־טמ, בב־ם ג$ך, װןן עם ו־&דם ויך -עגן ־עס ,לללגע־ סרן, דעם םאור הגולד- ח. לוגםק• ם*רצל*כנמ *לץ, יקןם עס ה*כ װעד דע־ציללט .־דןגן נאון און װ$ס ער ה$כ דאו :עשיגען. און זגם ב*קםם זיך שן אוי• כע־נמדייגלעכע נזדשםאלם סון 6 נבור אלן :ײשט, סזן #ן א״שז-האלדױם,' אזן אזגזעת צלמן, .זןן םעמושן זזמען עזזי קליין, גױ*־ טיק און װללי״כלןך, קעגלן די לענעגדעכ א־יף דעד איצמלקעד אויהישטעלוגג פו■ יידישש־ םלאכה און קתכט אין װללנע נע׳ שלגט זלך ע בילד פון דעם װילגער ם$ר• טייעםלסט ק א ד ק ל ן םיםן :$סען ״דער בלבלי^טעקמר״ דער בלבלי^טעקזןר איז פ^־נעשטעים >ולם 8 לויכמדיקע נעשמיןרמ כיט 8 ■־עםסר אין ד.*גט צװישן כ*־*ם. זײן בללק אלז םול םיט ליבע און צארמקלס. די אויני זעגען נע־דענדמ אין .־ע־ װלס. ־ןןב זענען אכע־;ישמ די װיללסקײטן *ון ללכםלקץ עת״ד׳ :ןןר דל װללמקײפן סרן סודותשולן ־גכר, װעלכע דע- ב־בל־^כעקאד נעשלטט אין דל ד׳ללללקע ספדים, םימ װןלכן ער אלז .*־וםנערלנניט. קאדקלן ד.$ט דעלם; א־יםנעסוןספ ־עם םהוד טון ־עב בעקיןגמן אדן װידנ׳נ בר*י״*סעק*- <װן יי^*בע■ פין איטערמוכ חײקל לונפקל• בל איגז ־טרלבט םען זייע־ װללניק װןנן ־עבע־יקע, ה-פםזעבלעך, ח^ן זיל אלילו ־עגען עגויב און װזרשן זלך נישט אין די א־ינן. ־חןד אלד ■״ונםקל? רןןס אלז לונסקל? אגנעשדיבן •נמלעכע ב־אשודן, אן *רטיקי ' ״?נן אג־סק*, :לס אםןןל א ביבל'*נר*פלשע;אמלין ל?;ן א נזײל בדירה אלן אן א־מא־ ־אקכישע־ צײטוגנ, זאטלט דדסטןךישע . ־^קיכעגב;, כל יםױ אזיסן ש־ל־דריף אין! דער בוג־יםטער סמ־*שון*בלבלי$טעק (אל• בע־ 20.000 אלמע כ*־ים), דעלכע עם בא־ װלאהערפ ־שעפער: שוןרזג־מער מאכאכ באן! עס דע;ען דא בלל אוגז נעזוגבהנ לײמ׳ ־אס קעגען גייבם ליידן אייער ,צויבעדבא־נ' •). זײ ז$נן, אז אלע מ־שן זענען אלן אים גךטמ םש אלע• ב־ע;. א־ן ־אכ נ*שמ בידײ אגיף ר* ל־גחגן... ד• װ־ס א:ען :עבעך, *ז םיר 8לע קע־ן ־אדמ >ור*י;, און אז אייזג־ ם*:אמ*רױכ דײטשע דיכטער אױ שריפטשטעלער צו טאמאנס מאנס פופציהסטז געבורטס טאג 6 ייגי 1925 הוגרערם לע״ ביבל־#טע• קארן, והןלבער װלימ אויף אויםװילגיק יע־ן םכד, זללן אדמ און זײט צללמ. לוגםקלס װעלט פםדים זןןק נלשם איז דע־ ש.*י־ד.ויף אין די אלמע מסרים, ־י קיזיזן, אלן דזיב? ך ד*װ;ט א*ן לעיגט. ע־ באנ־נגמ זיך נדמ א ״גרונרה ררכי צדוק/ ער ד*־ף :ישט דל װץלט. ער אלז דןןב, ־ןןיפ םען .־וסט .ןן נעסלעכ־ער ס#ן/ ד,אבם זלך, אזא ייד רןןש נ^רנישט װ$ם צי טון םלס די הןן־־ערגע *לדףטע שמי־ע• שמלש;־שט בי*ײ שןן יןןװאס... װלי מי 1 ל.־כן **:•טענלעך עמלעכע אלע דעכען באגײסטערט ש־ן ד־עם ״**־*ם \ זש־, איז לדסקי אי־כע־ םון בערעגכ א־ן סון זײן טמלקן אכ־׳םםעגמ. ־ןיכ אםתע הײל.*נגבכ*מל, דאס איז ־* דײנזערקיש סון דעכ ־לכמער, י *־עד װל איבזערע עלמערי ה$בן דןןב :ע־יסן: זײן ד־פאר. הײל־קלגסמלשר םון :אגבל הײלט עעדעדשע קרעגק דודך אן אײגמ• דעם :־מער :עז־גדקײט. איר הײלט צ־עשטײכלמן שס*ט בימ דע־ צעשפײכל;ער שדן די ילרישע אלנמעלימבץ, ־ז$= זןןל :**בט שעצן $ט דעב ,ילד סון שול־הויףק! װ$נן נאון אשילו םש דין אוסםןןלעראנמ• דןיםעד ה*ט אזז• שלל לי&ע צי *לץ אןן י ק״ם, שיטרעגגקײט -- דינען מלס םוםטעײ ס•; צר אלעסען, דןןכ איז * כדן תד בדדא. נדושקײט םון נײםם. אכ ־ד לונסקל, ווןלבער איז ךע־ , לונוסקי שלייםס נלשס זײן שס־אך (נ*= כעםמע־ קענער סון דעד יידישער ןנלט־ג,•; צו ־זןנקען!), אלז אזזי •־יפשיװ. װילגע, ל$זט שרױס םון צךמ צו צײס | ז#נמ אײך, װ$ם איר װילמ. $בער ןןזא עשעכ קלליגע ב־אשורן, ,דעלכע שםלדן ״; נאון װי דער װילגע־ און אזש ימ־ײבער און צו זלך םלמ זליערי אל:גג*-םיקייט אק #-יני. בלבליןןמקןך װי להבק• - קמן סעבן נן^ר מער הײמעו ה־יר־; ז. עכ אלז # נןןכץ קליעער כוגגען און ־ןוך אלז נלשםן) אין װללגע קיי שס-עקט אין דעם זײער א ג־ײםע חכםד• און דערימשר ד#־םן אייך, עב*רססט$נ, ןןסילו *לע שםעם אק דער יירישסטע םזן װעלמ - װימזג הירמ *בר*פ$וױס? :עלק־לש. םלם 8 8?״־ יאד צוריק ד^ש יער אדויבבזעעבן ןן בלכל .שון װילנעד נעכזןן״, ״מזערלבן א*ן שװ־^ד^ צלטן״ (ןןקוס?ציעי, צי אײע־ םוםצלקכמן יעגע ד*:קען, ױאכ טרינען, *ז זיי זעגען צו :עזוגם אךן ה*־םן :לשמ הי רס*אות םון יו״עי דאס־יממ בע־יעגב, זעט - נר$ר זײ קערן צו זישע זיכשרסטע קליןממן... •י .דזג־ צױבערבעד:' איד טאכאכ דא;כ יעצמע־. :רושער ר*באן. ער ה*מ אלכ בןןןןרבעמ :ןןגצע צען יאר צײמ. הער ר$• כןנ; םאדנעסמ זלך כלט דעש לעבן סון ד• ל־נגעג-־־אגקע אלן רעם קמי־ארמ י#ר*ס. דער י*שאן װ*ם הןןלמ ססגנ זײמן עג״ דלקט זיך מיט ־עם עדעטן ש$כ סױ דער ־עלמ-כלחטה. ־עגן מ. ם*ן יע אויך .לימ. ב**עמ־ש־״ טמ־ 8 ס־ל דס׳ט־ז ױנ• 1024. אונזער ה. לײװיה אין אײראפע :ילר האבז בןןתומעז א ברלװ פון :עליינמ העס שעגזל) א זיםץ מ־ן י• * ש*ד, א שאה, אשט סוז א־ך הוקא שטן^־בן; א*; א־צמ האב אלך עגדלעך *עעהויב; צו באהערש; ־י נרײ.מ*עו־־ת שזן םי־: ק־כםט. אבער איך, — ־ילטשע ש*־אך. װעל אײך ־עם־למ ג־לכן: ־עמ, עכ א*ז א כײב■ מער ם־ן אע־ע־ ליט־נרןןכ*׳־. ־*ק*ב װעםערמאן: נב איז :*שםא אויף העד רעלמ?ן אײכע־־עכע דירק־גג םין א ג־ויכן שדלשפ־ שטעלער, יץכ י#ל :לשס ײ-ן :״ללכצײמ־ק אן אעע־לעבע• זײן אויסםרעט; און זײן ע^טלעכער אײגםיש שמיצכ ליך אײף די זעלבע;עזעצן און דל זעלבע £*קטיש*ע;־־מדעג־יקײמ;, װל דעד איײם־־כ א•־ ־ןכ אױםטדעטן םון כױבה-ממע־, אדער נע• :ע־אין. עכ ־יםמ איב ־י צײט, רוםט אלם א*־ מלשכמ־ זינע־ ס־ן אמ -עם װ*־ט. אזן ־* צייט שןןםכ ־י באדינגיגנען 5*״ א*ס• רײן א׳יביקיש א•; זײן אודשמערבלעכקײט קען ק״ן ='ט**־גב:־ע- נ־שמ רצםם זײ;. יײן אי־ב־ק־ש א־ן זײן אופשטע־בלעכקײמ כעכט ײך או־כ ערמצװ*, אויף -י ה־יבע פ־אב;. סעםכ זיך ל־ש ־ד ־ויערד״אםטי. קײמ ם־ן זע־׳לשע אלבע־קעדעגישן, ״*ם זעגען צוליב איב ־? ־ודכגעסירם נע״ןנ־ן. א־־ אלן ט^כאכ מאן דערקע; אלך דעש :דייכן שרלםטשטעלער, ,ד^ס דןנ־ף;ישט בלײז אין דײנמיק; :רזיס; סא: :עם־יערט -ערן, ד$- דל קען םען צמ־יקשםײל א*ן *לײן בלךבן װען *זוי״סיל נריכן?! װללהע^ם פאז ש>ן5ץ: װער עם אלז אין זײן סינםם; יא־צע:• —•ק שו־ן :עװ*רן בןןהי־מג־ פער ז ײ ן םאלק׳ און =?4־ נרויכע כאפן םון סרעםד• ־דםראב-קע, '״עד עם הןט די ־ןנזיקע בא• ־־שו־ב זײנע :לשמ נעקויםמ םימ אגבוינ; זײ־ ק$פ ס*״ העם :עשסאק סזן פובללק-ם ־ע־ ק$ן סד־־ילק אדיב־טיםד־&םן די שװעל םון דעקםמן ־או־צעגױליק. .װײל עד איז ײנג, און כאמש -ערזעלבע- דעש שו־ן ק־־נם$ל נישט טער *־אסשטײנן דויך רי ט.-עס םון זייגע יא־ן אלן יע:ע והגלם, ד*ם אדאל ה$מ האם נעה־לבן .לעבן׳ םאי* אש ״עט עד אבע־ וױס;, אד אשמ באולצמ ע־ — הויך א־־ן די סע־בסעקמיװ םון הל ״ײטעססע כאל־ אײ אשמ פ־ײ שאר זײ; ב־ײק. םא=אב =א . הערש?! :אר: ־גר אײ ־ער אײגציקער -ײמשער *־:■ שיגר פ־־ אוגדע־ צ־לט, ־־אב שע=מ ־לך :־שט א ב־ױנע־ צ־ זײן. ־ם־ א ד אשילו א בלכל שכאלץ -ע־ײה. -ע־ האגזען^ער כירנע־ א.*ן טאבאב =אן אלד אדא ״־־מז אד א ־ב ט־נ־ א" א -,־:־:־, ״•ד כען זגר ״ײסט. אי עכ עקז־כמירכ א־— א אר־ספאק־אכיש ב־־כע־מ־כ. עכ א־ז * ב־דנערטוב, ־־^כ ד*מ;אבלע=, ־אב האט א *יבערן א־גסטלנקט םא־ =אב, ןיתוצ א־ל;עיעץ. שאד ד־ ג־עגעצן און ד$ם סטאבילע עכ ־אט א• עקל שא־ א־נע־ע־ אוטײבע־קײמ א־־ אפ:ע־־א*:ק*־מ, שאד דעס באאכ, — :ומ ע־ *אר ײך אפל־• :־שט טןןכקלר;. ־אב -א־־קע ב*־:ע־טוב ד׳אש א שטאדל• —ב פא־ ־ע־ ע־־כמבא ־עד קראשטאגששןר-־גנ צ־־־ש צ״ײ פא־ןן־ע גענגדאצ;. טא=אב =אן אײ ־ער שעגכשנר כײשםיל םון *זא טין שמןן־יצ; ב־רנע־. ארן ־יען דע־ :אגצעד א־י־עדער ם־יל םו; ד־־שם־ ב־־־נע־מוכ ״א־מ פ־־צ־כ אפנע• •־־־שש :ע־•^*׳ ם־ן ־ע־ או־ב־נדפלעך ס־; א—ע־־ע -ע־- =־; מא=אם =א־. הערבערם *ריאענבערג: ציולשן די;ר*כ—זן־.טן צ־ טאפאב שא:פ *־שצלקכסי דנב־־מבמא: .״עט שמ־־ן ־י הײטשע שפראך אויז י״נב ערישמ* פ־אץ. און אגז ןןזױ .־עט קליננען איר שםר־ך: ללב־נר. סללגעעדמער, *שגמלעבער, םיםצ־־. יערלקער טןןכאס בא־ י א־ך נ־אס־ל־ר כ־- אלײן צו אמ דינר ~?**קעד פײער*:: אײ• ערער. א*ר ה*מ מלך ששנ:־*ק =*מ א־־טע־•;ע*ײ*;לעכ־נר :עריב;האשמ*ק**ט און ו^־: שעלטלק*־מ באדאגדלס.;־שש ש־ן א=- ר>ןםא:־־יבכדע־ *ון *טרלב־ב־קעם קען כען דאכ זא;ן,;אר לאכ*־ אלן אמ ־;* י*ב• טונד־קער *טעד :״שט ־ש־באנע; ק*ין;ע• סען, אפןנל ד$מ איה =לך אםילו צ־ס־ל;ע קעכלמ אי; נעקיגצלט. אב־נר *זןן עלמערע דןןםע, װי אלך, ־■־*ם עלסערט זיך צתאט־נן כש אײך, -אט שדין ליבע׳־ ״ל צש־מלעפ• קײטן, אי־רער -י לאגג־ןןרבלדיקע אסג־נ׳ לאזנק־־ט. ב*מע, דײט נןןך רײ׳טער סי-; יױטעד. אלר װעט אין דרײסלק ין^־ *ריב,;$ך י־יער ■עצטער ןנװעקלײנן דל סען סון הןןנמ, (װי יעכ־שר האק־כא־, װןם ה$ט גא־ זײ;;ײן ״*;?בציקכטן ״עבגםי*־ ןןװעק• ה. אייװיק סון פארלז. אלז פ*ר:ז װעס דער דלבסער פאיברעגנען עמילעכע כענ. אלבער בערילז שון ־ןןו־פז קוטפ ע״ חײק5 לינסק: צװל״טז די ססרים אלז דער םםרןרטוז־בלבליןןפזעין אזז װל5נע. — אויף א אעעגערע צגימ קייז װןרשע. ־ל װ:אע א:ל *ועיבער טאטאס טאז דוינמ דער דורשט נאך דעם ײדיען ברך איז ררסלאנד *ו־סנ־מסםלעכע, און סון שאם־קע בעלעב־ ־יםטיק, װעלמ דאלן ה$בן אין וװינ יס דעם באכן.לעזער. נאנץ סןזוגדעד שש־־כ ״— סדאנע װ?גי קיאבלקש״. אוס^סהעכיק סק רער •ראגע צי הי קלאםיקער דגגען גײסיק אין שטמזי צל גללן, סזזן סלר קאנטטאמ־רן, *מ דל ם?• הערונג אויף די קלאכיקע־ איז 9 נרויסע• ם׳איז א סןןקס, ןז -$ם שםעטל ב*צ;פ זיך םימ א געװיםעד ג־יגנשעצוע צו $זו ג־בליזןטעק װען .אסילו שלופ״עליכ: ןןרעד ס-ץ״ אלז ד$-מ :רשמ^ די ד$ױ?ז נ■—:נשעצװג שסאטט, שא-שפדש זלך, םמ• .אויםנעקלערםן לײענש־״, ןןבער סיר םוק זיך נעזױס דעדפים רעכעגעז. איװ ןגבי^ א סיאדב דאי :עםט יײז און אויך כסעציעל צו םארװלרקלעבן די 1 פד$־עקטן װיןנן דדימע שכר״כסריםניקעם. ' #ב^ד דערםלם אײ :ןןך װללס הי ם־ןןבע :ישמ דערלילז* ײל שװ^רםמע םניעה איז אין יעכ, ױ$ם עכ םעלמ הןןס נויסלקע בוך, די ליסערןוםור, ראכ םיד ק$מן שארליינן דעכ שמעסל, באסדי־ילקנז איך א נןונץ ״ל־ינעם פ־־*נצע:ט הי שא־ע־ונג א*יםן בוך. פיר דזןןבן זייער װליגיק ס*#זלעדע װיס:• שאפמלענע אזן סאליםישע ליטעדאםוד, $בעד גאך װייגיקער ־,אבן טיר צ־נעעל־גך און אידע*ל#נלש סאד אוגז *ןעעכבארע שללנע לימערןומו.-. ט־ר ה*כן :ישס בס־נמ װןןכ צו :עבן לללענען רעם האלבאנאל^• בעט*-לק, העט שדאך-עבד־׳נ־ק, ־עב וױײלק• צותגרליטן יעױג״. ם׳פײ אגגעגוםען װן^־ן אלע כשלען העדצי, ןןז ס׳ז$ל אלן )־ש- :יבסטעד צ־לט נעשןןםן דעהן דר״ טעד־עה־ביבל־^םעק• לעך: א פ^סולער־*זן*שישע, סןןסייער• העדנדרלכם װ?רן, אז ־* —לשע ביבר״$. מ?ז אח לױעגעמלבלעך (ןןדעד א*זײ• לױ״נען) *$לן אלנגעשל^כן װןרן אין א״• נעכײכעם מי־יוז סון באזןןרנ־ננ כימן ב־ך. ןןט אײ אין קיקדקר :־בעשיע נעלתבען צי בןרןן־נן בלז 20 לייענשמיבלעך כימ נא;ץ היסשע כ*כל*#מעקן. :־־דכצלסיק =ײן? יחױז כיטלען. *י ־אכ ־י־ײפע כיך ז>ױ זלן *■־= ״4־קי־ף אײנ :־שט א־ן ־עהן שטעטל, איז ~־*:*ק=מ:כ אין ־;* :אעעזככע- ק-ץז״ שמאיט. כ׳איז אתתעצן אי=ג*־כא- און;לשמ -עדלןןדבא־־, ״ןןכ אלן טערסםגםײל ק-לז־שמעט (א־ן אפ־ל* אין גיבעהג־אלע) קייפן אפ־רי כא־;עלמ. בא־ א*;וע-ע ב־כהןןג־לועק שמלימ אן אײפגאבע צי של־כן *סב*בן כיט נעהעריי קע :עשעפטן אין דל ק־ייז-שטעמ, זיי דאלן :עדען אי*ף זלך שארקויפן -עכ ײרלשן בוך שט־בל, װען כ׳איז נ־שטא קלן ײ־יש ביכל, קײן צלטוגג, װען ־י נא:צע ארבעט בא• שמײם אין ײממטעזןען זןהע־ א*ן *יס• :ע־דאש־ענע דע-עכ... די צ״־־יטע ־ייעעג־ע ײיסנאבע אלז א דיק סון דעכ בי־ אלן שטעמ־*. איך א ריק םין, װייל דאכ קגאסע, ״זןם סלר שא-כןןב;, אײ אייך א *קד-הכציא־ת אין שטעמל. ־ףןפ ־#ײ -עדצ< געמז־ ,דע-ן ל ע־שסגם׳ כ־ז א־דשט־כ סא-שא־שס .״ע־; הי אייפפע־קיאסקלט פין א*ע נעהע־• ד־כע ארנאגען אויף העד ־אז־קע־ אוישנא• בע. כ׳טאר;־שמ -ע־לןךן װערן, אז די אכיײידוצ א־יף ־ע־נימצן ־ל עק־יבטידג• ד*־־ג ביב״חןמעק;?־ער אויף עשעגק;לע זאלן איגנאנצן פא־בלנ־־; די *ײ־לשע ב־בײ׳אפעקז א־־ג־ ״ ײ־לשע *שוביכ. באשײהנקלמ אײ אץ העכ שאל ד$כ •טע־־עכסכת. כל א;עוױכער עי-ערגיע קאן;עהאלדיק נרוים אײ דער הורשמ;אך העם "ילשז ביך אין ריבלא:־. שון יעד; שטאפ און שעעם״ ק־פען אן אין די כ־ע• פ׳נרינ ־ל־ישע צעטטדען (בןןםקדן, קיןר, פלנסק אהעכ) ־ריעות װץנן ־עכ באגבל אין ײדלשער -יטעד&םמ־. ־ער א־גםע־עכ אבער צמ •ל־-ישן שאםן האלס אלן א־ין י װאקכ;. אלן אן א־מירל א*; .עטשכ״ שדלכ׳ט .־ער באקאגטע־ ש.ײ• אין ק־לטי־-מיש־ י. דא;• ט $ר צ״לשן אג־־ערע : .״ קא; ־ען זללן א ר־-;נן שא־שעכ שיקן *ח פא־ב״ילמעו־; ־** *־בעמ. װע;ן ־עם אז ־עד. ראב םי- דאבן אקארשכ ל*ק,יי־*.־ם זל• אגאלפאב־נמ־־כ, ראל צעע• צײני יץדן צים פזנליכיש; לעב;, װקן אלן שנדנטל ק>(| בען אםילי אײף א דפיאה;ײספ ק־לגן קלן פ^ליט־ש ב*כל א־יה ײהישי ארע״, װמט שאר א כאכױייט דאם ״* :אגמ ארבעמ אײ קל־ב אי• לליעג״