Literarishe bleter · 1925-04-10 · 49-50 (10.4.1925) · p. Seite 17

17 ט ש ט ^6 49-50 ״באנאבט אויפז אלמז מארק״ אין מאםהװער ײדישז קאםער־םעאטר םי־ נע-.ערמ, װי די ק*מױלדמ ::אראדן •מטאכען פ*ז א"ן קל#ל מימ די ״דחמ :וכחזרת, וױ יר־ער־ קדיש נןןם *־ןבער אין .*עקײ־עם״, דײר זײ שממצען *־יע פין אײ; קױא*. אבע־ —׳גרםאר, װי דערשריש;־־ קריצען די לעבנסרעםיקע לייט-םאטיװי םון ״י קינדער און םו• די .שארמ־רעדג• כלי־יםר ז ידן װי סונבדינר־שיאאםלש לאכם — מ־זיק *ע־יעס םאל, װען דער בדחן פ־אדעס ײין פײ־יב־יםםיל אינם סראניזש־ ק*־:אדאי ' שאײקכ ־־נקןראצ־ע אין קןן*ד־מען און ק־־־נכ מײ*ק ־>>= יענען :ײע אוצרות ־־־?כ ־ע־ מיײכה׳שער ײייש־נך מ־עאםער ־אט ארײ::עמ־א:ן אין אינזע־ קינסט-קר*. םו.־. דא; ק־סס די שםיי שי־נב אנסאבבר. אן אבע׳ע ק*רעקםירע שםיר. זױיל יעױער אק־ שיאנ־ האכ ־א :עצײיםע ױערטער, און הנ• ־עכ יא־כ םוז ײין ןןננעלן־ן םזס; ט־ם; א־נהא־־ט ש־ן ־ײנר ־עזש*ס>־ישער ס־גד- שא־קאבפ־־צי־ט דודך דער אננעשסרע*^ם• קײט =וז "ע= כ9יע־ *ױן קאםםאילסאר. אבע־ ־* אקםיא־ן שינס םריכה־טעאםעיי יאבן ײע—י;, אי *** זענען םעסם־נ ־ינגען א*; א; אײיערגע־ ק *ט. ־?= דא־מ האם ־א און ״בײנאכם׳ :עקלוננען העככט סולם א*; א־יכ־ריקכשור, אײכנעסײם־שכ ־ורך <־י כא־ענ*::ע; א־ן ישעכמן, .דאס אדעלכע קא כען יעען :א־ א.ין ־עכ סעמםע־. אכע־ :*ןי־ א שידע־ע אוישגסבע איו אײכנעשאין אז־ף כיכאע״יסן א*ן ימסקינען. ־;־ רעזשיכ*־ האט אײף ײי א־־־שנעיי־נט י־ו אײשנאבע צ־ :עבן איין נעשסאים רעם בדחן - אין צװ״י *עריאנען. אײנער - םלכאעלכ י־ער ״אזך־ פ־גם ב־ח^ ־ע־ צױײנוע־ ײכ־ין יײן אםקרא:: או־ ) ־ע־נעגצ־־״נ. און דע־ בדחן דאכ :ע־ארשם י ײין ־ע־ ,־.יקנביין םון ־ער :אנצער שםזל, ־ע־ קינמד־ע־־שער אנשידער שיגם ק*ר• ניייןד אײ יײן א-עא״אגישע־ אויםםײ• :דדדע־ דיאם םאקע ם־כאערס :עשמםן ם 1:ײע נעשםארם םי; אן ערעגן׳שן, אונםיםען ־*־•ש; שנשיהטאםע*•. װ>ם קןןן כינ־קאכ■ םײם שםןןם;. קאן אנםבלויזן, דאם האס־ אבע־ ־חסנוה אײף םייסע אששר םון , רלשנ צ־ יײנע רעבע־זקע ק־נ׳דער 1 און ייסקזן האט באװײן״ רי ־ורך אוםאויםהער• ׳ *עסע ־*:אביק א־; .כא־םא־םא־םאלע' . נעפע־״יעכע שם־יננעןו קאן םען כםעם *־יף שם־ס־לשון •־ערנ&נצ; 9 העכםמ זדים־ייקכשירע ניייע :ע־שטא־ם. ־* שם־* אײ נענאננע־ן אויף ד־נ־ כ־נע אין אײשן באיקאן, װז עב האם זלך נע• שונע; ־ע־ *״קעמדנר, ־ער באר און די קו**־־׳ ש־ז ״ערמץ-ודו/ און י־׳-ג־ אי־קעכ• שע־ א•; כריכה׳שן סעאםע־ איז נישט * *ש־ם׳ער כאניײשנר אי; או־כםײסשער םיײק אײ ־א אן א־נאגישער מײ־ר םון רער עצב שםי־• האם טאקע ־ע־ ארקעםמער אי־ײ::־נס**;ן ײין נדײפן ־לק אין ־עי פא• :־כענטא־ע- שםיי׳ ־אכ ־ער שנאםער ־אם :עשאפ־ שײ .בײנאכם אויסן אלם םא־ק־. אײ ־יע־ כען :עכם אין אכמ, אז םמר ם־אכט באנ־־ססע־ם, א־נאנײ־דט און קא• א—:־־ס ־אב א־ץ בײ ־ער רלכט׳שםיל אײננע־יכםעם דיר־ פ־אפ־נבאר םײל. - חאם ־ע•־ ־עײםיסער כ. ג״אנא׳יכק*, קא *ײ אדםע רגשטארט;, תלמ האלט; אין אײן שרץען: ״קלניער אהײס״, א־ע־ ד־־ך *אםםניעשע־, ראכ ״ט***; הלרכלק און שזדער׳ אדי רי זײ ט-־עטן, רערס ״אםנעלאשן א יאםנוער/ און אלנסיס אײ םים -יל-אזיקע קלנ-־ע־. ראס יאגן אוים םין ה-רי ב*־ײ איײ :ע־םטאלט -עד בדחן: ״קלגד־נר *ײיםן :לשס. קינהער -עען :*שמ. ק־ג־ע־ הארםן ש־אםן :**;״ און •% נים זײ קלשערעך אונםע־ — כןנםערעך. אבע־ -אם אלםדארנ *דאלעט סנך דע־• ־•״ יײ; םראגישן קא־נא־אי. אן ע־ים• ־ז־ ־־־־, ־אב ניש א־לבער אין חצות-קינו.־/ :אצ־א^ן-ע תםילות, ־יאכ נײען אר־בע־ אין ־־־.א םין האנ־ר־רא:־־. אין א׳ ־א. א•; ר*־ם ־י־כן זלך?־־־; ק־־ פ־; -עד י ד״ך, םון א־נס;, םון רער יײם, ראכ ־א־פ; י א *־יר א־יף ־* עורכ־חה־עה׳דנשטזנלסן, א״נענע ק־רזת׳ נאד *ון אן אנ־ע־;*ױ־בן קולות םון קאבציאײ אז םשיה אײ שוין :עקיסען אי; :עשסאלם; םי; קריכםיכ;״ קו• ־־־. םין ־׳ער אושע־דוע״ם, אז ״עם ניש א :־יע־ העד- אוי־ ם־ננמש א־ן :?ם־. דער ם— אלז נײיכ, — םהיכה יכמארלף — ידיל• :עשיײען צו :אם דײםן זיך אין ה־כ־ *־נייכש־ אײ שו*ן אויםנעלײ-־יקס שאר א־עםען, רײל א־כעט־ם. ב־• *עדן קער . שד־נ-לם ־ד ב-חן, ־עד ם־דיס׳שםי־ע- ־ע־ ל״ן, ראס ~נקם אײף ״הײ־לקע ש־ינ-ר םין זײן ריב;;>ןםע:ס;עוינ-ל״. א־ן ־־:ע־ט איכע־ יײ דים־ כא-־קאסם־ש־ אין א־יף צ־ בא-ײן יײ א־ײ;. אז ײי לעגען מײם, אז .עכ זינקמ, נאמ ־א- היש*׳ -אכ שסעם־ א־ננאנצן*, *רננדעס ער ײך צ־ב ד.?קוס-ם*קיכ אין ר־םם א־ויכ די ם־שע שון די קב־יס. נאר ,זער *־עם זײן א בריה צי אעםע־שײ-; צדלשן ״עבע-קע ב־־מן׳ס אין כר־םנן׳כ, ־יאס יעב; ד־דך א בש.יף אויף? םיד א שסלרע״־ע, —ד א מםלקעלע״ א בעײ-הב־ת׳יש שםי־ערע״. װײי ״סעיןןנם ־•*כ ע- רבגיס אין ש־דוםים,; רי ם-ע-עס ־חני־ ־לנם״, ״א-נם םא־־א־בן, אין אין שס?סם• ר• אין קלײזל ם—שמע:•! ריקעו־ ת־דב;'. דאכ א־י ײ ט ע ם ע״ די םעניעכע ס*־ד-הםששה, ־ער םענ-עכש־ סי־ושעם. אל; ־ע־ שא־כ איר ׳ד״דאזיקע טעכע פא־ל־יקלעכמ און אנגױייקרס או־ף א בא• \ נוםענםידדן *ישן. אן אײנהײםלעכע םלםשןן• 1נש שין ק־נכם־קןןנסםרוקציעכ, ק?םסײ• םען, כיזי־ רןןרט אין ריבם, ם*־*־:יקם ־־-ך רע־ מיש-םע־יסאפם םון ־עישיםער אין א״ן ג-א;־*עז נעבו־. א; אנצז *א־שם־נמיקמן!ויריש-ײדלשן ־ כ־ם־אלסער :ש ־עד ק*:כס-ע- םארק אלן זללנע דעקןןראציע:. י־עד ־ץבצ־א** שון א״ן זײמ. הי ש•־* שד ־ע־ צרײטער, דל םארשפשטע טידעםכ, די :עםלע־ א־ן קע-ע־-גענג, אײכ־־יקכם ־ אי; זײע־ *יעבע־יקע־ מויטקײט אײ שײ• נהג־ רעבעדיקיש, קאכםײםע; אײ םאסקעם, אײכנע-;בםעמע א-5 עײפ?י .־י^י ײ. ..... ען ײך נא- <*= אין -ע.- ־ע־ט, ה״ מ־• ־1אריננע ־*נשםרעך פ*; אכא־. יײ בע־עג־ :אכס פינ*.־; ץן ־אש:־:: א־־פ; —כעכ~ק; םא;. באזײ״־ינרע באבע;ב; -—צ■ ... א.,ן אין םאכקדע־ ־־־־?; קאםער-טעאםע- רע־ט איצם אויםנעםיחם ט״־צעס ״בײכאכפ אזיפן ארסן שא־ק״. םי־ ב־עגנען אײנלקע נ־עםערע אריפצ-נ; שין ם. ־*ט־־אקזן־ב ארי םיקר אלן ״עםעכ׳ -ע:ן ־ע־ ־אײקער אײפשװײנג. ־ש־. י״ים ז7 אזיף -עם ראײקן;אכםקא־•, :א־אר א־ום אײן פ־ײע־ :־יםם, ־ועד, .-,־,־׳ת׳דיקע־ שארס־עס־נ־ פײ דע־ סאר♦ ש־־םער באהעםע אין רע־ שט־עננ איינ• י אין פ־א־עם קת־״םיס־סטיק איטע־^־עב םין זײן ליבן נא• , װײבע־ ש־ינ־ ••חו גאנצן ברויז םלס ש־צעכ טשקכצן, רנכ אסש־ :לשמ שטע:~ק םון ״בײנאכם״ :ענ־טענע. אב־נ־ האס ־ץיכז נעהײםן רעזן ב*וײ ד• ־•*; -ראםץם־דנײסע אײםנאב־נ, רעלכע איז בײ ם־צן נעבייב־ א־ננאנצן נישס :ע־עיט, טעאמע־ איז רץך קו־ם-כל טעאםער א־ן :ישט דראםאםירגיע. הץט ־נ־ נע־^־שט נע• םינען דעד עיקר ־* קינטטי־ע—םע אײס• שא-םירוננ םון אויף ארא איש; צ־נײםנע• פ־עבטע ש־צ־נב דעונגען. צװײ נעשפאהטן שון .ברנאכט אויםן אלשן םארק״ אלן םאכקדער ײדלשן קאםערטעאסער (נעלעק •-ע*-א-וצי.־ט) אין םען דארף זאגן, אז דער םלוכה׳שער ־ידישע־ שעאסע־ ר.אמ דלדאזיקע אי־ם• :אבן נעלעזט אויף א ניעכצנדלקן אוםן. *־יער שאד ארץ האמ דעד םינאםעד א־• :אנלזלדס •־עם אינהארם, עי י־אם םון .בײ•;אסם״ געשאשן א טעםע, .לערכע איד שוין;ישט —ים בין א כײושעם. דער =*־ק *וײםן אישן =*־ק איי;אך בא• ־ע־שט —דך ס״סרארט־נררעכ־נ שלטדן. זײ;עםען זלך םדן ציי״ קװאלן םו:פ אוי. לישן קאפצ־אר םיט זײנע תליינים, ריט־&־, :אכסדעכסער און ראםםכיעשע־. און *ין *־םע שםײ א*ז זכ־׳ שװזיי* צײכניגנ יגסיריב. ורם ..דער װ. װי באנרים; בש יײן נײע- ער י־ער ערשטעד דםום •ש ־עד בל;ע ״בײגאכם־ ־י םאגיםעגסאירע סצעניש־: םע; איכ באסת ג־ײםע.־ שאםמנ. :ענעבן םרצי איי דאמ בעקוםע־; שא־מעריע־מ:. י־ן א־יס־ יילן אזשן ע ק־יכ׳ דים־א• םין -צ,־׳*• א. א. א םער^ײר־ י ן־;: **־- אי־ סאציא, קאט—ישן;כ טיסע־ די :ענאננ •:אבמ אײף •:אמײ־ו ־ע־־ודײן ו—יש•׳ ק־יײ ־ע־ ־־*את־־םםי םאן םין שטאק• םא״ר האיט ״אנ-עקט״ ׳- . אלמעה, האס שאםם םיטן :־ ש*־ םיס א־־־נ •— - ־יצ־ת־קראנע־. *א־־י-םאדע־. ־ייבע־. אלץ רעבט :א- ועס היםםא־־ש םזיפ. ״עכ קריבן ײ קי*קעלעך בײ:ער, אין שוחםיס, שםשים או ב׳איז שײ יא־שזינען םען״. איד ע־ א נרזיל םא־ אין •*שישע כוד־יב, א*ן יײ :עםיגען ש־ין אזיס, םון ־אנען :עטט ד— זײן ״נע• ר־־סק־ש׳ ער דאט םארכעננע־ אין :ע״ שםאלט סק כלי-זםד, װעיכע זעכען אן צצ־ת םין פ־יצישן באי :ענאננען, שכ־ר׳ע ם־ן ״ײן :בך״. ־♦ כלי-זד־ ימזק םיין ש.־עק א־ײן אין בר־נעכ ב־ט -י אתמם־ידענמ: א*; ק־־י־ער ־ע־ ב-דל. אײ ש־ן זינע; א־אם. . ־עי ב־ד־; איל דע־ אײנצ־קער *־עבע־*• רער אופרו. סרײבום ער שפיל ס*כ -ל דא־ק׳נעשמאלס;, שלעננלם ויך שטענדיק צרישן זײ, א*שםאם:־יק םון יעדן קע־ זײ״ עק, *־א־עט איבעד זײ קד״צן, זעס נישם אײן רעב חיל״־ק צרלשן זײ רץס ־ידלען אין שול, און ד*, ראס רלםלען א*ן -ל קב־־ב אויםן בית׳עולש, רוםם ער אײ־ב דמ־ך הא• יוס׳שאק־ב דל םת־ם פין יץ קב—כ, או־ עכ איד :ישט צי -ע-קענע; צלישן די נעי •םםאלםן ם*; -ע־ שי• און די :עשיענםסע- םי־־״ם בית-עורב, 1־ז־״עדס איב־נר — -א*יקע בײ-ע רעלסן צ־זאםען םש דער ־ערס םײכ ראכציא• דער סא־קאםס־שזנ־ אזיסנעש־ײ ש*:כ בדח־: .אײע• :אמ ע־ איי באנק־אט י־ :־־ *־זנן הגען אין ־עם -אזלקז עולכ• התועה א־ײעעם־־ט אויך טא־ערנע :ע• שטאלסן: ,דלכטע•־, םשבילים׳ ציזניםם;, בײםיםםן, בינ-יסםן,?־בעסע־ א. אז. ר. אבע־ זײ זעי״ען אלן אלע ,לאייאגםן בײ איב — צ :עשט־קעי־עטע, .־;־; אײף א *ײ״ צ־נגס־טם־אך, ־־םן נ-שט א־־־ב קײן אסא• צ־אציעס אין זעגען באהת םשניליש־גאיװ א*ן קל:םםלע-ךם*״עם*יש. יאב יענען;י׳שט ק*ין רלכטע־לש אײכמדזל־םםע נעשסא־ם;, דשב־־־ש־ם־בליציסם־שע ״ארײנ-יעדאקםע״ באםעכםן. אבער אזיך דל קלנםםלעריש אויסנע. דיכםעטע םיגח־ן בײטן דך >לן דל םילע ראריאי״םז םזן ״בײ״״אכש״ אזן ד׳אבן :״שם קײן אידעאלאנישע יעזןוע. -ל :־נשטאלם; בלאגקען א-יס נישט באהעםטע :־שם בל׳ײ ־י״־ך א י׳־אמאםישן בפ־ר• דםעשד., ג*״ יײ7;״שם דידך א א-עאלא״ :־סן שטאנדפ־נקט. זײ צז־בע־ן ־עכ דיכ־ כדנד און ש־עקן א־ב אם א*; — םאגא• ־אםע ב״יײבם אן א -ענ-שײע־, פא—אזט א־יםן בא־*ב פו־״כ םא-עכדע—עכן :עם־ט. -ע- ס--הכ• אײ ם*ה ב־ ם־־* :עב־־ב• א :*שם-םא־ענ—קםע־. םא־ן סעאםע־ יענען -א נעױען נ-אי־-■ קע שײעריקײטן. אויסע־ *־עב. ־*אס ״בײ• י״אכס״ אײ, הי :עיאנס, :ישט קײן א •:־ כין םא:אראםע, איז —אזיךנ םאכא־אםע א•**; ײיע־ כאאטיש :עבו־ט. אן א טעםא• םײםע־ ־יט׳-דםדרה. אן א צעכט־א•; א־ב איי א־־ קאבפאײציע. •־צע3 .בײטאכם אזיםן אלםן מנ־ק״ אײ;ישם קײן םיעםע שאד טעאטער־שםל־, דאס י *־.ם־ײקלס זלך אלן אן אײ־״־יײס־עכעד קײס ׳ •־•אםאשישע האגרלוננען, -אם איז א קא• ז יאהזם־ היכס־׳ג־ישע זעיגנע;, אויםנעדדלק• י א־ן אםגע־יםענע, אםנעהאקמע —אלאגן *־ן נעשםענסםא־סיקע נעשםאלם;. און -ל -׳לז־קע ־יא״אגן אזן :עששאלשן זענען .•שם צתעםעסטיקם צ, א סרסמיסםן ב ו׳ ־ ש ע ם, צו א ב ם ו ה ה ם ע ש ה, :א־ זײ ^טרייקרען א;ע—םע ט ע ם ע. אבע־ א־יך ר־-אײקע ם ע ם ע נעשלנמ :ל׳שם בײ פ־צן כ א ש ס ל ם ס ע ר ע : ו;;,;אד זן;;-ע־מ ז7 שין -א~א:ס צו ־א־־אגט ב־יגאכם אייפן ארס; םא־ק״ האם א שר- ■׳ג״אנטן), א*ן אםיױ אלן א״ן או־ -ע=• ■:יבן װ*־*א;ט ראקרט םרץ אלן זײכע -יכ• :־נ״שע אויסשלרן. ״בײגאכם אז*ם; ארטן בא־ק־■ אײ א• א :־ססאלסן־םאגא־אםע םונם םארצ**;ע:עס —שן סלמלאלסע־ אין שטעםי, א♦ א ם־ן *אנאםםלקום שון נעשפש״סטע־-שינו׳־;, ראב ־נב איז װענן זײ שרע־ צו זאגן. צל *עם םען ײי אײםן .דא־ צי אין הלדס, װייר איזן א־• -#ב :אך רא־, אבע־ דםשות האבן יײ ־ ן ם־ן א בײזן דיוס. ינ םא־ק-םיאץ כימ *דײ םיסרםז־״קטן? די .־אנד;: א קאםײרלשע- קאסציאר ן : םלםבאי* םון פארנ״ירע־םע־ הע־ ן ־:•אםט איבערן נ*3צן שטעםױ און א ײהלשע י א־־ב צענטד םין שא־קירטער םאבט אלבער דעי ילדישער באםעלקערדב. שא־• ־י־ױע־טע הערשאםס פון בקורםמלי־סע פײלישע ריטער או; ני־־סםלעבע, באקײינםע אגםקענן םלס א נעץ, װערבעד אלז ם*ק ״ער״ כםק ״זל״. *ארקילםע אינעדלעכע באכט אין הע־ םא־כ םון ~רע—קע —י״מ נע׳ •סטארםן, װאס ריםן *ײיס א םםק,- צל *יעבן: *י• אהער זײ זענען םז־טע, ג־וםלהם אלע א־וב א־ן אלן א שיױ ר*ןב ״עס כ-עסט ז♦, דער *־א־ײם״. 1 .בלאגקען דא אר־ב :אכט־םײ-״יעך םלס אײסגע־א־טע בהיסםן, ־אב האבן שוין 1 **־לוידן דעם רײץ םון זלנה, אב־ב־ וײ | צשן צ• זיך -עם איםםאםענמן השק םון 1 יײמישע *1—י־שע םוח־ים, דאכ װללן און יכול׳ן נישה ״אין ר>ףב דעד יצר־דרע שםעקם •/* םאלן אדײן נאכם־וםסשיב םימ דענקעניש גאך םילשזג־ ,םאםע־עד.-״, -אפ ־עדט אן לשין םיט כאםע־לשון, אבע־ נע״ פלנען דא אגשכאט ערד׳פױישיקײט א כי־א• .אס אין דעד םא־ם ש*ן אויםנעמרלרנםע־ ווניע שארםלנסםעחםע םרושן, דאכ ר׳שן אן ריידנשאםם דעם זלםלעכן שרוב־ב־ה םו; ם־ע נעצעלסן און רײםן אש זייעדע ש;•;ער שון ״שםעקן״ ־עכ דארן יצר-הדע. ב־ט■ אםא- דערס ארץ אוישנעלעשם ױוי-ך אן ■;״:•־ד;ײי;ן *מ■־•־ ם־י **־;׳ ־?= ״•שא־;. שארן״ םשיח׳: אגםקע:;, ::דסט דיכ:• ־יק, ד• זענען דל כוירן, ר■ יענען ~ דענן, :ילם א־בבאםע־דמ א־בע־ אלן האשנ־ננט• •יאז; :אננ;אך :אצ־א־״א*; עײיס׳הכא ש־ן :ןדםשענכטעדא-םיקן הצ־ת־נערײן א־ן :אכט• *—■־. —ענ־ ~ע*■ ״א״טעי־ םאטע צײ;... ײיט :־ט א ־ב־ד׳ע־ א *־כם צום פיא*עהט פוז דער װאדשזוװעי אויפ־ םלדוננ םון ״י״ נאבט אויפ: אאפז טארקײ בײ דל ..װלצער״ אל; יאי־ 1921. (רעזשי העגרלכ בש־אעװלס בלנעז־פ־אײמט. ד״י יצחי. שלםעי.) םעסטן די כראםעס און צײר• ד•?ש״גש׳. גרויז אײן עי״עםענם ס~אנט -א אלז ז7 קופעג—קע, נײע שרײ- -אם תנען — קאג• קלני׳עד םלט יײעי* יארנ-אז; נעמר״ב. אבע- י בא:.**י״—ק אויך זײ ױ־עד; אםמ צעשדאקן דר-ך ן ש׳ש־. אק א־׳ א טצענע םון .בלנאכם אײשן א״םן םארק״ א*;. םאסקרע־ —יש־, קאםערםעאטער שארן םעאםער האט ז — :עשסערם — אײשנאבע צי:ײש*ײגםן ד• זעאיננען אק אײן קנװל םײ םעםאמיש, םיי אידעאלא• :״ש, זײ נריםלדן אדזס א צענמדאין אקב א־ן זײ אנמדקלען אין א כאשםיםטן לא• :ישן נאבאנאנ־ א*ן קינסםלי םעדײשנמקיים. ־ע־־ב־■ ילך ב־; קיט־ער.*-ײד. ראב ״יאנמ אויס *; ־־־״. אבער כאלד ומג־ם דאס װיבערנע• ־*סן ־ידך דעש דזרדת׳ױלקן ״ק־ד־ער, אהײם!״, םארשמנ־קט רודך יע- ־אי• םע שיגס גאכמרעכמע־ : ״הים אײך *א־ ג־ישיד *ודער דעם וריסדוף : .נאכם״!״?*:ם לאםםנלעשע־. מ. ליטװאקאױ