Mannheim
Compact Memory

Literarishe bleter · 1925-02-06 · 40 (6.2.1925) · p. Seite 2

Scan of the page
Image: UB Frankfurt, Visual Library (IIIF)
Journal
Literarishe bleter
Volume
1 (1924-1925)
Issue
40 (6.2.1925)
Date
1925-02-06
Page
Seite 2 (sequence 2)
Language
Yiddish
Belongs to
journal issue
OCR quality
52% known words query
IRI
…/4795427-8773773-8773823--00296-4795702
Visual Library
page viewer of the UB Frankfurt

No entity mentions on this page.

OCR text

^6 40 ט צום ענײ ״פאלהם־אוניװערסיטעטך פראגראם-לאזיקײס א פאר קריטישע באמערקונגען ס'װא?ען ר*ן זלד געיפאפז פןןד־•:: רזמע פאיקם־אונלװערזלפעסז, אפהע:;:: פח די;ע־םסעהסע ארפגאבז אח פאר ן אײסגעזעזמעם צוהערער־ערעמנס. ס׳װארםז ראז דעיבספפא־־שפעגז־י % 1;עםוזם זנלז אז אזנםער־עלר אלז סרא [ גיאם. פיז -:םאפל־טע איז 6ראװלנציע־<| אניססאלפ;, עס-עבע *סםופ, א. א. ך װל אלז עס אבער אלצס? אלד םח אפז זאנ;. אז ידיעענר.ק| דל סעלרוננען װעז רל פארילעזוננעז דל עקזלסםלרגרלקע פאיתס־אינלװערד ו סעפז (קײז. אויספלררעבז פראנר>:| ד,אפ קנלז אײנע* פיז זײ ני־סס פא־ עעםלעבפ. אדז צסםװילללק איז צילכ װילללק) קאז סעז זלד נליעס פאפרב; פח אגינררוק. אז ס אלז ראדס אלז;1 נררסער פאס צעע&אסם נעװארן דעד1 קעע׳עפאנד צום ילעקפאר. או; װאס ע:| אלז. <וים פײז םײנונג נאד ש־גער. אז| א<ע זײ ארבעסז?ױם א יעאבלאן. פידעיבפ אז אוז פ׳ענדלקם פלם דל צלי.־ | <עז. װע?כע האבן ׳שויז א חזקה אלן ילדליעע סאילקס־אונלװערזלפעס;. ס־ק<לגגם פאדניג װען פ׳הערם. אז 1 אלז אײז פא<קס־אונלװערזלםעס װעדש| רודבנעםלרס א צלק< העקציעס ססעציעי פוז דער ראפאגסלעזעד 8וי<למער <לסע־ ראםור. אלז א צװײסז דוקא םוז גײעספע קאגסםלסוציעס, אז אלז אײז אוז דעםזע?בז פאגקסיאונלװערזלכעש װעדפ אײז קעעפםאנד :ע־א?םז אויף | רער הױר םוז אז ע<עסעגפארער ׳שור אוז דער צװײםער קעננשםאגר — םה | א הויד־פז?. ס׳זעם אויס העבספ סארנע או; אופ םא־״שפזעריעד. װעז ם־הערט ארס אלז א 1 פאר*בםאפ פאװאנזעק בט װארפע. א פאררעזוננ פון ביאילאניע (רערצו זײע־ | גליטם פא&ורער) םאד פעגם׳ס;. יחנאנע; אײז װארכ נליפפ םון רעד ־מ א:ז א רעדםרײענרלקע דעריעפנד-נ װאס סיהאבז זלד אויד רל יספא־לפז םוז דל ײ?לפ. ב?.4* אננעהויבז באװגיזז א־י םלקאעז װענן דער נויפװענרלקנלם פוז ילדל־טע פאיקס־אונלװערזלפעפז בב?< און באױעניעבע פאיקס־אונלװעדזלםעסז בם־ם (פאר־בםײס זלד. אויח ־לרל׳ש או; אלן נביסם פוז דער ילדלפער װעיםרעכעד װאו איז פארט די ײדישע לימעראםור פוז ראטנפארבאנד? אן עבטפער ארץ אפראגע צום חבר נחמן מײזיל פאעגם ,.רלםעד. ברעפער״. ברי פלס דער י עידעי גדופע״ (אוז .־זבר פײזיי בתובס) דעבפעי־ האנפ זלר אגציבאפן £א- רעם | ראפ פלפ א יאד צעז צורלק;עװאיפ אלז רזוס רעז נלישס פיאגראם־לא־ זלקײס? ב״םײז םלם םפנע װערםער דורבאויכ גליעפ קײן קרלסלק י׳בם מילפלק — דל| עקזלספלרגדלקע פאיקס אוגלװערזלםעפ; זענעז אלז רל אלצםלקע בארינטננעז גד אונזער אדלפקללם אז אופנעהרערער נעװלנס אוז םידאדף זײער אגפשסײז (אפ־יז יו־ם רעם 8ארסײפ<לס< און פלם א *עאביאז־אדפלק־,;עביל) באנרלסז. קואפור). 1 רל ..ילם. בי.״ זענעז. װל פלר האבן׳ זלד אלבערצגיגם. דעי־ אײנצלקעד ילדל״ ־טער א־גאז. װעלבעי־ געפס אויף דל פ־אנע פלם אז אכיתע■־ פאראלגפע־עסל״ רוננ אז ־עום פאדפײאל־עע פניות אוז אויס־עבזמוננעז. רערלבעד אויד אן צענזור פאר רעם אדעי יעגעם ארסלקי. פא־ רעם אדער יענעם נעראנק. אק ראס זעי-עז יאד אופפארפגיריעבע בא־ רלגגוננעז פאר א םראדוקםלװ; פײגוננס־ אויםפוי״ב. פיהאפ בלז אלצפ נאר אױפנעװלזז דל נויםװענרלקגיס פוז ־עאפז פאיקס־אינל״ װערזלפעפז. פ־האפ אבער פארפ נארי נל־ספ :ערערפ װעגז פראניאם פוז רל פארקפ־אונלװערזלסעס;. ײלר פאר־עפײעז ב:ז א:צפ אינפער יעם באג־לף ״פאיקס־-אונזװערזלפעס״— אז א־פ. װאו סיװערז נערעזז נל׳ספ אײנצמע. :א־ צלקיעז רעקציעס אוז ־אס אלז אר״ז. אלז רע; ראס לעזז א צלקי אוז נל־עפ קגיז אפגעילסענע יעקציעס פױז באכזת רל :אנצע םרײסם? װעגז רעש זאי עס נײז? ־אס זאר עס זײז רעד עיקר? אלר פײז. אז ראס װלבפלקסםע אלז. װאס פא־ א צלקאעז זאיז זײז. אז ־טא׳פ;. רלק א פארקס־אובלװעדזלפעפ. פוז די , װלבפלקספע ם־אנזג װל בגים ־עאפז א ן *סוי, זללז — יסאפז א פראגראם. אלר זאג. ס׳פוז דא זײן דערזעאבעי םאריסםײעז װענ. װל בגים יעאפז א יעיא: צו־עריעפ יעקציע. רער פראניאם אוז פעפאדז אוז צו זײ ציפאסז (ארפזוכז אוז יעאפז) דעם אגינ־עםעאז רל צגיפ׳־עבענונג פא־ דער •:רל־עער אלפעראכױר. אגהרבנרלק זל םוז בערנרסאז פאױס אויםאענרער, פאיוס קװלפקא. פאױס נהפן פײדא בלז סאפע... ־אברדע־ז! הי־ספ עהי אז פלפ אזעאבע סיביעק־ פלװע ר־אגנאזז קאז פעז ביעים אופן נל־עפ צונײ־ צו אזערבע ..װלבסלקע פ־אבאעפעז״. װל ־דפלרן איז קײםאעז ״רל נאידענע קײפ פונם ילרליסי ־עאפז״. און ה׳ פײזיאס ריאננאז אלז נליטפ װלנצלקער פענדענצ־עז אק יעעראעך. װל איפװאקאװס. בפי־ם נאד. ייען ד־ער רעצ־ עעי ..יעפעפפרפ אפ״ אוז פאבפ צוגליעפ נײבפ :א־ רורר רעזאאיציעס. נא־ אר־ רויר א־פלקאעז נל־עפ :אי רל ״עפל־;יאגפז״־יסיפבע־ פר פא־ דע־ אקפא־ בעי־הקוםה. :א־ ארר אפיאו דל אײנע־ גע ״פלפיױפעי״ און ״נאבארפער״ זײי גע — רל דאברו־עלנס אול ארםרע:* רערס. װעאבע הא־פז איז איק דער־ קאעיז זלד אלז אלבע צו ״אלם״ — ־־עס אאפעבפלקן רעראקפאר אין צי ״זי־י* אפיאו — רל אזפפעבפיקע ״א־בקא־ז״ אלנקן אויער? ארא װאפ. חי פײזלא האפ פאקע גאײד ארײז רעי־פפלרפ. אז אפ רער גאנצער נרן. ױאס עז־ נלפ םלר אז קאז ביעיב אופז :ײעפ באםרלדלקז בײרע צרר־ב. א׳ז. פא־־עפעקנ־לק זלר צװל־סז רל פו-־פע־קאאפערן — יברײפ ער םוז דארפז א־ײב. אז נליעפ נעקוקפ או־ף אונ* זעי־ע באפלונגעז װעיז רל ברילכער ניצפ ארײנגעי־אזפ צו אונזערע קא־עבפזת* ־־.עפז גיפא אלז ׳־ים-אנד אױ ױאס פאר אניעננע־ קאנכאקפ קאז ־א זײז. װעז אינזע־ פלפא־בעפער־קארעספאנרעגם זעפ נ־־עפ זײז געדרוקפן ארפלקא? — הײבפ עס. אז רל ־עדאקציע ארײז האפ ־א;•,ךעםלרכ (•ן־צט;עקוקע אייף רל ארע עפי־עבע איז ־־ײבלק א־פלקאעז ־אלבעד* זלבפז) אז סיאלז נויפלק ״אניןענערע־ קאנפאקפ״ פלפז .־אפניגסראנר. נא־ דל בײזע צענזור *טפײפ אלז פלפז איז רעד״ ראזפ נ־־עפ צי פא־ב־לרער• זל־ אלז צו װאכ רענספפאא. פרעגפ זלר. אררם״ כרעפז פלס ״אניאפענעם בדלװ צי רל קאאעגל אלז ־אפנ־וםאאגד״. װלבא־ד ר רל ״אלפעיא־ בע אלפע־אפור האפ פלר אלן פײזלא נעענפ לפ א צװײפער אלז 5(ל־פז גופע־ פי רליסע ברעפער״ האב אל םראגע: ״װו אלז דל ידד־ז םון ־אפג־וסראנר?״ — 36־פז נופעד רער חי ג. פעי־ס גאנץ ילרל־טרער; י־עצפע װעאז :י־עפ האבז דל פעג־יעבקײכ אול ראר אבער װערז זײערע הפאות נל־טפ פא־נופעז או; זײערע רערקאעימגעז נל־גיפ אננענופעז. װײא פארע װאס עס אלז זלד ״דארפ נעזעסז ראבירטלז (אײ־ דע־ פעפער האפ זלר באװלזז) אוז נע־ פײרפ חנובה־נערפ דל ..קלנרע־אער־־״ ־ב׳־ללבע־ יעעגקעגרלק יעדז אז אפנע־ל־ בענע פפבע פלפ אז אײנעגער געפאב־ פע־ ארפיס־לפפ; ״אקפאבעריאלכערא־ פוד״ (״עפעס״ 295). אה אפ פא־ ־ל ״אײנענע נעפאבפע ארפ־צילפםז״ רארף פעז זלר הלטז אםיאו נליבפ נאר אלז אקפאבער־אאנ־ בםרפ נאר. װעז פעז קאויבפ זלד אלז ױאדיפע ״צונויפיפפלרז. רל אײגצאנע קתסט׳־רלג■ נעז איז פע־אפיר אוז קונספ־פראנם״. אוז אז פא־ רל רעצפע פלגף פא־אײנררפיעבז אונזער אל״ ן־בפאב יעפערזמם;. קײגפאא אבער נליטס םארקעיפ. רל צלקיעז םוזז צוזאפעז געבז רעם צוהערעי־ א גאנצעס אלז א נעװלסער הלנזלבפ אדער צוגרפ׳סטזז פלם זלד עפ״ אעבע אזעאבע גאנצ׳ג םון עפיעבע הרפפצװגיגז פוז רער װלסג־טאפפ. רל צלקיעז רארסז זײז אזו* צזנויפנעקאפ־ בלנלרפ. אז פאריבלרענע צוהערער זאאז ס׳הײסם אבע•־ נליטם, אז פירארף אז א אלבעי זײערע •לבערנײ באפעדקיננ חסרינות. אלך באםראבפ זײ נאר פאר אז אג־ הויב — אוז בנל אז אנהויב זענען קרי פליעע באפערקוננעז ראר נוצאעד אוז נרסלק. ש. אבראםזןין זלר קענעז צונויפ־טםעאז פאריטלדענע ג>מצע געבלםז (איגעפללנע בלידונג., ספעציעאע). 1 ן האבז רא א פדאגראם. הײספ — י *ספעיז זלד געװלםע קאנקדעםע צלאז. . וחגיבע דאדפן דערגדײכפ װערז בײ דעם ארער אז אנדערן עאעפענפ צוהעדער. ״פנרעדעד ברורער. פלי קײקאעז איז קיי א טענה צום ביבליאטעקז-צענטר פוז רעראקציע: פלר דדוקן רעדראזלקז ברלװנלםדערפאי װעא פלר זענעז נענז א בלבאיאסעקז צענםי אין אפיאו גליטפ נעגז דעב בלבאיווםעקז־צענכד. נור װללא פלר זענע• בםירו־טע נעננער סוז א יעסװעד־ א ו פ ס ע פ ל ק ז בלבאיאםעקן־צענםר. עכ אלז אוגז נל־שפ פרעפד רל פיאװלנץ פלפ אלרע נױםז אוז אלר ארלפקײס. נור בלבאיאםעקז־צעגפר װאאס זל פלס םרײ אויסגעהארסז אויף אלרע אילםע קעסע נעם — װײיא יאס אלז א קואסורעא,.• יעבגסםי־אנע פאר אלר. דל ״אלםעדארל יטע באעפעי״ האבז פלפ םרײר פסביב נעװעז צו זםז רער אפלציעאער בחנפ ד ל ק ע ר א־נאז פאיז בלבאיאםעק; צעגפ׳־. אז א־נאז אלז ראר א מואב ארער פאד אז ארג*גלזאציע. אוז מל אזו־ י־ער בלבאיאםעקז־צענםי האפ זלד בא נוצפ פלפ דל יטפאאפז פוז אונזער צײ פתכ װעאבע פלר האבז אלם;ערז נסרי נזךפפעאפ צו דער רלספאזלציע — זעכ אלר דאך. חבײם! פלר װלאז אוז האפ־ אז דל;עיעבםע םענה פיז אוצקער תבי בלבייאסלקאר (אנב. זײעד אז עגערנל יטער. צליבאװאוסםער פאבפאז. פ. ר.) װאס אלז ניםבצניסלנ רל פענה פחי גונ־ ־טםעבאעד. אאע *־אאעםארליפע אײ פאאקםיבלבאיאםעק;. װעפ נעפלנען ר* הישיבה םוז בלבאיאפעקז־צענםד. װעאב״ זל דערװארם: ענעדגיזג רלרעזודלקילכ. ארגאנלזאציזג ארדנוננ (דאס װארכ 3 סאי אונםערנןדסםראבז). סים אי׳ל .זארפ — אעבז! יטויז בארד א יאר נאבז גלבאיאםעקז־ צוזאפענפאר און פח בלבאיאפעקז־צעגפ■־ הערפ פעז א װארפ גל־סס. שרענפ זלר: צו װאם האפ פעז באדארפפ רעם נאגצז פאדאראם פלסז פ*־םײ־קאפף ביי דל װאאז? צל אלז נליטם נעיעבם :עװעז ח. פיפד. װען ער האפ גאר רעפאיס אויפן צוזאפענפאר נעזאנפ. אז סיאלז אם־טר א יטאר דל הוצאות. װעיבע דל בלבאיא״ פעקן האבז נעפאבס! װארום פיהאפ דאר נעזאאס עפעס פוז. כדי ארפנברענ״ נעז א יעפלקא ארדגוננ. אבלסא אײנ״ הללפיעבקללם אלז אונזערע ביבדיאפע׳ע. אלז װאס האפ דער בלבאיאםעקז־צזמםר אויפנעםוז אויף דעם ני-ײלם? װאו אלז רער צונעזאנפער בארלבפ פח צוזאפענ־ פאר? צל האס עד;עפדוװס םסאסלם־ םליש פעספיטפעאן דעם צז״׳פאנר פוז רל בלבאיאפעקז? צל ה<פ ער נעפרוװפ פאראײנז דל בלבאיאפעקז אילנפלרז אז אײנהגיפאעבע בלבאיאפעק־פלרוננ. אז אײנהילפאעבע און רענרכיעסלקע ספא־ פלססלק? ביװעא ־טרז' פ-־ע:;. װאי אלז רער רעקאפענרלר־קאפאאאנ. רל בלבריאםל־ קאר־קורסז? רערויף אלז רא א ה׳יוץ— נל־עפא קײז נעאד. אבער רל דעיפאנפע אויפגאב; האט פעז בײ דעד קאעגספער אניעפרעגנוננ נעקענס רורבפלרז. פיטה פערדסאן. בלבידאפלקא־ אלז רעד אוצקעד בלבאיאםעק. איצק. 28־פז *אנואר 1925. האבז זלד אויסנעיעפלרפ. װל פוז ז:ך אהײז. אזערבע גאאדענע רלננעאער אייר אלז ראפז־רופאאנר. קאז :אר קײן רײד גליטפ זפז. סיאלז נענונ צו פארנעפעז רל רײד פון דעם באפת פאאענפידפז עזרא פל״ נלנבערנ: 1 פונקעאער סלזלף. יקאעז דעם פעאז פוז דער פלף,} .־ללספ ער זלר או*ס איז אלז אפ־ נרונם פאלם — פלר קײקאעז אלם װלרער. רעם פעלו םון דער אלד״. ארער אפיאו פון רעפזעאבלקז אלם־ ן *טלק פעפער. װעאבע־ ־סרלךם אייס צי! אונז אאעפעז: ״אוכעפוס אוז אאעפעז פאעפז פוז נױ״יארק. בע־אלז או; װאר־פע. פלפ פאראא־טענע ארנן אינםער ־צױארצע אר ב־אנרע ברעפע;. — הערכ ארף זללז פא־חאופס אוז פא־־נעםפ הלפאעז אוז תכעיז אח :פאיעס — אלר. אלכדטלק פעפע־ פיז ־טםאיע װלא זלד װענדז צי אגיד פדאספ אוז װאים!*״ גליבפ פ. ״אננם גביאות־ארסלקאעז אלז ״פא־דערפם״ װענן רעם באארלקז אונפע־נאננ פח רער ילרל־עע־ קואפור אזז אדע״לקע אח פוז ־עם אבלםא ־עפעפעדרלקז אונםעדנאננ םו; רער ײרל־טע־ קילסור אלז פויאז קאנעז אוגז רע־דא־לפעז. װל עם דארלפעז אונז גליטפ חי פארעװםקלס פאפעפליטע ״פונ־ רערזללפ״ — אפאילזפעז אלז 6צ־סן נופער ״אלפ. ב?.״. עם אלז ־עויז געקיפעז דל צײס. פײז א:־. פיז אלבעיק־קז אינזע־ אננעװאק־ עענעם קורפײ־פא־פעגז אלז איע עיר־- װלנקאעז. װאו נא־ עי אלז צוזײפ אח צו־עפ־ײכ. אבע• אז הרעופות איז רונזה. אז בפוא און כענרענץ. נאד פלפ דאם פער פ־אספקגיפ און װארפקגיכ. װל עס פאספ זלד פאר אזא פין א־נאז. דל דל ״אלםערארליטע בלעפער״ ד. טשארױ װלםבאר;. 23־פז יאנגא*־. רעם ־אזלקז בדלװ צו י־״ענעז אוז רעא־-;לרן אייף אלם?;א־ גײטפ אלז רעם, ־יאזפ זלד איים. ללנפ רער ־טװער־פונקס. ױעד עיקר אלז ־אס. װל ח׳ פײזלא א:ז זלד א^ײז פורה. אז ״סינאלספ זלד פאקע איויסזאגז עפ־ אעבע װערפער. ױאם ־ײסז זלר פו*ז אאגג םוז צונג״... אוז ביפוז זלר פורה זײז. אז פלפ פײז ״פענה״ צו דל ״אי־ פע־ארל־דע באעפער״ בלז אלר פאקע ארס;;עװעז ארויםציױײס; אפ רל רא־ זלקע ״עפאעבע װעדפער״ פוז ציננ. װעא״ בע אלנן;עװלס גי׳עכ נאר בײם חי פײזלי אאײז. נאי אײר בײ א סר אנרערע חבי:ם — קאאעג: פיז די ״אײראפע״־ אענרעי איז ״עפלנראנפז״־קרײזז. אױ זאא פאקע א׳ינפאר פא־ איע פאר רל דאזלקע פ־אנע װע־״פלאג־ס װערן אח דל זײפז פיז דל ״אלם. באעס.״. םוי אונזער בי־בו־ארגאז אוז זאיז פאקע די אאע ילדלםע יזכעריו־ל׳טע קבוצים. װאה דינעז צוזײפ און צ־יטפ־ײפ אל״ בער רעי גאנצעי װעאפ זלר באקאנדז א בלםא נעתענפער פלפ רעם ילרליבל קוא־ םור פצב םוז ראפנױםיאנד. ח״ פײזלא ארײז קאגםפאפירפ ראר. אז ״עס חאפ זלר נעיטאפז באפת א פאר- פיעפװקײפ אח אלזאאל־פקײס פיז רעס ילדדעז קלנספי^ערלפז ־טאפז אל: ױס־ ־אנר״ אק עד ־ע־צײאפ אונז אפיאי. אז פעז יטפײפ אלצפע־ םאר רעד װלב־ כלקע־ ם׳־אביעס ״ציגײפציזאפאעז רל פא־־על־ענע ילרלידע קלנססאע׳־ל־טע ארפ־ פיעז. צונרפ־טפלרעז יל אײגצאנע קעסם־ רלנגעז. פאראײנהפפאעבז אונזע־ אלפע־ -־אפו־ אוז קוגספ־פ־אנפ״. װל באיד אזר. אלז יאך אודאי אול אוראי װלבפלק אלבעיקוקז רעם :אנצז ־־ײפיס־פ־אצעס אוז זעז. װאכ אז עיד האפ דל זלבז־*א־לקע דאפז־ױסראגר ארגינגעפראנז אל; רל קאוםור־אוצרות פיז בא״ײעראא? אוז :יבלז כ>תץ װגיפ נליטפ פסבים פלפז ־*אגנאז פיז ח, פײדא. אז ..פ*ר ־* ר־עצפע עפרעבע 1—5 *א׳־ חאב: פלר נדצפ אלז ילרל־עז ריהאאנר קפז אײז נארגיםנרלק ארע׳־ פע־ װײנלקער װלב־ פלקע. דאס זאא פאראלנפע־עסל׳־ז. פא־אלנערלגלר:״. ־עפיאזלקז דיאגגאז י־אזפ אלבעד £*־ דיעם אלכע־א׳־ל־עז בלרורנ פוז קלעװ — פא■־ אלפדאקאד:. װעאכעד פיגנהפ אויז־ (נאפליתג־־. נ:-:פ פח רעם ״ב־־י־עראא״. נאי פיז ־עב ״כא־חברים״־ *עפאנ־פוגקפז. אז ״עס זעגעז אדעק זלבז *א־ פוז כא־ נג־עם רעבז פלפ אײגזצע גרויסע אללרז אוז אופנעהע־פע פ־צרז און רל אלפע־ ־אפזר האפ :ע־ע־פ א;יף ־טפים־א׳סוז פלכ נידנע 1־פז־ב אח ארפ־בחו׳־ל־עע ־עד ארבעפע־־רעזעד האפ אלז געפינעז נײטפ קײל .װענװפזע־ רל־ט דארפ. נל־טפ קלל: חבד־טז גרוס איז א*צפ אלז נעקיפעז דער חבדפע־ נרוס אז־ אלפתילק פעפע׳־ס רלבפ־נג״... (״עפעס״ 295 װל אזר זעפ. װלא רלפװאקאװ אגינ־ פל.־ז אלצפעי א נפעם אוח פא־ דעד ילרל־עער רלפעראפיר. אגהױבנדלק אלם פון אלפיעלק פעפיעד. פתקפ חל דל ״קל״ פראנע: ״װער אלז ־עואדלנ?״ איז זײז ט־אגע־עגפפעד אלז ־עױז געד־גג־פ נלעפ דלרעקפ צי םלר. נא־ בבאא ״צ־ אאע קאיעגן £•; דאפנ־יסראג־״ א:ז ־עד פאים פוז אניאפענעס ברלװ. א:; -עד עד־עפע- הערפפ פו; ־עס דאזלקז ״אפענעם ברלװ״ באפלפ זלד דאר ח. פײזלי צו אפ־פראגז פײז פענה. אז דל ״רלפע־. ברעפע־״ פא־־עד*יגז בפעפ;*־ אלנגאנצז -ל ילדליטע ילפע־אפוד £יז ־אפנ־ ס-א.־־ א־• עד דײזפ פז־ אז או*ף נ>תצע ״עפ־עבע און דרללםלק אר סלקרעז־אלבערזלבפ:״. װעיבע ע־ דאפ אגגעצײרפ א:ז ־ל עפרעבע אוז רדײסלק נופערז פיז רל ״ילם. ביעפעי״ װעיבע האבז באופ־־טפ באיייבפז (א־; פאזל״ פלװ) ראס, ־אס ״פיפ זלר אלז קלנספ- רערליטז יאפנרוסראנר״. *יז ח׳ פײזלי א:ז פאקע ני־פפ £ייא פלר אגצוגעבז אלז נרז :אנצע פלנף א־־ סלקאעז (איז אײנעם אפירו א בא גײבפערפז) װעגן רעב ילרליב; קאפער־ פעאפר אלן פאסקװע, ױע;; פארק ־טא־ נאר׳ס פארע־ײעז אלנ־ם זעיבלקז פע־ אםר. װענ; טאאזראװס ״בתביס פיז א ־עזיטלסא־״. װל אױך ארפלקרזב איז באדאקפע־לספלקעס אלבער רעם :סת־. ױאי עגגער אח (זײ צו לײננעדע יאר) א־טר ־פױארצפא;. ,װל או*ר אלפעדארל־פע פאסקעס פוז פאיאקאװסק:. ע׳־גבו־ג. יעסענלז. זג־לוםאװ. גאיקל או; ־עצעג״ זיעס װעגז עפיעבע נײע י־-סל־עע בלבע־ אוז נאפלצ; ררעגן פ־פעבאװס רײנקפע־ יעי א. אז. װ. א. אז. װ. פארפפײפ זלד. אז דז ארע אײבנאנ״ נעװלזענע אדפלקיע;. גאפלצז און רעצענ־ זיעס. װעיבע חי פײזלי נלפ פלר א; אלז גדז — האב; אבסאייפ קײז ־טום ־טײבות נליעפ צו רער עצם פראגע. .װעיבע אלר האב גידספערפ. צו רער ילרל־פער אק־ פאב־־רזפעראפוד. װײי נײעפ נא־ פא״ יאקאדסקל. ערנבורג. יעסענלז אוז זײער ניײבז האבז נל־טפ אװעיבעסיאלז ־טײבית צים נעררוקפז ילרליעז װארפ אל; ראפנ״ רוסראג־ נאר אפיױ רער קאפעד־פע־ אפד און באדק ־טאגאר און אלו־ ,־ערפ נאר כאאל־אװ! װײי ־ע־ קאפעי־פעאפי (ניא־ נאױסקלס) בס ארעזגינע פעיות אחב*־״ דלנספז אלז װײפ נל־טפ פוה בפ*ה פלפ ךער;ײער ילרל־דער דא־פ־קונספ אלז ראפנדוסראנד און אבייו צו דעי ארסע־ יידל־תער דאדפ־קונספ באצלפ ער זלד. װל באקאנפ. אויר ני־עפ;אר דרך־ארצ־ דלע צו־טגײדנדלק אוז אלבער־טנײרגד־-ק רל פעקספז םין ־טיוב עייבם. :אידפארז. פיץ או; אנר. װל אים נילספ זלד. יאפ אײגצלקע ג׳יזג אח ארזנלנעיע ראב רע־ ילר. קאפע־־פעאכד האפ גע־ א;: ךעי דא־פ־קונספ זײנעז אײ״ נלקע נײע קי־£רעפ־ (או;;אנץ פ־קאנפנע. נאפלררע־) אויף דל ארטע דסלרל־פע גנו־ נים און אבייו רל ילדז־עע קאכינזספ;?ןעעז יטויז געװאדז א;*£נעב־אבפ אוײי ־ז ״3 פזגפערעך״ אי־ אייף ־עד ״טב־בםה״ אוז אפירו רע־ בבבירלקער ״פ׳א־ געי״ פאדלס דיגפ־עעדסקל אזז אדויה־ נעגאננעז פונים קאפע־־כעאפ־. װל פוז א יל־ליעז בא־אגא־ פזפ 49 יא־ צודזק אלז ־אנראז. או; ציגע רל פאיערײעז םיז ־יעם ילז;אד;ע־טעצכז פא־ק ־טאגאר — ר-אבז זײ פלפ רעפזערבלקן עדםאר: נע״ ק>תפ באפיצז רל װענפ £יז ״הביפה״ ױל פי• ־עם קאפע־־פעאפ־ א־׳־בא, זײ וואאכ־ זלר פלפ רעם ..־ביק״ נעפליפ א הר הײפל־טע־. אײיעי־ פלפ ־ע־ ״פבג־פה״... אח װעגן פאאל־אדז אלז •טויז אפ־ נע־עפ. אז ער אלז רו־באױם א דוסל* ׳טעי יעז־טלסא־ :אפ־צ עי ־עפאפפ פח בע־ילפתד;ד — ביײבז אזבע־ סר הכל ק־יע- פח דל עפרעבע אין דרײסלק ״א־פלקיע, א'־ נ אזבערזלבפז״ :י־טפ בועד. װל צוױי איז נעפייער: ״א ב־יװ װענ; רעם ילרל־טז בו־ אלז אוק־אײנע״ (אכב. א גאנץ צופערל* קער) אח ״א אלבע־בילק אלבער דעי־ ילדל־צעד רלפע־אפור אלן .־אפנױם־אנד״ (װלדער א פאי א צוםעילקער. פאקע פח פלר גובא) אלז צו דאס אזא *טװערע םררר׳ פון אלבעדירעפערז א;אנצז קאפ־

Text as recognised by OCR (ABBYY FineReader), without corrections. Entity mentions: TagMe (2021); their positions were matched to this text again.