Mannheim
Compact Memory

Literarishe bleter · 1925-01-09 · 36 (9.1.1925) · p. Seite 2

Scan of the page
Image: UB Frankfurt, Visual Library (IIIF)
Journal
Literarishe bleter
Volume
1 (1924-1925)
Issue
36 (9.1.1925)
Date
1925-01-09
Page
Seite 2 (sequence 2)
Language
Yiddish
Belongs to
journal issue
OCR quality
52% known words query
IRI
…/4795427-8773773-8773819--00260-4795670
Visual Library
page viewer of the UB Frankfurt

No entity mentions on this page.

OCR text

36 טין. 17 ע ם פ ר ל ר א י ז ש ו ל ד י ה? געװעז ךער יײפ־פאסנװ בע דל רעװא מציאגע־ע סוערס (או; דער עיק־ ׳עדצערפ־פלידערעג־ס) אה רעװאיועיאגע רע ד:בפער. אס דער ׳שגים א:ז שו־• ילאנג א-־אפגעגוסען או; א:צס נײס א נצער םיפער באהעפסז ז:ד ם:ס ד• נרױסע קלאס:יסע װארס־ק:גשסלעד אוי פי; דער פאר־דעזוארועיע רוסלאנ־ דעס ד: רוש:־עע אפ:ציעלע פמבד דעורנאל; אג; זעס. װי פ:ט נײעם א:ס פעם און נצעם פיעפעש דעקס סען או דאהםאיעװסק:ז. נאנאיז. פויעקלגע: פ-עבאװז. פארסםאיז. פוטיסעװז. םע באיױבפ פח דאס גײ די באהארפגסם*. קע״עררעד םוז ךיער יעגז אזז?ײעגס דאדס דל פאר־ע:דעגע אדס:ק יעז. װ: ס־װערן קד:ס:ק:רפ און אװעק נעפאבס א:צם ר: חוצטזי:קע שראז;. װאם זעגע אזוי לגיבס ״צונויפגע״ •עפערם״ נעװארז א:ז די פ׳־ארעםקולסי ספער; קעגז קונםם אוז יעאסז. קזצ; דעם ״בודזיעואוד באדאקסער ם\ן?יי פע־אפור אוז ר:פעדאד:*עע?אגאנע;. א:ן די רוס:*עע רעװארחױאגערע ל* פ<ר*י־:׳־.;־ק:גםפלעמ*עע קרצזן האפ םעז ז:ר ׳עויז האגג געבאפפ צוד:ק איז פיװער; א:בערנע־באצפ פ:ר פאראור־ פײ?ז און פםק־דיגע;. װאס זעגעז א:ז דעד ער׳עפער צצפ פ:פ אזא לײבסער האנפ נעםאבפ נעװאר;. אוז פר:ערד:קע ״גורזיעואזע** קעספלער זעעז א:צם ד: װארפ־זאגער און פ:רער א:ז ד: פאר׳ןג דגסםע?:פעראריעע ארנאגע^ װצל פ ה*ם פאד׳עפאגעז. אז םיקא: ::•עפ גויזע א:ז דעד?ופפג ס:ם הוילע רעזאינוציעס אוז אפ׳בפנפוננען. װײ? פ׳האט דערפ:?ם ד: ירדשה פוז דורות. נע־עפלרפ ד: ה־עפעוה. װ:רקוננעז. פארי בלנדונגען פ:ס דער אפאל:קער, פר:^־- ד:קער אײגעבער אוז ט־עפדעד קעםפ. בײ אמז אבעד נײם גאר אמ אז א:ז ראפז־רזסקאגד דאס הפקדד:קע ביסוי. דאס אדאפרצסז איז צונ:עס םאכז די גאגצע י:ד:׳עע?:פעראפור און א?ע א:־ רע ק:גםסדער ביו דעם אקסאבעד־ פקדיאד. אוז דעדהױפפ נײם ד: אפאקע אויף ד: אעבעד:קע אוז װ:רקגדיקע ױד:* •:-ע ק:נסםהער. סאד א צײכ׳םז:נ:קזג צו״ נךעסםא^נדדקע •*ר©י׳ן?עז־ 09 דזײ15 ארזיסגעדוע א:ז י:ד:יען ראפז־רוסתאנד ד: י:ד:יעע װערק איז ק:גפס?עד. װאס האבז נראד אזסעפום. א:/ מ איבעדי״ קע יענדער אויסער ױס?אגד. ארױסגע• רופז •עפויגוננ, א:גפערעס אוז פיעסעם. אוז אזוי הצבם נײפ כצ ז״ אז אש דאכ ברעז ק:גשסלער:סע סעאריעס און פגאפפארםעס דוקא אויף רי חורבונות פוז אלע ױמיעע קונשפ־םעספלעז. װיפ:? סאי האס םע/ אפנעסעקס א׳שס א&א־ ןן^ניי■ נ־י,ז 1* די?*לי-ן א־ן ר*סן*ריסיאד ראםז־דוסלאנד. אפיהו ״א?:פעדארנ׳עז גיוה פוז פאסקװע״ (אז אױסצונ פוז א ב׳־לװ) א. אז. װ. אזױ אױם האב א:ר אננעצײלס עט־ אעכע און דרצםלק ארםלקלעז־אנבער־ זלבסז. װאס האבן דעם צ:? צו בא־ אויבפ; (או; פאז:פ:װ) דאם. װאם ם׳פום זלר א:ז קלנםפקע־ייכן ראס;־ױם?אנד. (אוז א:ז קאאסעח, צװל׳שן אונז זאא <ב ב־.גי-ז. ג:קם נעקוקפ אויף אונזערע באפלוננעז. װערז מ ״ברעסער״ ני־כפ אדגיגנעראזם צו אונזערע קא־עספאנ״ דענפז נופא א:ז רוסהאנד. אוז חאס פ*ר א; עגנער קאנפאקפ קאז דא זײז. װעז אינזע־ פלסאדבעפער ״ קארעשפאנדענפ זעפ נ:-גפ זײן נעדױקסז ארסלק??). אבער װי בא?ד עס א:ז •שויז נעקו* פע; צו רײד און פיהאס אויפנעהויבז מ פראנע װעגן פניות. כונות און בא־ צלוגנעז. נ?וםס ז:ד כאקע אדױסזאנז א:צפ עפהעבע װעדטער. װאש רײסז ז:ד •צויז?אננ םון צוגנ. װײ? אזא פיז פאיװאו׳־ף. װ: ד. פיטארנ: פאבם.?אזס זלד ׳עויז ׳עפלרן פון?אגנ בײ אונזערע ח״דים?:פעדאכ; און קויכוד־בויעד א:ז ראפן־רוםצאנד. אוז װער א:ז א:ז אם דעד קא?םקצס און צעמסנקצפ *עי?• מק? או; װעד יעאפפ אכ דעם נליטס־ באגמנדעכז או; אופבאנרצפמגבז הד׳ום צװליטז רער?:פעראפור א:; ראפז־ױס־?אנד או; א:ן מ ארע אלבעמקע רעני דעד? דעז דאדף זא:; קהאד אוז אפז: פונקפ װ: א נעװלסע־ פײ? ציונלספז האבז בצ זלך געפועיס אז דאט ק?ײז־ הײפ? י:דז פ:פ העביעל׳ע א:ז זײעד ײױ? א:ז פאהעפפלגע א:, װלבכלקער, פצערע־ און װאנלקער םון די א?ע א:* בעדלקע 8 צ: 10 פ:?יאז ילדן םלס י:ד:*ט. — אזוי אױך האבז בא*ע?אסז או; פאר*עפעפפ?פ פ:ם קגאקגמקע רע״ זארועיעס אונזעךע קאיענן א:ן ראפז״ ױסאאנד. אז מ רוסרעגמ׳עע?:פערא־ מ־עע קנאספן או; •בפיאצוננעז װעגז אלננאנצ; אדלבער אה״ז. װאם ס'א:ז בנ?? בעיעאפז ב: ז ז און עם נײפ בצ זײ (אפי?ז בצ מ נ:־עס־פא?:פ:קער) א •עפ:?: װער ײער? װעד א:ז פער פבסא או;. דצפט פער אראג אידז׳אח ארעפען. װאם א:ז נעעאפז א:י פויח. א:ן אםעמקע און מ רעצםע פאר יאר־— אויד דודד מ ױננע״ װאס זעגען פאר דער צצפ צומב באר׳עלדעגע פעפים. א׳מבערנעפראפז מ נדעגלץ פח ראפז״ ױסצאגמ די ע־־עטע פא■־ יאר א:ז בביי נע״ װעז א פאדע א:ן ױס?אנד א׳־אפצו־ ־עזצדע־ז (אפ*?ו פון ךיערע רעגקכיע־ רעי1 #י.<;אונים־קראסלקעד. דאס א:ז ו ו ע *ו א:ז םאילקז נופעה ״?:טעיאמ׳עע ברעפעד** האפ ח־ ד. ט׳עארני א פענה צו מ ״?:פערארליעע ביעפער**. ה?פאי פ:ר אלגגאמרן מ קו?פור־רער* *עצנונגע; פח כאװיעפ־רוםראנר בבל? אח מ דא׳־פלקע *:מיעע קורפוד־דער״ •עצנינגעז בפיפ. עש באקוײפ ז:ד באפת בבײל פאד״ װאלשז װ: ס:י :דױק. אז אצו יום באקעספכ דאכ אזױ אי אח ־עװלנז ־אכז־ױס״ אפ; פו;?ונכפ ׳ע אח < קורפוי *עע פניות״. פארלכ: געװלסע .צוללב לאני ״ אז ער ׳:בערפ ־ פ־עא־ פא־ז רערבצ נכעדעם מ ױים א: כ:פ נ נאד •עפלרע אפילו מ :מרפ אוז *עפז 1י" ״בלעכז דירעות. אח דעש ״קו?פ,יר־א:נז? פין סאװיעפ־ױכלאנד האפ די ־עדאקציע פח מ ..?:סעיארל־בע ב?.** רעי־פױנקעז א:ז •עבחה** א. אז. װ. מ עריעפע סלנופ. װעז כיהאב ארורב״ געלײעגפ דעס פא־דאו־ף. האפ צ:ר פאקע אױסנעװלזן. אז סיאלז א ר::פ:קע סענה אוי זרד א•: מ .־עראקציע בא־ יעואדלקפ א:ז דעס פא-עװצנז ױסאאגמ אבעי אלד ב:ז נדעפ פױר געװעז אח אױ׳־בנעברעכערכ מ עכ?עבע אח רדצכלק נונדלח פח אונזער װאבנ׳עמפכ איז צו כיצז אײ-ענע־ אלבערא־עיננ ז:ד אלבע־צצנכ. װ:פ:? ארכ. אױפסערק־ זאדקצכ אין אלנכע׳־עס ס:ר ר׳אבז יא געװלדסעפ מ ױפרעמיצע ל:פעראפי*ר אח קונכפ־פראב־עביע;. ה; מ *:מיעע אי; הל דל גליעפ־ױמיעע. *עוי; פח נוביער 1 א; דױק; ד:ר און רדוקז־אלבער איפ:ק?עז. נאפ:צ; און אפהאנדרוגנעז װענז מ װלבכלקססע קו?פו׳־ אוז?:פע־אכור־אויפפועז א:; ײכרא;־. ײענד דעכ ילמיעז קאפער־פע׳ אכע־ א:; סאסקװע האבז סלד 4 נרע־ סע־ע איפ:ק?עז. א נדױס; באנצספעדכז אדפ:קא־א:בעיזל:כ צו זצז 5 יאמקז ױבי?ײ. מ ב:?ױער־פא?ע־צעז פין פ. יעאנא^ אײ־ מ מ׳מכ פ?;ם קאכעד־ פעאסעי א:ז פאהיויוע. װענז יעכ אאנע־ פײגעס פעאפעי־ — א ספעציעלז א־־ םלהא אח אלבע־נעזעצכ א *עםלק פון א. כאאל׳־אױס בוד ״בתבים פח א י־עזיש:* סעי** (״מ ראל פין מכעראפנר א:ז פעאפער**, ״דער אקפיאר**). בעדױקפ במװ װענז יעש ידמ״עץ חביד אא אוקדא־ :נע. װענ; ױסליעז בוד א;; ראפז־רוס־ ־אנד. אז אלבערבאיק ארבער יער יידי״ *עעי?לפעראכי- (פיז ד. פדעא־נ:). א־כלקרעז אח בא־איופעמסכלקעכ א:-־ בע־ ־עס נשתיר. א־ע־ •עייאיצפזך. יוא? ענגעא.?:סעראיליעע דאכקעס פח א. ג־נבור;. הע־נײ *עכענ כאיאקאװסק:. װארע־י ברױכאװ. ײ גארק:. רעצענזיעכ װעג; עכאעבע נצע ױכצעע בלבער. נא־ פ:צ; אלבע־ ט׳עעכאװס דזעקפערעי א:; אזגדער פארק;ליעפ קוסעז... אז עס א:ז נויפלק צועריעפ צי ־עאפז בצ אונז אז אנ־עיע אפדאכפע־ צי נעפ:נעז אפנע־ סעי פא■־?:פעיאפור. צו א׳־:אנ:ז:רז בלבריאפעק;. איײסצייעלקז רעפעחצפן אי אז. װ. ־: ..?:פעראמ׳עע ברעפעמ♦ האבז אוי־ ב:ז אלצכ :עפוזפ צוצלעז צו זײער א־בעפ א ־ײ פוז?ערער, כ??־פוער אח .ױ:םנ*עאפככ-סענכדע; אח קוכעז במפ־ רעד אל־ פ<־זענ?עבעי בערלרונג כ:פ פ־- *עפעפרעד. עב א:ז אד* נע״עאפ; געװאר; א נ־ע־קװל-מקער ־אפייכע־ באראקפעך פון מ בלעפעמ װע?בע מסכאנץ א:ז יכ־על צוױיען א ראפלנל־כז א־כלק? פח כא־קליע; און מ כאדנע במװ פוז פרא־ װלנץ אח װעקבע כע; אנכדעקפ. אז א צצס פח רע־ ״סל־ יעפ; נליעפ א:ז <ס*'.;־עכ. :א־ פח פ־אנ־׳ ױאלכ;:•עפ נע־ א;־ כײ;. אז ־אכ צום בלזאהעמקז װע; לײ; *עום כתירה בא׳־אקכע־ פו; מ ..?:פערארזיעע ב?.**. פארנא;״ :ז א;צכ זײ ױא־כז מ ב: וועז;ארקסאויפקלערנדע :קכע ־אציארע פ לעכ; װע?בע ־אם. פו פח זײער פ־אנ־ זצפ -עיהויבז אפזאנ;. י קאנעז ך־ ::•עכ זײ ד־גה. צי דע־ געהעױלקער כ עכ זאלז : ח אז א:־ -אלפ געױאלפ — װעז צעע ב?.׳* א:ז מ .,?:פע־א־ ךך נױפל— — קאבעז :י נאד רעת־עהה אפ־׳ כ:פ:עז ואס זובן אלנפעמנענפ;. * א־ע בללױגג -עפיללכז װענז װ: צו פאי אח ד: ״?:כעראדליעע א;נב פאלק; 12 אז פא־בלנדוגג פ:פ זאלז ק־כע; א:ז ײ״ מ פא־קכ־אוגלודערךכעכז און צוצלעז ױ־ע־ע לערעי רעת־עמה ציש ־עפע־ רענכז־בױ־א פח מ ״רלכ. בר.**; 3) מ ״רלכ. ב?.** זאמ אפנעבז פראץ פא־ א::כאצ*ע א:: ארע עניניכ. װאכ זענעז נוגע מ גדײרוגג און עקזלסכ־גגץ פח פא־קכ־או;:װערז:פעכ;. בלרדונגס ־ פא״ .־ײנע:. פארײנען פוז י:י:*עע; ע?ערפ ־׳ג װלכניעאפם־עבע בלבריא־ כ<ק;. אײכנאבז פח בלללקע װלכךעאפכ־ רענע בלנעי אוז פיאנן פוז סתב װ::צ• •עאפכ א:ז י:ד:*ע. עב א:ז זלנעד. אז ארע ד: ־אךקע פ׳־אגז כוזן געפלנעז אן אנדער?עזונג א:ן אױד זײער באזונרער פדעכע־אר־ נאן... רעת־עתה פוזז זלד אבעד מ?:״ כעיאפור אוי מ װלסניעאפכ בצ איינז פא־אײגליע^ .בךי ךך ־עפעכע־ צו קא״ נען מפערי׳עצלרן.. א :עכײנזאפער פ׳־אנכ א:ז א:צפ;ויכלק. א תקופה פוז ״נעא־ה עב?ה״ סוז א:צכ, .יױ א:ר װער עס באװצזז א:ז כצנע :ענסכע אדפלקרעז. בצ אונז קו־ כע; און כ:ר כוזן דעדפאר כאבלילךרן א?ע אונזערע כוחות. ד״ד א. גליקסמ>>ן װאב אגכצרקכ ױר נםדר פיז וזדמש אין ײעיבית. ױעם אזא :צסכ נליעס קופעז. פארקס־אונלװעדךכעכז קאנעז צו״ ציעז אוגזעד אלנפעדלנזצץ צי קולסוי״ ארבעכ. *עוינעגמק ־עם?:טעיאמ־ען בא־ ראקכע׳־ סון דער צצפדעילפכ. פא.־ װערבע־ א:ד *עדצב. באמי א:ד ־עויז נצעכ מ :עװארכלקע באדצכונג פון ב:?ײגננ א:ן אונזעי עקאנאכל׳עז?עבז. ־• באיעכײענדע פארקב־איךװעדיך פעכ: זעגעז נעמב װצכ דעיפוז צי זצז פאר אינז אז אלדעא?. כעז קאן ךל אבע־ דורר א נרױםע אקציע אזײ אנכ- ױלקרע;. אז זײ זאי־ז ע־פ:?; מ ־עבסכע פנס־ע א:ז אונזער נאציאנארז יעבז. א ־וב פח מ אלצפלקע חסײנות <אזז זלר אויסבערסע־ין כ:פ רער צצפ ױ־־ ־צבע כלכרעז פא־ בלבליאפעח. גאפורװלבנ־עאפפחנבע זאכליננעז, וױסנ׳ יעאפפלעבע פב־עיר־ב א. אז. װ. א פײ? רעפאיסעז דאגעג• זענע; נאר אפהעננלק פח א־גאניזאציע אוז גיפז וױ?ז. עב א:ז נויפלק. אז מ פאלקב־אוגל־ װערךפעפז זא?ן אױפהע׳־; צו זצז פו־ נאגדעינעפײלפ אח מנעז פא־ײנלקפ ב?ױז ־ײן־װלבנ־עאפפרעבע תבליתיכ. אבער מ װזבפלקככע אײפנאבע בא •עפײפ דערלז צי פא-עפרײכ־ ־: פארקכ-אוגלװע־ױכעכ־ אזבע־ ־ע־ פ־אוױנץ. ױאי כעננדע: רעב; ־נכ־* ד: א:; א :־יי ־ע־צי ••א?כ;ויכלק נעװע־. אז מ רע־ע־ פח מ פא־־קב־ אונלוױעדךכעכ: זא-: אתזג:ז:*• א־: אצנא־דענע: אי; ־ע־ ה־־אױלנץ ״ײאנ רע־ אינלװע־ךכעכ;'* כ:כ בלבכעכאכל־• יבע פא־־עזיננב־צזקי־ע;... ציצלענמק איכעכיב צי זײע־ א־בעכ איכלקע בודות. װעלבע זענע; איכעכים פא־א*. מ אײגצרנע פא־יעזוננע;. װאכ װערי א; כזככעב אלצכ אפנעהא־כ; אל• ־ע־ §־אמ;ץ. מנעז נדעכ אלננאנצ; זײע־ צל?. װער עכ האכ אפנעהאי־כ; פא־רע־ זוגנע; א:ן דעי פ־אמנץ. װײספ. א;יף װאב פא־ כגיעות עי־ *עכייסכ דארכ אז. עב פערן העב העיע־ פ־עוכ די 8־־:כ:כ:װבסע באגמפז. ־\1 נלצבצצכלק כ:כז ־אזלקז איכלק? וחגגי א:ד כ:ד צו מ הברים פח ־ל ״ריפ. ב?.** כ:פ רעפ פאייכראג צו ״לא״ פעז א:ז ד: ״?:כע־א׳מ־עע ברעכער״ א סקום־כקלכ פאד ארע עגיניב. װאכ זע- נעז נוגע פארקכ־בלײוגנ פא־ דעיװאק־ םענע. אכת. אז ־אכ אלז נדדכ קצז אויפ־ נאבע פאר א רײז־יצכעיאכײ־בראכ. מ ״רלכ- ב־־.׳* האב; אבעמ װר עם װצזכ אויס. באל־ לבתחירה כײ?װצז אגגזמו־ סעז כצז *עכאנדפינקכ אח אצננעזעז. אז כ:פ ־ײנע?:פעראפײ קאז כעז צו ה. ליױױלוס ״גולם״ אין ליכט פון געשיכמלעכעי־ ארן םאציאלער פילאם;ן)פיע־ > א:ן דעד אלגװײנלקשסער װע?ס. מ װע?ס בלז אלר אח א:ר בין מ װעלס— דאס א:ז דעד גצערססער אוז שפארק־ ספדעד?אזוננ פון דער נצעדסםער װענ״ דוגג א:ן דעם פעגפ*ע?עכז דענקעז. נענאגנעז א:ז אײגגם?ער דאס פעבפדערעבע ״ענקעז א:ז דער דאזייעד מבםוננ זלנם דער סענם׳ע האם בכ?? אננעהויבן צו דענקעז• םח צצס צו ציים זעבעז אבעי זינ־זאגן געפאבם נעװארן. פאר א װצל חאס זלד;עדוכס. אז עס א:ז פאראז א סענ?עבקײפ אויסצו־ םצפדען דעם נצסם אלז ד: סערמלנע; פוז סאפעדיע. אז אנרער סא? האס זיך דעם סענפדעז סארװאלס צו?אזן דע□ נצכס?ויפ; פארא?ע? צו דער םא־ פעריע. םלד־װערנמק צצםנװצז סון?ך־ערלײ סעסאפלזליעע ס9עקו?אציעס. האם דער סעגפדעלעבער נעדאגק זיו נאר נעװא?פ אסיעפע?; בצ דעם אגנא סכלצלזם. װע?כער ר-אפ ז:ד געװאלנ צופמדנכסעלז ם:ס דעם ענספעד ״אלר וױיס נליעם״ אויף א?ע פראגז װאס נײען םח די נרעגלצז םוז דע־ >:גי.ע*.ע־ דעיפ^ױגנ. מ פאעכע דער נו?ם א:ז רע •עעגכםעי־ אוז •עםארקססער אױסדרו; פוז מ •עפלםוגנעז. װאס זענעז באפאיי דעם כענפדעז א דאנק דעם. װאס עי האם ז:ר און די װע?ס גי׳עם נעקאגש פאראײנלקז אלז א״ז אוז אײנציקעי נרויסער םפלמסועלער אײנהצם. אוז אױף דעם ק?אנם םאקע רעד יגנגער בעפ?עד־ם׳עיח : מ װע?ס — באזונדעד — ס;ר באזוגחך קײנער נל׳עם אלז םלםז — י דעי אונזלז £יז רל?עצםע צ: אפיעי ׳שלאפפ זל אויר אין עינזדז־װאו באזוגדער און װארפ אויד. װי דער נה״. דו זאיסכ א צװײסז םאל צעעפעגעז סלי־ סצגע ברעסעז אוז אנפפלעק;.״ אח מ דאךקע צום צװײפז סאל אנפפלעקונ;. ודעלבע א:ז צוס סהד״? נאר נל־עס נעקוסעז. המס אזוי דיבכ ז:ד אונז. צו דעי פענפיעהצם א:צפ. מ נרעספע רעװאלוצײ׳ג װאס קופס־ פאר א:צס אלז דעם כעגפדע?עכז דענ־ קע;. בא־עפײפ דעמז. װאם דער סעגסיעיעבער נעדאגק בדעכם א:צפ פאנאנדעד א?ע סחיצוומ װאס זעבעז בלז א:צמ אװעקגעמסעלם נעװארן צװדעז דעי װעילט, װאס א:ז אױסנװײ״ נ:ק פוז דעם כענפ־ע;. או; דער װעהם. װאס א:ז אלנװײנלק א:ז דעם פענפדען; אלז דער אלנװײנלקססעד װע?ס נופא. װעיז כ:כ מ װאדצ?ען ארויסנעמסן א?ע ק:נכפ?ער־אױפנעיעסע?טע גדעבלצז צװל־עז מ פאריעלדעגץ אויסדױקן פח גצסם. װל נעפ:?, װל?ז און דענקעז. מ אױסנװײנלקספע װע?פ, מ װע?ס פון יעפאף און קראפפ, װערס צע־ ׳עפא?צז אלז פסלבלק אוז ספלמפוא?:״ כעס. דער •עסאף אח דאס. װאם װערם נעדענקס װעגז דעם יעםאף. װערם צוי מקנעבראבפ *י אללז אוז אײנצלקז פקור אח דאם א:ז צו פסלבליעער אדעד נצסםלקער עגערניזג צו דעד זע?בער גצסםיקער עגערגיע װערם צומקנע״ ביאבט די קראםס אח אלץ װאם פיר פ:?ז װעגז דער קראפפ. דעדסלם. װאס מ כאסעריע װערם אויפבע?ײזם איז נצםמ, װערס יסרין פכי?א די נאנצע אויסנװײנלקסםע װעלם אויםנע?ײזפ װאם עפעכ האספו יא באנמפ;״ יא פארנופעז. אז אלץ. װאס האכ זבד פאר דצ; אױנ אנםפלעקכג ריאפ אױף א האר דצז?עבן גל־צכ געלצכע־פג גליעפ נעיעפלאס דצן אוכױ. אויף דצז פוי? קצז *עפײב? נז־עכ נעבארן? ד: יעצםע פ־־אנע דעדקאערם. פאר״ װאס דער נולם. א:ן מ כאכעגכז פו; אגפפ?עקמנ, האכ ז:ר אזוי •עפאדק גע״ מסז צו םישיחז. אגן יעגע סאסענסן זעפ אױס האפ ער דע—עפירפ. אז א:ם פעלפ א באוזעםסונג אום גע?צטערפ צו װערז אח זצז אופרו אצנצרעס:?;. עפעס א •עפלױננ פון דעי נויסלקצם םח אזא באהעפפוגנ האס אױך דער פהר**? נעד׳אפ. תעז עד האפ דעם בא־ יעאף פון דעם נו?ם פאיסראכפ. באס׳־אכסנמק דעם גוף פון דעם נולם. װאס ער האפ נאר־װאס אויסנע* קנאפז. הויבס דער םהר״? דעם קאפ צו דער הויד און זאנט : װעי בלז אלד רעז צו זאנז, אז א:ר באהעפט? ביבלז באלנד נעװעז אח דו האסס זעעגמק געסאבם סלד. פוז ה:ס?־הויד א וױי געטיז אויף סצנע ב־עסעז אוז ס:ד אנפפ?עקפ דעם •ע?אפנ־ מקז נוף. ער יעאאפס *עויז דא װער װײסם פוז װ:ם:? דורות... או; ערנע״ן ױאנדערפ זצז נ׳עםח אום פא־בעגקםערהצם. צל האס םוז דודותמקז װאגדעי מ נ׳עכה צום *ע?אפגמקז נוף צומק דעם װענ םארנעסז. סו.־. װ: ז:ל זעגעז ב:ז א:צכ אױסנע־ נוצפ נעװא׳־ז. די פלךיעע כאבפ אח ת מקפאפגר א:; נאכעז פוז א; אלדעאא. א;ז װ: רער נולם אױסנעפײ?פ געװארן. אפנןךעײדכ אח אפנעזונרערפ געװארן פוז :צכפ. ך א:ז יענארלךרפ געװארז *ח קי:כפאי:ז:־כ געױאיז. ך אלז אלג־- :אנצ; אפגעמסז נעװארן פו; דעם צ:? או; צװעק. ך א:ז דורבנעפלרכ געװאדן אלבעיא? אוז אוסעפום אז א פאיװאם אח צורלב .ױאם. אזוי. אז א:ז א:ם א:ז נ:*עס נעבאלבז סעי?עבז אוז נצסס װי אל• א כוסיע. ערנע״ן מצפ א:ז יעי צו-־ קיינפפ ױערכ אוועקנעיעכערס א נעװי־ כעי פאיויס־בא־עפלכפער צ:? און מ פלזל-עע כאבפ. מ נװארפאפ. דעי סע־ ־אד א; א פופעדס אפעם אלבעד זיי אױ א; יעם מי פוז א פ?אבכ פ?:נ?, -עדן א:ן זײעיע כקעצעכל־עע פארכעז איצננעזעצס אלז דעם הצנפ. א:ן דעם אלצפלנז באלמנן כאכענפ. װע?בעי הײכס אזבעינאננס־צצפ. אז זײ זא?ז מנעז ױל כלפ?עז ב?ויז פאר דעם צי?. װ*מ װעכ אכאר פארװליקלעכפ װער;. אוז עכ א:ז קצז װאונדער גליעכ. ױאס דעי גולם. װ: דער פהר״? זעפ עה פון צצם צי צצפ. קאז ז:ר בליעם באפיצע; פ;ז זצז פארלױרנקצפ אח איבער קצז זאר האז עי ז:ר נל׳עס דער״ הױבז אוז אױד גליעס אלבעי ז:ר א?ײז• דער פהר״? פיענס רעם נו?ם פמקפ תל כאר פ:? פרענז איצפ; ... ױאכ א:ז פח דעם. דע־ .>מקיאפ פח דעם גו?ם האכ אײו .ער דער סהר״? נעפ:?פ כעי א־עי־ װײניקער מ גאנצע צצמ. װאם עי האפ פ:פ א:ם אפערירם. זצז אי־ בעפ פון אויכצוגוצז דעש נו?ם. װ: א ס:פ? פאר דעם צװעק, האפ ער קײנ־ סאל אײעפ?עך נל׳עפ נעפוז ם:פ דעם גאנצז הארצז. זאגפ עי יאר קוקנמק אײנפא? אויף דעם נו?ס; אזוי פ:? אוכױ א:ז יללז האיץ. אזוי פ:? כנאה. אזוי פ:? יעװאיצע תאיה. קאיפע בללזקצכ אח אוכבאהא?פנקצפ א:* דצנע איערז פ?:ספ אום... זאלכפו •עו?ד:ק זצז א:ז יעם? קצ; כופעיס אכעם האפ;:יעפ גע־עפיײפ ז:ד איבע־ מר א:ן קלנ־עריאר■. קצז כלאבכ פ?:נל האס נ:־עס אננעמרפ דצז װ:ב... אפ אלז מ דאזלקע?עצפע װערפעי: ״קצן סלאכם פ?:נ? האכ גליעפ אגבע־ מ־כ יצז װ:נ"?:גפ דעד סור פון ־עם נאנצז באנק־אפ פון דעי פלךיעער סאבפ אייז;וזאיכאס איז פון דעם אי*ז ראכ נײכ אונכער דעכ נאסעז מקכא־ *) דער דאזלקער א־פלק? א:ז א פ־אנסענס (דאס כ?־ס־קאפ:פ?) .פח גאסאנכאנם בוד ״ה.?ײװלקכ נו?ש״. נעיױקכ פח בתב־יד. דאס בור אלז נא־ ג:׳עפ דער׳שלנעז.

Text as recognised by OCR (ABBYY FineReader), without corrections. Entity mentions: TagMe (2021); their positions were matched to this text again.