Literarishe bleter · 1924-12-26 · 34 (26.12.1924) · p. Seite 4

.1* 34 ב ל ש <ן אנ * ענ פד אע י ע . (פרןדםאן) גאווענם ז:ד אין נוינם ויד פ > ז אזדעאזזע ל יי ד ז. א:ז רז•! — םםש א ברכה עו םאכז. מ״זעדא׳ =< ־דבז באםזנס. אזן דעם דד*ננ זזד ווזנדע, דז נעכםזקע כאבע׳יאכנז^ םיעג *רסזעט״פז;, אויםנזםז ד*ם אויף אלם נדיזד סעפעצד אוז זױיכנם האדץ פא־ז עולם. ארםנל״נז זזזז ווײ• דעם אײדעלז ישארום םזם נאנץ פזזנע ־ז עוהערער-עו־נויער אזז איז זזכערע לזניעם. דער פיזנץ פו; ׳ז אי; .־עכם פיז זזז פאר■ אועלם (לזפםאז) ־■אפפ בםעם אז אז< ינטאנען עו װערז. ױארפם םא-עװםקז לוזיע םזפ זײז ערםײנעז. דאס זענעז אפםםאל א־אפ פוז זזך דעם לכיע פוז אלץ קלײנזקזזפז פוז נרו־םער באדפםיננ. דעם נעשפאלם. װעלכז ער פאריזעיפע־ם פאר דז נעזנ״לםע עסלעכע פראבז, *ו־ף דער בזנע. עם ־כטרזננם ארויס װעלכע םארעװסקז דער רעז־עזסער האם נעהאפ םזפז אנםאםבל. אזז דז פרעםיע• רע נעװזס אז אנםאסבל-דערנר״כוננ. דעד םעאםער״עולם אזז אבער נז־םפ פהי־כ *י וױםז פיז װ״נזק פיאבז איז דז אקםיארז, װעיכע האבן םזפ םא< רעװםקזז פזםנעקופזלם (לוים דער סםרוקמור פיז דער סםזק — אקאםפא< נז־ם) האבז באםה נעהאפ *י װ״נזק צזזם. אז אזז ז״ער אדבעם זאל זיר< נזיכס •עפזרז םאםעגםנװזזז א שםזקל דעד םעאםעד־סרזביז איז דאס װא־ם פיז דע־ בזנע בל־סוף נארנזיכם־זאננדזקע: א םין םרענער״ פאדערנזםםיעער פ־וװ איז העב־עאז־נ, פ י ז א װאס האפ זיך נ:״נכ אפננעגעבז. דז ם< ־:־:; אזברזקע קלײנע נאװעלעס צײכעגעז זזר אױד נ'״.ים א״כ םזפ עפעם באוי.דע־ס. ׳פיריס זענעז אזננאנצז םאראן אזן אלע םזק צו הוברות אם״ני 4—6 בלעםלעד. אבזסל הא־צז אד א נרעםערע פאעםע אזז הוברת ני בא■ װ״גם דז אוםנעקוםענע פיז דז יעצםע פאנראםען אזן רוסלאנד. לייענען זזר• װז םליחות איז האבז נזשם קיזן שים עםפעםזשע פרעפענז־עס — אזוי יא< םארעװםקז םערקם הזנםז דז רעדאקציע ע ר נעכיג םיאזז דא נז־כפ דער פלאץ צו דער< איאפ. אלע םאםרים אזן דז 3 העפפ;. 1 ר ע צ ע נ ז י ע ס ״״:ר• ־אס באייאוסםזגי;. הנפ,?־* פיז #אע יעײז א;*פז שװעא ײג דעד טאדעדגע״ רעושלםעד װאס זלד אנב כםעכ ב*ךיז אןיף באנײם זיד עטוצעגםדי׳ע ס:ם דראדא־ םליען אין )זקס־אר:שן שסאף, קאז םעז זאנז. אז סארעורסקי באגײס ז:ר א£כ־ סאי עגאצעגסד:ש ס:ם א ראא. דאפ סוס כיארעװסקי רער םעאםע־־םדלבוז אח ד: ראז:קע א־־גנשאםפ זײנע האפ װע־פ ־עי אויפנעק־עדםע י:דן ש\ז 9ו־םז '#־הוס ־ע־ם״ (ז< 8>. דעד דאזלקער ״איםרי** רר:נ:ם רירד. יויפ דעי אויפ£?)סיננ פינם םדב־. ארע :עזעצצאשםיעכע א:־ ־ײאראגיעפ אױ פארלפדעע ש*פוע םוז ־ל י:דן א:ן ם־ער פינם;אנצז 19־ס: *אדדמדעךם אי; דערגיײבפ זדז פורסססז אײסדריק א:; אנהגיב םיז ז)2־ם; יאי־רערערם אלז ־: •עםרײפ; א:ן יעגע םאנע עד :דע; זלר פורס אפנעיספעםפלפ אוין״ אײניקע רויקפפ. קײזעראח:?ד?. װערגעד אלז סוז זפגע קיעאציעפ. װעלכע זענעז פא־ נעװעז םפז א:ז ערישסז אזיםטרלם (ער* קאנפ םאר אונז (״דעד. װאס קדלנס שסער אקס}. האס דעם צװײפז אײפ־ דל פעםש*'. ..אקאהפא״ םײלװײז דער םד:פ (פערסער אקם) דורבגעפל־ס ..צדיק** א:ן ״ױבוק** אוז עםװאס — בלאס איז נלישמ דערצײכנם. דאקענז. דעי א5סער א:ז דל ..שפאסעס״). רעד קראיא סעגאלאװלפש (גרעםלז העצעגא) מ־לבוז שםערם צו רער אויסנעהאלםס האם ע־שם נעםוגעז רעם ריכםיקז םאז זנװלש; בונ־ או; ס״פ:זפ. יטםרײםז א:ז אייפנעװאקס; דיר ס:ם זצ; אלרעאיילספלשעײ ־כפל״ חכסת־ײעראל. אזעיצכע ארם:ק<עז װל םונג. דאפ האם ע י ארײפגעדופז דל ״קהאת אלז רי ענלפפישע ליםעראםור,", פא־־םסערוננ װענז דעי סענרעכקפם ״נוםע -*1־אננע; אלז א־ץ־ישיאר״ אח א צו כא־עאםז נײע העכע־ע םא־סען פח פללאלאנל׳שע םאר׳שוננ װענז װא אזגזער נעזעלכאפסלעבז רעכז״ (ז. <)1). ״כרה״ זענעז אז־אח־סאר־זלד ״א::־ בפ א:ר צװײםז אויםסרלם. אלפסאז (פר:נ*ז םוז אוערפ) װאלם םיא נעװאוי נעז. װען ער פארװײכ© זפז סארקאס־ סל׳עז פא;. װעאכער עדשײנפ. א דזגק זפז סעכפלקן ארנאז א:ז א נליעם גע״ װאונשענער באלויכםוכג. עפ־׳לס ענאע־ כעס ראזס זלר זאגז װענן םיי בלרנבוים. בײ א:ר נאנץ עאעגאגפער הארפתנ א:ז <ר םאז צו יכסארק. סאדנאעד (סאלא־ םאז) אה רענינא (פדשסאל) האבז בײ־ דע גל-עם באװלזז צו נעבז םלנורז םוז אײז נוס. זײ האבן נעגעבז דל םלנורז *שסלקלעבמײז. פלפ באדפפגדע גלויזן. ד: גע׳שםארסז. װעלבע זײ םאיקעדפערז. האלסז גאר בײ זײ א:ז װערן. אוז. אײפ דל ב:ז אלצםלקע סיסגים. װעלז וײ וײז געלוננען. םר־ אוריע (אננא דעסבל) אויף אז אנדעי בינע. קאז םעז נראםולירן פיס א נוסן דע־ ). א:ן דעם פאא. װעז בױס. אלר ער׳שסעד אויםםרלם (צװיי* סער אקם) האפ אויפנעדעקם א נוסן בינעז־פאפעריאא. די אלבעריקע ארי םלססז האבז. אויסן נעבױ םון דער פיעסיג נעהאפ װײניק װאס צו םאםז. אזײ. אז עס אאזס זיר נלשם רעדז װעגז זײ. אײב רעד;. א:ז סײח וחמז קאנ״ ססעבר (װײנסז־ויב). עם א:ז יטװער צו נאויבז. אז םוז אזא האגספעבא זאא דער םגיג׳ססעקער קיז זיר לאזז א קו׳ש סוז... װאאפ נעװען א יו׳פר צי פליז ול אזז א ׳ענעצערז סעספא. אזוי. אז דאס פאדי עאסערסע זאא ני׳כפ צו לאננ פארהאאםז דעפ צדכױעד. רל פצענע םלסז װעקן די שבורים (צװײםער אקס) דױערם צו״ לאננ. דאס נע׳עאענ אלז קױאז״אאר (דרל״ םער אקס) א:ז ״פחוץ לשפיר״ עס קאז קײנעם ערנסס נלשפ םארכאפז אח קאז א רעכם בלסא פארסרשירס װערז. אל דל פיעםע װאאס נעװאוגעז א:ז צפפ. א: דער אקסיאר — איז נעדואד םיז דעם צו׳שויעד. אבלסא אאננװײאלק זענעז נאר דל עריכסע דרײ אקסז. נייפם באויז פ:ם זײער צעצויננקײם. נאד אויז ס:ס דעם. װאס קלז אאײז —־ פאדעװסקל — דעד אקס פח דער פיעסע — האם א:ז זײ פעד צו זאגז און צו ־עפלאז ױר״ וױ צו ׳ש פ: א ז. קלז דער ׳שיכור. קלז דער רעזאניער. ק:ז דער ׳שאענעד הויבז א:ם נאר אאץ פון ארפ ני׳שם אויף. ׳שסײנז הויבם אז קלז פלם• ׳ש פ ל א ז איז *ש פ ז א ז הױבם ער אז צום סוף סח די־לםז אקם (סקאנ״ דאא פ:ם אארר םעאװלא (קרעאפאז). דעילבעי־ האם פארעװפק:. א:ז דל עדי שפע דרײ אקםן. דעם עואם קאאס נע־ אאזס. אוז... נסעם אגםוײשס. ו אבע־ םלםז אנהויב םוז פערםז אקם א:ז אויםנע׳שסאנעז םארעװםקי דער בלגעז־קלנסםאעד אוז א:ז םיגםסז אקם האפ שײז פארעװסקי — ק:ז — האם־ אעם אויסנעדיכסעם פאר דעד ױם־פובדלקעד ׳שסיאקײס םיז זאא אז אננעװײסלקס ׳שסלק סעגם׳סלעכקםם. דעריבער א:ז פאחע נע׳שעז א פעסא־ פאי־פאזע סיסז פובאלקום. קאאם אוז אופנעדואדלק בײ רי עד־שםע דרײ אקסן א:ז פאוצאונג דאם פובאלקום האאס״ או; האבז זײעד באדײםמנ. דערפאר ג:ם א םד ס׳ץעדנלבאװסקלם אלבע־זעצוננ םח פיאםאנעז ״הסשתה״ , ייאס דעישײנפ א:; ה־שאח א:ן הסשכים. ־ע־ דלכסע־ םשערנלבאװסק: א:ז דר י׳עצםע יאר; ס:פ ארע חױשים א:ז גללכלעז אאצע־פום. דלגפ עבודה־ זרה אריף העברעאלש און זעצם אלבער .יחדק םון ארםערפום ס:פ אסונה און אלבע. אזוי א:ו נלשם ראננ אלבעדזעצפ נעװארז םוז דעסזעאבז ״נאנסש״ א װע־ק פח פאר (אא)4 *א־ צודלק. פ*ר דער העכ־עאל־צעי־ -:סעדאפיױ. װאס :ײם סער־װײנלקעד אויף קאאסל־צע װענן. זעגען אזערכע אלבע־זעצהנעז זײע־ װלכםלק. אלז הס־סכים נײם או*ד א נע״ שלכסע פון דער העב־עאלשער אלסעדא־ םוי פין דר. קאױזנער, א ראננער סאײר ״דער קרלזלס א:ן דער נאציאגארער באװענוננ״ פוי £. *כלפפאז. פוז ד: קרלםלשע ארםלקאעז: ״אנאםאר םדאגס״ או; ״דל אלםעראםור פון אלצפלקז רוסי אאנד״ פון דר. חוה *ט פ: ר א. יאב אײגצלקזג ױאס ראזס ז:ד בישום איפז נ:*כם פאדענםפע־;, א:ז די גליעס־ הײסל־כע באצױנג צוס ״זשאדגאז״ ־אם האפ אפיאו ארויסנענעבז א סד :זםע בלכער אײפ דר. קאויזנעד או; א:ז דאך נ:שם פע:ק צי װע׳־ז קײז יידישע אלםע־אפור צואלב דעם עבר... םוף״בא־ כוף דארף אונזעי ״זשאדגאגל׳שע״ געננ־ ױארם עא״כא־פגים זלר נל׳שס שעפעז פאר מ העברעאיעע האםגינ1עז. דל אויםעראעכע זײפ א:ז. װל שםעגדליז א:ז העביעאלש;. א פנלנע. יצחק צבי 111 קגיפ או; נאגצקגיפ פון דעי־ קלנשסיע־ רלשער איניע. דער םרלבוז ברעננם א־נלז דעם סאסענם — װאלם א:ר זאנז — פח בינעז־קלנססאעדליעער פובאלצלסםלק. אוז װעאכע קלנספאערישע פערזעבאעקגים רגיספ זלר גל־עפ 3׳־דז א:; נעבלפ פח פובאלצלסםלק. ב>ד סלםאפ. ארעי־ אוםסלפאבאד? אבע־ פאר״ש װארס נעודעז צו דר:ני נעז. אז דל דאזלקע סאסעגפז — דאס אלז דער :אנצער פעאםרארל׳עער סא״ רעװםק:. פ:ר האב;, אײדער. צו װײנלק א:ם געהאפ או*ף אונזעד בלנזב איז ראס. װ*ס ער האם אוגז נעמלז;. — א:ז באר א קאײנער סײל פוז זנלנע קינסםרערל׳עע פענרעכקגיפז (האם ער דאס הלנםער ז:ר יאר; ארבעפ אוז א ר־י קרעאציעס ני׳עס ײדישער ד: ראא, װעאבע סארעװסק: פאדקער״ פערט. א:ז נלשפ קײן ראא פוז א ״קרײץ־פדענער״. מעז זי נעפלנם ז:ד!ג:־-פ א:ז נא;מסער קרובה׳עאםם סיס די אײנעגע ״קרײצן״ פוז זײן אלנםע״ אעקס, מען ער תאז צוםרעםז צו א:ר | םעד ״אב עקטיװ״ — דאז האבז מיר י א:ן םארעמםקלז דעם פםנסם; בינעז־ קלנשסרעד. דעד צװײםע■־ בםיז א:ז ״דבוק״. דער צדיק א:ן דל פאפנעפז פוז זשז אביעקפלװער פארקעדפע־וגנ. דער א •״ :;־ *״נן ד: ״שג־אםעס״ — דאס זענעז ביגעז־סקואפפויז £וז פײנסמז נראגלס. אוז. פאפענסנװשז אלבע־ראשם אונז פארװאס עפעס ק:ז? אח פא־װאס סארעװסקל אלז זגיגע ״קרײץ־ם־־עגע־";ם דיקא אײפ; ע־׳שםז פגעי? בא־ :ופ*. ד%גם א:ז דא;. װעז ער דעד״ הויבם ז:ך א:ן דער ראא פוז רלסאריגז צו דיכםערי׳שז פאםאס. דעד נרעםםער פײא פוז ״צדיק״ ״אקאספא״ א:ז דער חרם־סצזעע אוז דער יעצםער אקם פון ״קלן״ זענען פח דעם דאזלקן אײדעאן בלנעז־דלככעדל׳כן ׳שכ^ף געװעבפ. ס׳אלז א:צט פאד׳עסעגדאער. פא־י■ ױאס כיארעװסק: האם אױסגעקאלבז אזא ישמלק, װל ״קלז״. פאד זגיז ער׳שסז ארײססדלס. נליכפ צואלב פעכנל -ע פעסים. מל ער אלײן װ:א זלר ראס דערקאעח. אוז נלשס צואלב גאםםרא־ איארל־גז ענאצענםרלזם — װי דאס װאאםן נעקאגפ םײגעז אנדערע. סארעװסקל דער פעאםער־פדלבוז האפ נעדארפם קוסעז צים װארכ. ער האט ז:ר נעדארםס *5יסםענהען סים רער װעאם. ״אנרענז א דלסקוםיע״ א:״ בער פראנן, װעלכע םועז א:ם. דעם אקםיאר. אזױ װיי. אוז קלז א:ז דאד א אעבעדלקעד פאספאעם. קענז ״סארער״ געם רעז׳עלסער. קענן דעד פי־עסע. קענז דער געזעל׳כאפפ. יעדעד אקפיאד סדאנם דאך קינען א:; הארצ;. האפ צו זאנז עפעס עלעכעס. אי־לץ יאס אלבע״ רלקע א:ז דא א :עבן־זאז־ אוז דאר א:ז ״קלז״ ס:ס סארעװסקיז א:ז צענםדאא־סעאסער א נעװלנס פאר אונז. עד׳כסגס — א נעװלנס פאל אמ״ זער סעאםער־קולםור. ד: האנס פיז א דער;אנצע- זאסיכיך אלז אז א::״ סערעסאנםע ־ער׳ססנוננ א:ז אונזער פיבילצלסכל -ער רלםעראםור. אײח װל פ:ל ער שפערם ע־נסם אװעק אײנע פוז דל אגנעװײםלקסםע פ׳־אגז פ<ז אינ־ זער :אציאגאדער װלרקלעכקגימ איז ־עקם איסברחסנותדיק אויף דל עיגספע *יאוגד. ױאס האפ זלד צעיאםרעם אויף אעזעי נאצ־אנמלז ארנאנלזם. װארים גערעכם אלז א. אבי־אסשא;. װעז ער באהויפםעם. אז ״ס׳קעז נלשס עקזלפ־• םל־ז װל אהעגדאער־פארק. שיאלזנל־סםא פאד אזא פא־־ק קנלז זכות־הקיום. שיאלז נליכם נו־םלק צו דעדקלערז. א:ן װאסעי ז:ז דאס איז נעסײנם — ד: ילדל׳עע יעזע־ װעח עס;ום פארשפײ;. ס׳רעדם ז:ך נ:*ספ װע:ז פא־ענםפע־וננ אגםקע:; ײאםעדע עס א:ז אנםיסעסלפדשע ♦כ־דות. ס־דע־־ם ז:ך ־א װענז א פ־אכלעס, ױאס יל נאנצע *לרליסע בא־ פעילקעיױננ א:ז פלף אל• דעם פא־אלנ״ סע־־עסל־ם״ (ז. 25). מ. ז-ב 11 יםדי ולשנ׳ני העלח *דחץ יססר ת, סע־ע ב. ג. *ריש*י6 תח־יס. כיר סנ. חיברית * .(2(5 ד: ערסספע ה ם ל ח א:ז אײנע פח ־אס־ 1 ארבעס -זאס^ביך 8אר רי אײ8ג*כי סון .ן*ס• א־־ײסגינעבן סין דס־י־ען?*ס־סעש סין יע־ ג*ו*-עא8ס *י ס*ר ש*ר**סן *ין ע-ד *יבעס *־*•שן **דן• .*יס• ק*~ני *ג9נ ((*'. אלז ־ע־ הק־סה. *יאס באשםײם סך־ הכל פי• א פא־ שי-־וית. קלעדפ אוייף דל רעדאקציע נתבידת הקיצײ דל אײפנא־ בע פ־:ב זאסלבייך. ״אלן דעס זאסלבי־ זענעל צ*נ;יפ:ענוסעז אדםלקלעז. װאפ גײע:. אסת. א׳־ײס פח פא־שלדענע ־עפאנ־פינקםז. נאי זי־ קוסע; ױך ציי• נײף א:; אײז פונקם : א:; ־עב;עדאנק. אז פ־אדזקפלװע א־בעם ־א־** װער; דע־ *ש*ד פינס ילדלשז לעבז א*; אז ״א־ס״ א:ז באדופז צי ז*׳ן .־ער צענם־. װאי עס תלויבן זנך צונויף ארע בא־ דא^ספזלנלקע ישםדעביגנע; דערצו״ (ז. 3). או; װלרקרעך זענעז זלך צינויפנע־ קוסע: אלן זאסיביך ױארספלדעד פ-*; פא-שלדענע רלבםגננע;. בײ געסײנזאש ע• כאראנדלעז דאס פיאברעס פיל פ־א־יקםױ״ל־־עג פינם *ר־ליסז עקאנא סל׳כז לעב;. אלד ם־עפם -א נעבנאנאנד צױגלסס; און ״סאדיסלססז״ פא־קזסם• אח ס^ציאייסם; א. א.. •*אס;א־ ־ל ח׳םיבות א- דל האיבקבפ פח רעד בא־ האנ־לסע־ פ־אב־עס האפ זײ געקאנפ צובױפב־עננען אלנםע־ א**; ־א־ כדי ״פא־אײנס צו יגײאנן״ אלן ־עס אנ־;עױײםלקססל פינקפ פיז אחזער עקא־ נאסל־סע־ װל־קרעכקגים. פא־שםײם זל־ אז פונכ דאזלקז פונקם א; אח װסםעד גײע; זלך ז**ערע װענז פאנאגד׳ער אלן פאדםלױענע ר:כםיננע;. זײ ״סאד־בל־; :־,©•־עגם״. אײב דעי צױנלסם ר. רובלנ־ ״פאר צױנרספל; פח באזיניע־ס;אענס פי; ״א־ם״ װסל. איז ־ע־ צױנרזב לדפ א 4קיך אין טעאטער צענטראל דארף סעז נאד צי קעגעז דעס אזנםע־ ייעקכועקז אח רעפרעקםרװן ישוײצפרלער סארעװסק:, דעם סעגפדס ס:םז אײברקז ײתרוצצו צװ:ש; ב:נע;־ק:נסםלער או; םעאפער־פררבח. סארעװסק: געהעים צו ד: אקפיאר;. ייאס באצויבערן נרישס יעדן אײנצרקז. א:ז דער צסם, װע; אײנער נײם א־ױס פח םעאםעי בארײיכם. פא־״ ברצבפ דעד צװײכעי קאלפ צו זײז יטפרלז. אבער װי דער ערשםער. אזוי ־עד יעצםע־ םדאנ; אי^ע ארויס דעפ אגינדױק פוז אביהס סארעװסק:. װ: פיז עפעס אז אויסע־געװײנלעכע דעד״ *כגינזננ א:; אזנזעד כע*פער־װעלם. אז; סארעװסק: אלז א; אויסעךגעװײנלעכע דערשסגוננ בד אונז. נ*שם צול:ב דעם. דוקא. װאס ער א:ז א פענפ׳כ סים קולםור אח ס:ס א פעסםער. נ:שט ײדי״ שער םעאםעי־ישול. נאי — װײל עד א:ז אז עדיטסנוננ פא־ ז:ד: די אײנ־ צ:קע םעאםראללשע ׳פערזעג״ פ בס אונז. אז א:נםעל:גע:פ א\ז אקםיאר, א ױדליבער ראסאנםלקעי איז אײ־אפעער. א דעםאקראט או; קלנסםלעי־ל׳סע־ אגאיכלספ — האם ער שקחמדלק עפ;ס צו זאנ;. עפעס צו באקעספז. קענן עפעס ז:ד אגלדעדצו־גפעלז. האפ ער ׳בםענדלק עפעס צי סאבז א ױצעקי. װסל ראס הארץ א:ז א:ם װל אז אננע נעגלסז בלנע״סעגפ׳צ אוז א:בסעל:נע:פז ראיעגע בלקם. װאס לאזפ זלר נ:שפ רעז־גלסער האפ ז:ד נעלאזם פ:לז כילםן א׳־ג־ננעפאלז א:ז דאגקבארזור התפזןלות אייפלאדן א:ן דער יעם:ל. סוז אויס־ ש:סז. מען ס'א:ו א:ם עגנ אויף יער ב:גע. כאפס ער זלר צו דער פעדער. אוז. סען סוז םודה זסז. — זײער אײנגאדפלק״ סארעװסקערלק. און אויף;ופא כאפם ער זלד צו עריסםז אויפצונ פוז פארהאגג. ר: ק5ײ־ אוז נעסאבס סארעװסקלז דעם פאםע״ בע בינעלע ם:ם א:רע נאגץ באישגידמע םל׳שז בינעזיקיגסםלעד א רויערנדלקע סלםלעז האם א גלאגץ נעסון סאלאז* אװאציע. זאל גאד באפערקפ װערז: צום עד׳שפז םאל הערן פ:ר פוז דער בינע אראפ אזא ׳טעקםפידלישז יידי׳מ, װי דעך סאגאלאנ סוז האסלעס איז סארעװסקים וויבערזעצמג. אלםער קאציזנע סעסלק. ר: אקםיאי־ז ה׳אבז פליצלונג א נעם נעםון םים א נאנצז סאז העכער (גל־סם װאקאלדש. חלילה). זײ האבז זלר דערםללס. וױ מעז זאנס א;יף רוסדש אויח באזיגדערע שורוות, רסזים־וחןד־ אזעלכע ראלז. װעלכע זענעז. לױם זײז ״אונםערנעצױנן״. דאס םײנפ: םוז א םער. האססינ־־ס־אאנעדיסענע אוז סוף־ אויסדרוק א:ז דער פיעסע די ״יצײיצ״ י זלכערער תאנם. דער הויםםגיססעד רעביעאלשע צגים־ערלפם; הגינם, אייב נ:*ג*פ ד: סאסע ערםספע. אח צײלם 43 חאלבע יארן (ברר ס״נ). אויסעד הפסקות. אל♦ אנהויב א:ז זי ארויס איג״ םער דעד רעדאקציע פון אדר־העס אלן קראקזג װאו סעז האכ ז: געדרוקפ : שפעפער ארלבע־־נעכיאנז נעװאיז קסז אד־עס איז אז אדעס האכ אױפנעהערם זסז דאס אלם־באקאנםע ..א^דו ר* —ו אזבערנעפראגז נעװארן אויפ; רלכפלקז א־ם: א:; ירויסלים. דער הײנםיקער ־ע־אקסאר א:ז יוסף קלויזנער. ה׳שלח. װאס א:ז נע״גאפז;עװא־ז נאך א:ן דעי צגיפ פח חבת־צױז. א:ז א צגיפזננ פ:פ פדאד:ציע. אב:סל קאג״ סעי־װאפ:װ אפילו רנבי ד: העברעאזספז אי; שסעקס כןעי ס:ם לוסדות. װ: ס:ס בלוסעז. דא קאז סעז נאך פדעפז לאנגע סאסדיס װענן דקדוק חקידות װענן קה־ת אח װעגז אלפע ארץ־ישראל־ יכםעפ; רא זענעז נאד פארא; סאס־יס דורבנעפלאכבדענע ס:ס בבלי אח ירושלסי. אזעהכע צספינגעז קאנעז סיר ::יצפ באכ־אכםז ס:ם בלויזעי סכינות. װ: סעז נאפ־אכם נס־ער׳שעעגע זאכ;. א:ן אזא לאננער צספ װע־פ א צגיס־ שר:פם א ב־יאה פאר ז:ך איז האפ ז:ך א:רע עפאכז, נוםע או; יסלעכםע. אז ד: ר׳עב־עאדסע ללםע־אכזר שםײפ הגינם ::•כפ א:ז א:ד בללוגנס־ צצם. זאנם עדות דר. קלויזגערס םאמר א:; חוברת גי ״ד: ירידה םח דער (העבי־עאדסער) ללםעדאםור איז יער חוב פון די שיגיכעד״ װאו ס׳װערם נע״ רעדס װעגן דער העברעאל׳סער אופי פרוכםבארקצם ס:פ דער נאנצער אפנ־ האיצלקסט. װעלכע סי׳סאפפ ס:ם זלד לעכק א ב־אנל׳סער קר:ז:ס. סיאלז בסילא זעיבספפאר׳בםעגדלעך. אז אויך דער היסיױז קאז קײז אויסגאס גדעם זללז און א:ז בעלעםר:ספ:ש קבאפ א:; קװאליי באגרלנדעסז) םעם װל א:ז קװאנפלכעפ. רע׳־ ה׳עלח אבער. װאפ א:ז ׳כויז דגרבנענאגנעז פא־שלדענע צגים; זגיס ער עקזלםסלרפ, יטםעלפ זלך דערפאר נ:שפ אפ איז צ:ם װגיםעד וסז לאננע קײס ס:פ א האםע־ נוננ. אז די צגיפ װעפ ס:פ ז:ד ברעגנעז;סע פקודות. דער בעאעפרלסםל׳סער אינהאלס םוז דל 3 חוברות בורשנדים א:ז עפלעכע נאװעלז. פוז װעלכע דל גרעסםע א:ז ״סערי״ םון ח. הזז (חוביות א,. ב׳). סםזללסםדש. א סיז נאװעלע םוז קלײנע זאצעלעך די עכיי: האיפ. אז אר־נ ראגע׳־ז זעגעז אח סגיע־ יל צ:רז לויכ זצז סײגוגנ. ״גל׳בע נאי צז־לקקע־ ציס פאייק, הערצרס אייס־ױיק :גיע־ם א ודעדלננ צו £־אדוקם:װע 2׳ װל־םשאפסי־עבע פא־סעז״ (ז. סײגס א:ן ־ע־ זעלבעי צגים ר. א סא;. אז ,.;*תזם געקוקס דע־ויף. *־אס פאד׳עלדענע פארקס־׳עלכם; א־בעעז צי״ זאסע; פאר ד: ױאזיקע א-״פנאב; (א;*פנאב; פיז ״ארכ״ ס. ז.). סיז ־א־ דעי סאציאללזס פארנעסעז א נאנץ באײנ־ע־• א־ם. װל ־ע־ צענם־ װאס צו א:ב;־אװלםל־ם ד: אדבעם״ (ז. 23). װצר זײז ארגעסײנער סאציאר־ פ^לםלתע־ *עםאנ־פיינקם א:ז. אז ״ךעד פאציארלזם קרלנם זאפם אוז ק־אפם גאי ־י־כדעס. *־*אס ער בל:ם א;*ף דעב פע־אסענם פייז ארבעם אח א:ז ס:ם א:ב א־־עאלאנלם אלגעררער. א־נאנל־ע פא־בינדן״ (ז. 24). דער א*נעסײנע־ אריספל־ א:ז. אז ד: םעם:קגים ״פעס׳' םע־ אי־ ביײפעי צי סאכז י־עם באזלס פא־ פ־אדיקםלװער א-־בעם פח דער ילדר־עעי באפע־קעיוננ״ .תאם ״אזא גרו־סע נאצ־אנא־־ע בא־ג־סונ;. אז ארע יעלבס; פינס פארק סוז; ז:ד א:; א:־ באסײײק;־* (ז. ו',2). אם — ־: ג־ײכע נאצ־אנאלע בא דגים׳נג פח דער ם*עם:קג*ם פוז ״א־ם״ נ:ם א;רונכ דר. א. עריאשעװ צי רע־ז װענז ״א־םלזס״ ארס א רלכםונג. ײלײ ״ד אזכע־צגיניננ פין ־: סיע־ פי• ״א־ם״ א:ז. אז זײ א־בעפ; נ:*עפ אײף א אפנענ-־ענלצםז פע־־ פח ־ע־ ילדל־ *״ע־ װײקרעכקצס. נאד אז ז:: האב; א ה׳-פעה אויפ; נאנצ; ױמשן רעב;. אז ז:ר ױעקז א:ז דעס *:־: א.;סע באצלינג צו דע־ װעלפ... איז ע־צלע; אלז א:ס דל בעלקגים םח נרונם אײס צי ענדער• ז:ך אױ זסז סביבה״ (ז. 19). י. ם*עעדנ:כאװ (דגיא־י) נײס נאר װײכעי. אלז א קודץ־נעפאסם; אח פסז- סקלצלרםז ארפלקל בי־עםעדם ער רו׳־ר ד: נעשלכםע פח דל ירדלתזע;עזזד־־ יסאפם־־נכע יעם־עסוגנעז און ־עעדעב־נ־ נע; פא־ די רעצםע אגדע־האלבז הונ־ רערם *א־. און קוסם צו אן אלבםעדע כאנםז (הנם נ:םם;ענונ ׳ ו9*ספ:־. אז אאנ מלרקזאסע אלדעא ראב־עס פון דער דאדקעי (אסלסזי־אציע או; ה׳םברה. צ' פע־יםא־לאללזם. ס״סילזם איז בױדלזס) תקופה גנ:זם אח ״בדעםע־" האבן גענוסען פא־ זײער אײסגאננס־ םינקם יעס אדע־ *עגעם קוק אויפז ױדל״גז עקאנאסדשז ׳כסײגעד און דל א־״ער אנ-־ע־ע אײסדכס; אלם אלבער״ ציבויעז אײף געזינפעדי׳ג ״רארוקםלװע־ רע װײכדשאםםי־עכע יסודות. איםדו. ד: האציארע דל נויםלקגים א־לבערצונײז צו פרא־ דוקפלװע פארםעז פוז לעבז באהערתמ ״דער אוסצוסרלדנהספ.