Literarishe bleter
- Journal
- Literarishe bleter
- Volume
- 1 (1924-1925)
- Issue
- 24 (17.10.1924)
- Date
- 1924-10-17
- Page
- Seite 3 (sequence 3)
- Language
- Yiddish
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 56% known words query
- IRI
…/4795427-8773773-8773806--00171-4795591- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
3 ב ר ט י ע :ז ב:״* קײז ם*טא!! װאס האבז םיפ אזו; ־טגיפי״ בערנא זאםד אי אויב :י־טפ נעפייזם וםתז ני־טם ני׳דלאם. ־טם רער היםאלאיעזז ני אפנײנונ: פיז אונז. א באױאזסםזיניקע ער פא־״ נ־ םעםע. באי ד װי. לםיעל. םא־קם. ־:־יװידו־ וינםםלעד״עעד א׳ ־טויז געםענם אריס■ בכלל האבז ם־ר עי עיק׳־. רײסםע־ םענפדט*. םעקז םון אינזער .;רויסע איז םבה העלדז איז נעיטאפז איז א •׳•אם האבז נעלעבם אם־טר םיר ה׳ קאזראן פדעםדעי ■1יפם. א־ז א פי־עםדער קול־ ־ רייד. ט 24 *נ 1 ל'ק. אינזער איםע־אסי־ נ־״ א נא.־, א יאד'עכ א אענעריקע אפיעפ־נאוננ סה דער השנ?ה< ־.■אר, אדער ד• נאװעניננ: אין חםיר־זם הא־ז םיד םאינעה ם־ז רע אםילו אריבערנענאפם ד• םא־: ם־ר נעם פיז רע־ ק האבז רעם פױא״ם; ..ם״אםעדנ״ ב■־ אאיםעם אין ־־, אפיאו די פ־ימק־םם״נע א־ז... יואם :אװענוננ (בבי קואבאק;); ם— האב: העארן? דעם : רעם זיננריק; אינפעא־נענפ: איז װעז הי א־בער״בי״אנן ר• קאזדאז װעם זיד א רי.יב פיז העם ינםע־ז הי רי־זו־א־ װיא העאר;. באװעניננם■ םיי־. אאםיד זיד נ״נם נא־ז. םא־הם א־ז װעפ עד זיד דעיםאנעז, אז אויד פיז פירע־. עפאנזםאבער. איז דער ילדײנעד נעװעז א רגיםינ. בע־נםאז איז א פ־אנ• יער ארבעפער-באװעניננ איז רער ׳:־•־ איטע־אםיד — װי בנ• דיבםז. אויב נ״נפ צויז. ייאיזראעאי איז נעװעל א• עננאענ■ ״נער נאס האם אונזער איםעראפיר ר• א־ז עם ם־ו־ע-ק ע־ װ״ם אפיאו װעד רער. נאציאנאיע אננעהעייקנלם װעיכ והוהר. םיאיז נענינ צו רעיםאנעז פינ־ רי העאדז ־א־פ: זללל. העם. פינםקע־ העארז איז אונזעד איםעראפזד״ סקיז. װםסנבערנם ..ינפעפי״. א״נ־יע םאיקפ. עריאד־ בעינ־נפײ;. ו. ייננעי. באעםער״ נו״ 18) אויפנעװארפ: -ער פיז ר״זענים דעי־צ״איננעז איז בב־ אנ נערינוני. העיצא. ה׳״נ ׳•עקעי־פ. םעדעם. װעגז די טעבות צר דער ייד. ליטעראטויר (*י ח. ס. קןןזדאנס *י־סיקל אץ גיבמר 19 ״ליס. ביעסעי־־} פו; אײז זצס װערם ךער יידישער םארנעסז זי• די ס״עציעלע באריננענע;. ליטעראםור אױבנעװארם; איר נםיה צו א-ראפעזזם. צו נױײשיזם ב:אא: אוז םיז א; אנרער זגים קזפס דער פאדװאמ־ף. אינזע־ צעס באיעפ״םם לױם •עפראר. קילםור. פאי דיר איז -ער רצכדע רוראילף ראהע־*. ״עיזנער •ערצבם אױ אעבם צװ״עז *:ײ*עע א־בע״ ספעציפייעע אוםיספענדן £ןן יידישז אפאםאיעי;. אעבז. פוז דעם עדי׳גז פאצק. איבערי הויפם סארנעסז דאס אונזערע הײכי^ע אײראאעער. ױעאבע װיאז. אז אונזער אי״ םעראפור זאא זיין פונקס װי ..זײערע״. בעת אונזער אעבז איז איננאנצז אנדער״ש. אפ צום בנױעפי< האפ ח. *ט. קאז* דאז, איז זען ארםיהא ״אידעאאן אוז -אססא־עװסה, האס גע• זאנגוױר. יוע װ* אפי כיע־ םער. דער :יעפדעא״עױז, פוז םא־םא־י.;עין ראכ ביאד רעאז דײעע ״צריםם״עםעאער. יעױז : פוז רי אםעריק>מער *ערע י צו רעד :ער פױיזע בםדר אעניעז איז אעבם — עננרײעע, קאבריז. ז. איביז; םיר האבז א*ז אינזער רעז־צקאױס־• פיז אאעקסאנדע־ דעם עי־ איםעראםור די קאנםאיקם; צװײצז רי •עפ; — אוז םי־ נייזז עס. םא־־״עפ״פ אויד האב;. איז אבער רײבערפ י״:פ נא־ םא־באױ אוז איפעראפיר. האם עס אפיע־ נײבפ צים עניז. װאי רום די פ־אנע איז — העא־,;. קענעז זצז אנדעיע העאיז. אם אעקערכ םא־ קע. דעדעם. ס׳ױענדפ ז*ד אבע־ ױאס אײגער פאר״עפײם אונסעלז באנייח ״העאד״. םא־ םיר א*ז נ א נ א. אפ דער ״עפ״אעד :אנא בצ האםסונעז. װע״ כיעס אעבז א*ז א; ניויסע פאס־רוננעז איז קײז פ׳יע־ פיז א באװענוגג איז ער נײספ געװעז. אזא נדױסער. איז אפ״־ד;אד נרעשעהער. העאד יוי גיעפ״טאיעװ. אם רי ״געװײנפאעבע״ דענפדעז בצ פ־צז. בצ בעהנרסאגעז. בצ יוגה ־אזנ־ פעארז, בצ רי יונני׳ג םים זײער *טםיאן ם־אניזם. םים זײעיע אײדז אוז םרײרז. זענעז גדייסע העאר:. קאאעגע קאזראזי עס פארע־כ זיד אםאא א נ־עסע־ע העא״ רי־טקצם צו א פיטופ ״םאג־םענאעד,' רעבז. װי צג פ*~י א באײענונג. װי אפיאו *טםארבן א םארפירעריפוים.;כאא_ ניויסקגיפ םײגם נ־טים־אופז נײטפ גרויי סע באױענונ:. נרוישער םיםא. גרױסער קנאק. םעבם די נרויסקג־ם איז •*ע״ םיף — פו; רעם ױזיר. םגי־װי: פא־־נאגיבם גי״טפ. צים נײטפ קײז פא־אאעאז צװײטז או:ז אי; זײ. זײ זענעז אגיגנעבירגערפע םע־קע־ ם״ר — עקסםעריםא־יא,*. זײ האבז נײטם קײז יטפיאכז-פראנע. קײז אםיםיאאציזג קײז צעװארפנקגים איבעי אאע יםיעז. איץ״ יעדז פינקם זענעז םיר אנרעריט. אני דער״ט. איז עפעם נויפיק א*ז אונזעי איי םעראפײ. א*ז אונזער י*עבז — ״טאאגס פא־־י אי*ב אי־ םײנפ. אז םי־ יא־פז עסי זא:ם ני״טם. אז םיר יאיפז עסי װגיא ״ז־י״ האבז עס. איז נערעגקפ: אינזע־ איםעדאםיר איז :אד ייננ. זײער *ינג. זיד. אוםבאריננפ רי םעיעה. װאס אאםז איז ז. נאםבע־גו 0% נ5) נ8) ס0ס <§) ס סס םאםעס אוז קינרער. ס סס יירײטער איםעראםור. אז זי נעפם נײטם אויף די נרױסע באװענוננעז אינם ילדײטז אעבז. האפ נײטס קײז ״העארז־פינורז״ אוז *טװיבאם כסדר םים סיפז. םיס קאײנע םענם״טעאער. די םענה איז יטויז. אײגגסאעד. נײטם קײז נצע. םיהאם זי עוין פריער נעהעדם שון ד״• א. קא־ אז די יידי״צע איםעראפור יטפעקם אין -ער געםא. איז דעם הײםײטז *טסעםא איז ״״טאידט ז*ד נאד *טםארק םיפ ביטוואגם״. צו די ער־טכע בעאי־םעגה נעהעיז אזעאכע וױ האא צײםאיז. ד״ר ניתז בירג״ :;ים. ב. ריװקיז. איז א נעװיסער םאס *••׳־ זעאינםאז (װי איךהאב ראס פאר״ ״טםאנעז פוז זצנס אז א־פיקא איז ניו״ *ארקער ״פעאאיס״) אוז אנדערע. װי אויד עםאע:ע נוים. װעא:ע זו:ז איז דער •:־ײטעד איםעראםוי עקזאסײטעס. עפעס אזעאבס, מאס איז גי״טם בנםצא איז די א־יראפעזיטע איכעראפורז. אזוי. ים׳טא, ס סס ס סס ס5> <§> ס סס <8) כ§> כ5> ־ערםאנם זיר םיר א בריװ. װאס א ראאניק,;. פון דעס ױגנעז עסײאיספ ח. פ־אםעסאר פיז אז אםעריקאגעד אוגי״ איבערםאז (איז זגיז בוד ״דיבםער א־ן ערזיםעם האס נע״טריגז צום אםאאיקז װעאפז״) איז אנדערע. נאר בעת די :רײט״ענגאײטז ז־בורנאא ״איםם ענד פריערדיקע רעדן אבםםראקם װענן י־עםס״: ״אפ דאם איז יידײטע איםע־ בבאא גרויםע פאפז. נרױםע אידעעז *אפור?״ — האם ער פא־װאונדערס אוז נרויסע העאדז. ציאפ ה׳ קאזדאן ויסנערופז. נא:י איבעראײענען עפאע־ םיכז פיננעד או*ח באיטפיםפע רעריטצי :ע איבערזעציננעז פוז יזדײט — יאס נוננעזאינש יידײטז אעבז. ױאס האבז איז דאד פעקם װי אדע איםע־אםורןי... נײטם געפונען קײז א״קראנ; ארע־ ״בא״ דער צװײפער צר. אם ךער. װעאבער ״טייד״ איז דער יזד״עער איםעיאםײ: האאס. אז די ילדי״טע איפעדאפו- ♦״עעקם ציוניזם. בונר. ילרײטיזם. ־טוא־באױעגו::. :אד צופיא איז כע־א> װעדמ נא- 2?ו־ אסיםיאאצ־ע א. אז װ• רעריטס פוז דעם אאכז היטכאה״נגיסם. דער יידי״עער קינספאער דאדף. װעד״ פוז דעם גאלװז גאױבן י >וז א,*ץ װאס איק קאזדאנס פאריטםענדנײט סיז דער בײ ״זײ״ איז אז• -־•: א,; די:פיק קינסםאערײצער ״םיםיע״ ־טפענדיק און רערחאר דאדפז םיר כסדר קאפ-רן ״טפײז גרײם םיס פעז און פאפיר איז אונזעדע ציװיאיךרמ ש:נ.םי א•• פאריטרגיבז. װי א נעפרגיער באריבם״ זעד לעבנס־־טפײנער או; אין דע- אפנעבעד. יערע ךעריטבנונג. יעדע בא־ ־אםו.-, אי• הךז אז; איז נאס< ריראזיקע װענענ. יעדע פא־בײגײענדיקע ארע־ םעסםז די ילדי״טע איסעראםזר סיס -ער דויעדנדיקע ״טסיעםוגנז ציוניזם? — פאראװא• צױניזם. ילדי״טיזם? נו. ה קיגסםאער. ניפ אונז ילרײטיזםי יטגא־ באװענוננ? ארבעפער״באװעגוגנ? א קאנ״ נרעס. אז אסיפה. א כאאערע. א קדיזים אױפז ביבער־םארק — פונק אגיז רי פעז. פאניע בעאעם־יספ. אוז;יב עס ראפעליטער םאס. זי אױ- נום אויף װיפיא זי איז װי ״זײעדע״ אוז ־טאעבם. אויף װיפיא זי איז ני־טפ װי פנר ״זײ״. פר״ז האם אננעהױבז םיפ אײדא־ פעזזם אוז אים יטפעםער. װעז דעי קינ״ םםאער האם זיד אין אים פאנאנרערנעי ק א א ר א י א נ: זיאיט. אװעתנעװאדפ;. שדי~״א: הא־ אונז א שפ־נא אפ. װארופ אזוי פום םעז אײגיקע פיז די ױננע; אױר די איםי״ 1 נע־־טונ* און ערװארר בערנ־טסײז און נראציע — קאאענע קאזדאז — איז.י םארקס. נאר אביאו העס איז הערצל ,זײ״ פאס־רם גײטם. אז בגים אויסברור; היביטאער אפנעיטםיגאם איז דער יזדי״ םוזז באבבז פרעםר דעם ילדײטז קינכט־ בנל ז ײ. אנרער־ט איז אונזער איםערא פור קײן איסעראכור ני־טפ אוז םיר דארפז זיר אװעקזעצן קאאנז. אבער רבינא דעאםא פואאי — דאס איז דאר בכאא ני־טם אםת. אויד בײ *טער איסעראסור. בב ילדי־טע ־טרגיבער אעי. װגיא יידאזיקע העאדן האבז נע־ םוז בײדע זגיפז ים. אוז אייד — *א.ןאעבם א ש־עםי אעבז, נײטט אונזערס: א. זולמי זײ האבז גע׳חאום׳ם אאפ״ילדי״ט איז נע־ אעבט םיפ א פ־עםדער קיאםו־. געװעז פיעםד אינזע־ אעבז. א פ־טיםא ־טויז זיננער. נעדיטוגי. םא-־םאװ. םאיקס. מעלדוננ פוז פאױלא: ״ר,ולטור־לי:ע״, ראד־םע ע־ לעעונא 40, װ. 11 ־0 דערשינען אונזערנרויסערהאטאלאג 4סז זײטן, העצער 2500 ביכער, אלע, װ$ם פזןדערן אים, װעט ער גלײך ארויםגעשיקט װערן. 11 .ש ,40 סח$2ס1 ,שסס^זססז *090) אױר — דער ציוניזם: אײענם א־טס ״דער װענ צו זיר״. איז גײטט נאי־ בגי איטז נעפינס איר עם... נ״טס נעגוג? איד נאױב. אז ס׳איז אוז נענונ. אוז קײנער קאז דאר נײטם זגױ ״טם אזא יטאעבסער םענט״ש או; פא־־אננע:. פוז א באװעגוננ. םוז א;ע־טעענײט. פוז װאס״גיעט״איז, זאאז אאע לויגסםאער םיס אײנםאא םאיקאיטערז די א־בא איז זיר א נעס פוז *טיאדערז. אפ־טפינאעז אוז. בבאא ״ארוםבעאעפריסםעװעז״ די באװענוננ אדער נעיטעענײט. ה׳ קאזראז רופם םך״הכא אז עסאעבע נעםעז איר בין זיכער. אז װי ער װעם זיר ויד אויםגעאעבס צוזאםעז כיט זיין א רא&עלום. אכער פיר האבז אױד איצם גענונ או; נענונ אזעאבע. װאס װארםז אונז נסדר איז פנים א־־לל;. אז םיר זע״ בעז נאד צו־פיף אין נעפא־זוםפ. אז אויבהער האבז זײ צו אונז פזעות אוז איבערהויפט צו די ילדײטע יטריפםיטפע־ אער — בארװאפ זײ קאפיר; :י־טם רי ״רנלםײטע״ ריםעדאפודז. פארױאם איז אינזער איםעיאפור פעאפ אזייגש אוז אזעאבס. ױאם איז אנדערע איסעראפורן ־טםרודאם םים דעם אח עס האס דעב זיבעפז חז. אוז נאד אוז נאר. װאס האבז ־טויז די צװײעראײ בעאי״ םענה נײטם אויםנעװארפז דער יידײטעד. נריב^עז. װעם ער נעפינעז נאד צװײ־רריל אז אאע יידײטע װארט־קינספרער זאר; ײפעראפור? און בײדע :אפז איבער די קינסטאער איז א דור. װאס האב; ״בא־ נײטם םיז םעד. נא־ האאפ; איו אײן םאס. זענעז שפארק סנזם. נעװיס איז האנדאם״ אזעאבע םאסז־דערטגינוננע;. י יטיאדערן אס די אויסנעדעכגםע באױע״ אינזער איםעראםור אײראפעליט אננע־ בעת די איבעריקע — *ין דער נרויסער 1גוננעז. פערזענאער פארניז א*ד זיד צי יזויבם — אעבז םיר דאד פארפ א*ז םערהבס — תאבז זיר *ארגוםעז סים האאסז. אז דער עיקר פוז א קינסםאער ײראפע; אוז נעװיס האפ אונזער אי״: יחידײטע אעבגס. םיס דעם נעװײגפלע:; איז זבז אײנענע קינסםאעיײעע פערזענ־ םעראפוי אז אײנגארטיקז :אראקםער. םאג־פעגאעבז אעבנס״נאג^ װאוהיז זײ 1 אעבקגים. זג*; קינסםאערײטע אינריװידו״; אױף װיפיא םיר זעגעז אנדער־ט. אויף האבן ארײננעבאאזז זײער קיגסםאערי״טז) אאיםעפ. דאז איז ־טויז ניטס װיבכיק.! װיםיא פיר זענעז ם י ר... דאס אוםנאיק אפעם. י צי ער יטיארערם אונז א קאײנ־טפעםאדיקז 1 םיס די אאע םענה״יזאבער איז. װאס־ אױב אזוי זענעז אונזערע ילד״טע, קרעםער אדער א װעאסאעכז אװאנםו ־עדגדיק װענז דעד ילדייטער איסעראפיר. | קינסםאער נארנײטפ אזױ הינםעױ־טםע״ ריסס. א סוביה דער פיאביקער אדטיו גאםעז. װאס םגם דעד אקפױאר פוז ״קװי פיא קװא״? ער ב־ענגם עס ארויס אויף א םארנע אגיבםז אוםז. :אאחל יד. אגב אורוזאדיק. און ױאס װאואגארע פא־אי־ם *־י ־טװערקגים. ר* :ראבקגיס. יעם ניבוא פױ. םים אז אױנם ש־יער ב*ז איד נעװעז אױף א יל־ײטע־ אפע-־עםקע. ילדײט איז רי ־טפראר פו; צװײדגיםיקגיםז, ני־טם רערזאגםע װערפער. נײטכ רערםראבםע נעדאנקז. דא:ם זיד. נײטםא קײז אם:״ םע־ע זא־ פאר א *לדײטז אקםיאי. װ״ אױרכצי־טםונאעז א קאעפיקז זא״ז, א צװײרגיסיק ײאים. ױאס םום אבער דער ילדײעער אקםיאי? דעם היפוך דערפוז. װאס דער פױאײטער. ער באנאײם ראס װאים םיס א בואםע־־ באױענינג פוז רער האנפ. םים א פינםא םיז ר' אוינז. םים א גרעבס. א ־טאוקע־ץ. עד *טםיגיבם אונםע־. װעים איבעריגיםאער. פאר ״שיועבפ אוז םארנרעבם. די קואפוד םיז אז אקםיא־ װי םוז א עםנס־ט קאז םעז אםאא םעסטז םיסן אופז, װי אזוי עי דע־צײאם... א גײטם צענזורירםז װיץ. מיכאל װײכערט בכזע= אא-ן, ראע :אנצע פראנראם. װאס אײננס או; ראס װאס פרעםרס. דאס ױאס ־טםא-־ק אייז דאס ױאס ־טױאך. ב. הערצס פא־ײםײטע סאםירע אויפז סײם איז יאנר... פאליגי־אציא םים די רעדעס םיז א קאםגניסס. פיאסםאװיעץ. ־טאאבציץ, ילד און א דעפוםאםין. װאס איז הגיגפ א; אנדערע װי נענםז. װיםס א-יםפאפעםײט פ־יםארנז־ביידל. איז װעא:ז עס באגעננעז זיד א נאסנםײדא םים א ״נעװעזעגער״ סאאזי םא־כ־טום־ פעי םעאעפאני״שער י-אד פין בעאי־חובות. םאםס אײסצעניז״רם אידא פונס אואאן אוז םײרא אוז בויטא. װאס קאאפם םים די פאינא. ראס װגיסינרינע םאנ״ז־ביאד. האני־טעס אידאעד. יאי־אסיס סקעםיט פיז אקםיארז״אעבן. פ־אאאנ איז קאנפעראנס. אול גאר אײנס: בידוע. איז קאבא״ רעפ ני־טס קײז ־טוא און גי־טם קײז קירר. םעז באװטנם זיך רארפ םדגיער. םעל רערם ררײספעי. או; אינםערע״: סאנם: רי פויאײטע יטפראד איז נב אאע אייע םעאות און איר;אנצער ע־טירות אין רעש אײגעם פ־ם איעם: זי פא־- םא:ם נײטם קײז צװײרגיםיקגיפז. װיא םעז זאגז עפעס אזוינס. װאס אז א־טה צנועה האם פגינם צו הערז בגי איבםי״; קער ־טבז — םוז םעז עס אנײפז בגים םעז װייסט. װי פויאײט פעאפער, ראס קאײנע און ראס נרױסע. האס גע־טפיג־ם ילדײט אעבז. אז עקא םאעגפ נעםעז צו״ צוקוקז. אבע־ :אאעװקעס האבז געקוזעילט. װאס םעד פעז האס זײ נע־טפינז איז פנים. ״נעםא״ איז א רעװיזיע םו; *ענער באצלוננ. א :גיער קורס. צװײ ילרײטע פאאקסאירע-־: ״שרענם רי װעאם אז אא״ סע ק־טיא״ און ״ױאס װעם זללז. אז ם־טיח װעם קוםעז״ אינסצעניזייפ. נרבז־נראהער רבי איבער א גםיא. ״טװאדצעל בחור צו זנלנע פיס. אגיננע״ בוינעגע ילדזצע יטאללככ א*ז היגםערי נרונס. םאז: ילדײט ־טםעסא. דאם נאנצע: ־טסארק אוז װײד. פאי־בענקס און אײדא. םוא ־טםיםונג או; אז א סענםיםענםא״ אײטקײם װער עס יטרגיבס די דאזיקע ־טורות. אאזס זיר קיניםאא נײטפ פא־פ־טאר; פוז םיטאאנם־ריח אוז פדטאאנם־־ויר. אױך ראס םאא גײטם. ״נעםא״ איז נײטפ א ילרײטאעבע סצענקע פאר רי זיז פיז ייעראא. עס א י ז קונסם. קאבאיעםײטע קאײן״קונספ. םיס אז אינעראעבז צי־ םער. םיס פאס אוז נע״טםאק. םים םאס אוז נעיטםאק א*ז נעװעז קאםף פאר װעאפ־באגעםו::. קאםף קסגז םאראאי־טע. פאאיםײטי׳ג קיגסםאערײטע פארגאיװערפקײמז. ־טפינא פון דער צללכ. װאס װנלזם רעי צללס איר פרציף. דעש פרצוף א ז דעד םאסקע. ״קװי פרא קװא״ איז קאבא־עם. יטםענדיק נעהאפ א נםיה צו קאבא־עםי־ יטער ק ו נ ס פ. אבעד נײטם ־טםענדיק געקזמם ביליטכײז דעם נסיוז שוז שאאב״ קגיפ. װאס געפעאפ. הלל־יאר באאזפ אז אנדערער װינם. דער ״באויער פוינא״ האס געװיזז א װענ. אוז — װי א פױ״ אײטעד ארםיספ האכ נעװארפ — נע״ אײנפ איז װאריטע אז אײ. דאם אײ רוםם ויד: פ־ירעריק יא־ ראס*. אז אוננאר. װאס האפ ״נעזײנם״ א*ז ״באויעז פוינא״. א קאגםעראנסיע. א *ערײבער, א רעדטיסער. א םענפיט ס*פ נזדשםאק. םיס אגינפאאז. אײנער פיז די אללנםאאז רופם זיר ״נעפא״. ער איז אינפערעסאנס צואיב דער באצלוננ םיז פױאײטער קוגסם צו ילד״עז אעבז. פעז װײסס. םים װ#ס נא״ אעװקעס האבז זיר נעקװיקפ פארא-ארן אוז סארצוױײאח איז ״קװי פרא קװא״. ר ע צ ע נ ז י ע ס ״1סווןו ס*וק 11)0״ בײ אונז איז <ז*ב*רעפ פריף. ״נפעיום אביםל ם-פ יזאפע<־.נ*םא;. ףביםי ם-ם נאד עפעם ערנעדם. א-ז עם אינע םיז רי זאכז, װענז װעאבע פעז רעדם נ״עם. א״ז ״ארנפאעבער״ נעזעא־ יעאפם — פאריעם״ם זיר. בב ארםנס איז אנדערע. קאבארעפ איז יןונםפ. װי םעאסער. אבער אביכפער איז פארנעם. פאדבייזער איז עוזאסענ■ יעםעא. רירעװדיקער איז וןער אוז װענר. ׳עפיאעװריאער פאר אױנ אוז אויער. קא״נקינםם. הױבם זיך רארםז אז. װא< עעאפער עגדייןפ ױד. אוז ענדיקפ זיר, 'יאי פעאםעז־ הױבם זיד אז. איז נעװעז פאר ״פעאפעד״ אוז װעפ זײז נאד ״םע־ אםער״. (םעאפער אין עננעז הבנפיקז זיז פוז דראםעם, װאם פארפיאז א נאנעז אװנפ). אוז עם איי נ״עם ק״ז עיפאא. װאם בב עװ״ םעאסעד־םועד פיז נרויםז באםבם. טאיןם ר״נהארדם איז ארנאאד יעיפםאז איז קאבארעם נע־עסאנעז איו אנהויב פו; ז״ער קאריערזג קאבארעם איז קאםף. װי יעדע קונסס.