Mannheim
Compact Memory

Literarishe bleter · 1924-10-03 · 22 (3.10.1924) · p. Seite 6

Scan of the page
Image: UB Frankfurt, Visual Library (IIIF)
Journal
Literarishe bleter
Volume
1 (1924-1925)
Issue
22 (3.10.1924)
Date
1924-10-03
Page
Seite 6 (sequence 10)
Language
Yiddish
Belongs to
journal issue
OCR quality
52% known words query
IRI
…/4795427-8773773-8773802--00156-4795576
Visual Library
page viewer of the UB Frankfurt

No entity mentions on this page.

OCR text

,"6 22 ם ש ט ברױואיןרעדאלציע 1 נעערםע יזביים! איד בעם אנלו *■*ידיימז די םאי׳ע, ד״קע ׳&ירות: אינם ניםער 20 *יז י' ״<. 3". א״ דער נאגדץ װענז דער פאר^עזיננ. ױא^ איד האב נעהאלסז אינם װ*רעע-זי גיםעראפז-םאד״ז דעם 21-םז ש. זאנם ייר: 1) ..נאאזםאנס קוק אדף דעד *א קינפם פוז דער ילד״עער י-םעדאםיר אז א פעס״ם״סם״עער״ — גערעדט האב איד תויאםזעבאעריױעע דער ״יד״עער צ״פעראםײ א״ז א ם; י קזג 2) דאס װארם ״נאױבז״ 1אנב: דעו נאםעז פינם רעפעראם א״ז באםת םא פ״רעריע. װללא װענז נאייבז א״נם ז״ז פין רעא״נ״ע האב איר יז״ן װארס ני״זם נע. רעדם) האב איד פאק• נעברויבפ אינ: ז״ז פוז ה א פ ע ג י נ נ. — נ ל ו י נ א־ז דער ילדישער איםערא םיד,איז איר עייזונפם. א אייע אײביקע װענז. ביהא נעדיינקם, אז א״ד האב עס נעגונ קלאי ארויסנעבראבפ איז םללז יעפעראם. םים אבםוננ ברירנ^איםא;. זאקאפאנע רעם 28־סז סעפםעםנער. ביכער אוץזשורנאלן >< ״;#.רי מנד״ - ריטם ז*ך 8 נדע־־י *ײ• ר*שעי •*::טןץץ^ן **־ יזייעער *וננם. 5ײ ד׳אבן צו *זערכע ווזיםנ&גץ, :ישמ מ• קוקס *•*? ײיעד בעסע-ן ןז־עד שרנעדן ודכרימלס, י*״ן קןץםפקויענםע ישפעלי־נג. ביד סץזרזןכפן זײ עהגדליעען םון וו־נזער :אציאנאל-קידםמ־עלער מנםדיקלתע ל. כ וןנוקוווו - שװעי־ע יי״יסלען. נא• דעלען. ר־טע־אר״שעד <ו*רלמנ. נײ• •$ד־ 1923. 319 זלם^ 8״םל פורםמם. *. זסז:צעל - איך שלל 1י ײרי לידיע־ - סמרלמג .שםש־ לײמינ. 1924 - *3 זלםן. #׳סל םוןרדןןט. א. שסענזעל - און דו ניםט גאנו לידער. סון־לוןג .שםש״ •״*־:, 4*19 - 90 זלטן - 8*פל פןדם*ט. שפיאל ריבינשםײן- *־דישן םלעי און שײזג־-. **-ראג .יםת״, ־יא־יכא 1923. 88 זלסן. 8׳סל שזךפאם. ז ע: ר ע ן - רו־יש׳ײטירנאר ןין־ רימע־א• טיר און קי:םט• כיסע־ 1 - ײרי 1924. נוענןש׳אלרעס. 32 ז־״םן. 4<ר £*־טוןס. פראװינ״ז-בריװ פיז איזוס אז װזולז םיר או־סגיזוז:אד יענע קארעםפאנדענציעם. װאם װעלז זיוז נעתתםעפ פוז א ביבאיאפעק״ םארװאאםיננ. נעערםער חי רעדאקםאר! איז איינעם פיז די אעזופע נוםעיז ״ציםערארישע באעםער״ איו נעװעז איז רער בראנ־ק א ידיעה. אז דער פאראאנ 'אפזזקאװםק• נר״ם זיד עים ךרוקז א איבערזעעוננ פוז נאנאים דערזיייאוננעז. װעאבע איועועס פארענדיקם נעװארז. עראױבם םיר עו םעצדז. אז נאד איז יא׳ נואר חוד׳ע הלל׳יאד זענעז געװעז אפגע• דרוקם איז אאע ילדיקוע זוילפיננעז אנאנסו. או אין םאדאאנ פוז ב. א. קאעעקיז נײט ארױס פללז זדבעדזעזיננ פין נאנאי. איד םייז. או ני׳פם די אי• בערזעעעד. נ״עם דער פאראאנ פיז ד׳' יאס׳פקאװסקי דארפז ני׳זם זילז פאראינ• סערעסירם װעםעז עם איז עו םאבז קאני קורענץ. די װעאם״איסעראםור איז נענינ נרוים.' איז די *יבערזעעוננ״ציסעראםור איז ילדיש נעגונ ארים. איז םלל די םאר• אענער. םלל די ׳*ריםםםםעלער האבז נע■ נינ רחבות םאד ארבעם. ני׳פם ם׳ןינ• נבוא זללעגדיק איינע די אנדערע. אין פארפפעל פיז קאעעקינם םאראאננעפינפ ייד איז װארס ד• רײע אייערנענעבז *י װערז זײם דרוקז סללז איבעריעזואנ פיז נאנאלם ״םירנאראד״ יאוז ..װעפ׳ןחןרא נא בופאריע בליז דיקאנקי״. כדם אבםיננ פאלק היללפערין. װילנע. 20 סעפםעםבער 1924. 111 ה׳פובע דעדאקזליע! איד האב אלוד דעם בבוד זני בעפז אפדדיקז פאלננריקע ׳םורות: אינם בראזיליאנייעז ז׳פורנאל ״דאם ילדיקזע װאכנבלאם״ װאס דערשללנם א־ז ריא׳דע׳זילזאנײרא. װערן נעדדיקם םײנע םעםוארז. װעלכע זעגעז דארם. װלוזפ אויס, איבערנענעבו נעװארז דורך אז איבעי־יביײבער אז םללז הכבםה אוז װיסז ךעריבער ביז איד נעזוװאוננען פעםםזזי שםעלז. אז די רעכם פוז םללנע םעםז■ אי־ז. װאם נעםעז־ארים א פאי עענדליק דריק״בוינז. האם אויס׳םליסלעד הי אב קאהאז. רעדאקםאר פון נױ׳יארקעד ״פארװערסם״. איז קייז ׳שים אנדערינ איז א״יאאע איז אםעריקע האבן םיז כדד די דאזיקע רעבם נײשס באקוםעו. איד םארװעד דעריבער אלע זוללםוננעי איז אייראפע אוז אסער־קע זװ דריקז םנלנע ״סעכוארז״. װנלל דאס װאלם נע• חייםז — בארויבז םיד סוז םללנע רעכפ איר בעס אלע עללםיננעז — אינלענ דיױע אוז אויסלענדיתזע — איבערזײי דדוקז דעם דאזיקז בריװ. דאגקנדיק אנלד פאדויס פאר רעם םללעיז פלאץ איז אללער ח׳שיבער עללםונג. פארבלללב איד םיפ נרױם דרריארץ אסתד־דחל קאםינםקא• די סעפכלעםבעס״זײקונסס״ (נױ• ן יאדק) האם פאלננדז אינהאלפ: | א. ל י ע ם י ו — די זױוניסםי׳פע: פארם״ אוז ד■ לאפאלעפיבאיוענענ: װל. קאםאװםקי — דללכדשלאנר אוז דער ראוסיפלאז: 1 ױנה ראזנפעלד — איינער א: םענכדב (דע־זויילוננ): ן ־.תוקלאװםקי (דיאנעא) — פאר זיבז חד׳בים צללם (װאס ד' ענגלייזען ארבעםער־רענירענ האם אױםנעםיז): 1 פרץ םארק־תז — לידער; ד״ד ח. זתיסלעװנזקי — לעגיז איז דער לעניניזם: אפאר באםערקוננען — זלי ד״ר זשיסלאװסקיס ארסיקל: רחל פײננבערנ — ד׳פקד־ פענכדשז (דראםע): ד״ד נ. ר א ם א ל ק ע ם — פױלז. די נאזליאנאלע םינדערהללםז איז דער פאי• עוױיפלםער ילדיתזער קאשי: זובי הירתזקאן — עדתוםע םריס: (נאװעלע): | װ. װאיסענסק' — דאס יאד 1912 (עדינעריננעז); *.ליעסין — םארנאכם (ליד): ׳ש. ר א ס ק י ז — קונסם איז קינםם• לער איז איץ־״בראל: ד״ר •. זעלינםאז — די צוקונפם פיז ילדיתז; ב. װלאדעק — םיםז װאםער איז ליפפ (פאעםע): :על־דםיוז— דעד םללסתז״חופתז:'?.נינער- װענז םפעפאז צװײנםי ״יערעםיאם״. -1 ~־ ־־ ־־ ־ ־־־ ו ײדיש־ל׳ורסן * די יידישע שואיארנומיזווצ״ע פרעם־צו ען ארנווניזיח זו נײע *וז װיכ״! פיקע אינספיפמיע: יזדישיקורסזן פאר םיכלהוציישי^ער אי:; *קזודעםיעער. אךיף די עמ־סז װעאז נעפידפ װעח סיספעםזןפײכע ציעאעז סיז: יזדי׳ע. יזדישע געשיכםע. יידישע איפעי, ראטור. סארױסנעועענע לעקפארז: ר״ר *. שיפער. ש. מענדצסא.. ח. ש. קאזש* דאן. / פאכ. י. חביז א. א. ס׳װעלז זדז צװײ אפםײלמנעז: פארי אנהױגעד איז פאר פארנעשריםעע. ו אין אזא אינסםיפמיע איז שױן לאג:| םאיאז א;רויסע נויפיקײפ. וױ גאקאגם. באשפײס דאך אין די סיסא״שולז די גאנ*; צע ״•לדישע פיצדיננ״ איז אביסל 5שח*׳ קוד־ש איז רעאיניע. די שי׳לער ענדיקז) אזעאבע שייז אז רעי־ מינדעססער צוי: גרײסוננ אח פאריכפענדניש םאר דער; אעבעריקער ידדישעד קואסור. די יעגיקען םוז די ילדישע מאפחש־ססז אוז אקא*; דעמיקער — אוז זײער צאא איז דאד: :אנץ נרויס — װעאבע האגז אז אינםעי רעם אוז זענען אקפיװ פאר י־ער ילדישער נעזעא״שאפםאענער איבעפ. פיאז זײער שפארק דעס מאגנעא איז דער גױפיקער ילדי־כעד צונרײםוננ אוז קענםנישז. ס׳איז קײז םפק נישם. אז די ידיעה װענז דער ערעםגוננ םח די קויםז װעס באנעננם װערז םיס צופרידנהללם םיז אאע יירײשע מיםאשואיש־אער אוז אקא״ דעפיקער. פארשרללבונגעז קומעזיסאר אאע ס א נ איז אאקאא פוז דעד שואיארנאני• זאציע (נאװאאיפקי 41/6) םוז 5 ביז 7 נ. מ. (בײם חבר ישראא רוביז.) קראםגיססאװ — א. היגערן צואיב דעם. װאס ד־ פארשירענע קוא״! פור״אונטערנעסוגנע: איז אונזער שםעםא האב: זיר ביז איצפע־ נײטם אנלנגענעבז.! איז די הינע ילרישע *וננס נעװארז אי גאבבגיאסיק״סארגאיװערפע צו יעדער: גללער אונסערנעמוגנ. עס זענעז בײ אמזי; שויז נעװעז עסאעבע ביבאיאפעקן: אז! ארבעסע־״ביבאיאפעק. א צ״צ״ביבאיאי סעק איז א פאלקס־ביבאיאסעק. אאע) האבז זיד צואיב פאר״כידעגע סבות איק״' וױדירם. די אעצפע אפיא. װעאבע האם יא נעהאפ אױסזיבסז אויף עקזיספהעץ. װסא זי א־ז אונסע-־נע־שסיצס;עװארז פי: דער גאנצער ױעפ — האפ זיד אױר געי מוזס שארמאכ:. ב:ל הנלנפיקז פאנ עקזי* סמירס בלל אונז א ביבליאסעק אונסערן נאמע: ״תרבות״ איר בילאנס א־ז 136 ביבער איז 60 אעזעי. ד־ לעזער רעבע״ נעל ז*ר כמעס אאע פ>; דעד יוננערער ױננפ. ר־ לעצסערע ױגגפ אײענפ װינציה איז יי מײדאער — במעפ;ארנײכפ. ד• אעצפע זענעז אעזערינס פוז רער הינער רללכער פו־אישער ביבל־אסעק. די ..אי״ שערארישע באעפער״ װעח בנל אונז ע־נספ אוז מים חשק נעאעזי איז זענעזן רי פעפא פוז די שבתדיקע נעש&רעבז/ איז אײנעם שון רי אעצפע שבתים האפ, יי הינע ..הרבות״״ביבליאפעק אבננע־! ארדענם א רעםעראפ א. ד. ס. ..די אאפע אוז :בע ־לדײשע איפעראפור׳/ ן װעננראװ — שניץ. | אונזער ישפאדס פאימאגם א היפיצע ױגנפ. װעאבע װאאס עמס אויפז קואפו״י רעאז געב־ס געקאנפ אויפפוז. זעגעז זײ1 אבעד שפאי־ק צױשסאאכ:. ס׳הערשם א ו *בפאדקער אנפאגאניזם מחמת זײער, פארפײ אננעהעריקנלפ. רער נאנצער ױנבפאעבער ברעז נײם אװעק אויף נאר״! נ״שפ. םון קולםורעאע טעסיקללס װײס^ מעז בבאא נישס. מיסראבס זאגאר: נײשס — װענז עפעס העבערס פוז אלי םענאעדינראהעז אעבז. ם׳װערם נישפ! אללנגעאררנס קײז אעקציעס איבער איי! פעראסור. איז אעצסנם שויז אזא לעקי ציע נעהאאפז נעװארז בנל אונז דורד ח*ן א. איסװאק א. ד. פ.: ״משיח־אידעע• אוז אמזער ױננע איפעדאפוי״. װעאבע האפ נעהאט א קאאאסאדע באדנלפוננ שאד די צוהערער. זעגעז אבער צום נרױםז באדױערז א נרויסע־ פײל פוז ־ אמזער ־שפאפ ני־כס;עקופעז מחמת א ני־שפ אפיציעלז באיקאפ מצד א 2 ר א־ אעפאדישער ריכפוננ. רע•־ שאח פאר זײ איז אבער זײער נרויס...; בא־אקפעי־ספיש םאר אונזעד שפאפ. אז פיקזמפ מעד גײעפ א־צ: פיז 4 ביז 5 ״לים. בלעסער״ בילעבז ״עייז די. העבספע צצפ זיד ארופקוקז... ׳ ע נ ר ז יכ ע װ — *ש׳־אל נויסמאז. אונזעי שפארס האפ מיפ עסלעבע ־אי צוריק פארמאנס א נעץ סוז פא־ לימי־בע אוז קולפורעלע ארנאגױאציעם. רעױנמער א פאלקסיביבליאפעל^ װאס דאפ פארמאנפ ביז 0י)7 ב־:עי. אדאנק אבע־ די אנאימאלע אומשפעגדז אוז שװעיע אױסערלעבע אוז א־נערלעמ בא״ דיגגוננעז איז רי ביבליאפעק ארונפער״ נעפאל: אונמער דער ציוניספײדער גע״ זעלשאפפ ..הרבות״ איז בצם ־עצסיקז מאמענפ צײלס די ביבליאכעק ביז 100. ב־כער. א נױפע געװעזענע מיסנלידער פן; דעי ״פאלקס״בילבליאפעק״ אוז ױעפי־עבע א־בעמער האבז נעשאפז א נרופע. ױאס האם די אױפנאבע צוריק #*דעקצױמסעיי: די פאלקס־-ב־בליאפעק. צו יעס צװעק װערן נענעבז עפלעבע ' פא־ישפעלוגנען װעפעגס אענקונפפ איזי באשפ־מפ פאי דעם צװעק. ביז 200 ב־בעי פאימאנס שוײ די;דופע אוז סיא־ז דאר־בעד דער חוב שח אלע ױנגפי י־עבע איבעמער או; ירדײש־ספי־מע נרוי 2יױננעז צי שפיצז די סימפאפײשע אוני פע־געמוננ. ײדישע כראנילו װארשעװערכראגיה * מוצאי ־אשיהשגה האס 9 ר ץ מאיקײש איז ליכעיאפז״שןויײז רעםע״ רירמ א. ד. מ. ״צװישז צװײ ליםעראר** ־שע עפאבז״. װי •שםענדיק בננ מארק־י ־טעס פאילעזונגעז. איז אויר דאם מאל דעי זאל נעװעז םול נעבאקם אוז במעכ האלב אזויפיל זענעז אװעק אז בילעפז. נאר רעב ־עפעיאפ, װאס האפ אויסנע״ ־בעפפ אלע אננעמערקסע פעזיסז. זענעז נעװעז דיסקום־עס. ד**ר יצחק שיפעי. ל.| לעװיז. י. מורקאװ. אבראס א. א. מ.! האבז נענוםעז• א װארפ. א*ז א אײנשעהי: דיקז שליסװארפ ענפפזל־פ 3 ד ץ מ א ר״ ק * ש. בעיקר אויף די פענות שוז אפא־ געגמ ר״ר *צתק שיפעח קיוב צו אײנס בצגאבפ א־ז ױער שסארק פארא־נמע־ ־עסירפעי ניױסער עולם ז־ד פונאנדער־ נענאננעז. * פארנאננענעם שבת״צוינאנפס איז איז ליכעי־אפז־פארײז פא־געקומעז ד׳יר מ״באל װײכערפס פארלעזוננ װעגן ־*עם גאננ פון א פעאפער־פ־עסע םיז יעס שרצבפיש ב*ז צו דער ראמפע. רער באקאנפע־ פעאפע־־קריפיקער האפ א,: _ א פאפוי״עדער און זײער אנציענדיקערי פא־ס פאבמעניש איז א־נפע־עסאנפ באדאנדלפ ד־ באלערנדע אי; אפילו. אביסל סענסאצ־אנעלע פעמע. איז א גע־ ־עפאנפע•־ שפימוננ האפ דער פולער זאל אויסנעדזע־מ דעס :ייגפלעך גאארבעפז רעפעראפ. * פח פ־צפ־ק דעם 3״פז אקפאבעי הויבז זיר אז איז קאמ־נסק־־פעאכעי־ די :אספראלז פון רער בארימפע־ *נדי״ שעי סוברעפ־ז ק ל א ד א * א נ נ. שבת רעס 4*פז אקפאבער זײנער 10 פרי קומפ פאי איז פעאפע־ ״צענ״ן פ,־*ל" א פ־ימאינז א. ד. פ. ״מ ל ח מ ה | איז ליםעראפוד״ — באפײליקי פע: מלר דאװיפש — װארפ קענזן שװע־פ; ה. ערל*ר — מלחמה־איױע׳ ו אלאנ*ע איז לעבז איז איז דע־ ליפעראי, פי־; *. פאפ — אױמלננפעױגג; נ. שאפי־אן — מלחמה איז די פױלישע ליפעראפײ. רעציפאציעס א,. י,-י.- אןן פױל*ש פוז אנפשסרעבנדיקע װעדק. בױליקערע צײטרבגעץ :אך דעם נעװאנפז שריס פון דער' ..פאליוסצננפונג״ צו רעדוצירן דעס פרצזי פוז 30 נראשז םאר א נומעד אויף 15; גי־אשז איז אויך רער ״הנננפ״ און איז. רער ־4עצפער רנע אויד רער ״מאמעגפ״., נעצװאוננעז נעװען א י א פ צ ו ל א ז ן, ד ע ם פ ר נר ז איז דעם זעלבז ערר. משמעית. אז רער ״הננגפ״ האפ נעהאסי פאר דעד פלחםה א * ז װ א ר ש ע א פי־אזש פח עפרעבע אח צװאנציק םויזנפ. לעצפנס האפ עי־ נעהאפ קו־ב ()100:. עס א־ז א־בע־יק צי דערמאנעז נאבאמאל. אז עס האפ באלד נעהאלפז דעיבב. אז ילדישע פיעסע. ד. ה. יידישע עפנפלעבע מײגיננ. זאל װעז־ז א עסק פאר א מ נ י ז ילדז. איז דעריבעד אױ צו באנייסז נאבאמאל די ערשפע. רי ״פאלקסצנופוננ״. אח צו באגרים;. דעם ״המגפ״ װאס דאפ אלה צװײסער, נעמאבפ רעם געװאנפז שריפ או; װאס! װעפ יעצפ אין דער ב ר נ ע ר ל ע ב ע ר *לײשע־ שפיב זבז א וױרקזאם מיסל ציש קאמף פימ דער נישס־ױדישע־ו צננפינ;. ־יאה אסימילי׳־פ פאנ אננז פאני אױה ־אס נאנצע בנ־־ב־ת. מ*•־ זעגען דבער. אז גישמ רי ״פאלקס־צבמונג״ ײעמ לײדן דערפיז. ׳ ויאס דע־ ״הגינכ״ איז פארב־ליגערע געי, װאיז.;א־ די נישפ־ירדישע צמפיננעז. אייז פײלװנרז װעפ זיר דע־ פ־־־אזש הויבן אן דעם שאדן פין קײן אגדערער צנרפינג. פ׳״וכ דער עילם װעס געמעז אב־סל מע־ לעזז. נישפ נעקוקמ דעיױװ. װאס די פויל** שע ־4ימעראפו־־צנרפוננ (בנר א נרעסער• פי־אזש װי אונזערע) בנר 4 זנרפז תאספ 50 נ׳־אשז. הלומע: או־ר מיר צי פאר״ קיענעי• דעם פ־גיז פוז אינזעיע ״ליפעי .־אר־שע בלעמער״. דערװנרל אבעד מיז עס בלנרבל א חלום. מיר םארזיבערז אבע־ אינזערע פדי_י:פ. אז איז דער ער״ שפע־ ־גע. װעז מיר װעלז דערפילז דעב כח צו מאבז -עס ריזיקאלישז שייפ. װעלז מיי עס אײ־אי אוי אװדאי פון. די ליבע און די איבערנעגעבנקנרס שיז אונזע־ע פ־טנפ :יפ אוגז האפנונג. או י דער תלוס װעכ בקי־יב װערן װירק״ לעבקצפ. אינב א־פיקל פח י. ליבפנשסײז ״יעשלעקסז או; פאדאלעלז״ םוז דער כע־יע ..קוגספ איז קינססלעדי• זננפ 4. שפאיפ 2 שודדז 15 דא־ף ריבפיק זנר*: : ז ־ * ע י ל א נ * ש ע. ־י רעדאקצ־אנעלע א־בעפ ארובי דעב צ װ ײ פ ז ״װארשעװע־ אי׳מאנאד״ איז אין פולז;אנ;. עס זענעז שיין אװעק״ י נענעבז נעײא־: ציב זאץ מעיערע אר־ בעפ־. צײ־שז ד• א :־עסע־ע דערצײלוננ ״פענפשז״ פוז א. מ. פ ו ק ס. דערצ*־־ לוננ פוז י. י. ז;;״ י איז א פאעמע ״משיח רער נישפ־נעבוי׳רעגער״ םח א ה ד ז צ ־ י פ ל י ז. מיר פאדעיז או״ז איז בעכז אלע חבייס. ,װאס האבז נאר גישפ צינעש־קפ קײז איבעפז. זײ זאלזי עכ .?דיף פוז. איז איצפיקז אירמאנא־ װעלז איד־ א־נרנכײז עפלעכע ק׳־יכישע א^־פיקלעז אח עסײס. א־י־עס: בעלעפי־ספז־פא־אײניקונג. װא־שע. סלאמאצקע 13 װ. 4 ־* פענ איז אין װאײשע ־ערשי״ ו גע; דעי צװײכע־ באג־ פח די ״עיאי״! נערוננעז פוז א באצ־אליספ״ ר ע װ א ל ו צ ־ א נ ע,־״ פח מ. מ. ר א־ ז ע נ ב א י ב. נלמבצננפיק איז נעװאיז איבע־געדױקפ ־ע־ 1־פע־ באנ־ פח די״ זעי־בע מעמואין. .װאס איז פריעי דער״, שינע; אין;ױ־יאדק. איז די נאעגפע נימע־• װעלז מי־ ־אב ביד דעצענזירז. -אקפאר מאקס נארדויס £יר אי־בעפ הנננפ א־בער איר מאנס מעמואר:. קלויבפ צונױף זצז קארעכ־ פאנדעץ או< רעניסמדירפ זדז ליפעי ר א -־ ־ ש ע ־ ־ ו ש ד. ־י נננספיקע צױאד זנרנע איז שױז רערש־נעז איז פ־אנצױזשז אח ױערפ יעצפ איבערזעצפ אי־ דגיפשז. א מיז שולהז־עױד זאל דאם זעז פאר ממפער פא־ א נננע•־ װעלפ. ־ע־ א־בע־זעצער איז א ילדישער עהפרנרבישע•־ אפיציר. װאס האפ זיר נװאלפיק אייבנעצײבנפ אין דער מלהמה אין אײ געװעז אז אינפימער פרבנפ;ארדױב. הײספ לוציאז פראנק ערד״ סיאבפ. יאדז לאננ האפ איס;ארדזי, בריף נעשריבז אול פח ײ ציפאפ;. װאס י ער ברעגכ. זעכ מעז :אנץ נענוי נאי״. דױס נעראנקעגנאננ איז ־י לעצפע יארז.׳ נאר דעם :אנצז מסירות״נפש. װאב: ינדז האבז ארויסגעװינזן אי; ־ער םלדזמה. האמ ער. נאידוי. נעגלויבפ, אז רער אנ״ פיסעפיפיזס איז שױז א שברי״בלי. פ־אגקרנלד האפ. וד באװאוספ. נאר״ דויז ארו־סנעפריבז אוז זבז :יא-־מענז קאנפיסקירכ. װדל מיהאם אים;עהאלסז פאר א ־בפשזיפרבנפ. די רבפשז אבעי האבז אים אויד נעהאספ פאר זבז רא־ דיקאליזם. אח נארדוי דאפ נעמוזפ לעגז אין עננלאנ־. ש&עפער ׳״פא ניע/ נעשפא־בז איז עי איז פאריז. אי־ דער אנװעזנהצפ פו; זבל לעבגס־הבר פדאפ. מא־מאיעס. רער איבערזעצער. װאס יןאן;אר״ ױיס איע איבעינעבליבענע שריפפ,. זאגפ פאױיס. אז גארדױס ליפערארישע ירױשה ודעמ :^רשבנענריק שפעלז ־עב סיבר אי: א נב ליבפ. ־עב 5־פ; ייל־ א־ז א־ז מאסקװע אבננעארדנפ נעייארז א פבער־עבער קבלת־פניב דעב בא־־מפ: -בפעי מא־ —כ װ־נפשעװבק־. ײאס א־ז אדאפנעקי״ ,מע; קמז מאסקװזג אי; דער פגיערונג האב: :עני־מע; אנפײ׳* ליפע־אפ:. פא־־ שפי־ע־ פי: פאדשײ־ענע אינבפיפזציעכ אח אי־בעפע־. בי־אבז באגײספ דעש בא־־בפ; -:*; מער מ. לימײאקאײ. מאינול׳־ס. מ. לע־ װ־פא־ (בילדיננב־ב־גרא). קאנפא־. פא־ װיז. א־פשויעי.;אד־נער (אינב נאכ־ע־ פינב פא־**; פין ילדישע שריבבער איז מאהקװע). פאנא־עלסה*. אייסלענדער (פיל ־עדאקציע ״שכ־אב״) א. א ״ב׳איז א פעית. — האפ;עזאנפ ידפײאקאײ — ״אב מע; ױפפ מ. װינ־ פשעײבקי ז — ע. פארקערמ. ער איז המיד געװעל א ־־אנעל :: איז זללז פ־ע-ק; יבאציאי״יזב. בב אין זעז שאפז ־אב ײ-שע ־עױא־יצ־אגערע ליד״... ״אי־ נאדע• פױ א שפ*ק ל־מעראי•* שע־;ע:נײא׳־מ — האמ :עזאנמ;. או־ב• לעניע־ — בא;־־ב א*־ א שמ־ק לימע־ .־אײיש; עב־. װעאבע־ ײ*ל ױר אצני פ־עבמ־ א־• דעו־ נללער געעװארפ״. א־: ־עב ענפפעי אי־** - אלע בא• ני־־י;;•;: האפ מא־יכ װינפשעױסקי א*ז ׳ א ײע;;עדע־ ־עדע דעדצײ־פ פא־שײרע־ נע אינפע־עסאגמע עפיזאח פיל זבז סא■ ציאי־ספ־שער פעפיקפפ א*ז בא־ש־ידע־ גע עפאנ־ פי• זבז רעבז אח פא־עדיקפ פ־כז צחאג צו נעב: אין פשר פח דעי צבפ א נאנצע נאלעיײ בילדער פול סא־ צ־אליספישע פוע־י פא־ ד־ רעצפע 50 יא*. / װארשזג

Text as recognised by OCR (ABBYY FineReader), without corrections. Entity mentions: TagMe (2021); their positions were matched to this text again.