Literarishe bleter · 1924-07-25 · 12 (25.7.1924) · p. Seite 4

12 ם ש א די, װאס מ׳באמערהט נישט דוד נאװארןאװםקי <•״ ײי״ז.ײ1״־> תאגז ׳שםעגײק פחנגות. ג הײס. װי א םוינא איז װאצד. נײעס װארסנדיק אױף קײז דיסב .־ גיאיקע םאאוצאריםעס. אין : צעגדאיקער יארז אויסנעזוגנעז זד:| ג׳נ>סה. אים איז נעװקז נעזנ זג־׳ קער אעגגםיםררנס. ■גחס פ•:? װאס האס אים ני?ס נאד נ׳מי אויר איגס*ם.איג נעהאם. די בי ־י] אײנגםצער נעביצדעם אײנס. כד״ע1 -- דאס איז נעװעז דער מצ- דאס זעעגדיקע הארץ װאס האפ;| נעמיזז. נעיעניסז װענז איז דש־ קאנפקרה. עד,' דאנעגז, איז נע * ני׳שסנזמ־ירסקײס. דער וױדד־ן דאם. װאס ישפראצס אוז *נציפ אצײז. צחאסעז האבז די נעביצ״ ודאס ארגאנ־׳עעס, װאס האס ז ו| נעצאזס צע׳שײדז. איז כױנקאװכד) צײסזװ־סקײס האבז נעםמעז זײרן די בעספע קאםפאזיציעס פזז קאװסקיז. װעז איר האב וןים באזונם װאוינזגנ איז האב געזעז די םיצ ז נראבע גאטזיביבער. די נרעסםע ] ני׳עס פארעםגסצעבסזג װאס האנ־| נוסעז כםעם א נאנצז גיבעד*?*־* איר נעװעז ער׳שםוינס שויז פח ד־ן אצײז םוז דער ראזיקער ריזיקעד ־ ׳שאםוננ. אים האס ד׳שס געאד״ ■ ץי איז םעד אדעד וױיניקעד ב*ן פער אתר־ װײניקער נעאנסעס. י נעישאםן. דאס איז נעװעז זדז זא־ 1 איבריקז האם עד דר באצוינז םץ סאר םוז די. װאס םיצז. אז זײעיק נײשס סארפאצז װערז. אזא גאנצער. םיצ״סםדונענריקע| סםרוסעגס איז נעיועז דער זעצסענער סננן. װאס האס כדס זד| פוננ באפײבפערס די ילדר׳שע ננ*1 אײנעד םזן די אעצסע קצאסײשע נד1 יידלשע־ סינאגאנ*צער םוזיק. װאכ| איגאײנעם םיס די ננלע קצאננעז גענעבז די קינםםיקע דורות די ירדשזז פזז דער זעעריקעד נ׳שסה. יעקב פי| *עגסר*ל?ר נייורילןנןר ,קולנמר״ז א. מ. פוקם אויפז בעו־גו (ד*ר*ײלינג) *רײז 1 | אדר*מ וחגראע, ל7*גו 40, װ. (;] *********^ אויף א םוזיקוזצי׳שז אװנם. אין אדעס. י איז ער׳שםז יאר םון דער רעוהאצוציע, האב איר אים דאס עדישפע סאצ נעזעזי בילם םצינצ. ישםיצענדיק זללנע זאכז, אוז, דאס גוםפוםיק״ציכפױקע פנים פוז דעם; ציבז זקז. װאס האם םרילניבי^ נוסװאוג♦ | ישנדיק נעישפײנצס פים דעם הארציקז ׳שםײכצ םוז אז אצםז שררה, װאס איז נוסה חםד צו יעח. איז םארבציבז ביז הגינס םרײש איז םילז זברון. ראס בדײסןג פוצע נעזיכפ םוז דעם דאזיקז נרײז<דו״עז אצפז האס געפרײס. האס צונעצוינז יע״ דעם אוינ. סענעד. ©־ויען. סיידצער האבז געקצגיבס *רום אים. האבז זיר נעסוציעס, נעצאסטישעס צו אים. ער האם נע׳שיצם, ■ וד >> ברײטצװילגעדיקער ברם. פוז אים האם ארויסנעזונגעז סאצאגס. רחבותדי״! יזער טאצאנפ. — נאםס בדכה. װאס דספ זיר אױף רענפס און אויף צינקס | אוז באםרונפעדם אצץ ארום זיר.; עפעס אזסנעװ״גצעד פרײ האס גע״| אםעכפ אצצדינק ארום אים. זלינע קאס״; פאזיציעס. די דאזיקע םיצ־קצאגגגדיקע! ילדל׳שע נגוגים. אננעזאפם םיס הײםי׳ש״! קנלם. פיס זאםקגיפ םוז דורות״םדאדי״ | צי?ג האבז זיד :ענאסז ירײס, האבז עפעס י רעדסאנפ אוז דע־צײקם אזויגס, װאס. האפ ׳שוין נעהאצםז בגים פארגעסז װעיז., זײ האבן נערוםז איז די;עדינמע װעצדעד םונם אצטז ילדל׳שן גגיםפ. אוז האבז אפ־ י :עקציננעז םיס נייער װײ איז נגיע האם־ | נמגעז. דער םרויער םוז זײ. א זא&םי־ י קער. א םוצ־בצוםיקער. איז געװעז םרני: פוז יעגער ספעציםי׳ש״ילדלשער סעגסי*, מענםאציסעס. װאס געםם איר יניקה שוז; ישװאכקײפ, םח נײססיקער בצײנקללפ.; װאס ער האפ ני׳שס נעזמגעז. האפ עם געקװאצז פוז פוצקבלס, םוז רייבער פעג״; צענקײם. עד האפ איז זיד סארקערפערפ: רעם גגיסס םוז ׳שםזג םוז גי׳שם״נעצװינ״ ■ נגקללפ, םוז פי־ללער קװעצענדיקער ׳שאפוננ: א קוק־םועגדיק אויף אים א י י ן םאצ| האס פעז נצבר נעזעהז. אז םיהאם צו! סאז םים דעם ענסז קינססצער. םיס א| גאסור. װאס איז איז אצע אירע יס״ח! אברים ארםיסס. אויסגעמיז פוז יעדער| װאנעדיקילם, האם עד נעאפעפפ גאר י היס דער װעצם םוז קצאגנעז. האס גונ״ ׳שסעבצעד גע׳שפרודצם םיס גנינה, פים ירנת היצירה. \ איך האב אים גצגיד פוז יענעם אװנס. ציב באקוסעז פאר זללז נאצדז ציכסיקגים. פאר זללן גאנצקגיס. פאר זללז אוםגצויב״ צענע אום׳שוצד. אזוי האב איד םיר •שפענדיק פארנעישםעים דעם נעבעניטםז. דעש קינסםצעד. אז קפרנות. אן םאי־בי״; סערפקגיס פון די באצײדיקנהג װאס פאסעריאצ איז דאס װערק נופא נעםינעז זיד דרויסן. די ה. אויסער דעם ישעפע־ די׳שן װעזז. אוז נאד איז דעד קונספ פוז אקםיאר םארײגיקז זיר איו אײז אוז דעם זעצבז אב״ יעקם די •שעםערײשע פער״?ענצענקללט. דער םאסעריאצ. דער אינספרוםענס אוז דאס קונסם־װערק נופא אוז ז ײ זענעז ארנאנײש נײשם אים״ ׳שסאגד אםצוסײצזזיראיינס םוגם אנדערז. אפ די הויפפ־הנחה, װאס סײצס םא־ :אנדער די קוגסס פונם אקםיאד םים אצע אנדערע םיניס קמסס. אוז װאס ־שאפס דעס םיז קונםם נ א ר ם פ ע ״ ציעצע שװעריקצפז. איז םאד זיך נעגונ קצאד, אבעי־ פיד װעצז נאד דאס דערװללזז םיס א בגי־שפיצ או; סיװעס װערז נאר קצא־ער או־ בוצפיער: איד זענם א פאצעד, איד (אללער ״איד״). זענכ א קינםםצער. א ישעפעו־י. •שע פערזמצענקגים. װאס •שאםפ אין צעצ־ םז סך־הבצ א קמסס־װערק. אבער אללעד פאפעדיאצ. װאס פיס זגיז היצז״ ׳שאפס איר — די פארבז. צילװנם און א. װ.. אגיעד אינסס-י־וניעבס — דאס פעגזצ. פאצברעס א. א.. אוז דאס װערק :ופא. װאס איר •שאםפ, — דאס ביצד. די ערעסקע. דעקאראציעס :עםינעז זיד א ו י ס ע ר אללד., זײ ציגז םאר אגיד. איד זענפ םרנל א*:ם אױסקצויבז. םרו״ בירן. האםבינירז או; ענדערז. װי אללד װיצם זיד, װללצ זײ זענעז ני־שס צוגוים־ :עגאסז םיס אגיך או; ג:יד ׳שאצס זײ םרנל אפ פוז דעי זללב. אפ דיזעצבע אײננישאבס האס אויר יעדער פיז קוגסס. אנע־ נײשם די קונסס פונש אקםיאר. איר זענפ אז אקםי־אד. איר (אגיעד ״איר״) *שפערס םיפ זיר פא.,־ די ישעפע״ רי־טע םערזענרענקללס. װאס פארפראנכ און פ-רפ אויס ראס װערק םוז אגיער קונספ. און איר װידער. אגיער נוף (ראס הײסם אגיעדע הענט. פים. קערםעי, קאם. אזינז. ישםים. רײד). ישסעצס םים זיר פאד דעם יזמיקן פאפעדיאצ. פוז װעצנן איר באדאדפפ צו ־שאפז. און איר װידער. — אגיע־ע פוסקוצז. נעצענקן, דיאצז. — ײ:עז אײד פארז אינספדו־ נעגב. װאס א*ר באדארםפ. אוז איר. ד. ה. אגיער נאגצער אינדיװידום, פאר־ י קעיפערפ אין דעש סצענ״שז נע־שסארם, ׳שפעצס םיס זיך פאר איגס רעזוצטאס אויד יאס קונספ־חערק. חאס חעדפ נע־ בויח פון דעם :אגצ; ׳שעפעדי־שז פרא־ צעה. אאץ — איר. אצץ — איז אגיר אוז אלץ — דורר אגיר. א ט$איר$װ דער אהטיאר דילעטאבטיזם ארן מײםטערשאפט װענז די אױםנאבן אין נעזעצז פוז אקפי) יאדי׳עער פילססער׳שאפפ! 1 ״ער װעם זיר אגינ׳שפיצן״. זאנס םעז, אין אזעצכע פאצז. נצללד װי װענן א פערד. ] ױאס װעס זיר ״אללנפאח״; אוז ס׳הײבפי זיך אזײ אן רער ציני־שער ■ראצעם פוז 1 עפענפצעכז אנקצױבז די אקפיא-־ײשע ן דערפארוננ, װאס םארבגיפ ׳שפעםער אוןי סיםוצירם צסוף די פללססערישאפפ. װאס: פעקפ אים אויס. דער איצםיקער םעאםער איז אדמ־נ/1 :עגופעז פון דער דיצעםאגכישקשם. װי, א קצײדיםיצב, האם די דיצעפאנם״שקגיט אדודנגענעסז זגיז פןהפצ; זי נײפ אזוי, איבער בירוישה פוז דור צו דור, אוז אויב, םיר װעצן איצט גײשם אגגעםעז קײז; א*בערםעגם*שצענע פ*סצעז און אג־ ו ׳שםרענגוגגעז. װעפ ךעי נאנצעי צעקרא־' נענער ׳שסאף אינגיבן סױנז נאד אדף| א צויה־צודעק. [ דיצעפאגםיזם איז דעד פארביסנססער 1 ׳שונא פ־נם איצסיקז סעאםער. ער איז א ניפדער אוז פאררארבזמער ־שונא. װאס?מדעדפ זיר אוז נעכפ אז אצעדצײ נע־ •שכארפז. אויב איר װעפ פרובז א •שאב־פוז דעם םהות פוז דער נענונ־באריםםער אקכיארײשער ״נישםה״. ״פיגסעצע״. (״נופרא״). װעס איד נקײך דעדזען — די זעצבספצופרידענע גריפאסע םוז רי״ צעפאגפײשקללם. װאס באהאיפ זיר אונ־ כע־ זשז ״כםיניישער״ הויפ. אויב איר װעכ אױםדעקז ײ כצוכד״ ישסע רעכנס־ענרענקספ פה נאסוראציס־ כײשז כעאפע•־. אדעי די איםיעידיקע צוגעכיאנםקגיכ םון דעם סטיציזירפז פעאפער, װעס זיד אופעםום באװללזז פאר אגיר דער באקאנפער פרצוף פון דעס דיצעגסאנכיזס, װאס בארישפעקס ױד דא־ם. אוז עם איז דאד ׳שװעד אנצודופ; װא־ םעד ם׳איז אנדער פיז קוגסס. װאס צויפ זללז עצם אוז םהות זאצ אזוי זיר ני׳שם פארן פיס דיצעסאנםיזם. מי די. קוגשם פוגם אקפיאר. װללצ צװײשז אצע אנדעדע םינים קונספ איז די קונסם פונם אקסיאר אן ספק די סאפע *שװערםסע אח ד* כאםע קאפפציצירפססע. אוי באפת — איז יעדן אנדערז םיז קונםפ (אוז איבעדהויפם אין דער פצאס־ םי״שער) איז דער יעאבער אידער ד' ישע* םערײשע בערזעגצענקצס. און דער םז*• פעײאצ. דעד איגספרוםענפ אוז דאס קונסכ־װעדק נופא. װאס איז דעד פועצ־ יוצא אוז רעזוצפאפ םון דעם נאנצז *שע״ סעד״שז פראצעס. א&נעסײצפ אי־נעד פוגס אנדעיז. דעי איגספד־וכעם. 1 װעז עסעץ זאצ סיר פרעגן. װאסער, קונספ א*ז די האסע הארבספזג? װאצס איד נעעגכםעדס — די קונספ פונם אקכיא•־. אוז װעז עסעץ זאצ סיר פרענז. װעצ״ כע קעסכ רעננפ זיר פאר די סאסע יגינפססזג ױאצפ א'ר װידעד נעענכפערס — די קוגסכ פמם אקכיאר. איז דעז דע־םוז ני״שם נעדרוגנע*. אז די קונסס פוגם אקפיא־ פאי־בצגיבפ ביז הללנסצוסאנ די סאפע ני־שפ־באא־בעסזג י* סאסע וי־שפ׳׳פיייקאכזג ױאס ניפ אז אי־כ פאי פאר־שידעגע קעגנזעצצענע סײ״; נמנעז. אויף אזוי פיצ פאר׳שי־ז. אז עס ־עז־י װזמז זיד אפ־צו ספקות. צי בנצצ איז עס א קונספ; אױף אזו־פיצ נ״שפ־פוצקאס. דאפ עצעאנארא דוזע האם נעכיויםפ. אז אצע אקפיא־ז זאצז אופקוסזה םיז א סנפה; אױף אזויםיצ נ״שפ־באאיבעס. דאס גארדאז מ־ענ חזרס עידשנותדיק א־בער. אז ..כעאפעי ױעם אצץ ױללכעי װאקסן אוז װאקס;. אוז די אקסיא־ז ױעצז א צללכ צאננ אצץ מער ישכעדז זללן אנם־ װיקצוננ״ אוז אזוי ױעס זיר עס בצי ספק ציעז.: ביז װאנעז פיר װעצז אײז פאצ פאר אצע סאצ נײשפ א םוף םאנז ם*ם דער צללנפ״ זיניקער אוז פארב׳־ענעו־ײשער באצױננ צו דער קונספ פינם אקכיאי. װאס צוליב פאר־שידענע סבות האכ זיר עס אגיגגע־ ױארצי^פ א*ז יעס הללגכצגיפיקז כעאפער. אוז באםת. — װער נאי איז אונזעיע טענ האפ נײשכ די העזה צו גײז אױף דעד בינע איז וועד. װי:אי־ עד איז ארױף אויף דער גיג׳ג :עפס זיד נײשס נצללר צ• ״באאיבעפז ־שעקספירן״. בדי כיזאצ װי םיאיז ׳שפיצז אױף א ראיאצ. האלפ פען פאד נויכיק כאנ אויף פאג צו ארבעפז צענדציקער יארז. אוז נײשפ נאר כדי צו קאנצעגפרייז. :אר כדי איז א פרגיער פינופ צו יש&יצז א ביסצ פאר זיר. פאיז סאז אוז איז בעסס, סאצ — פאר א פאד ״הײםי׳שע״ צוהע״ רער; אבעי בדי צו ישפיצז אױף דער סצעגע. ישפיצז פאי סויזגפע־ צרשויעד. רעננפ כעז איננאנצ; פאר גענונ. או*ב ״םיהאפ א נײגוננ״. אוז *דאס איז עס פאר אז אוםנציק. אויב איר דערדעדם ני־שכ קײן האצבע װערפעי. אויב אגיער ישטיסע סק־יפעס. וױ א פארדוקער בײ א פארזישאװערפז ׳שצעסצ. אויב אגיערע באװענונגעז פצאנ־ סע־ן זיר. װי די פיס בײ א סידז פערדל. אייד איי האפ גײשפ רי םינרספע אגוננ קיעװ ארױסנענעבז צכבוד דעם י. ישרללבס װאםסי איז זללז איסיתצ: ״װען דער י. ק. ם. איז צום צע קוסעז האבז פעפערבורנ אוז די ער׳שםע ישפערצצענע קיםאעס• אקםאבער דורכנעםאכם. — איז זעצבער צײס האם אוקראיגע איז יםורים נעקראםפם. — עס זענעז ו ׳שטאנעז איז אוקראיגע ז חורבות. םארסיפם זיר אין די אד נע צידעי פוז דער ילדל׳שער רעװאצ נערער פאעזיע״. די איסה פוז חורב;| דא זלין דיכםערישז *ויסדרוק בא די קאםעדיאגפז םוז י. ק. ס. £אר; איבער די חורבות. אבעד םיט *| צידער אוז קצאנגעז. זײ האבז אוסנעקגםעגע איז חורבז זײער :ש םיקז דראננ צוש צעבז געיר׳שנם אה| איז ■אסאס פוז רעװאצוציאנערעד םיק פארװאנדצפ. — די האבז דעב נעהײעח אפפיםיזם. װאס איז עוצםיהבא״סרויפעז םארװעבם איז זיר אללננעזא&פ, זײער *סוי־ נעםײצס אוז איז דעװאצוציאנעחד הזה־פרײד אױסנענאסן. םיס דענ] סאס. םיפ דער םרײד האס זיר םעאטער אננעצאדז אוז אין והינ אוקראינע נעצאזס״. פים דעם זעצבז פאסאס אוז האבז זיר די קאסענדיאנסז ברא * ] װאפסי אוז נראגאװסקי פאד־א״יאי צאזפ קללז םיגסק איז צוריק סיכ 5| קללז װיסעבסק. סים דער דאזיקע־ װפצז זײ זיר װײפער צאזז אהין. ראי| עס נעפינעז זיר ברײסע ילדל׳שע א־ק פאסז. י. פק קתד צוױי צללנסע אװנםז; א צוםסיקע סאמירע! ״דרלי פינםעצעד ייד״ אוז א ״װענינדעס״.! ״קאכעדיזהפן פרײצעבס״. עס איז דא צו באװאונדערז די פאר׳שידנארסיקללס [ פוז יעח אקפיאר. די ערגספע צאבאראי [ םאריע־ארבעם אויף פאצקס״צידצעד. ננבים־צידצער, אױף חסידישע םע׳שיות.] ננונים אוז םעגץ. אויף נעזונםזג ׳שארפע! פאדאדיעס א. א. װ. נראנאװסקי איבער״] צללנפ דא װידער. אז ער צאזס נײשפ; ארויס םוז האנס קײז ״דבד •שאינו. פתוקז״ אז פאנדײסיארבעס איז זר: נײשפ גורס אויף קײז פאצ גי״שפ. דאסי איז בנונע צו אצץ: צום נרים. קאססױם. ארקעסמער א. א. װ. א. גראנאװסקי האם צו דער ארבעם אין זײז יידלשז סעאסער צונעצוינז די בעספע קינסטצער: ישאנאצ. ראבתא״ וױם׳ש. אצםםאז. ראבים׳שעװ. פאצק. — רי בעספע פוזיקער: פיצנעד. אנראז. קרײז. ראזאװסקי. קיסצהאף. םיםז ערישם קצאסיקז ארקעםמער פ*רפ אז דער פא״ צאנפפוצער דיריז׳שעד און קאםפאזיםאר פוצװער. דאס האס ער זמנע׳שדיבן די זעצסענע פוזיק צום 3־םז פינםעלע ילד: ״בללנאכם בײם רביז״ — װאס איז. אנב. םעננײש אװעקגעישפעצפ;עװארז באסת םוסםערהאםפ. * נאך די םז־יאוכפוצע נאסטדאצז איז פיגסק (ױצי—אוינוסם 1923).;אסםיא־ צירם איצט דזסי י. ק. ם. איבער אוקראי־ נע (קיעױ. נארקאױ. אדעס, האכעצ א. א. װ.) איז יעדז ארט איז דאס אנקוסעז פון םעאםעד אז אסתע נע׳שעעני׳ש. רער םעאםעד װערס זײעד באנגיסםערם אויפ״ נענוסעז: פוצע זאצז. דיספופז. באגקעםז. אדרעסז. װאנפ״צללסוננעז א. א. װ. עס איז סיפז סעאםער םוצ אויד די ארפיקע. רוםי׳שע אוז אוקדאיני׳שע 6רעםזג איז דער זאסצונג װאס ם״האס איזו די 100*םע סאז־ישטעצוננ פוז ״ב׳שופ״ סאנעריז״ און די 50־סע פח ..200 פדזנס״ איז ׳שױז צאננ א3נעפללערפי די פאדישםעצונגעז נײעז אצץ פים אוסאויס־ העראענז דערפאצג. אנהויב 1924 איז צו ׳שצום״עציכסס פיניאפוח צונעקופעז ״ד ע ר ג ם״ (דער 1 נאנצעד ספעקכאקצ נײם אונםערן נא־ סעז ..כאסקז״). עפ װערס דא פעד ארם אפגעגעבז דער ־שפיצ פיז אײגצעצנע אק־ כיאדן. איז דער צענטראצעד ראצ (ישרה חנצי) האכ זיר באזעדער אױסנעצײננם די ױננע םאצאנםפוצע ארםיםםיז ר א כ־ בוים, װאס האס םיס ערפאצנ דורננע־ פייפ די דאצ פזז עםיע־טעניע איז 200 םי זי האפ נענעבז א גצעצנדיקז סיפ פוז א ילרל־שע־ אישת־חיצ. פיף פארסראנפ אוז אינםערעסאנט אינםער&רעםירם די ראצ. ז' צײנגם ז'ר. אנב. אױס םיפ זײעי א ישײגע־ יידי׳שער ׳ע&ראר. אינ־ פערעסאנם איז ־א אויר דער ארםיספ נערכנער אין ראצ פונם איידעס סאכעצע. פוז דער כוזיקאצי׳שער קאפעדיע נײס דער י. ק. פ. כיס פעספע סרים צו זללז נרונפ ציצ — ־שאםז די פראנעדיזג איז ,.נאכ פח נקסה״ ד׳אכז זיד ישויז די ױגנע אקכיארי טרזמירט צוציב רעם דאזיק; 2צאן. אײניקע ישרים פאראויס אויף אכ- דעם װענ זעגעז :עכאנם נעװארז אויד אינש ״נם״ דעד י. ק. פ.;דײס זיד איצם זײעד איגכענםיװ או;. װי זללז ישפײנעד איז. סיפ זעצסענעי התכדה. פים ססירתי י נפיש צו פרצס ״בגינאכס אויפז אצסז י פארק״. די פרללנפ פוגס טעאפער װאדסז כיפ הארץ־-קצא&ןעי׳ש אויף אס דעד עדגסעער. גרויסער אי־בעס. צװײכז אײז עדנסםער איבעם אוז 1 רער צװײפעד האס דער י. ק. פ. נענעבן* נערי;״. דערבלל האב; זײ א־גיננעפירט אין דעי פיעסע האצכאנז). עס האם זיך דא אױד ארןיפנערוקס אצס א פ־ײשעד אוז ־שםארקער פאצאגפ דעד ױנגער ז ו ס ק י ז (די כישופכאנעריז). איגכערעסאנפ. אז די ישםעצוגנ פוז ״ב׳שופסאנעריד האפ נעהאס א װירקוננ אױף רעם רוסיישז פעאפעד. װי עס איז בישעתו אנגעװיזז נעװאיז אץ דעד רוסיישער פיעסע בנונע צו ״ױדײסקאיא װדאױא״ איז כאסקױער קאר*ש־פעאםער א. א. איז ימי 1923 האס דעד י. ק. ם. נע־ נעבז א נײע םרעםיערע — ״200 ס ו י ז נ פ״ א כוזיקאצע קאכעדיע צויסן ״גרױסז געװיגס״ פון ישצוס־עצינם. אין אכ דעם ס&עקפאקצ געפינען םיר א סינ־ פעז אוז א װגיטערדיקע פא׳־פוצקאכענ״ הגיפ פיז די עצעסענסז. װאם זענעז גע״ צײגכ אין יסוד פוגם ־שצום־עצינם אױנם אוז פוז דעי ״כישופכאנעריז״. ישצום״ עציבכס ז־שאנ•־. ישאגאצס כאסקע, גאצד־ פא־נס עבכ־פאצקספיכצעבע כינאכדא״ צײשקגיס איז א *שצצ־יעבעדיקזג כיף־יל״ ײיש־׳ג כתיקותדיקע כעצאדיעס. העכספ״ סכיציזירכע 'לדלישע כענץ. ׳שיסעצע סא״ ־אקעי (ױאפסי) אח סאצאױײםישיק (זוסק•;)—דאס זענעז קצאסי־שע סצעני-שע פארקע.־פערוגגעז פוז םניהז אוז כנחם כענדצעז. כיכוז אנסוקז ױאפסיז איז דעד ראצ. כידאדף הערז זללז אײדצ״ישטיצז. אינכיש־הארציקז ״ילח. איר האם כ׳ הסתם נעהעדם הענז אז אריסעז ׳שנללדעד ישיכעצע סאיאקעי״ בדי צו פישינ זללז דעם פיד פונם אוכנעהײערן דערפאצנ סיז אכ־דעם נרױסז *לדלישז אקכיא,־. אוםעי־ױארכעט. אבער איננאנצז בארענ״ פיקכ. בכעס נאטידצעך איז זוםקיז־סא־ צאױײכ־שיקס ערישכער באווללזז זיד אױף. דער בינע: ער פציכ אראפ םוז אויבז ו כיס אז אפענעם ישירם — א פארא־שױם. 1 אזא ברײכער האנכ צזךשכעצכ ביז דעד סאכע סכעריע פון דעד בינע. עס פצא־ קערז פעגציער אח הא&קעפ. עס קנאקז נינמיס. עס ישיפז זיר קו&צעפז אוז ישפי־ ציקע הכצאהלעד כענינא־דיוכא. כים רײן נאציאנארער אינכאנאציע — א;ציקצענער סינכעז פוז פארב. צינם. קאאגנ איז באױענוננ. דער נצענצנדיקער אקכיאח־קאצעק־ כיװ. ױאס האכ ישױז נײשפ אײנכאצ בא• װיז;. אז אױסעי הױנער כעאכ־אצער אײסנע־שירכקגיכ אוז קואפור. פא־כאנם ער אויד ..;אכס נענאד״. תאכ זיד דא באױיזז איז זגיז :אנצן נצאנץ. עס געכען אנכײצ אין דער פארישפעצוננ עסצענע צענדציק אקכיאדז (פארישכײכ זיר. בצויז אהכיא־:. קײז איײ סכא־ פיסס) אח די דאזיקע כאסזג צעחאיפז איז אצע װ־נקעאנר. פונם נאנצז חצצ פוז דעי נרויסעד סצענזג *טפי<ז כיכ א כאד״ נער נאנצקללט אוז אױסנעהארכנקגיכ. א גגיע דערנרײנוננ: זײ באהע־־שז זײער קעד&ער או; באװענז זיר אזוי. אז עס כענ זײ כמא זכן רער בעסםער כגיס־ כער פון כײערנאציס ביא־כענאגיק. אייז. דער עיק־, אצע ״פרױקז״ זענעז א * נ־ גאנצז בארענפיקכ איז דער *ש3יצ. דעי־ כ*ף־באגאבכי;ר. העבסכ־אינסע־ דעסאנמעי כינאעצס־װאפסי. ױאכ האכ ישויז נעגעבז א :אנצע רײ גאענצנ־יקע סצעבײשע פא־קער&ע־וגנעז (אי־כעי איז כנחם־םענדצ א*ז ״ישצום׳ עציבם־אדנכ״ א. א.). האכ איז ״נישופ־ כאנעריז״ נע־שאפז א קצאסײשע בינור — האצכאנז ,דאש האפ צויפ דער רינ־ כיקער כײניננ פו; כ. ציכױאקאױ די פוצע נרינכ צו ױעח א ־שפענדיהע סצענײשע כאסקע, װ ־י אםאריקע כאסקעס פוז קאמעדיע דעצ־ארכ (צויכ ד• ידיעות י פוז אפעריקע. ישכעצכ ישװארצס כעאפער! ־י בײדע קוגי־צעכצעד״ אצא ״בישופכא-.