Literarishe bleter · 1924-07-25 · 12 (25.7.1924) · p. Seite 3

ן ליטפראר-שפ_ב ל מ ט ע ר_3 אן אװנט אין פאריזער געטא ־ד צי:, מ:ב קבד ־ז״נם סיז א*; ־ע־ .צ-*ן:רש־.-םע- ציימ־::' פא־• ן בעכנדממ־ זיזגמ ־ןןב ־- ש עפנמ״עגמ ״'*?1 נ?י׳ א":ער ש*ו ־י *־?= =־'=־׳; ש־ג- מ בא-א־סכד; ױנגע ריינדמע ־־:פ,;*•;:״• א־אש. *ן־ער ־ע־* ״א־שמ־א**,־* ש־יע־־־במעמ, ־א: :— א א-רינײ ש—ט :זןך אי־*:כ. קעדג — •־_•£־-- א־,** אײב• ײבמבא־ע ״.א־בבמ. א*מע ב*מ—ם ביס :ביאײטע ::־־ ד־־ב א־ב־שא־״דטע:־*• *עבע תשי—ר״ א־ן - יע:ע; ־אם אש־טר ■** ב־ע:ע:ד*קע, גרויבע מי:ךע*ע א*ען *ו ײדן - ײ::ן, -אב -ײבמ; א־י־ך ־י־ך שע:במע- אין -ירך ־* :א—:ען א־ע־ זע• :ען ־אב ־* ך-בדת-פ״יעט־יע־ 6*; שא־ײ׳"' ׳-עב ג־מן *— 1924 רןמ :א:ין ־לטיט■ -א:־ :עשלע־־ט יעב ואיג-מן :עבי־טב טא: *•ן ש־—יך גאט-יב ך-אם־טטאך, א*י:*ע— £״; ־י :־*עבמיע ־דמיטיע —*בטער שא־ נ?:ע ך*אש־טטאך ד^מ :עיטריבן זײער *א;:ע —בט*;:ען אין ע- רדע־מ דך:מ אין ־דמיט־א:־ רײ*;- -יעיך :ערעזן. לדענן א*= ר*ט *ט״ן ־::׳:: :•ע־ןזנט: דע־ —עמ :י־טט א ך-אפישטוןך רײבן, ־אך -עמ איב *ע־־ע־ רײעגעןז :**ן. אין א ךאס מע־ נערעזן זדן. איםמן, אן א*;מע-עםא:מע מיררע־י:: ש*; *אר־זע־ :דעכא, .אין -ען עם ךיטען — *כיבימ״כיב *ין ש-ר*ד אין םרן דערבםמ, -י =*טב>ן•; םין זײן אין סין סא־גײן - ט־עג סין די ם״עטע גע;ז אין סין ב״סע־ן סאב־טן, דאן ציען א -- ד״ב-אזע א־ן -ע- טא־גע־ די־ב סין :דעמזן. אין עם סארס־רן ײך -* אבבגױת םין די **רז*:ךע;ע געםרעך: ב-*:רעגע ארטעריעד״ ־יךע יטסאגיע-, סא-אײיע־יךע אטע־יךאגע־ - -אב ס־א:; א-ע אײן אין -עטזערבן כיםן, א :-־יסן ב—א:ט-:ג אײםן ג־^בן סי;:ע- - וןבע־ אײך ־* ביא־ כע, די ךיגםמרע- ס*:ב ט^ן-םא־גאכ. ביב־ ד-יךעד אין -ע־ע־ דעצ; זיך צ*כ מײט. ,און בײב אייכן-זןן זיצמ ־־כ־ סאמ־י•. אדבן״זון םא-ך ״טאגא- א*ן ב־טיסט ביט זײגע בריקן די ס*ד־ן סין זלן ג^ט-ע-מ: -י שא־מיזטע דבגיט, -*= דב:ע-.-ךע יטמעטר 1 דיטעבם- די;ע-ארטיךע קיען שין ־עין -יכ-טע- איםםע—ע, א ךדירד סין יטטײב• רעגדיקע טאמעב אין :*סכיטיקע טאטינב אין שא-ט^י־םעגעב אין םא־כיטיםטן, סײע־־־ך; יט^מ; פין דע- *•::מ. געבן איב זיצן די:;״ע אםארינישע דיבטע־ שין ״טדא-, -אכ^ ע- בענגדטט; *—ן בא־ך״ט, דע־ ײננעי ■ דיטב^ סין -ער ײ-יי~ע- דיבטי::, א נע• זײנע בעסז זיד. כען זאי זי• ארגינפא״סי מערן אין א דאז אױער ןןרגין. מאנבע לידער בעס; זיר. ביע: זאל זײ אוימסאגצ;. זגיס סיר סוח*. איר האנ זיר א װגילע םארנעס;. אז דער י*:מער איז •טױז סױס. א*ר זע אים אזױ רענעדיק — פים זײן;עאאהסער זארנאאזיקגיס. א בריװא האס ער מיר נןלטרינז אפאא. איז עס אײנציק א*ן זגן ארס: װעגז כאבים, םון ה־עלנע ער האס גרוים נחת. עס האט נעיטסעיופ סיס פרײאעבתגיס. םדײטיוגים. דארף. אזז אייג עס איז רא א נז*עד:. איז אײב גײרום זיצס ראיס. אאנם ער םיז םײז קריםית או; פון ארע תריסיתעס. װאם װעלז נאכקוםעז. עד א*ז תעגונריק־צע״שסראלס. ער האפ סעד. װי, א נוסע סײנענ סון סאר* שנדע תייםיתער. ער האפ דערגדיינס. װאם תײז יטום ילדליטער פערזן״׳טרגיבעד ביז אים האפ ני״טס רערנרײבם. ער האט זיד אגיגגעהויפפ אײ הארץ. ער איז נעי װארן דאס אינמיסע געזאננ פוז דעד *לרליטער לעזעייז. י. מ. נײמןון סער װײניקעד האט נ * ד ו ס צום סזרח. צום אריענםאלײט;. דא זענעז *טוין די אירעד באס־קיארי פיק אננעװארסז. ריםסײט. לײנפ, הגם אז ספעציעאער שארפיםונג. אםפ יטטערפ די אױסגעזונסקגיס םוז;ראם* (דאס •טענסםע בײ נײדוסז זענעז זלל״ גע נדאםעז — אוז זײ םיר םוחל. צעאוס — םונם ׳טסאגרפונקם םוז דער אײבי״ קײס זענען נראכיעז אײנעםלער איבריק). וצז ױעסאענקגים םארםירס אים אםפ — אבער זײז ױגנםלענקגיס רגיסם״ פיס. אבער — איר װ*א ני׳טס סער אנא־ ציזירז• סײז פרצנדיז. די •טוי׳טפיאעדיז. װעס וללז אדח םיר איז בעס. װאס א*ר זאנ א ..בײז־װארס*• װענע; איר ליבאיננס״ רינפער. נו — ל י י ב נ י י ד ו ס איז װירתלער גראציעז. צארפ. ׳טפיאעװדיי^ װאױאתלינ״ נעװדית. ראס יירליט״אשח בגי א*ם א־ו נײטם סער םאנסביאי׳ט״קפדנותדייג הא־סעסנע. ראס סאםע״אשח בג איס איז;עװארז א ס י * ר א״א׳טוז. סאננע איבע־אידער אנמפאעתוננ א־ז רוסאאנר פאר די אעצ־י סע *איז. םעם 1922 יא־ איז דער י. ת. ס. אריבערגעגאננען אין א :רויםער נעבגידע אויח סאאא בראנא*א2.עסא*ז אויף ם׳נגי נעשסעאס;עװארז ״אוריאא אקאססא״. תײז גגיעש זגיא האס אס דער םפעתפאקא צום בניז נײטס צונענעבז. אין דער שװערער ארבעפ םונס רעז׳טיסער צו באהעד׳טז רעס סאסער־אא םוז ארע זגינע היאף־סיסיעז (ייסעראסור. סאאע־ רײ סחיק) איז ־א;ראנאװסקי גי׳טט ארויס תײז םו-קאסער זינער: איבערן ספעקסאקי דאדינירמ דעי־ צויבער םון נתן איססאנס דרגי־עת:. איז רעצעסבער 1922 נאר א 3י חד׳טיסריקער ציגרײסונג א*ז נע־טטעיט נעװאר; ״ד י כ ׳ט ו פ ס א : ע ר י ן*' — ..א ילדלשע םאיקס־שפיי נאד גאאד״ םארז**. ראס איז געדועז דער ער׳טסער אגסנייסיקער נצחח םונם *. ת. ם. אין דער גרויסער םעאםדאיער םאסקװ/ג װאס האפ זיד;עםוגע: אוגסערז צויבער םיז תאריא;אציס סעסהיע ״די פרינצעסיז םוראגדאט*, איז װאנפאנגאװס אויםפ** רוננ. איז יעגעס װינםער נראנאװסקיס אויפםירונג נעװען ד י נ ר ע ס ט ע ס ע״ א ס ר א א ע נ ע *ט ע ע נ י ׳ט. װי ..פו״ ראנראכ**. איז ארד רי ..כ׳טוםסאנעריז״ פוא סיס אינס. ס*ס פיײר. סיס *טטרא״ ינדיקז:עיענסע־. אײער גראגאױסק' תאם ני׳טס נאר געגעכז א נעהויכענעם ספעק״ םאקי — ער האס אגספי׳עקס נאנצע פיאםסז ילרדטער םאיקםםיסיעבער םע־ אםראיײטקגיפ. םונם ער׳טס; אויםהײבז ביזז אעצסן אראפפאי^; רעס םארהאננ ׳טיאגס שון דעי ב־נע א לװאי םוז אסתער ילדליטער םאיתס־םרײר. זי ׳טיאגס, די םרײר. םוז אי*ע פיאנ;. רעיער. אוז יײ״ סערס שונם םאנפאסס־־טז ילרלשז ׳טטעםי, װאם דער סאיער יאבינאװיסיט האפ סיס העױות, דעם;אנצז תאנװאויסיװז הו״הא םוז כתרייאװקער עוים־התוהו. ד׳י יוםם״ סענפ־טז סיפ זײערע יוםס־םסחריס — ראס אי״ז באװגיזמ :ראנאװסקי אין דער דאםעסאסי־ט־פינקסיעד אױסנעדעכגםער שפיי פוגם אתפיאר. די סאפעסאסײטע פ־גתסיענתגיס. דער עיעסענם םון ״ראציא** ־טסאסס רא נישם םון נראנאװסקיס םתננרות. דאס איז אײנעד םו; רי נרונסיגעבאס: םיז סםאניסיאװסקיס סיסםעם. אז ס־רארף נישם שפיאז באויז םיס אינפוא־צ־ע. ם׳רארף דד נײטם אאזז אוים; הםקר םוז גײטפ רזמויירבארע;עםיי;. נאר. אררבא. ס׳דארף װיסנ׳טאםפיער סאםעסאטײט״ פינקסיעד םאיאויסזעז אוז אויםיענזמעז רי ׳טפיי. ס׳דארף נישפ איבער״ יעבז די יטפיי. נאר *טפיאז דאס איבעראעבז. אויר דער םאר״ ׳טסארבענער נעניאיער װא:סאנכאװ(װאס האכ. אנב, נעשסעיס דעם ״רכוק״ אי; ״הביסה**) האס אפגעהיס די דאזיקע נע״ כאפז. אםיא סײערנאיד סרעס נײטס אפ םח זײ. דע־ינעז בא׳טפײס סאקע;ראנאװ־ סקיס :רויסתגיס. װאס ער האס באהעםפ רעם י ל ר ל ׳ט ז ם ע א ם ע ר צו די ׳טענ״ ססע אח בעםסע פראריצ־עס פח די אײ״ *אפעל׳טע פעאסער;. רײנהארדפס סאסן״ עבודה. ססאג׳סיאװסקיס סיםסעסז װאנ״ םאננאװס נראםעסת או־ ססייידיפתגיפ. סאאיראװס זיטעסס אוז םיי״םיאניקע םצעגזג םײערנאידס םדזעירוננ םוז קעי״ פעי. אנגעואספ סיפ םעאםראיעי קגי* שיר םוז דער א־סאייענײטער קאסעײע דעצ״ארס אוז דער םראנצױד׳טער תאסי״ ׳טער אפעלע (יעסאז׳ט) ביז פאסתװער סארענערן — און ראס איץ נײטס עת״ יעתפד׳ט נעזאסיפ. נאר — איבערגע״ תאנם אוז... נעשאסז דעם ילדל־ט׳ז תאסער פעאפער. די נרעסםע *לדל׳טע קונסם ל י י ב ג י י ד ו ס 1' ז * י י י ב נ י * ר ו ס רינכער! :רעסערע םאר ריר זענעז בגי רעם פראב־^עם;עבראנן נעװארז. נײטפ תײז אנרערער. װי הײנר־ד הײגע. האפ ראס געװאנס אוז נײטם דערגרײנפ. אבער עס ביגיבפ ראס עדיװגיז אויף ר־ אפנרונפ. װאס -אתס *ערז אײגצ־ת;. אוז עס איז רא דערין פראנײטעס אוז נרוי״ סעם — װללא אוסרערנרײנםעס. איר װיא זאנז א פאראראתס: נײרוס איז :עפאעך. װעז ער רערס װעגן די װא־ כעדיתע קאײניקגיפז. װענז באא בגי רער 'ונגער ראסיג װעגז רע־ ־אבעיט־ס צאינה וראינה. װעג; פו־ער. װאש םאררוינערס זײז ציביק אױסז םעאר. רא איז ער אזוי ם׳טומ און אזוי סענפדטאעד. קוסס ער צו די נעסער: צו ריאניזאס. פאז. אסםארפע אוז םוריע — דא ױערס ער װאנערייג דא שםעתס סיס אז אדסנעתאיגאס רינפעי״ פראגראם. ם*ס װעדפעריבוד. װיםפיאגסקי האס געװאאפ זנין נרי״. :י־ט. או; ער האט נעברוסס א פויאײט םאאתס־אירא. א ביסא באםאנס. אוז עס איז געװארז נדיכײט. װארום װערםעד זע״ נעז אויסעראענקגיס. נעבארגס. דאס װיכ״ 1 סיקססע איז די אינעראעכע םעיאריע.־ 1 דאס געםיאשארז פאאססי׳טז, אוז םאסום! — (װײ! ורי — ראס ׳טײנע םאר׳טװינרס — דעד אונפערנאננ אדיעדם: אאסיר ארוסצײכעגעז אוז אױס־ זיננעז די זאנז. װאס רינגאעז אונז ארום אוז פיר האבז איב — זאא באסבז א! יביז■ פעז װערם נישס תײז נריר. װעז סען קיעפם זיר אז א פאר נריבי׳טע נעםעד. װי עםאיעסז. אח סעז יטרגים: איר גיז א נריר. עס איז עפעס אגדער׳ט. נאר עפעס אנדערש: (אײעז: העאדעראײז). * אאזא: דאם גריכײטע איז אויבער־ פאעבאעד. בערדעקאאבױרם אײניתע לידער ס־ם אזא אינעראעכקללס אוז צארפקנלס. אז אױ האב געשםוינפ. נעװיס: אין דער הללנסיקער צללמ. װעז סען אאכם פח עספעפיזם. װעז דיכסז הײסם: •טסורםעז א װעאס־ארר״ נוננ. איז א תנאפע ישועה. װעז אז עת־ן זא-םירסע *טוײטפיאעריז אײעגפ איר! ילרל׳טן איבאיגנס־דיכםער. עס איז אש׳טר צו זיס — נו. צו עססעםײט. איער איר תאז זיד אםפסאי םארנינעז א װללאע; צו װערז אאס״םרענקיש. ע ס א י ז א גרויסע זאר. איבער ם־גינס. װאס1 יידלשע םרויעז באקוסעז א איבאינ נס״כזר. אוז אױב א דיכ״ן סערס בוך װערס סיס רעד צגיס נײטפ באויז ׳טפגיז םאר די סײז. אוייב א דיכ״; סערס בוך װעדס ני־טפ סער, װי א אײ״, ד*ת פערפום־ביקסא אדער האר־נאדא בלל א םרוי — א איב קאײניתגיפ. װאם װעבפ זיר א-ללן אין איד אעבנס״׳טפײנער. איז עס א סד. גאר א סר. * און איצם צום הור. דער סויס פון א דיבפער איז נאר נישס ק"ז אוכדטסאנד. אז םעז זאא צז אים האבז א םיאדערע באצױג:. ד א ס בזר אעבם. יעדע דיכסוננ איז געזעצי נעבזננ. אוז אויסנעװארצאס פוזן װערז םעותן. אױף ודםיא זײ זעגעז עאוא צו פאדםירז די װללסערדיתע. די נאבקוסענ״ ייתע. די נאציאנאאע סאסיװן צו ״סללז םאאת״ *טװאד. צוםיא צללםסעםיק. נאנ׳ן אײדעאע נעםיאז. אבער עם םעאס רער ברויזגדער פאםאם. איז די ..בריװ״ — אינסיסע תאאגנעז. םרללער ׳טפיאעװרי״ קער פערז, אויםריכסיתללס. נאר װאם נײס אונז אז אוי*־יכפיתללס. װעז זי איז װײגית קרעםסיק? דאם בעססע באיינז: ״די םאײם םוז פאז״ אוז די ״אעסיסע גנוניס**. זײ זענעז װירקאעד ןמװארעאז־ארםית. םארצערםאם״אײדא. אוםםית. זײ האבז איז זיר פרי׳שקללם. ױננס. ביאראעכתײס. סעאאדיע. זײ ועגעז ציזעאירם. ניז צו םואתאס־ היימ. זײ תאנעז קאנתורירז םים די ׳טענ״ םמע אידער םוז די םראנצויזישע פארנא־ סיסםז. אבער — אײז מעות: א קאדדינ*אער. װאס קאן ארויסרוםז נאכאסוגנעז אוז איז עאוא צו ברעננעז יטאדז. איד םײז: די שװאכקללס צו נריכי׳טע סימאאאניזג צו נעםער. נײדוס האם;עװאאס םארבינרן ראס שײנע םוז העאאס םיסז יידלשז. א ׳טװער םראבאעם, ארעסעי־ ױננםאריטסארבעעד לײבנײדדם-ליםװישע אראבעסקן.. *ןן-״אנ '•מקןױכקי- *י*ר*ע, 1924. -<■ ייבער־םיש האם זיד באװיזן יז־ זארנפעאסיק ארױםנענעבז. ^'•;ם־אננעשריכעגע. צונאללר גא־ ךי־סה םוז אבדהם זאת. די ביא״ ע פק ױננ־םאדיטסארבענעם דיכי; יצ:■ אויניק נעװעז. נעאאקט. די; דאיז אים איב נעהאס. װליא זי׳! א*ג ױננערהײם צו זיר נעגוסעז. זיז פון א ילדלשז :וס־באזיצער. י איז א פארצללםײטז האאא*(. *־ ש זיד אוז באוסעז. נאסיראעד;אדידאעבע באופעז. *טפיאפע נשםה. א ביסא נע״ י,** ביסא םוזיםיצירם. אוז איב; ד װעאם. ראס פעאר. רעם . ד פרויעז. זײז באבע׳טי. די קא־;ע טעגצעדיז. די תאץ. און םרצז— ־•::.יער י. א. פרץ איז אױך ארללנ״ װי א צארסער הױד. איז דער ד װעאט פוז א ילדל׳ט״װעאסאענז;-:גנס. ט אײז ואך איז סתנא צו זללז נײ״ ע־ האם נעהאם אז אררעס. ער;ע.אס א ״םח װאו״ אח ״פון װא״ י :אח. ־;ט אגיננעװא׳-צאפ פעספ, װי ו ענ — אס׳טר באויז דאס פית״ *. װאס צעםעדערם זיר בילם;ב: בל#ז; אם׳טר באויז די בוים־• :־כע םעדיםאעד. די װילסע. די אנ״ ::ע:ע אױף בוידעסער אח פאײסז.. :5י העדבםם; אבער פארט: א י סיפן םון ארנאנישעס. נעװיתסי*, דפ׳שות. : איז אםשר דאס םראגײטסםע םוז ץרישער דלכםוגע װאם זי װײסםן צו װעסעז איז זי נעװעגדס. זי איז *־צאס. ור דאס ילדלשע םאאת. אוז שסעגדית איז דא בללם ילי ן דינםער א געםיא: אים אײעגעז: ז בערדיתזג םאזאאיתע םאנסביאז. רז. נם זו אסובה. אבעד נישס אײי ק־ענתס ביז איז די גײנער ארײז. רי יידישע פעכםעד האנז אנדערע;:ם. סםאםן. באאהז. ראס יירישע ו־ז וײ םרעפד. װער ױײםם: אםשר , ־אם יירל׳טע איד נעװעז אפגעצי״ ־ד. הדדת<בודיתער. װעז די םרוי : <ס נעאײעגם. ־ױם איז אז אויסנאס. עד האס א *ר כיז אםאא נעװעז בלל א ילדדטער :*־אעייז. זי האם םיר דערצײאס: : איז איר איבלימ. זי תאז אים אױםנװײנית. אוז זי האס סיר אי״ דער מאםקװער מלוכהשער ײדישער קאמער־טעאטער (ײ זיץ 5 יןןריקן יובילײ) ד.אבז ארסנעפינעז. אז נרזזכאװסה' >ו־ז א סתננר. אז עד יעאםס א פריקענעם ראע-אנאציסס״עז סעאסער אז זאעסי■ הסם. אז א בדע;. אז עהססאז. האסאי רזפם ..הב״םדז״ ארױס סרערז בװ ׳״אצ־א פינעז אזז ס. נארקין (ורדיס געװ״ז אױה חורבן 'רויעציס איז ״הװזודי הנצרי״. די עקסםאם״עע סעני( פון ד• בעםצעד איז י ״הדבור," א. א. װ.)? סיזענעז אבער נעװעז אנרערע ס״נונ■ נען. דעד באקאנסער סעאסער-קענער אבראם עםראס האס אנגעװיזז, אז דער װענ בונש *. ר.. ס. איז דעי ,.אוסבאדיננםער. אוספארססדאענער. א״נעמז היסםא־יסעד װענ פונס יזרלשז םעאסער״. רעױ סצוסיעציבס־אװנם איז נעװעז — רער עריעסער זײא ורנס בניז זזונש דאדקז סעאסער. רן״ז נאוויאנא״ע ראסאנסיה אוז ק״ז סיסם״עער עיןם■ סאז איז גארנישס צונעפאסם צו שאום■ עאינסם פערסאנאזינז. שאוס-עאינסס װעדה שארסאנז איז דד נענינ סעאס-א■ א״עקניס: נ״עם איסדסם האס סעז ד• דעיזאאיױרם אוז שארנעא״עגם בנא תפוצור ״נ־אא. אס־א־רי םעאסדאאיש■ קנום האם באיןופעו איי תייןוז בב גראי נאװסקיז. נ-עם ק״ן א־איסםראציע. נאר א ננוע אנספאעקוננ שוז שאום-עאינסז. ניעזס באו־ו רעש ואשסיקו. אנעקראם״ע■ קצנצענםרירז ־עאום־עאנס״עז זיעאנר. נאר אויר זײל אירעאאאניע. זננז: ״סבינות״ אוץ• ז״ער וערסאנאזשז — דאס אאת אינםעו־עדעםירס אינסער רער ׳עננז שיז רער רעװאאוציע או; רעראאנגם אין שאנאא״עע שאדסעז. דעם סשונענעם סעס■. ד• װיאדע ק״ן א״ז רנע נישם אענזדעסעאס — נע■ האאםן א־ז א״ז ארבעםז איז װאקסז. םעפעראינקס ״באינדע״. אשס ״אסנוז איז תסר״. ״רעזי זינר*קעד". נוםשקאװס ״איו״אא אקאססא״ — דאס זעגעז נעװעז פער אדער װײניקער נעאוננענע םאר■ שסעאוגנעז. אנדעז־ סער נ״עם װ' ססודיע• ארבעס. אבער ציזאםעז האבז ז״ סאר■ פאנם א ה־איע ב־סא פעאםראאע רער■ נר״כוננעו. דער נר״נרער אוז אנםירער שיז פעא■ פעד. אא' נראנאװסקי. ראם דעם יוננעז פעאפעו־ נעםירפ סים א פעספעד האנם בײ די שװערספע איכדעסענרז. עס איז נעװעז א שװעדער װענ שוז קאסף שאר יעדז שפא;, א װעג שוז אערנעז אוז אר■ בעסז נדם װאינרעראעבער עקשנות. — א•; 1921 'אר נעםינס דך שרז רער סעאסעד א*ז סאסקװע א'ז אז א״נענעד דיױוז אויף נרויס םעערניזעװ ■ ס ק א 12. ש א נ א א הױבם ראז אז כדםארבעםז א,: םעאםער. עד באםאאס דעם קא״נעם סעאםער־זאא. א-צם -ױז באװאיםםז ״שאנאא־זאא״. װאס שםעאס רי היננעז״קע 'יאי-םענ שוז 1919 זיר א•; םוװאו״נם םעאםער (א־ז נ־בודנ) דערזזעדס םרוס״םז. עס| *רף רעד בינע םר״אעד ארױסנע־' אז אראעקין אוז האס םמםעד;יכרינז איז םעאםעד-זאא: סיר אעבן! כ איז דאז איז פעםעדבורנ נעבױרז ער ׳.ידזשעד קאסער םעאפער. 1 א־ז שויז איצם באװאיספ. אאס דעד קװער סאיכיזשער ױד:■' קאםער םעאסער. י1 םענ האט דד ז־ער םעאפער־װאר■ נענר״ם צו זײז ערשםער בארי . (״פראאאנ״). דער װאדשםאם, יכםאנעז בםעס באדיז םוז יוננע■ ■ - היכנעריקע און פידש-אױסנע• תג אב־עד םוא סים דעװאאוציא■ א ספעם איז באנג־סםערם שיז די! םרױסען װענז ױדרשן טעאםעי.: ״ 6 רדתדם אז אויפהעד נעאר•; ם אסתער פכדרח־נשש. נעארבעם נענר״ס. אוז רעם 3<פז ייאין י אבן ז״ פארודאבפ רעם >*ט' ם-פ זיד פאר א נאנצע נאאעריע פון ר• ־:: פעאםעד ס־ם ױננער 'לײ־־ימי נאענצנרסםע שאנאא-שע צ״בניננעז אוז ־ יארן ערשפז אפגעהאאטענעם ביאדער. רא־ם זענעז אױפנעפידם נע■ : װאיד שאום׳עאכם אװנס (״אנענםז״. ״יז אין א רוד^ ארי0 ,״ 1 ״סזא פוב״ ״דער פא־שםערםער פסר״ ״ופונרז צו ד• פאר װזןםען ןײ, אוז דערנאד — אנשסאט דעם אעצםז — י עבויס רעם סעאםער _ ״ די ״ס׳א אמן״). װ״סערס ״פארפאנ״ איז זע ארבעםס-םאסז (קײז װיםעבסק). ש■ אשס ״נאם פוז נקסר״ יואבז דארט שסאי־ק אױסנענוסעז, י די דאדקע פארשסעאינגעז האבז י זיי וענעז נאר נעװעז ױננ איז י ארויסנעריםז או אםתע העצע םצר פאר•, ־•:יםיק אוז די אא״ז יעגעז פוז ייר: שירענע רעצענזענםז איז םתם סעאםראי) - :עװעז ציםדידז. זײ דיאבז זיד אױף אע םפונקים. אױד ילדרשע א־נםעל-נענםז