Literarishe bleter · 1924-07-18 · 11 (18.7.1924) · p. Seite 2

/6 11 ט ש תשובה און בעלי־תשובה ו אײנער פוז די ב*־#<זכעריסס*שפפע 1 ייאנז נײעמ קײ; ..אסהאאפעדייןע צענ״ו איז דאר שפעגדיק דער הזססיקספן•; סיפנים םין אעזער צפ־פ איז. אז ספה. ן פע־־ן״. | אויםדדוק םיז פיי© פ*ר רי *מנע־כפע^ :ס״כ זיד״ א= רעי ״״סארקעד ת׳&זבדו־פסינאז. װעאנער: אונזערע נעבפיקע אמסרא״נאעיאנא*, פע נארסען. דער םאאריהםות םאר אגינ איספז נעםינעז זיר עם איצפ צװי׳עז די | :עפונדעװעסער סדאדיעיע. נעא*אסיכיל#טאח פח די ״יעװסעק־ | זײען אוםײ איז דער װעלפ. זבח ר^ ציעס*4. נעבפיקע םרענער פיז םדאדיצי־ ן יױרנדיקזג דאס געװיסז םאר רער װע• אגעהער ילדדעקײם זזמעז עס הײנס ד*1 — דאם איז דאד דער בםירויעער אע אוסנע^ספעדםע יבאםער פיז א נעא־ ו האאס םיז אמזער אווי״נעריםענזד פיגיזיניקגיס. נעבפיקע ציוניספז־םדע־ ן ״סיםיע״. ש. אבסקי װעגן ״דעם דבויל!״ (אבייװ 5ון ש. אנכקי צי ד־ר חײם זשיטלןןװםקי •) ¥יוניספז־£־ע־ ן םעד זענעז עם וזײנם ד' *קגױװםסע *יוז־, שפעגנצעדם בוןהוןנםע יזצזןסיפייאוצ■; בנונע םעאקעד־יונםוױקלוננ (אנב. נאי נזאד ׳םפעננאערן האם דאםזעלנייד ארויםנעזאנם דער יזדר׳םעד דענקעד - נחפל קראבםאצ), װעצ:ע םײלם אײז י נע׳ם־בפע פוז א נאעיע אויװ די; חקופוה: קינד׳הבפ. ר״פקגיט אוו עצםעד איז נראד בנונע אונז ני׳עפ ריי, םיק; דאם יידמזע פאצק איז אז א־: פאצק. אבעד ני״עפ קײז פארעצסעז־כ נייםם קײז אפנע׳םװאבט פאלב דער ".דישעד נעדאנק האם שםענד ׳וו איז די ױננםם׳ג דר אין די עלםערסם תקופות, דאס ױננ־בונםא־י־עע איז זױ דאס ״עםענדיק־וובנדיקזב דאם שםענדי אײױװפדידענע. נצײבגעװיכט. נארםירםקצפ. װזקה - םרויפעד אזז עױז־בויעד. נעבםיקע גע־ ׳כװאוירענע פרבדענקש־ זענעז עס הבנט די אידעאצאנז פוז.ארםאדאקםיע־ םיציםאנם״, פון ״שצוםי אםוני י׳שראל״ (ד״ר נ. בידגבוים}. נעבםיקע דאדיקאלז זענעז עס חבנם די שאםער פוז ילדישז נעא־םאנארכיזם (פאפםאנייב ביקער■ םאז) די אידענםייפקײפ םוז דער תשובה־ באװענוננ בב אונז אוז בב דעם נרויםו ארום איז אבער נאר אז א ו י ם ע ר ־ ן ײ פ־עםע איז. םא; ן דעאא־םם-נע װענז פיםםייזעי• ד״י א"נ'. האם באהעד־״־ם אאץ אוז אצעפעז. בב ציקעי נײעם ־עאאיםםי־עער ־עםד־ר ״״ 1 אאע פעאקעז־• איז אאע אענדער ״עװיבאם איר איז — נײעם - רייד אזי יױז'״ס• אוז נריבאפ עס םים בעאי־תיעובה, װעאבע :א־ רעי םםיאח■ איס ~אב ״'י א,נ"ס:״ תאאםז איז א״ן עקיענותד־קז צע״עםערן : נעיעילדע־ס איז פיםם״עע שםי'ס'■ ״י, 1 און צעיעםעםעיז. װי דעד אענענדארער ■ יי־ '■י־י־-ײ "נ־אק'*"< ״־' ״י "־= אבדהם בב זבז פאםעד תדח. די ״נעם־ע■ נעװעז. א־צננעפיים יא- איר א'ם אױ־ו קעם״ םיז פייעדדיקע א-דעאל׳ אוז אנ־ דע־ עצח. ר-נעיקער. או־פ דעד םאדעדוננ םזז םפאניםאאװםקי:. איז. ארנזנםירנריק ו אים. חאב איד יעויז םפיאא םאדבייי>| •עויאונגעז. װערםז־איבעדשאצוננ איז א־ז אונזער עײפ נעװארז דער פאד׳עפדײפסטער ן פנהנ. כפעם א אעבנס־יעםײנער. פיםדיי• •עפעאם איבער דעי פעפע םיז ••הנאה:'ס סאס אפ םיז די פים דעם אננעקא־בענעם װזנעיפ־ם״ נאר א״ז עפאז״ע• א העחעיז• יעטויב פיז 'או־ז־אײננע-עסעאםער פדא־ איז דעד נאנצעד 2יעס״ נ''פ א ג!א־,1: דיצייג פייײםפ אפ פיפ יעטיקעד פאײש צך־עז אינ־יװידים אי! י':־! די או־עיז פזז די חזקה־פירז. צו װעאבע םיקעי צװײםז יעי ~"־ע:זננ *ים ז״ זענעז פוז יארן אאננ נעװעז צינעענ־ אינדיװ־דועאז נאיק איז יעם א3ה'ס,ננ' בערם. פיז קױם האאוםי. דאסז־לעבז. חגזי^ײר פריערדיקע סאציאאיססז איז ראדי־ איו דער אאנעסײנעו־ װעאם איז די תשובה־באװענוננ א פםיכאז, א צײם־ רםםז זיד צי ז״ער פעיסאנאאז נ^'ק• יעד קאאז זענעז נעװארז די פאז־םרענער פיזו אעבע. צדיק פדאבם נאד װעג, יע:• ״עס 1״,•! דער ־נװארצסםעד אײדאפעזשער םאובה־ :י״נם פארװעאקז א צװבנ פיז א'':יקז ■ ״נאםפ. צװישז די פאז־םרעגער פיז עקםם נאיק) א-ז ני״נפ ק״ז זאד םיז 3'־'צית' 1 אויף די א־פז םון אפאאיקע באעםם העגגט ן בב אזנז איז אבער די השיבה־בא עוא. פיז שרידזת־אם. .נאד האפ ='_פע איצם. אנ״נטאס א קאאה. א ברבה פאר װענונג ני׳סט ק״ז פםיבאז. נאז־ אז אי'ס'! ד״ר נ. בידנב א־עיעז־ ײ-ז־ ז'י א-־י'ס■ אז ״י' הי"^; דער װעאם. 1 דריק פת שםענדיקז, פערםאנענםן אינער־ ו רעבם. פאדשיח : פיז הויז־יעקב״• יױ,ני פי' ז" ״'* דעפססז אינקיזם (אין דיםאאנד. אפ׳קל. װגיאיקע קראנקהאפםיקײם. םיװעם ארי נעדעבט? ד• נעבט־קע װראנגא־פיסחעאפער איז! בערנייז א נעװיםע צײם. אוז דאס אױם־ פזז זבן עייםפז ארויםםריס אנםקענז! ה״נםיקע ״נאקאנוניע־אגיט) נעפינם איין נעברו־זסע װעם זיר אײנשםעאז איז דאס| דאם זענעז באנריפז נישס פוז אונז יאה־חנן. הײבפ אז יער *ריק א םד :עװעזענע רעאקצ־אנעח אויםז בא־: אעבז װעם צוריק איז זכנע נאדםעז —1 נאציאנאאז אעקסיקאז נענופזאע. צי-־ײ ייי• אז ד' צ'יננ פי!_ י' :"י״ע! רוף. אפאאיקע נעשאאםענע פאצ־פיםפז זאא זײז איז אנדעו־ע נארםען, װי םריעדן תשיבה איז אונזעי צװײםע נאסו־ נ־״יפות (־״•ם־עבזנג צום וויגו־ייױײעאז; קאינגעז איצם םים פאחםה־שװערח אוז — או־ײנניין. | אוו די איצםיקע משיבה־באװענהז אויף די א־פו םון אפאאיקע באעםם העגגט ן בב אונו איז אבעו־ די השובה־בא־ ו בײ אונז איז קייז איבערראשוננ נישם! ידנבוים — פיקעז זיד. פיז . . ___ ... באציעז צו דעז־ אעצכז היבאים איז עס אננענופעז 3עײיןי■ ח״ע!: סיזענעז אפנעװי״נם נעװארן די | אעבז צושטאנד. פיז אן ארנאנ־ש־אבננע־ | פארםאציע םון זײז ״תשובה״ — א האם :׳.־צױנז * יזעאעיעי מזי אי' אז.רע'~ תחוםים. סיזענעז ארונפערנעפאלז אאע [ בוירענעי נאציאנאא־ פםיכאאאנישער < אין א נעװיםן זיז. באםת. א םיז א צדיק םרצבם א-ס יייי'ס ־'־ ״ײי^' ן וױארםם־םאופעפ פוז ביז־א־צםיקז נראח■ [ אײננםיםאעכקבם. 1 הביאא פאו־ דעו־ צײם, אין װעאבעד כי באאזז. םיאם ער. ״אז עפיצעי א ״.יאיאד: סיא־ז איצפ די תקוםח םוזו בײ די איםות־העואם איז רעחאאוציעי אעבז איצם. קעד העאפפ א־ם״■ נ״י העי ץהיק קא!■ ת־נובה אוז םוז בעאי־תשיבה אייה יעי! באויז א דנ־זאנ פון דער נעװײנאעבעד כינ״ דא נ־שם אז־נוז איז װײםעדו בון זננז װענ נ״־נם אפפרעםז. םה׳ :ל סיי■ נרױםער װעאם!! עװאאיציע. בנו אונז איז די עװאאיציע הקירות: צי אױ נים צי איז שאעכם אה וענעז פנצה הנז־ראיז■ א:עי א'ז יעי װאס םיקופם פאר איז דעד נרױסער גופא א סכום םון רעװאאוציעם. בי-י איני ־ זער אופאויפהעראעבער השיבה־דדאנו צדיק איפנעדעבם,.' _ ן װעאם. פיידם. פאר״נםײם זיר. נישם אױם איז דער ״הוהו ובוהו״ נופא א םיז ז'< אײו זאד איז אבעד קאארנ דא קים־ דעי ־־י^י פז! * הע:עמ: אויך אונזעד הייםיש־ינדיש װעאםא. [ אוז איגהאאם פון אונזער װעאם־שאםוגנ. םיר זענעז שםענדיק נעװעז בעא ע,'א?, פ,.! ■ בב אונז נײם ארר א םדרה פיז די אא׳ג װאם ׳שענקעז אונז םיפ אזעאי צינױױ א'ז ז-ז ד' יע־, '׳; װעדפז־איבערשאצו;:. םיז או־אפװארפז, בע עפיםעםז. וױ ״הזקה־פאאק״ ״םדא ־׳:פיצז כ״יס די פיפספע טא<ןי*. פאר א ם. .י1 השובה, סיר זענעז אוץ־ איצפ נאנז אדער האאבע בעלי״השזבח פון אן אדער אן אנדער ריכסמנ — װײל משה איז אוגזער נאציאנא<*6ס':א<אנישז ..דצ: פגיע־ע־ אינעניצער איבע־! דײז ב-־יװ פין הא: איר גאי־ ייאם באי.יפעז איז עי האפ פיר פא.־נ שאפפ זײד א גרויסע פר ערשפנס— פיס זצן אכיאליק־אינכיכעז טא;. פיכ זײן שכדל־כ־ױעײקן הוסאי אח דיפ דעפ. װאב רו האבכ א*ז א*פ נעשריבז װעגז דמע א־גכים״פעייזענאעבע אנגעאע־ עהצכן. צדײפנס — ױאב עב איז װ״־ע-י דא א האפגוגג. אז דו זאאבכ פארז איז אײיא״ע איז כיי זא־ז זיך פאי־כ תאגעז זע;. איז ־־יכגב — כיכ דעם. װאב דו שיגיבבכ ידעגז ״דבוק׳*. דו ױײבכ אאײז נ*ס. *זאב פא־ א נרױבע בא־ג־כוגנ עב האכ פ>>־ ד*ר דגיז אפ־וף װענז דעי פיעכע. :״יי א*ז אױסגעיןובעז צו העח אגן צו אעזן פיא זײער הײסע אויבוגגעז דעם ״דבוק״. בכאניבאאװבקי. אויפגעפזמדיק עס פאר דער בכודיע פוז ״בודאזשעבכ־ װענעב״ כעאכע־. האכ געפונעז. אז ־' םיסכיק פון דעד פיעבע איז אדינינעאער ור די םיססיק פון כעכעראינקס 2*עב;. סאאאנוזג אױסהערגדיק די פיעסע. האכ װענ; איד געחדיבז: ..נעוד־נאער איז בגי אונז פא׳־ א פיעבע א ק־יכערױם דער אױפנאב פיז פובאיקום: האכ כעז זי גופ אויפגענוכעז — כוינ זי. נײבכ — נישכ. איז װעאנע 1 װאופסזיניק. די שסארקסםע מוז ניפמיק• פ׳האט פריער *אײז נעסרונקען און נע* סםע איראניע אויף אונזער חשבוז; םיט, ״םריב״ זײער ימ־ כזשץ^ ה^ע זיד 2 אאוז אנדערע םרינקעז. בײ אינז שװיבאפ א: אײ־ז זענען סיר דאד דאס חזקהאא״ םח דעם שםאנדפונקם איז ד״ר װעגז דעי 5*עסע י**ז כזעז זאגז• אז איר זענעז בײדזג אי חנז״אאה. אי דער צדיק. י אויפנאם װעכ זצז א קריפערץם פ*רז נערענס אוז נאר סער בארעבסיקס איז זל זיקהםע צװישז די םעאקער. בירגבוים זײער באראקםעחסםיש, * אונזער גאנצע נעשיכסע איז באזיז: י¥בל קעז םעז סי• בא^יז *נסאאן פח בסדדדיקע ויערפז־איבערשאצונג. אריבערנײן. אונזעי־ כיס־ע־םרענערײ — ס׳איז, װײא בײ אונז אאעםעז איז די השו: אויר פװ נאנצע אעניאנעז געאםימז,! גיי£ז*כערי. אבער בײ אונז איז אפשד די נעא־ פיכז־באװעגונג א סר שסארקער אוז ברויזיקעח װי בײ אגדערע. םיר זענעז 1 באא קײי אונפערשײד נישט װי אזוי: איז באוס. װײא םיר אאע זענעז בע דאר ־* יעגיקזג װעאנע װײסז נישם פוז סיזאא צו איר נישם ציגײז, אפאײקענעז תשובד״ איז פאפענ״ן! קײז כאפ און קײז נארסע. װאס פאר־ זי װעפ אבער קײנער גישם זײז בכח — י. ריב ו 1 צדיק. דיגסיקער. האים אים פאר אײצעס איז איז דעם םאשעגם םוז העב״ ססז קאכף״ אז דער צדיק •שרײם״אוים זבז חרם אוז בײ חנז נײען־אויס אין קאסף די אעצםע כחות. באשםיכפ דער כשואח: ״דער אעצטער פונק האפ זיר צונויפגענאסז פיטז פאאפ״. צי װיא איר זאאספ רעדן פים די כעאכערז װענן שפעא; די פיעסע? װאס פאר א פראנע? פארשפײכ דרי איר ניב איז אכעריקע (דאס איז אויר נינע־סי סערי/ װאו עס האס געארבעם אײנער פרובפ ארױסנײז פוז סאגאםארױם. וח דיר אאע באפואכעבכיגונגעז אויף דעם. י כײנונג). אוז סצז העבםםער סרוים איז פוז די באנאבספע ײדישע רעזשיםערן איר נעםיז זיד. האב איר זיך קוים א צז אז דא איז נעװעז ס. כ״ן האפ עי כיס איצם — ארויםאאזז פאו־ז אעבן םגינע דוד העדכאז (אס װער עס װ#אס זי גע־ בעדיקעד אוםנעקערס. די םים נע׳פװא פיר גערעדכ װענן דער פיעסע אוז א*ר נעזאכאסע •שריפפז (17 בענדעד. פגיע־ קאנם שכעאז קיגספאעדיש!). גאר ער אוז ודאז גישפ גײז. דאס האר״ן זײי האב איב באםואכעבפיקס פייז אוגכער־ן רינקער! אאע :עװידכעט. פארשפײכ זיר. איז זיר םאנאנדערנעגאנגעז םיס דער שװאר. אםשר מעס זיר םיר אײננ האנדאוננעז. איצט, אז דו געסספ עס סוז י דיד). סדופע און אװעק קײז װיאנע. אפיטר װעט אריבערפאח איז בעראיז, דארס היי — הנה כה כוב! װעז עס װאאפ זיר אײנ*, צי איז די פיעסע װאו נעשטעאכ. װײס. ער זי דארס שסעאז. נאר איצם זענעז. זיד...- פיעסע זאא נײז איז אכעייקע' איז נישס. םיס צװײ יאר צוריק האס םיר פוז װיאנע אפנעשניםז...*) װאס פאד א שװערע אסכאםפע פובאיקום. װעכ כעז זי נוס אויעעכעז. הײסכ עס. אז דאס פובאיקוס איז דער* װאתסז צו אכתער קונסכ. צי דעד ריכ* םיקססער און אײנציקער פארם םױ פצענישער קונספ־כיספעדיע. אױב נישס — הײסכ. אז דאס פובאיקום א*ז דערצו גישפ רערװאקסעד. און חסענדיק. הע־נדיק און אעזנחק אזעיבע הײסע אפ־וםז. איז פא•' כיד נע־ חכאנעז דער געדאנק: ״און חײמעז איז זי פאיכ נישפ געפעאז*/ או• דאס האפ די נאנצע *'•6 יאר נעהאאפז בײ כיד די ספקות װעגז דעם װעדפ פיז דעס װערק. קעגסכ דערום פארחכי*:. װאס פא־ א נרויסע פרײד פאר פיר איז נעװען דגי: איצכיקע כײנוננ װענן דעס װערק. װענן סיין נעזינם זיך נישפ דא א־ז. א־בזזדהױפס איזזם. װיי־► ״.רייבן ןןייים אם׳ס^ פי^ איך זיך נומי אא״ז. דאס גיס אויך ני־״ים זזו ק״ו אויף אױיםי^!1ז איך האב דעם בויװ זונפ... — נעקאנס אנ־״ירצבז. האב איר אבעד :ע גו. דערװצא נענוג. איי קדע אזז האאדז דיד םים ■ העכססער צארסתבפ אוז איבע דצז עאסזז זנװ דזיי ד$זיק?י■ כריװ *יז *ונז 1 גמיקס םק ד״ר חיים זסיס*$װםק*. דש□ ברמד הןס * *גסק• נמיייכן *ץ ױם-ס? ד*ס מ *ויגוסס 1920. ד$ס ה יסס * *ײײ חדסיס ס*ר ד־ץ סייס. ע. *גםק*, ־ײ כאװאוסס, איז גקססןרכן ד׳נס 1 נאװעסכזר 1920. םיד דריקן ד?ם ברמז פון ״.־•״< ״ ,-ג.קז קי,ייים .מ סמז.ינ״ד התונה האבן. המ דעם. װאס דאם װאאס ״התקופה״. א װאונדערבארע איבעדזעי ״ים״ני״-, י.־ י-י ״. ז.־סי,-סק• וריקן כױד נעקאנם ארי״ינסראנז א היב-־ע םוםע צונני) א:עי צ' הא־ ־עז ז' ךאד־ נעי סיי ,ײ־ .ינז.י ר,י.יקן ד,נק ־,י ד.ן: נעאם. װאאם עם נעקענם האבז * װיי-קוננ ן ״״׳סעאפ — װים איר נ־שפ. נעקאיבן האט דדיך 1- ״װ־ינזיי י^י. אויף דעם פאריספר״םז פוז םצנע װעדק זיר!י ־״יםעאז דער הינעד ״װיאנעד םעו־• ־י־יס נ*ך ,ב־קי־ םײם. יקד. נענעבז (פאדשפ״פ זיך. קינסטאעריי־ נע•: פעז זיך נענרייפ צו ־״־םעאז איז םאסקװע ״נםעאס). װאאט עס זגן א נאיק סאר םיר. אין ספודיע פוז ״בוח״־פעאםעד אוז איז הח רעם. װאס א פיעםע רארף סוף באו ״הביםה״. איז העברעז־״י (ב־אאיקם אי■ סוף נע־״יסעאם װערז. װ• א ם״דא ראיף [ בערזעצוננ. נעדרוקם א־ז 1־סז באנד דב,ק- איז ,ײםנזם־רם נןןויקרן *ין װןןרס? ערסט *ו די םרײנד5?כקײם *ץ אויםסעי-קזאסקײס. ,1, ר• פראגע באאוװ-ױקפ פיר אפפ., דריקעז אויס אונזער איםסעפ, אונזער אר. נאפ. םארא קנאסער ם ם'רוב.װעז א־ד פארםראבס זיד װעגז אעבן באװענאעבקבם. אונזעז־ אינעראעבע אאנע, םעד דו ביזם דאד סוף בא סוף נא:: א־ז אעבז.! סראנן װעםעז א אאננ דויעו־נדע ׳** באדויעראעך זענעז אבער די ב־בער. װאו־זם אז דז ביזפ נעװעז עו־נעץ ר װאם ז״ער ״״יעפעו־ האפ ז״ נענעבז אז פוו דײז סביבה, האסםו זיר דעז ניז דעם שאפנדיקער או; ױאקסנדעד אעבנם־ פאו־בענקס איז דער יעםיא נאבז 4' םביבה. אזא בוד האפ ני״״יפ ק״ז אטעם. פוז דײז אעבנם־ברודער? * ן און ביזפו םאנ םים נאבם נעיי עס םח אבער צום נאיק געזאנפ װעח.) אפננעהיאם איז דעם פארביקן בוסזעב אז די נגיז איםעו־אםור איז זײער װײס| םאנםא פון א פאריזעד ״אא־ראםאנ פוז דענענעו־ירזנג. דא אוז דארס װאקםם האס זיד דיר נישם סאו־בענקם נאר דעד הײםישעו־ באהעםע? רעם נלקאעבז שאםנח אעבנם־װיננ זאא יעדעו־ פוז אונז באפז דעם קאמ סאז צום אויער אוז דעם צינײנער׳ ציםבא — דאס װאס ער איז! נוסע זשורנאאז. גוטע ביכער אוז א י י נ ז םוםיק װאו־ס צו דער נאם: י דאס איז ד' אויפנאבזב אידעעז נדם א־דעען זאאז װ' י׳ שםארקסטז פארשאו־פז דיער קינססאע םאחסה. דאס. ױאס נײ און אאם * דאס. װאס םעד װערסיק אוז װיינײ׳ וחזו־םיק איז. אבעו־.'אום נאטעם װיאז. א א*־ סביבד,! א ביסא קינםסאעדישז סוי! ױאל מאסטװ א ליטערארישע_סביבה ײ׳י_!0; פוז איפע-אםז. װאס פאר א איסעראדור ־״•םענריק אז נעװעז פיםענפ פאר איפעראפז אא״ז — יאם קאנעז פ־ר דערװארםז. פשם״נסנעזאנם• יעם זיד נײ־ט. : פוז םעגםשז. װאם אעבז אז קאנטאקפ. אוז עס ״אאפ זיר א פרויער־קע אז אינעדאעבז אעבגם־פאדעם. אפיאו פא־ בערםפעקטיװ.; זיד אאייז. ביכער װעאן דער־״יצנע;. א איפעראםור די םעננדסז פוזן אוםגאד־ננם הבנפ־ װעם פאיםז. װי א ז־אבעדנער קװאא• נאי; םארנז ברענגעז רער״נעפםע ביבער. דעד־ הינפז אין קװאא װעםסו נעפונעז דער׳; שעאסע נעפיאז אוז נעדאנקז. אוז אזא דריקפע בדענסיסז. װאם וחזאז װי די ד״א־ איםעראםור םוז אופבאדיננט װערז א נענעס אונסערז פעםא זיד באהאאםז. איד םעבאני־״ייג א םרוקענע. זאאט זײער םיזערנע אײנזאםקצפ נ״סם פר״סםאז האפ אםאא געאאזם פאאז זעז. א ז״עד םיעפאען־ װאדט: * םבן פרגינט. איך האב זייער איב אעבז ב־זםו נעקופעז? ׳סנדקער אעבז איך װאו־ף אפםפאא פאר םענפ־״יז.! אפאא צז פאכז םגיז -אקפארי׳סז עקם• 1 באאנדדסעז או־ום דא אוז דארם. װי װאס אניסםאם צו סרענן: ן פעריפענם אויף א בור. וױ אויף א הארץ. שסו־אםעז םזז א װינם. אבער אעבז איו — װ■ אזוי אעבם א־י? : אויב איר האק ארגיז א םעםער אין א עס דאד פארם. װ' א״גזאס־פאדקאאער■ םרענז זײ בעסער: װי אזו■ ״״ירגיבפ < בוד או־גיז אוז עם ג״פ באוט — איז דאם םע טםבעות קאיננען זײ — גיבז סינ■ א־ר? , בוך א בוד. נאו־ װעז א־ר צזדסנצד דאם: :אאז: כײר אעבז. עם איז פאדנע: אזזער בוד ־״•פיאפ: בוך אוז זע נ״סם דארם דעםרויפו■ די נצע יזדי׳נע בעאעטריסםיק װאקםם פא<- ז״ פער ראל. װי ד■ נערװז אוז ראס | יסםראם םוז אעבן, איז עם אאץ זרז דער: איז איר עשירותדיקעד זאםםיקגים. עם באזס. װאם איז אויף אג־עדע באעםעד ׳ װעאם. נאר קײן אעבגס־בוד איז עס נייסט. ■' איז נאר אבער ז״ער באדױעראער דאס אױס אז איבערראיסנד בוד. א נעדאנק. א װארס אוז א ב־אד. — אוז באײבסם 1׳סנז״ז דעריסםױנס: װער אוו פון װעאכז דעד אױםאר האס נ״י״-ם נעאעבם! : אײנזאםע װאקםז... די סראזע װ־דערהאא איד אפט. װי■ | שסײ זשע אױף װארשעװער באהעםא דערהאא זי םים א ציםעו־ ארף די איפז.: אוז באנצ דזזז צינגינעד נעצעאם! ביבער זענעו סוף בא םוף די רויסע׳ יסנאה? פאאעסיק? אינעו־אעבע רײ־ אעבנם־יסםדאפעל פוז אונז אאײז, זלי 1 סערזז? פארגאםז. איז עם װיאם זיד אויסיסרבען: איז דעז נ״סם בעסער א םינוס. א״ז םעקונדע פוז דיבסער״סז־באויעז אענז. װ• א פאק פוז קינםסאערישע ביכער? װאריסע איז פוז דאם באהעפע־װינא. װאם האם אויםנע־ װינס א דוד זארגאאוע קינדעד. אגיננע־ היאם א־ז א באויעז פאנםא פוז צינגינער־ ׳נער ׳ספח- אוז יסעפערי׳סז נאיק. פים א״נפאא איז ראם באהעפע־ הג־וא צעפאאז. זארנלאוע קינדער וענעז פארשװאונדז אוז װײםם איר האס עס איז נעבאיבז? א רוד פעםע ב־בער פ־ם אבער פארםדיקנפע איסערװפ;. ױארום װאס — א. קעדנדיקע איםע־ ראםיר פארפאנז םיר, נאר ק״ז םביבה. קיין אעבז ארום איז נייסםא. פארפאנו פיר צו 7 פאא אין יאר געקאיבענע פאר־ װאאסיננעז אין איסעדאםז־פאר״ז. סראנז זיי איז קעיסענע נאנצע פעק ״פאדיסז״ פאר סורה־האנאראר איז םהם־רענואא־ פינעז צו םאדאגיבטערז דאם אעבן פון ילדל׳סז בעאעםריסס. גאר האבז אבער סער װי נארנ״סם נישס נענעבז.— ײיר האבו א פרעסע — אז שיק איר נאפ אאנגע פרעםעשע יארז! — זי בא■ זארנס אג־ר םים אקאדעפיעם איז איפע־ רארי־״־ע הספרים. נאר עסעס ק״ן םענ־