Jahrbuch der Jüdisch-Literarischen Gesellschaft · 1913-01-01 · X. 1912 - 5673 (1913) · page 406

342 הכל כפי ראות עיניהם. הרחקת הגבאים1) כהרחקת היאשים, אפי׳ שלישי בשלישי וכר, דיא גבאים זולן קיין עני אין דער צדקה הייזר2) זעצין, אפי׳ דער הזקה חוט, אם לא בהסכמת רוב הנכאים, כשיהיו כולם ביחד. אוני דעם עני, שלא הסכימו עליו רוב הגבאים ביחד, דער מוז תכף אויז דער צדקה הייזר 3); אבר איין עני, דער ניט חוקה הוט, האבן אלי גבאים אפי׳ ביהד ניט מכט אין דער :37 צדקה הייזר צו זעצין, אם לא בהסכמת רוב ררט ביחד, הנכאים זולן נימנץ לאזין אום גיין בעולם קיין עני. אוני דער עני אונ' ענייה, הן גדולים הן קטנים, טערין אויך ניט אום גיין מעצמם כל ימי השבוע, אפי׳ בע״ש ועי״ט4), אוג׳ זול אויך ניט ליצן, הן ברחוב או חוץ לרחוב, בכל מקום שהוא, נייארט בכל ע״ש זול איין שמש נין אויף דיא קצבה, דז מן אום טיילט לצורך עניים מדי שבת בשבתו, ושכר השמש רביעית. וןיען מען ציכט אויף דיא יאר מארק, אודר איינר זונשט אוועק ציכט5), הן איין היאגער 6) אודר איין ארח, זול קיין עני פון אין נישט ביגערין, אוג׳ נאך נעמין, ווען ער אים שון וואלט געבן, הן דער עני חוט חזקה, אודר איין פרעמדר, אודר בחורים או יונגען, הן ברחוב הן חוץ לרחוב, הן אויף דעם קאזמר7) אודר בריק8) אודר שטראדום9), קראקא, קלעפיר10), אפי׳ בשדה ובכל מקום, ניט זיצן, נאך נין, דז מן אים וואלט וואש געבן, זונדר אם יידן טור זול שטיין איין שמש של גבאים מיט איינר צו גישלאסנר ביקם, וכן גבאים על הקופה זולן אויך איינן שטעלן מיט איינר זוליכן ביקס. 371 דיא גבאים זולן דאז מעות אויז אירי ביקם תכף אום טיילין דק עניים נוסף על קצבתם11). איז איין עני עובר, דא זאלין דיא נבאים אין קנסין אום רחוק (ג, im Gegensatz zu קתב: fremd, nicht verwandt; die Verordnung, dass zwei Verwandte nicht zugleich גבאים sein durften, wird daher mit "הרהקה“ bezeichnet. 2) Spital, Altersversorgungsheim etc. 3) entfernt werden. 4) Die Armen durften nicht in der Stadt betteln, nur am Freitag sammelte der שמש die Armengelder, die von den גבאים an die Armen verteilt wurden, ein. Der שמש erhielt 25% der eingesammelten Gelder. * 5) zieht auf die Jahrmärkte oder einer sonst wegzieht. 6) hiesiger, Gegensatz zu ארה Gast, Fremdling. 7) Kazitnierz. *) Auf der Brücke. Die sogenannte Lehmbrücke am Weichselarm verband die Stadt Kazitnierz mit der Stadt Stradom. Von hier führte der Weg über eine zweite Brücke an der Rudawa (im zweiten Weichselarm}׳ an das Tor der Goldschmiede von Krakau. 9) Stradom. 10) Kleparz, eine Gemeinde bei Krakau vor dem Florianertor. קצבה (״ Regelmässige Pfründe.