Jahresbericht der Landes-Rabbinerschule in Budapest · 1884-01-01 · [7.] für das Schlujahr 1883-84 (1884) · page 174

168 Zusammenziehend, Salzig, Gallig auf Kalt-Trocken und Fad auf Kalt-Feucht. Dem Grade nach, in dem die Hauptqualität in den einzelnen Gesehmäcken vorwiegt, ergiebt sich folgende steigend geordnete Wärmescala11): Süss, Salzig, Bitter, Scharf und ebenso die Kältescala: Fad, Sauer, Zusammenziehend, Gallig. Fett bildet den Indifferenzpunkt zwischen Warm und Kalt. Auf der erwärmenden und abkühlenden, anfeuchtenden und austrocknenden, lösenden und bindenden, ausdehnenden und einengenden Wirkung beruht denn auch die Verschiedenheit in der Annehmlichkeit oder Unannehmlichkeit der Geschmäcke. Nur vereinzelt begegnet uns die Annahme, dass die Grundgeschmäcke und deren Gegensätze durch die ihnen in der Zunge entsprechenden12) Grundqualitäten und deren Mangel wahrgenom- Es erweist sicli somit diese Ausführung als Wiedergabe von Galenus de simpl. medicament. temper. lib. 5 e. 26; XI, 784, dessen Worte über die Wirkungen der Geschmäcke zur Vergleichung hier folgen mögen : ro pav ydq cj t v (p o v ouvdyatv xod nvkavv xal nvxvovv xotl dnoxqovaoß'ai xal 7t0L/u- VEW, ETI Sä TtOO XOVXOiV a7ldVTO)V IpUtfElP XOl %7]qatV£lV 7tgq)UX£V} TO S * 0 § U xapvatv xal Staiqaiv xal kanxvvatVj axtpgdxiaiv xe xal Staxadatqaiv civav xov ÖEqpaivatv, xo Sä S q 1 fi u naqankqoioig ftäv ö%al Sqqv, xaid ya xo Stalenxvvaiv xa xal Staxa&aiqaiv. Staq)aqat Sa xq> xo ftäv d%i> 1fju^avv} xo Sä Sqtftv xkegfiatvaiv, xal nqooaxt xo/ xo päv änoxqouaod'at3 xb S'antondo&at xal Stacpoqelv. ovxo) Sä xal xb päv nix qov Siaxa&aiqai xs xoug noqovg xal Stagquniei xal kanxvvai xal xiftvei xo rta%og x(bv xvpßv ävev cpavaqag S'aqftoxfjxog. xb S'v S ax (0 S a g ipvxqov 7xa%vvat xal ovvtoz 7\at xal ovvdyat xal ntkäi xal vaxqol xal vaqxol. xb Sä Sqtf.1v (?) kanxvvai, Siaxaftaigaij Sta- (foqal xal axgrjooei xal aitioitdxai xal eo/aqol. xb Sä akvxov ovvdyat xal ocptyyai, xaqtxavei, %'rjqatvei xoiqlg anioifiov 'd'eqfiox'tjxog 7} ipulgewg. xb Sä ykvxu naxxatj;^aAa, dqaiol. xb Sי äkatwSag vyqalvat, fiakdxxat, ^aA<*. Es fehlen demnach bei Natan zwei Geschmäcke, bei Serachja Einer. Ich habe die ermittelten Lücken durch Punkte bezeichnet. 12) Der Autor des R. Tam zugeschriebenen ספר הי^ר, angeblich Serachja Hajewani äussert f. 20a nach dem handschriftlichen Texte : וכן הלשון תשיג הדברים אשר בינו וביניהם שותפות ודמיון כי הלשון לח וע״כ תשיג כל דבר לח ולא נאמ׳ כי ישיג היבש אך ישיג חסרון הלח מן הצד הזה ישיג היבש וישיג הטעמים מפני שהיא רבת ך,ד ם ישיג המתוק כי הוא הדם ולא נאמר שישיג המר רק ישיג חסרון המתיקות כפי אשר יתפשט ויתלחלח במתיקות ויתקבץ ויתגגב במרירות וישיג כל טעם דשן ושמן מפני שיש בה קצת שומן וישיג כל דבר הריף מפני שהוא הפך המתיקות. Wenn das Jezirdbuch VI, 3 die Zunge zu den feindlichen Organen zählt, so bedeutet dies nach angebl. Jakob b. Nissim, dass auch sie die Ausglei־