Monatsschrift für Geschichte und Wissenschaft des Judentums · 1901-01-01 · Heft 1 · p. Seite 58

58 Die nach. Kasein benannten Gebäude in Worms. גזעהן: איין גרוש טעסר אין איין זילברן שייד אוני איז שאריף דארויף גשטאנדן נדוד י כן ישי), אוני זונשט פיל קעשטליפי זאכן דא (דוד אוני שלמה המלך) איר(שטות) זיין דארויף נשטאנדן. ער האט דערמיט גפרונקט קינן יהודים אוני גודזן. אוג׳ ער האט גזאגט וויא זיא זיין עלטרן טיט גבראכט האבן פון טירקן אוני וויא דער זעלביג איז (מלך) דרינן גווארדן. נון קענט איר אייך ואול גידענקן וואש רש״י פאר איין(אדם גדול) טוועזין איז, שיר צו איינם (נביא) צו פאר גלייבן. רש״י זאל אונש זיין זכות נניסן i לאזן אמן Hier Lei Juspa ist die Sage umgearbeitet: Die Episode vom Rosskopfe und Worms als Schauplatz der Handlung sind neu. Das Sprichwort: ״drei Mann und ein Rosskopf“ ist wohl gleichzeitig mit der neuen Version entstanden* In der Einleitung gedenkt Juspa (oder dessen Sohn Elieser, der Uebersetzer) des Bet ha״Midrasch RaschFs, welches zu seiner Zeit nicht mehr existierte und des Bet ha-Kneset RaschFs, welches damals noch vorhanden war — genau so wie wir es oben N. 4 bei Juspa zu hören bekamen. Worms wird als Schauplatz der Sage auch im מעשה ברך ed. Rödelheim 1753 folio 55a bezeichnet; es heisst dort: מעשה גישאך (רני שלמה יצחק) ■דער רש״יוואר איין גיבארנר צדפות אין ווארמש האט ער גיוואונט. נון עש גישאך דער הערציג פון לוטרינגן * . * Das Bet 11a-Midrasch RaschFs wird dort nicht erwähnt. Dieses kommt in dem Buche אלירלייא נישיכטי, Amsterdam 1723, N. 184, wohl nach Juspa, vor. Die erwähnte Nummer beginnt dort : מעשה גישאך. אין טעגן <רש״י). נרש״ס טאכט ראשי תיבות (רבי שלמה יצהק)* דעי רש״י וואר איין גיבארנר צרפות, אבר אין ווערמש האט ער גווואונט. אוג׳ דא האט ער איין בית המדרש אוב׳ האט אך איין ארון הקודש דרינן, דען ער הילט עס מיט איינש &אר איין בית •הכנסת,, דיא ק היינט דאז טאנש נאך הייסט רש״י שול. אוג׳ דיא לייט פפלעגטן אלי ערב ראש חודש יום כפור קטן דרינן צו מאכן* אונ׳ דיא בחורים ספלעגן אלי שמחת תורה דרינן שול צו האלטן. דאז מאט. מן אלש רש״י לכבוד* נון עש: גישאך איין מאל אויף איין צייט דאש דער הערציג פון לוטרינגן וזעלכר. גינאנט וואר ■עוט סוידו) פון (ליוף1) קאם ווידר אין ווירמש * 1) So in dem Maasse-Buche ed. Basel, das ich oben wiedergegeben ר ■•־' '־ ■י .habe