Mannheim
Compact Memory

Bericht des Jüdisch-Theologischen Seminars Fraenckel'scher Stiftung · 1863-01-01 · 1863 · page 27

Scan of the page
Image: UB Frankfurt, Visual Library (IIIF)
Journal
Bericht des Jüdisch-Theologischen Seminars Fraenckel'scher Stiftung
Volume
1863
Date
1863-01-01
Page
– (sequence 27)
Language
German
Belongs to
journal volume
OCR quality
64% known words query
IRI
…/2720904-2720923-2720924--0477-2721719
Visual Library
page viewer of the UB Frankfurt

No entity mentions on this page.

OCR text

XXYV aus: „Non tarnen credit, quod necessitas exsistentiae mundi hujus a Creatore h. e. a prima causa ita sequatur, sicüt umbra sequitür corpus, calor ignein aut lux solem.'' Bei weitem interessanter in dieser Rücksicht jedoch ist das folgende Capitel Albert's (cap. 14). Hier sollen nämlich die oben nach Maimonides gesammelten Beweise der Peripatetiker für die Ewigkeit der Welt widerlegt werden. Sowohl diese Widerlegung selbst, als auch die Bemerkung Albert's, Aristoteles selbst habe seine Behauptung, dass die Welt ungeschaffen sei, keinesweges für demonstrirbar gehalten, sondern erst die späteren Peripatetiker hätten die Gründe der Proba« bilität, die ihr Meister vorgebracht, für apodiktische Beweise genommen, ist dem Maimonides entnommen1). Der Mühe jedoch, das Alles weitläufig nachweisen zu müssen, überhebt uns Albert dadurch, dass er so ziemlich wortgetreu ein breit ausgemaltes Gleichniss des Maimonides wiedergibt. Maimonides' Haupteinwand gegen Aristoteles ist nämlich der, dass Aristoteles die Gesetze der schon gewordenen Welt in Anwendung brachte auf die Frage, ob diese Welt, also auch diese Gesetze, überhaupt ewig seien oder entstanden. Diesen Einwand erläutert er durch ein Gleichniss, das bei Maimonides und bei Albert folgendermassen lautet: Albert (cap. 14). Sed sicut diximus, ratiocinatur de modo inceptionis principiorum naturae per modum inceptionis perfectae rei in natura, cum hoc non sit necessarium: aliter enim moveretur inesse (wohl moverentur in Esse) principia etiam in una re quam ipsa res, sicut patet in embryone cujus natura est sanguis menstruus, qui stat in matrice et non alteratur ad generationem: et cum tangitur a spermate viri statim movetur et formatur: et tunc formatur cor et alia membra: et venire aperto ad umbilicum nutritur in matrice et non spirat et non egerit nec digerit embryo, donec efiunditur de utero matris: cum tarnen horum motuum nullo moveatur postquam natus est infans. Et si forte removeretur postquam natus est a matref et nutriretur ita quod nullam videret feminam donec esset grandis, incredibile esset ei, si quis diceret eum novem mensibus fuisse clausum in ventre hominis et non comedisse neque egessisse et habuisse umbilicum apertum et non spirasse: et forte misset rationatus Maimonides (cap. 17). Quod si vero hic erras et argumentari vis a natura alicujus rei in actu exsistentis ad naturam ejus exsistentis adhuc in potentia, plurima tibi orientur dubia e. c. t. Illustrabo rem exemplo. Si vir quidam perfectissimo et accuratissimo natus ingenio et intellectu naturali, cujus mater, posteaquam per paucos menses ipsum lactasset mortua sit; pater vero solus ipsum in quadam insula ab omnium hominum societate remota et separata educarit, donec adolevit et intellectum ac judicium adeptus est: puer autem nullam, inquam, viderit mulierem nec ullis ex brutis animantibus femellam. Quaerit proinde hic puer ex yiro sibi adjuncto: quomodo et qua quaeso ratione facti sumus exsistentiamque nostram accepimus? Respondet interrogatus ille, unusquisque nostrum generatur in ventre cujusdam individui speciei nostrae nobis simillimi, quod femina vocatur et talis est figurae vel talis. In ventre autem exsistentes, exiguum admodum primo corpusculum habemus, movemur, nutrix) Gedachter Bemerkung widmet Maimonides ein ganzes Capitel, das fünfzehnte, der Widerlegung eine Reihe von Capiteln, namentlich das siebenzehnte und achtzehnte.

Text as recognised by OCR (ABBYY FineReader), without corrections. Entity mentions: TagMe (2021); their positions were matched to this text again.