Mannheim
Compact Memory

Undzer Worṭ · 1947-02-14 · 7/45 (14.2.1947) · p. Seite 9

Scan of the page
Image: UB Frankfurt, Visual Library (IIIF)
Journal
Undzer Worṭ
Volume
2 (1947)
Issue
7/45 (14.2.1947)
Date
1947-02-14
Page
Seite 9 (sequence 16)
Language
Yiddish, English
Belongs to
journal issue
OCR quality
64% known words query
IRI
…/7242850-7243267-10081203--306-10067896
Visual Library
page viewer of the UB Frankfurt

Mentioned entities

OCR text

2 entity mentions

FRAJTIK. 14 FEBRUAR 1947 או־נדזעי־ וזאייט ZAßJ9 FUN RAJÖ Fun jidiszn lebn in Westheim Dr. Ezriel Karlabach iß Hofar lager In Wcathelm. dain kleinem dujczn dort hobn zieh beejn brojre bazcct atlcche un drajÄjk Jldlsw mlsrpoches. Dizn jor 1941 hobn do gcwojnt merere Jldn Zej hobn zieh do gebojt hßjzer, ojlge.sztoU a mokem-ktxlcjz. Reflrt geszeftn un ammejstn zieh tarnumen mit fl-hanril In dl teg fun dem a g. ..hillcrlsUaan 0]?״ rus fun folks-com". hobn dl Dajczn cer;1blrt dl .«ul. cerlsn dl slfroj tojres. cjn sojfcr-tojre mit andere sforim hobn di nacls opgehrt ln der kra)z-*ztot HaBfurt. fun W06 es 1z ober farlojrn Jeder «pur Di rocchlm zajnen biz hajnt cu tog dl bazlcer fun dl jldlszc hnjzer un geazeftn. Di Jldn hobn do bakumen a cimer far Jeder m 152poche baj a ,.gewezenem״ narl, on mebl un on g0521r. Troc dem hot undzer klbuc ongefangen cu ckzestlrn un er ken hajnt farccjchcncn hl dergrejehungen. Dos er5ztc un wichtigste 1z ge wen d^s szafn a szul. wu hecher 10 jlrflszc klnder lernen zieh In ..Undzer Wort“ n. 39 ln artlkl u. n. ,,A Jldlsz klnd fregt farwo* . . .״ Iz szojn dermont geworn wJ «wer dos 12 oneckumen. Es hobn undz bazucht eil eh' eh' Ornsteln un Frosz. lojt wemens inlclatiw ca iz geszafn geworn a snlf fun Htstadrut Cljonlt Arhlda Ba) hajnt cu log gchert cum snlf dos row fun dl hlge ajnwojncr. Es wern ge- Art hcbrrlsze ownt-kur;n, wos wern ba• zucht fun 12 perzon. Ojfn Rcblt fun flzi&zer dereijung wert ojch gehrt a tetlkajt. Es lz farhan a pingpong-aekcje, cs wert cugcgreJV a hand-ba) manszalt un es wert trcnlrt box ln klejncm maaztab Jcdn frajtik ownt kumt kor a kc.׳U-ownl un es wen; bahandlt aktuele un akicmcjne fragn Do flit zieh a aztarker mangl ln matorjaln Der hojpt-makor, 0)b nl״H der ejn clker. fun wclchn mir njen Jedljcs lz df> bamberper ,.Undzer Wort“. Fun ..tauige) ojlem haze ׳ kenen mir 7irh wejnlk deriojbn TV* .ejpelke kino in der dozlkcr Rognt!:r fln t zieh 7 km fun da neu was mir bazurhn blojz baj a gelcpnhajt Fun wos mir zajnen Jo pol-er gewen. l/ fun wal-nber. Di waln zajnen *durch sz!.: der komltot. wos iz ge wen lz mH a klein! r enderung farbllln Nor dl waln enfe zaj nen adurchxcflrt geworn kedat wekedu; Ales ln ejn lokal; dl «ul. dl ownt-kursr ke.Hl-owntn. ::jwrt-oplcJlunR mitn plnr pong Uw. do dizurlrt 1 5ro in tog der k״m1tet. der snif HCA e]n ncs wo« er. 7a|nen nlrrt farhan mer partejen Der d07..;er cimer hot ojeh redint farn wal-lokal. Mir *offnen zieh do ln a *zwerer läge un flrrlbcr wendn mir zieh cum R*-ckmal Komilet, balhllfik zajn undz un ajnordnen undz In der krajz sztnt wu es cefinen?Ich Jldisze ha)7cr Mir wi)n hofn. ar undzer hakosze wet nU/\ 73] ת a .,ko)l kn} re bה mietbar". Morgenaztcrn. Westheim Dem 2 2 h J. hot dos hofer lager gehat dl ere cu castn ba) zieh dnr. ckotzewn Dr Cor)״ba״׳h welcher hot npgegetan a lebedlkn Uder hobn ajt tan gtmsc&l » uUrirn ajn• druk Wajter bazucht Dr Kartebach tr. de: bagiejtun« für. Soehmii «oharr. Sirukowiei an lagtrtarwahung ale 1}nr1thiun$en an insutuejo für. lager Ir» der tsul t*cC fr zieh xmtk ojf der b*r«k ewujm L sLler ojLhcrrrdtk w! a srUsrn tvient tnr ir Itkcl* .writ Er dl Kinder mit ffi werter «trus fun undzere brider un *swestcr InE J Za)n erszter bazueh iz eewen in G»n- Jeladun. Er Ul L grojser l^bhobcr fun Kinder un dr durch rej ojsgehrte rccltarjcs un Lernt kinderiech >mt. waf} E 1 wart ejf AJchf Dl werter wein off sztendtk blwjbr, baj dl Kinder ln zlkorn Dem hoftז Hger, welcher hot azoj teitn di geiegnh*}: cu gastn ba) öch wiche ekoKzewe nvener. ho* der bAzaefc fun Dr Kar;ebach farszaf*. a baaundem gajstikn fargenlgr P. K Majtek Tetikajts-baricht fun Icultur lebn in Bei־Noar ״Awiw״ Fun jidiszn sport-lebn Sport in Bayreuth. Dem 8 2 )947 u forgekumen ln Bayreuth algemejne far2amlung fun dl mHulUlcr fun sport-klub ..Hapoel״ Der optrctncler prezes ch' Wok5berg lejent fnr a barlc);• fun der Rlgemcjner sport-tctikajt ,ar der c.ijt fun der ek7tslenr fun klub Noch der diskuftje tret men cu klajbn a na)c farwaltung fun . HapoeV In prezldjum wern ajnsztunlk njsgekUbn dl ch* rh' O J Gro^r• prezes, A Enzel-wiceprezes Frejllch-sckrclar. wujtere mHgllder ch Olszcwski un Unglick. Als onerkenung far dl fardlnstn fun ch׳ Weksberg. welcher iz gev.cn der faktiszer organUator un sr.efer fun sport-klub ..Hapoel״. hot dl algcmejne farzamiung ajnszllmlk un ol^gckhbn als crn-pre7rs un delegat cum cuzamenfor fun Jidlsze Sport״״ klubn Noch a tejl-wnjzer rcorganlzirunK. iz dl naje farwaltung fun ..Hapoel“ Bavrcuth eugetrntn cu a «tarkrr tetlkajt ojfn geblt fun ftziszer dcrclUmg In Bavreuth Spcciator. ״Nordla״' Kggenfelden — ,.Hakoach“ Hof 1:3. Noch a!engerer winter-pojzc fan^t on ״Hakoach“ ' Hof dl futbol-farmcstungcn fam arajnbakumen 71ch in der Hge. Dl erszte farmestung 17 forgekumen in E;:genfelden dem 8 2h.) cwlszn dl o)bndermontc manszaftn. Plnktleeh cu der ongegebener cajt fangt zieh on di farmestung ba| der onweznhajt fun a projsn ojlom cuszojcr un den; UNRRA-dtrektor fun Eggenfelden. wi o)ch fonustejer fun andere InstUucJes . Haknach'־ warft on a sztnrkn tempo. 05 antwiklt rieh a szejne un rilsclplinirie 57pll un ln der 17-ter minut srlst ..Hakoaeh* dos erszter to]cr. Dos szpl fangt on cu zajr. Interesanter. ,.Nordla“ wil ojsglajehn. ober troc ale bamljungen ken zl kajn tojer nlszt dergrejehn Kure far der ende fun der erszter lialb-cajt dergreJclU ..Hakoirh durch a szejne komblnacje dos rwejte to- ]er Blz ende fun der halb-ra)t 2 0 letojw..: ,.HakoaclV'. Noch der po}zo macht .Nordla“ onsNr^ngungen cu clergrejchn a tojer un noch 10 minutn srtarkn atakirn dos hofer to|er י׳ש• llngt es 70) ojch ..Hakoarlv* Art? I un gojt Iber ln ofensiwe un ataklrt sztark do< Komltet-wftln ln ( reusin Cu dl konntet waln In Creuaen 12 araingeflosn 1 liste u n. .Fareinlkter blök־ D *5 i7 geszen kure far dl waln. wos hot gebr ich! cu a farejnlkung fun dl cwe| grupn ln frekwenc lz pewen fule 100". Far dor liste hobn gcsztlmt 91 keen 3 '. b "• «timen zajnen durch der wal komlsje derklert gew^m far umgllUk. Es za!nen gewejlt gewom folgnde;»erronen 1 Klein Godale — prezes 2 Gnthart Josef — v pre• res. 3 Toporek Fr 0 mint — sekret ar. 4 B׳>- rens7e!n Chnlm — wlrtsza!Ls-le!ter S/arfberg Rubin — kultur-!e|ter. Rewlzjons komlsjr ch* ch' Neigeboren D Klejn A un LuH l. Chaw׳e1rlm gerlcht Top. rek uu Goldinger M 3 Friedrich iwalkoims!. kcgnerlszo tojer 5 minut far ende dercrcj^lu ״Haknach du« driU׳ tojer •an azoj arum farei.dikt zieh dl farmest mg 3:1 rtojv.’.us Hakoach H׳,f Der szids-ncliter ch' Krakow5g! hot cu .lomens cufrldnha)״. objekuw t״eflrt dos cptl Der UNRRA-direktor fun Leonfelden lanx׳. ln׳r״׳lech dr h^fer 5p״rtUr far zejer ».׳pd ml' v. zc) hnbn gl.tjchcaJUk. mehane gewen dS crgcnfelder ]idh7c bafclV:^- runp un als 0nerl:cnung tejlt er re) 0J5 Icbn.s-mttl-paketn winszndlk 2ej in kuren cu kumen kajn E J Huf d־.nkt hercl^rh זיז der frajntkeher un waruner ojfname fun di eg gen. fei der rhawejrim un bazunder fun dem Mmp.Ui:-rn UNRRA-dlrektor R. H Majtek. Baj undz geftnen 2irh 110 Kinder ln elter fun 10 dir Iß f0r. Lojt der ongeherlka); ra der NOCHAM-bAwegung m Bayern Dl «lnder za,nen ajns^tefh ln 4 vrupn «xwucot/ mit madrichbr., flrn .n mit dr arb^tn 0\f :edn sebit fun tegiechn lebn B1׳;rr. onfnn4׳ lz di kultureie nrb*t ba-sztanen rag- >rh fun cwetmolik•* mlfkadim fun ale, ::Inder, wo.•• ßtgt gehn an lberbl.k iberr cu- «fand fun 10/fndn tog 0:5er der»' fle^n for״eknmen to?:ech 2 520 iwrit un a 501״ker szniucÄ wegn farszeider.c ״־.־־.:*.! problemen Sspctcr hot d; läge gebltn mitn onhothn fi.iÄkcJon'rn fun der 5zu> wc• ba«?te1t fun 4 fclu!n £i\;m ceteiln dl «Inder ln ch klasn za\nen genumen geworn in .׳.״•!;'. dl »ecu!es funm kir.d ln Iwrit, wi o;ch :ח alsemcjner In d ׳r srui' z/.׳nrn b.*52eft1kt 6 lerer. Jeder klas hot ir dorn-^r Ir. cr-ztn klas ־״״Aner z!־״h 27 klr.- der Es wert geiern*: Iwrit churr.c«. re״;.- nen algerneJne ht*tor׳e. Palesfinosrraf.*. gimnatik un 4#־zanz Dt der״i:erin ch G* ower.rryk Tmlma Art •חי m.' der gan^״rarbet Der 2-ter kla.5 bA52te|t fun 25 k.nder unter der kJ tune fun Lcsaeriof J04e? Der dr.- *er klas b:4«t^j: für. 20 *ander unter der flrung fun ch‘ Aach J:5cf Der 4-ter klaa hot 28 k«nder unter der kJ- ,ung fun ch׳ Jakow Hammer Dl ganc« asule ״;eftnt zieh, unter 0:frieht fun der «licha für. E J Fr•־ :mar. Jerhewed, weiche gtt dt :-rer di n־vtUe onwaj-unger. Di Kinder m.aehr. grojK ferszritn Es dar? ober unter«י aatrochn werr. der 5•דיזךer mang. ir. bkher an szra״b-mAterJftl. Dakern hobn mir a lej*r.*btbUoi*k mit TLS dkh-r. w ג huf mit 51-h gebracht *11 matene für. E J k re.man Jochewed Specjef Imporant 1/ d; derefnun ד fun undzer ..Bet Scar\ woa iz far gekumen dem krtr. fun Char.uk* E* 12 ojch wert cu dermonen dem. chor. ce!U 30 kir.der ur/*r der lejtur.u f -. ch* Lv^nrot Jי״• ־־ Es ־״kz.t.r* cjp-h a 5por״ .rpteriung tun pjr..:-p1r.3 ar. .a 7h -^rteUK FZ wert e;ch pro;e*t.rt cu *5a.fr. kemerje-’h far g^rafWc u:. *..'7 5. m...rzc V'x uungen Derm.t farmdtkr. rr.r kurm fe*rt<״ht fan undrer Wz ku.tur<״;*r tettkaft J;ecf Kauf mm Bamberger lager-szpigl Ch. Kurt Goldmon. in Bomborg Der lajler fun E. J.-omt in München h* Kurl Gohlnun hol dein S. fthr haiticht Hamhcr*. wu er hot opgrhftMn a baratunc mit di fur^ztejrr fun cli cljormtinr or^.1 ntiarjes. Azelgrr 8 ownt hot h’ Kurl Goldman re ferirt far a srojsn ojtem in klubral Iber aktuele Problemen fun alija un E. J.«0Jf« hoi. ln a InhaHs-rajcher form hot er ma•• her *ewen dem azwerrt *eranxl fun dem F J.-Jis7uw fam rfenen di tojern far a brejter alija un (Markiert d! plener fun J155uw njfcuuemen di S/rjris Haplejta. Der referat hol Iber^eloil * «itarkn rojszrm ojf ale ouucinde. we)rh<* nemen ojf mit zrai\ froid •1*dc iediir w4 ב mealechka|t ojlr cu rain kam I! J Ui lertr leg wern bnhlaj iherecchapt un komenlirl in la*:er ah׳ radln-jertllrv wi" 5aln« n noigefa Y J un ah»a Nochn re fr rat bot der «>jh׳n; arunifr* rinult dem *;151 un ותו farunrfn mit 2 •zlal frajn. o!f welih•• b Kurl (»oldmatt hot xegehn r •\ftrleclv• ent fers Ui farrarihmq hol an ibenk m״! bawij!:. az Y J. 12 drr «״•tu-iker Wendepunkt fun di Sr*'jr1'' flaptejta masu Der komtte* bauu la׳c»׳r•direkt!»r Mr V.ilour Monlih dem 10 feb^ hol si>■11 der nalc kiiHutc-t fureeMtrlt farn laxer direkter Mr. ^'alour. ln der onwemhait fun for^zteler fun der ..Sorhrnil“ h Fr1־h־r. ,JOIST" h Spector. Miss Ander^ohn. Me«sh1* Oftirer h White nn prrM־*fors2tejer Per wirkt hot zieh farwandil in a fraint* lerhn szmues. b»־s2aas welchn en ir 0|»«earhet geworn a modu« fun nuamenarbet fun der l'NKRA-leituni: mit dem laxer komltet. F.s zajnen bahandlt •״cworn alr uiehtike Problemen un fraen. was zalnen nojerja di ferbeserunr fun di lebn• badlncuneen fun di lacer-alnwoiner Uerbaj hot Mr. Valmir arujsicewun fU f!r1%itende• nisz far der deriljun« fun der J1di*5er jugnt vn *perjel di fach-oj»b»idun* M. V*- tour hot cajrrzoct )etweNe mUhilf baim durchfirn »le plener, wo* zajnen fabundn mit fach-ojubtldun*. A *per leie ojf merk* zamkaU hot er forgelejnt widmen, di fule inatfahetn. E* zainen o)rh animjrredt *eworn di fra*n fun der crun.Uecher relntkun* kedej cu detfirn cu an abaoluler rejnkijt inm 1acer un m ordnun« bren«en di papirene rinurn un farbajtn zej mit hsleerne went* lech. Mit ejn wort. u xefunen <eworn a *e״ mejnzame aepraeh. won wet ziehet bren• *rn nucn dem klal.!)erbaj mut dermont wern ar dem er52tn bsj*2p.i far 4n rn!a kontakt fun cuzamenarbel mitn komHel hot ^Pfcbn der luncer Emptcwnent Off; cer h Theodor Adw»kat Oifn %l*tem fun art>et*־amt, wu der lej ter hot tajn plac in *•mpl«>ment office, wein Ale andere rcaoun lejter za ת far tretn un cuzamenarhetn nnt di l'NKHA oHcern. Ba; der 5elccnhajt w.dt ich f*>r*c'510cn auh RK.chn 2 ktejne ordnun? in dem hakie dunes ma<ar:n. farzen im mit noch ewej a ehe ter, w nn *uln ot*5»׳rtirn di f*rhnnene klejdun*t *rtikcr un vtlch. di *י(0ז un nomer, bichdei cu ken^n badin n di la«cr.Ajnwo)ner w, *chrrik. un nt^rt cu warfti klenere oder *rei^ef^ kle*der oder N:;(b, wi יס• u de fal hiz Ject. Di me»׳rn. wo* hadmen in di masasinen un kichn muen ojfmerktam temaiht wern ac 1e] dinen letojwai dem!*•*er un n»wt um<e- Kerl. Cu der dnrrkcr hefkejre^ mut an ek ^em^eht wer« i)er row un der injen karrte*. E* 12 a ze)b*»tfar^5tendleche zach az wen macht wer bamljunfen. ai men tf>\ op UH ח do« kauxre*. darf Im kejner *ilern l’n speejel wen der mH baMeftifct 2;eh a*a Hra* *zonr^ltmn.k 11 der row alejn Y.s ir zajn ojffabe un er hat fair recht dcrcu. ober cu nioen kapital derfon. iz mer wi a Skandal ln laxer baj und* Lehnt sich 4 zejer tejiker ■aojehet un mojhel. welcher hot lieh mit *a;n sp-ecjaJitet kojre-aaeYn *ewen. alt eratklaaiker murochc. baaztetikt ojch tun düktojnm »pecjah«Ln. ol dem d»׳rrk« uojchet un mojhel deriozt m«t d»׳r rabiner fon Oberfranken h' JecheikJ Halbematazn. o]5vuflrn zajnen fl.chtn■ Perba! protewri er a cwejtn *zolchct. el»2er lift dabaj a tife kawo«4* farwo* der;2 de5er Derbai mut noch batont wern. az der row wert eanc •zrjn honorirt 'un fodeet ee take ftjch1 ba, ied^r reh*rerer eerem<tnj• Inumant 11. 42 der row Pak um: «tfrh oj»er dem ojch ב hojehe hafojnon* fun Re (tonal Komitet m form fun seit an pro iloktn AI cs. iz do* joj\*״״fd.k az d*׳r row *o5 wein farchapn ale far zieh un n.t der'.ojbn ojch andere of*ffln dt rNuel.׳ fUchtn. r: wo» zej hobn rrch: un 1*|1וז*י harutn }'% muz untrriccaitrcchn wwn umfa״• antwortiechkajt fun ..andrer ־ row. *מי h ׳ .n der lecter minu; *ich np*etu*t cu kum»1־ jn tffifhl e»dc* 7<ח2י un tbee^^ö» dem rioh tikn forlojf fun 1t־״r 14ch!r .r!elorn kaj*׳ Furth cu'.b eigene u>tee*^n •94 תגvh י';ה 7ewl>1t rechenen mit injanej d cibure i n {]•^ darf kam undf»־r nx>ee depeeh* IVr najer Fmplu>me«t offeer fartozn zajn amt. Sach hakl 3 worhn hot fearbet bwj und׳, der h Adwokat »U rmplovment oft cer. wei* eher hot aru:5*rw>*n ftl ener(4e njf 1*Jn 4m: Flu«am drrwi^n nur zieh, az er hot farKtn 1a|n amt. m*eh a Mrnue* n&JUi \rea direkter her Tomp«*%n!nt-re»ant. az der h *dw«2kst hot mrket atz Supplv oüver in D***e&dorf a kruip jor. wu er hot ftl erlabtet an derbaj h*z% er zieh arwj»(ew»tn f*r a iher<e(rbeBem JÜ Dem amt?un UJter fu« eiapio^mehl ״'ffur hot baxect der mitar'Zeter fun dermontn hturo h (Ma Fehe? («<otd**Ad. 4

Text as recognised by OCR (ABBYY FineReader), without corrections. Entity mentions: TagMe (2021); their positions were matched to this text again.