Yor-bukh fun Yidishn yishev in Argenṭine · 1945-01-01 · 1945-1946 · p. Seite 283

יאר-בוך פ ו ן יידייטן ישוב אין ארגענטינע ײדישמר אימיגראנטן שח־פארײן האלבן יאר טעטיכךט פון 1945 זײערע קרובים. צוזאמען האט רי היגע בױרא םון אימי- גראנטן שח באהאנדלט און דערלײדיקט רי אפיציאיליטעט פאר 2.605 פערזאן און גע־ ענטפערט אויף געשריבענע אנפראגעם ביז 1.463 פערזאנען און אינםטיטוציעם. א באזונדערע אקטיװיטעט האט דער אי- מיגראנטן ׳עוץ פארײן אנטװיקיזט אין שײ- כות מיט דעם דערלײדיקן פארמאליטעטו פאר די אײנװאנדערער אויף צו קענען בא- קומען דעם פערמאנענטן װאוינארט דא אין לאנד, נאך דעם װי עם איז דערשינען דער ועגירונגם-דעקרעט פאר פ?יכט5ינגע, װע5כע זײנען געװען ביז 450 פערזאן. דאם איז אײנם פון די װיכטיקםטע זאכן, װאם האט צו באצײכענען א גרויםן פלום אויפן אק- טױו פון ״םאפראטימעם׳/ און װאם דארח װי געהעריק אפגע׳עאצט װערן. בײם ה״נטיקן טאג פארנעמט זיך דער אימיג־אנטן שוץ פארײן מיט פאלגנרע אק- אקטױויטעטן: שיקט איבער הילף מעבר לים אין דעד פארם פון פעקלעך און געלט; עם װערן דערל״דיקט פארשידענע פארמאליטעטן פאר פליכטלינגע אויף צו לעגאליזירן זײער פערמאנענטן װאוינארט אין לאנד. אין ראזאריא, םאנטא פע, פאראנא, מענ- דאםא, רױוערא און בערנאםקאני. עס זײ- נען באקומען געװארן אין רי ערשטע זעקם מאנאטן םון 1945 ביז 1.415 ברױו פון לאנד און אויםלאנד, 65 טעלעגראמעם פון אויסלאנד װי אלץ איז װי געהעריק געענט- פערט געװארן. ױבט אוים קרובים פון אלע װעלט- טײלןןיבאזיצט סוב-קאמיטעטן. ' דעד אימיגראנטן שו׳ן פארײן אויף פאם- טעאור 536 איז א פלאץ װאו עם קומען טעגלעך הונדערטער פערזאנען אין פארשי״- דענע װיבטיקע אנגעלעגנהײטן פאר זײעי־ע קרובים אין פוילן, באלטישע לענדער, פ־אנקרײך און קאנצענטראציע לאגערם אין אײראפע, און איצטער, נאך דעם גרויםן װעלט-חורבן הײבט דער אימיגראנטן שוץ- פאר״ן אן א נײעם עטאפ פון ארבעט און נוצלעכער אקטױויטעט. פון א באריכט פון ערשטן נאך דעם זעקם יאריקן קריג אין אײרא- פע איז דער ״םאפראטימים״ אר״נגעטרע- טן אין א נ״ער פאזע םון ארבעט שאפנדיק — קודם-כל — זײנע אפטײלונגען אין רו- טעניע, פראנקר״ך און אנדערע לענדער. עם איז אים געלונגען אײנצושטעלן א רעגולערן אפאראט בנוגע ראם אויפזוכן קרובים װע- מען די אײראפעאישע מלחמה האט צעזײט און צעשפר״ט איבער דער װעלט. אויף דעם דאזיקן געביט האט ״םאפראטימיס״ מאקומען די פולםטע שטיצע פון דעם ״הי- צעם״ אין אײראפע און ״היאם״ אין נארד- אמעריקע. טויזנטער פערזאנען האבן זיך אויפגעזוכט אין די באלטישע לענדעד, רום- לאנד, פוילן, בעםאראביע, צפון בוקאװינע, פראנקרײך, בעלגיע, אפילו אין דעם װײטן שאנב״, פון װעלכע פיל האבן דא אין אר- גענטינע געהאט ז״ערע קרובים, װעלבע האבן באקומען אזוי ארום די מעגלעכקײט איבערצושיקן הילף צו די אומגליקלעכע נע- ונדניקעס, װעלכע האבן געליטן פון דער װעלט-שרפה. אין משך פון ערשטן האלבן יאר 1945 האבן זיך אין די בױראען פון ״דישן אי- מיגראנטן שוץ-פארײן (אויף פאםטעארי־ 536) פאררעגיםטרירט 564 פערזאן, װעלכע זײנען געקומען פון פאלגנדע לענדער: באלױויע, אורוגװ״, פאראגװ״, בראזיל, טשילע און אנדערע מקומות, על פי רוב פרויען און קינדער. פאר די אויבנדערמאנ■ טע האט דער אימיגראנטן שוץ פארײן גע- זארגט, אז זײ זאלן קענען איבערשיקן הילף, אין פעקלעך שפ״ז און געלט; אין אויםזוכ: פארן לעצטן יאד דארף באטראכט װערן, חוץ די אויסגאבעם אין ״דיש און שפאניש, די אויסשטעלונג פון דעם קאצאװיטש-אר- כױו און דאם באשטימען א םטיפענדיע םאר ײדישע םטודענטן. עם דאר; צום םוף נאך צונעגעבן װערן, אז אויף דער איני- ציאטױו פון ײװא האט זיך געשאפן דעו פרץ-קאמיטעט און עם װעט דיורכגעפידט װערן א גאנצע רײ פרץ-אונטערנעמונגען און אנדערע ארבעטן פארבונדן מיטן פרץ- יאר• — 283 —