Undzer Worṭ
- Journal
- Undzer Worṭ
- Volume
- 1 (1946)
- Issue
- 20 (2.8.1946)
- Date
- 1946-08-02
- Page
- [Seite] (sequence 1)
- Language
- Yiddish, English
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 64% known words query
- IRI
…/7242850-8596732-8602052--159-8598109- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
“ ־טיר~וועק$ש6 אויפק וזעק הפן און פאדערן גערעכטקייט,' ביז אוג־ הער שטים מעט נישט רערגרייכן זיין ציל און אונרזער געשהי מעט דערהערט ווערן! (ג. ק3גלנםין4 FRAJTIK 2. AUGUST 1946 Nr׳ifr UNDZER WORT ״I*ÄV Arojsjesebn d״*. C. K. ... 'di W,,. Jid־ , >ur ץ 5. AW 5607 Tejlungsplan fun EL ü. Di auglo-ameribanisze E. J. komlsje hot forgeszlogn cetejln E. 3. in 4 tejln, darunter a jidisze an a arabisze. Die ejnclnc prowinen zoln genisn fun wajtgejender awto nomje un unterlign a central-reginmg. 1. Di forgezejene jidisze proninc zol arumnemen di gebitn, wos zajnen cum. grestn tejl bawojnt durch Jidn. Di ajnwojncr fun der jidiszer prowinc zoln aiejn basztimen di ojfnams-fejikajt fun land, fax naje ojlim. S. Wajter wert forgezen a prowinc, welche zol arumnemen di sztot Jeruszolajim, Bejt- Lechem un di umgegnd. 3. A bazundere prowinc zol geszafn wem funm wejnik bazectn Negew. 4. Di iberike gebitn, welche zajnen amejstn bawojnt durch Araber, zoln cuzamenszafn di arabisze prowinc. Di ejnclnc prowinen, wein hobn ejgene regirungen, welche wein zajn barechtikt cu hohn an ejgene gezeegebung in di ramen fun der!prowinc. Di centrale regirung zol zieh farneinen mit der land-fartejdikung, ojsern-politik un colwezn fun als prowinen. England hot farsztendikt Amerike wegn ir grejtkajt cu farhandlen wegn dozikn plan. Prezident Truman hot arojsgerufn dl amerikanisze mitglider fun der komlsje kajn Washington, kedej nenter zieh cu bakenen mitn plan. Wegn der ajnwanderung fon 100.000 Jidn kajn E. J. Di englisz-amerikanisze komlsje 1z der mejming, az baj der farwirklechung fun dozikn plan, wet meglech wem dos arajnlozn fun di 100.000 Jidn kajn E. J., wi ojeh di szpetere forzeccng fnn der ajnwanderung lojt di ojfnams fejikajtn fun der jidiszer prowinc. Herbert Morisson der lord-prezident fun kroju-rat, hot bakant gemacht, az di regirung fun di F. Sztatn wert gebetn cu nemen ojf zieh ale ojfgabu, wos zajnen farbundn mitn transport fnn di jidisze plejCim. Dos ajnwanderungs program zol farendikt wem bemeszechn fun a/jor. Wogn farbesern di läge fun di Araber. Wajter derklerl Morrison, az es iz forgezen a farbeserung fun der wirtszaftlecher un socjaler läge fun ale in E. J. wojnende Araber. Es darf geszafn wem far zej a gezundhajts-dinst lojtn master fun jidiszn. Es znl gesorgt wern far zejer szul wezn, wi njeh far der land-wirtszaft un klejn-industri, kedej cu hechern dem lehn-standart fun di Araber in sztot un dorf. Di frage fun ejropejisze plejtim. Ojser E. J. zol dcrmeglecht wern »n.ojswanderung fun di ejropejisze Jidn kajn Brazilje un andere dorem-amerikamsze lender. Di komlsje hot rekomendirt der Engliszer regirung, zi zol ojf der september-konferenc fnn UN forlejgn ale mitglider meluclrcs ojfcunemen a gewise col ejropejisze plejtim. Morrison derklert, az di Farejnikte Sztatn hobn gesztelt in reszus fun di ejropejisze plejtim ale faraneue ajnwanderungs kwotes azoj, az jeriech wein keuen ajnwandern in di F. Sztatn 53.000 plejtim. Di britlsze regirung git Ir bajtrag cu Her baldikcr iejzung fun der plejtimfrage mitn arajnlozn 235.000 gewezene pojlisze soldatn un eiwil-lajt. Ojeh arum 70.000 Jidn, weiche zajnen antlofn fun di nacisze farfoigungen un cajtwajlik zieh bazcct in England, hobn bakumen di derlojbcnisz dort cu farblajbn. Parizer konlerenc Montik dem SS. VII. hot der francojzlszer premjer-mlnister Bidault derefnt di fridns-konferenc fun di 21 meluches, welche kumt for in Luxemburg Palais. Cu der konferenc zajnen zieh cuzamcngcforn 2000 dclcgatn fun ale ontcjlncmende meluches. Di greste delegacje iz di sowjetisze, welche basztejt fun 300 mitglider mit min. Molotow. Culili d-»r krankhait fun engliszn ojsern-minister Bewin, iz cu der konferenc gekumen der premjer Allee. ' Noch der derefnungs rede fun Bidault, bakumt dos wort ojsem min. Byrnes, weleher batont, az di tifere sibe funm Versailer lulscrfolg iz dos, wos ewej grojsmachtn. welche hobn LI bajgetrogn cum ojsgang fun ersztn welt-krig — dl F. 8z. un Rusland — hobn zieh niszt batejlikt in der fridns-konferenc. L6jtn forszlag fun min. Byrnes, wert Bidault gewejlt far cajtwajlign forzicer fun der konferenc. Bidault färbet dem gen. sekretar fun der UN Trygve-Lie, ontejlcunemen in der konferenc als emgast fun UN. Di konferenc wet zieh niszt beszeftikn mit der frage fun fridns-basztimungen far Dajczland, Estrajch, Japan un Korea, azoj wi blz jlct zajnen noch niszt ojrgcarbct gevorn di nojtlke proicktn. In baglcjtung fun ojscrn minister Molotiw, zajnen ojeh ongekumen di ojsem ministom fun di draj baltisze sowjetisze repub'ikn (Lite, Letland, Estonje). Wi es wert bahojptet, zajnen di draj ojs־*rn ministorn gekumen als mitglider fun der sowjetiszer delegacje. Di konferenc w2t in dem fal hobn far zieh a diplomatiszn Problem, azoj wi biz ject hobn Amerika un England niszt anerkent di baltisze meiuches als republikn fun ßatn-farband. Mitn ontejl fun di draj ojser» ministorn in der sowjetiszer delegacje, wert de facto onerkent di jcctikc läge fun di.baltisze lender. Intern, konferenc .fun kristn un Jidn Derklerung fun arebiszof fun Cantebury. London. 30. juli. Niszt gekukt ojf dem, wos di Jidn hobn gelitn azojne umbaszrajbleche cores un afile gewen barojbt'ojf a gewise cajt fun jedn menczlechn recht, hobn zej zeejr glojbn in gerechtikajt, barmherclkajt un frajhajt niszt farlorjn — hot derklert der arebiszof fun Cantebury, dr. Fischer, welcher hot gefirt dem forzlc fun der derefnungsfarzamiung fun der internacjonaler konferenc fun kristn un Jidn. Dos kristntum — firt ojs dr. Fischer — iz •sztendik gesztanen ojf der zajt fun di Jidn. kedej zej zichern di recht, welche iz zej badrot gewen micad dem antisemitiszn gift. In dem telegram fun Premierminister Atlee, welchn der arebiszof hot baj der zicung forgelejent, az in onbllk‘ fun antisemitiam, welcher iz a chajeszer arojstrit, hajnt cu tog, in onbllk fun der farcwejflter läge fun dl Jidn inEjrope muz di konferenc fun kristn un Jidn fardoplen ale bamijimgen kedej cu denneglechn a kegnzajtike farsztendikung fun der kristlechn un jidiszer Waftere ,.maapllim“ ongekumen ka|n E. J, Jeruszoiaim 1 august 46. A szif mit 550 ־maapilint iz mitwoch ongekumen kajn llajfa. Cwiszn di, welche hobn zieh gefunen ojf der dek fun szif. Zajnen gewen heftlinge fun Koncentracje lager Bergen un Beizen. Saudi arablen ongenumen Engl, afnladung London, 31. juli. WI dos britlsze ojserministerjum hat mitwoch bakant gemacht hot Saudi Arabien ongenumen Englands ajn- Indung ontejl cu nemen in der jidisz-arablszcr Konferenc Iber der eukunft fun Erec Jisrocjl. Farboln jid. cajtungen Dawar. In Syrie zajnen farbotn gewom ale ojslendlsze jidisze cajtungen, niszt kukndik in welcher szprach zej zajnen ge- :szribn, a&le-in arablsz. Wajterdike ״siurprlzn*■ farn Jiszuw John Kimchi, der specjeler korespondent fun socjalistiszn ״Tribun“ in Jeruszolajim, szrajbt, az di militerisze flrer fun E. I. grejtn cu naje ״sztarke akejes“ kegn dl jidisze kolonjes un bifrat kegn T^l-Awiw. Di regirung — szrajbt er wajter — hot gegebn der E. J. macht a min ״wajse kort“ un di macht misbrojeht mit di dozike recht un grejt zieh wajter cu noch sztarkere akejes. In di krajzn fun der labour-partej zelbst filt zieh a gewise urnrichsrkojt Di gesze'cniszn ln E. J. hobn arojsgeruln a gewise umcufridnkajt in Parlamentäre krajzn un in der efntlecher mejnung, troc dem wos zej Konen zieh niszt arojszogn efentlech kegn der regirung. Di Unterhandlungen un geszprechn flrn zieh in London, un men derwart, az ende monat zol di regirung derlojbn a debatc wegn der E. J. frage ln Parlament. Wi bakant, geflnt zlch’prof. Weizmann in London un ojeh der hojehkomisar fun E. J. iz wegn dl injonlm opgeforn kajn London. «Jidn bojen barlkadn In PoJIn Warszc. Fun Pojln meldet men wegn a heldiszn widersztand micad der atakirter jidiszer bafelkenmg. In a raj erter hobn zej ojfgesztelt barlkadn arum di Jidisze hajzer. Tojznter Jidn pniM:״ durch a'e wegn farlozn s’ land, un zieh lozn kajn Erec Jisroejl. AMERIKE KEGN FARLENGERN DI EKZISTENC FUN UNRRA. Washington (PR 28. VII). Der sztel-fartreter fun amerikaner melueho-sekrctar hot nechtn derklert, az Amerike wet zajn kegn farlrngern di tetikajt fun UNRRA noch der ende fun jor 1946. Di UNRRA-frage wet basztimt wern ojf der konferenc welche wet forkumen dem 5. VIII. in Genewe. Onfal in Tel-Awiw. Tel-Awiw (BBC 28. VII). Hajnt mitog cait hobn acht umbakaule perzonen ta• wofnte in ״Tommiganen“ terorizirt di beize in Tel-Awiw un noch dem cuncmen!her 48.606 funt farszwundn in a umbakanter richtung. Di ojsforszung iz in gang. Engl. ״Kaboles-Ponim“ far der Jid. Brigade .Ternszulajim. Di englisze militer-policej hot durchgcflrt a sztrenge kontrole baj etleche' hundert soldatn fun der jidiszer brigs.de, wos zajnen curikgekumen kajn E. J. Di policej hot gesucht, cu s' hobn zieh niszt arajngeszmuglt cwiszn zej umlegale ojlim oder ״teroristn“. Aleksandrje. In klub fun englisze unterofleim hot men beejs a tanc farwajlung geworin 5 hant-granatn. 25 perzon zajnen geworn farwundet, S fun zej geflnen zieh in a zer szwern cusztand. Komunikat wegn dl geszejeniszn fn DP-lager F öhrenwald Mittwoch dem 24. VII 10 azejger hobn 2 dajezisze policistn bajm arajngang In DPlager Fftrenwald derszosn a jidiszn farbajgejer, welcher hot zieh arojsgewizn als der 22-jariker gewesener KZ-Icr fun Dachau, Icchak Feldberg, un a cwejtn lager ajnwojner dem 32jorikn Mordchaj Ruwen szwer farwundet. Troc der grojser ojfregung un farbiterung welche hot baj der jidiszer bafelkerung arojsgerufn der doziker fal, hot doch di lagerfarwaltung mit der hilf fun der DPpolicej fulsztendik baherszt di läge. 3 dajczisze arbeter welche hohn ojf zejer ejgenem wuncz zieh gefunen in der gebaide fun der DP-policej, zajnen szpeter arojsgefirt gewom unter der szuc fun der lager-farwaltung un UNRRA-dircktor. Dem zelbn ownt iz der lager arumgeringlt gewom durch amerikaner militer un MP. Donersztik dem 25 iz forgekumen di lewaje fun umgekumenem Feldberg, welcher hot farjosemt a froj in andere umszfendn. der lewaje hot dos militer welndik curiksztojsn di jidisze hafclkcrung curik in lager, zieh banuct mit bagnetn, farwundndik dabaj dem serzant fun der jidiszer DP-policej un ejn mitglid fun der lagcr-farwaltnng, un noch 4 perzon welche gefinen zieh in lager-szpltol. Der lager iz gesziosn un di ojsforszung iz in gang. C. K. fun di bafrajte Jidn in der US-zone.