Yidishe bilder · 1947-03-01 · Nr. 3 (1.3.1947) · p. Seite 18

מיר װעק בו־ען פאר זיך א גײ לעבן אין א ײדיש לאני מימ א ייירישן מח. דער ערשטער יסוד םון קיום איז נאר לאני, דער בונר האט געפרײריקט די אונמעגלעכקײט פון גײן פזן דער שטאט אין דארף. די מעאריע האט זיך ארויםנעװיזן פאלש אויפן ארץ־יש־ ראל־באק. מיר יהאפן גענומען בויען ראם לאנדי די א״נרוםטריע אוןקולמור, רי העפרעא־שע שפראך, װאם האט אונח צעמענטירט פון די נביאים ביז הי־גט האט װירער אויפגעלעבט, ם א־ז נאך נישט געקומען דער געבאט פון די נביאים װענן אתרית הימ־ם. די װעלט איז געװעזן גלײכנילטיק און פארטעמפט װען מען האט פארטיליקט רי 6 מי. יאן ײדן. מיר האבן אין א״י נעשאפן א נײעם באגריךז הקיל קול והירים יײ יעקב. די זעלבםטשוץ האט באװיזך אז די הענד װאם בויען מוזן זיך אויך באשיצן. טשעמבערלען האט געברענגט א פאפירל, אז היטלער װיל לעבן בשלום מיט ענגלאנר, און האט רעימיט מק־ ר־ב געװעזן טשעכי, עםטײיך או, אוניז. און פאר אונדז האבן זײ צו־ געגרײט נאך א מתנה - רעם ־־ װײם־ בוך מיר האבן נישט געפאלגט די װיםנשאפט און װעלן אויך נ־שט פאל־ גן ךי געזעצן פינם װײםךבוך. די ײדן פנן ארץ־ישראל װעלן אפשאפן ד$ג יױים־בוך, .דער ישוב װעט פאר אײך עפענען די ט־יערן פוך איץ־־שראל און ברעכן רי נעזעצן פין שװאיצן פאפיר. די ײרן פון ארץ־ישראל - האבן יעם כיח און װילן פארװאנילען ארץ ־ ישראל אין א ײריש לאני און שטאט. םיזאל זיך נוקם זײן אין דעם פאיגא־ םענעם בלוט. רער נירענבערגער פראצעם איז די גרעסטע טראגעדיע פאר אונדז. די גרעסטע װעלט־פארברעכעי װערן גע־ משפט מיט העפליכקײט אבער װי אזוי זײ רי משפטער באציען זיך צו היט־ לערם קיבגית קאנען צײגן אײערע קלײנע צימערן, װו א־ר װוינט צו 12 מאץ מיר ז־ינען א פאלק פון יתומימ. ײ ססס,סס6 ײדן אין ארץ ־ ישיאל װעלן פריער נישט רוען כל זמן אלע ײרן װעלן נישט װערן בירגער פון א א־נאפהענגיק ארץ־ישראל, אמת איז - עם איז נאך א ־לאנגער און שױע־ רער װעג, װעלכער פאיערט פיל קר־ בנות אבער מיר וועלן מיט שמחה ברענגן די קיבנות, דאם ארץ־ישראל־ ײרנטום איז אן אנרער ײרנטום װי אין גלות, מיט א שטארקן כיח און פיל גרעםערע באדײטוננ. ׳ײרן אין ארץ־ישראל און פון אמע־ ריקאנער און ענגלישן ײדנטום. מיר ױעלן נישט רוען כל זמן אלע ײרן ײעלן נישט װערן בירגער פון אן אונ־ אפהענג־ק ארץ־־שראי. םיאיז נאך א לאנגער און שװערער װעג, װעלכער פאדערט פיל קרבנות, אבער מיר װעין מיט שמחה ברענגן די קרבנות, מיר טארן זיך נ־שט פארלאזן אויף אנרערע. היטלער איז נאר אײן אקט אפשר דער גרויזאמםטער אין אוניזער טראגעדיע. די גוים זײנען זײער גוט אבער נ§ור פאר זיך כל זמן מיר לעבן פון אנרעיע זײנען מיר נישט זיכער מיט אונדזער לאגע, די ארץ־־שראל־ דיקע ײרן האבן געשאפן א נײעם גע־ דאנק - די אמונה אין זיך זעלבסט, | אין 4״טן נומער ״ײרישע בילרער״ װעט װערן געגעבן אן | || אפהאנרלונג פון ־י לעבנגעבליבעגע ײרישע שרײבער, דיכטער | §| און פיאזא קער פון אמאליקן גרויםן ײרישן קיבוץ אין פוילן 1 יאס זאכט ^י 9 230 \ לאנד און אניערע לענדער, ם׳געפונט זיך נ־שט קײנער װאם וזעט פארזיכערן, אז אויך אין אמעריקע װעט דאם נישט געשעען♦ מיר קאנען נישט אױפלעין די מיליאנען פארפײניקטע ײדן, מיר דארפן אבער זעען אז דאם אומגליק זאל זיך מער נישט איבערחזר׳ן. װעיי װאלט מיט 20 יאר צוריק געג/לערט װענן אזא גרוים אומגליק? און דאך האט עס אונדז געטראפן הגם היטלער האט דערקלערט קריג פוילן, טשעכן, אמעריקע, ענגלאנך רוםלאנד און גע־ פײניקט אלע פעלקער אין אײראפע, פארװאם איז דאם געשעען נאר מיט אונדז? מיר מוזן פארשטײן דעם פאר־ װאם, װײל נאר דאמאלס װעלן מ־ר זעען, אז א גרויסע ט־יל פון דער שולר ליגט אױף אונח און מר װעלן געצװונגען זײן צו טוען אלץ, בכדי דאם זאל מער נישט פארקומען, די װיכטיקםטע םיבה פון אונדזער אומ־ גליק א־ז געױעזן דאם, ײאם מיר זײ־ נען אן א לאנך אן א שטאט, מיר זײנען געװעזן הפקר און דאריבער האט מען אונדז פראנק און פרײ גע־ שאכטז. מיר האבן נישט הײנט װער טייערע שװעםטער און ברירערן אין די לעצטע טעג האב א־ך בא־ זוכט פיל לאגערן אין דער ענגלישער און אמעריקאנישער זאנע; איבעראל האב איך באגעגנט אונענדלעכן צעך כעם. שאנדע װי אויך ײדישן שטאלץ און האפנונג — טיפע אויםררוקן פוץ דער גרעםטער מענטשלעכער טראגעד־ יע און שפורן פון העראיזם בײם רעשט פון י־שראל. קיין אײנציק פאלק אזיף דער װעלט, נישט די דײטשן, נישט די ענגלענדעך נישט די אמעריקאנער קאנען יעצט שטײן מיט אן אויפגע־ הויבענעם קאפ לגבי דעם, װאם איז מיט אונדז אפגעטועןי געװארן, אויך דער פארברעכן, װעלכן מען באנײט הײנט לגבי אײך װעט בלײבן אן אײ־ ביקער פלעק אין דער מענטשלעכער געשיכטע. ם׳איז א שאגדע פאר דעם ציװיליזירט ענגלאנך צו האלטן אײך הײנט, נאך דער באפרײונג, אין אזעל־ אומשטענדן, אלע י־רן אויף דער װעלט, האט געקאנט מרעפן דאם אומגליק, ײאם האט געטראפן די ײרן פון פוילן, הא־ 18