Undzer Worṭ · 1947-10-03 · 38/76 (3.10.1947) · p. [Seite]

Deutsche Bibliothek Frankfurt/Main bllothek I Main { * פריי, דך, זבולון, 2״ דיין ארויסגיין און יששכר אין דיינע געצעלטן. פעלקער וועלן זיך טרעפן אויפן בארג, דארט וועלן זיי קרבנות פון גערעכטיקייט שלאכטן; ווארן די שפע פון ימים וועלן זיי זייגן, און די פארבאר־ געגע אוצרות פון זאמד. (וזאת הברכה) 0' דחוה״ם סוכות ודע״ת פרייז 50 פעניג Nr. 38(76) UNDZER WORT Arojsgegebn durchn R. K. tun di bafrajte Jidn in Franko 2ic Bamberg WOCHN• 8ZH1FT OUR WORD WEEKLY NEWSPAPER BAMBERG EDITION OF ״OUR MOMENT» פרייטיק, 3 אקטאבער 1947 2,טער יארג8נג עקזאדוס ווערט פארטגעזעצט מעפילים־שיף ״אף על פי“ אין חיפה — 1 רד דערשאסי, 3 פארווונדעט — 2 שיפן מיט 3850 מעפילים ארויסגעשווומען פוז תמעניע — נאך א שיף האט פארלאזן מארסעל. ירושלים (דענ8) לויט רויטער ווערן אין די א״י־דיקע וואסערן דערווארטעט 2 מעפי* לים־שיפך וואם פירן 3850 מעפילים .ווי עם טיילט טיט א "אינם״־קארעספאנדענט, זיינען די שיפן נישט ווייט פון די דארדאנעלן פארתאלטן דורך בריטישע" פלאט־איינהייטן. די א״י־־דיקע פרעסע־־צענזור האט פארבאטן צו פארעפנטלעכן די דערקלערונג פון א ספיקער פונם בריטישן אויםערן*מיניםטעריום’ לויט וועלכער די דאזיקע מעפילים זאלן, אין פאל ווען זיי וועלן פרווון לאנדן אין א״י, צוריקגעשיקט ווערן קיין בולגאריע און רומעניע. 8 שווערע מיליטערשע און ווירטשאפטלעכע לאסט פאר ענגלאנד, וועלכע מען קען, אין צוזאמענהאנג מיטן פארברויכטן מענטשן־מאטעריאל, פארנלייכן מיט דער באזעצונג פון דייטשלאנד. אזוי לאנג ווי עס איז געווען א האפענונג צו לייזן דאס א״י- פראבלעם דורך א יידיש־אראבישער פארשטענדי־ קוגג, איז דער דאזיקער קרבן אפשר געוועז בארעב־־ מיקט. 'בריטישע ארבעטס - קרעפטן און ד,׳לפס- קוועלן קענען אבער גישט פארווענדעט ווערן אויף א נישט פאראויסזעבארער צייט ככדי צו געפיגען א לייזוגג, וואם זעט־אוים צו זיין או&זעגלער. לאסקי: ענגלאנד וועט איבערגעבן א״י בלויז די פ. ש. א. נ י ו י א ר ק (דענא־רויטער) פראפעסאר דע- ראלד לאפקי,מ! 11. פארזיצענדער פון דער בריטי- שער לייבאר־־פארטיי, האט דערקלערט אין אן אר- טיקל אין דער וואכנשריפט "דזע ניישן,, "עם איז אן אומזין צו גלויבן אז גרויסבריטאניע וועט פאר- לאזן א״י, ניט זייענדיק זיכער, אז די ם. שטאטן וועלן דארט איבערנעמען אירע אויפנאבן". עם איז איינס פון די באקאנטסטע ביישפילן פאר דער בריטישער אימפעריאליסטישער פאליטיק, שרייבט לאסקי, אז די בריטישע לייבאר־פארטיי האט נעבראכן אלע הבטחות, וואס זי האט נענעבן די יידן. כמעט יערער ארגומענט פון אויסעח״מי* ניסטער בעווין צו פארטיידיקן זיין א״י־־פאליטיק איז פולשטענדיקער אומזין. בעווין באהויפטעט, אז ווען גרויסבריטאניע וועט זיר צוריקציען פוגם נא- ענטן מזרח וועט דארט אנטשטיין א בלויז, וועלכן אן אנדערע מאכט וועט מוזן אויספילן. די כוונה, שטייט הינטער דער דאזיקער באהויפטונג איז אויפ- צוקלערן דעם בריטישן פאלק אז ראטן־פארבאנד קען דעם ^דאזיקן פלאץ פארנעמען. אין דער ווירק- לעכקייט קען גארניט צווינגען ענגלאנד צו שאפן דעם דאזיקזבלויז, א חוץ א פולשטענדיקן צוזאמעני־ ברור און ווען דער דאזיקער פאל וועט קומען דאן וועט גרויסבריטאניע זארגן דערפאר, אז די פאר- אייניקטע שטאטן זאלן פארנעמען איר פלאץ. ***************^************* ביתרים באפאלן'8 נקודת הצלה אין עסטרייך מינכן.' (ספעציעל) דעם 29.9 ביינאכט איז צו דער נקודת הצלה אין אינסברוק (עסטרייך) צו- געקומען א באוואפנטע גרופע פון 100 פערזאן, ארומגערינגלט דעם פונקט און זיר אריינגעריסן אין די צימערן. די מיטארבעטער אין אייגעם פון די צימערן זיינען נעשטעלט געווארן מיטן פנים צום וואנט און עם זיינען צוגענומען געווארן וויכטיקזי דאקומעגטן און געלט. אין א צווייטן צימער ווו עם זייגען געזעסן 2 א״י־שליחים און 2 ציוויליסטן, איז ביים נישט וועלן אויספילן רעם באפעל פון די אנפאלער, געקומען צו א געשלעג, בעת וועלכן די אנפאלער האבן באגוצט היים נעווער. דער רעזול* טאט איז: דער א״י-שליח ח, אסטראווסקי (נהלל) איז געפאלן טויט, די איבעריקע 3 שוועד פארוווג" דעט. די אנפאלער האבן פארכאפט 2 לאסט-אויטאם און אנטרוגען נעווארן. איז דורד 2 בריטישע צעשטערער געבראכט געווארן אין חיפהער פארט. די מעפילים זיינען אינפארמירט געווארן, אז מען פירט זיי איבער קיין ציפערן. ־’ ווען די שיף א ז אגטרעקט געווארן דורד ברי- טישע פלאט־־אייגהייטן האט א בריטישער פאטראל אפנעגעבן 5 שאסן, דורר וועלכע 1 ייד איז דער* הרנעט געווארזיאון 2פארווונדעט. נאך 8 שיף מיט מעפילים אנטדעקט קאנבע רא (דענא־רויטער) דער אויסטראלי־ שער אויסערן־מיניסטער קאלוועל האט דערקלערט אין אויסטראלישן פארלאמענט, אז די שיף "ט״ד- וואטער" מיט 305 יידן,.וואס האט אוגטער רעד פאנאסישער פאן פארלאזן מארסעל, כלומרשט אויפן וועג ק" ן סירניי, קומט ניט קיין אויסטראליע. ווען דער באריכט וועגן רעם, אז די שיף ווערט איבערוואכט דורך בריטישע פלאטע־אייגהייטן איז אמת, ראן איז קל^ר אז די שיף שווימט ניט קיין סידגץ גאר קיין א״י. לייזונג, וואס זעט נישט פאר די זאפארטיקע שא- פוגג פון א סוווערענער יידישער מלוכה׳/ די בריטישע רעגירוגנ האט דערקלערט, אז אז אנטשיידוגג פון די פאראייגיקטע גאציעם, וואס איז נישט אין הסכם מיט איר קעגנווערטיקער פאליטיק, וועט זי נישט דורכפירן, די יידן אבער און ספע- ציעל דער א״י־־ישוב — זאגט ווייטער בן־נוריון — זיינען ביכולת און ווילן דורכפירן א נארמאליזירונג, וואם זיכערט יידן מלוכהשקייט. עס א ז גאר קיינ- מאל נישט נעווען אזוי קלאר ווי איצט, אז די א״נ- ציקע לייזונג פונם א״י־פראבלעם, דורר וועלכן א״י תעז ווירקלער ווערן אומאפהענגיק, איז ראם נריגדן א יידישע מלוכה. "דיילי העראלד" צום אויפגעבן פון מאנדאט ל א נ ד א ן (דענא־רויטער). לויט דער מייגונג פון "דיילי העראלד" איז די בריטישע אנטשיידונג אויפצוגעבן רעם א״י־מאגדאט אויפגענומען געווארן דורר דער מערהייט פון בריטישן פאלק מיט רעד- לייכטערוננ. "ד א ס אויפהאלטן ארדענוגג אין א״י במשך פון די לעצטע 2 י א ר", שרייבט די צייטוגג, איז געווען ר8ד8ר*8פ8ר8טן צו איבערוו8כן די עליה ל א גד א ן (דענא־איגס) 2 מעפילים־־שיפן זיינען באמערקט נעווארן אין דער געגגט פון קרעטא. א ספיקער פון בריטישן אויסערן־מיניסטעריום האט דערקלערט, אז בריטישע פאטראל־שיפלעך מיט ראדאר-אפאראטן וועלן איבערוואכן ביידע שיפן פיט אומלעגאלע עולים. אויף, די דאזיקע שיפן "פאדוקא" און "נארדלאגד" נעפינען זיר 3850 מעפילים. וויימער האט דער ספיקער געזאגט, אז גאר 2 שיפן, אייגע אין מיטלענדישן און די צוויי- מע אין שווארצן ים, ווערן אויר אבסערווירט א1נ- מערן פארדאכט צו טראנספארטירן פליטים. די לאנדאגער "ניוס קראניקל" באריכטעט, אז די א״י״ריקע ברעג־וואר, וו אס פארפאלגט 1< א. פ- לענאלע טעפילים־שיפן מיט ראדאר־־אפאראטן האט געמאכט הכנות ניט צו דערלאזן צו ק" ן שום לאג- דוגגען. מען רעכנט, אז שיפן טיט לערר 10.000 מעפילים וועלן פרווון לאנדן ביי די א״י־ברעגעס. חיפה (דענאירויטער). די מעפילים־־שיף "אף* אל״פי" (טראץ אלעס) מיט לערר 1150 מעפילים גרויסבריטאניע וועט מעגלער אויר מסכים זיין זיר צו באטייליקן אין רעם איגטערנאציאנאלן מי- ליטער, וואם זאל רורד דער אוגא געשיקט וועד ן ק״ ן א״י. אין דעם פאל וועט אגשטאט א פולשטעג- דיק צוריקטרעטן פארקומען בלויז א רעדוקציע פוגם בריטישן מיליטער. בנוגע די איינצלהייטן פון דער עוואקואציע, ווי צ״ב וועגן צוקונפטיקע בעלי בתים פון די בריטישע איינרי׳בטונגען אין א״י, וואס זיינען יעדנפאלס אפ- העגגיק פוגם אויסנאנג פון די אונא־דעבאטן איז נאד פארלויפיק נארגישט באקאנט. דער ספיקער באטאנט אבער, אז איר באשלום אפצוגעבן דעם מאנדאט וועט נרויסבריטאניע אויר ראן. נישט עג- ' דערן, אין פאל אפילו ווען די אונא־גענ.־םארזאמ* לונג וועט נישט ברענגען צו דער לייזוגג פון א״י* פראבלעם. בן־גוריון צו דער נייער בריטישער א״י״פאלימיק ירושלים (דעגא־רויטער). אין א פארעפנט- לעכטער דערקלערונג בנוגע דער נייער בריטישער א״י־פאליטיק האט בן־גוריון געזאגט, אז "ראם יירישע פאלק וועט גישט מסכים זיין מיט ק יי ן שום נ די נייע בריטישע א״י־פאליטיק לאנדאן (דענא־רוימעח. ווי א ספיקער פון ברימישן.אויםערך.מיניםטעריום האט דא באשמעטיקט, וועט די עוואקואציע פונם בריטישן מיליטער פון א״י פארקומען אזוי שנעל ווי מעגלעך גלייך נאכן פארענדיקן די קעגגחערטיקע דעבאטע פו דער אונא־פולפארזאמלוגג אויך אין פאל, ווען זי וועט גישט ברענגען קיין אנמגילטיקע אגטשיידוגג מעגן א״י. די פראגצויזישע פאליציי האט גלייר אונטער* גענומען אן אקציע און עס האט זיר איר איינגע* געבן ארעסטירך.70 פערזאן. דער אצ״ל האט נאכן דאזיקן אנפאל ארויסנענעבן א קאמוגיקאט אין וועלבן ער נעמט אויף זיר די פאראנטווארטלעס קייט פארן פארגעקומענעם אנפאל. אין צוזאמענהאנג מיט רעם שוידערלעכן פארפאל א ז פארגעקומען א דרינגענדע זיצונג פון דער ציוגיסטנשער פעדעראציע אין מינכן, אויף וועלכער עס איז יאויפנעקלערט געווארן, אז די שולד פאר רעם מארד טראגט אויף זיר דער בית״ר און די רעוויזיאגיסטישע באוועגונג. די ביירע באוועגונגען ווערן אנגעקלאנט צום קאנגרעס־געריכט. ביז דער דעציזיע פון געריכט ווערן זיי דערווייטערט פון יע* דער ציוגיסטישער און נעזעלשאפטלעכער טע* טיקייט. זאמקייט פון דער אוואגטוריסטישער כנופיה, אז זייערע מעשים, אויסער דעם, וואס זיי פארשוועכן דעם גאמען פונם ייד־מענטש, ברענגען זיי גאר שארן דעם יידישן פאלק און העלפן מיט אוגדזערע אלע שונאים. דער ענטפער איז געקומען א טאגיקע פארניכטוגגם־באמבע מיט צענרליקער קרבנות. עס איז שוין געקומען די צייט,, אז ויי "הגנה", וואס שטייט אויף דער וואר־ פון זיכערקייט פון יידישן ישוב און האט זיר פארשריבן אין דער יידישער געשיכטע אלם דער אייגנטלעכער ווירדיקער כה, זאל געמען דאס לעצטע ווארט׳ און אז עק מאכן צו דער זעלבסטמעררערישער הפקרות פון די מולס־ דיקע אוואגטוריסטן. ח. ג.. פון דער יידישער וו י רטש א פט אין א״י. און אויפס- גיי יידישע קרבנות... ז" ער שטארק קורצזיכטיק מוז זיין דער דאזיקער אירגונישער מולר, אז ער זעט נישט רעם שיין פון מארגגרויט, וואם ווארגט ראם יידישע פאלק און פאדערטפוןאים א קאגסאלידירונג פון אלע כוחות, א קאגצעטראציע -ון א שטארקער און בוינזא־־ מער מאכט, וואס זאל קעגען אפשלאגן רעם אנגריף און אפווענדן די גיפטיקע פיילן, וואס ווערן געוועג־ דעט אין אונדזער קיום, אינם הארץ פון א״י־־ישוב. עס האבן אלע קרייזן פון דער יידישער געזעלשאפט, אנהויבגריק פון דער רעכטער "אגודת ישראל" ביז דעם לינקן "השומר הצעיר", מיט אלע אן אויסגאם רעליניעזע פארשטייער געוועגדעט די אויפמערק* די פארהאנדלוגנעז פון דעם אונא־פלעגום גייען, ס׳ווערן באהאנדלט דראסטישע פראגן פון גרויסער וועלט־באדיישוגג, וואס לאזן ציטערן די ווענט פון דער וועלט־פאראייגיקוגג און שיינען צו ברענגען אין סכנה רעם קיום פון דער דאזיקער איגסטיטוציע. אין דאזיקן נעפעכט צוו יש ן דעם מזרה-בלאק טיט סאווועט־רוסלאגד און רעם מערב־בלאק פון אמע- ריקע מיט ענגלאגד, וועגן דעם אזוי שטארק אנגע" ווייטאקטן וועטא־פראבלעם און שאלת גריכגלאנד, קומט אוגדז יידן אויס צו דערווארטן די לייזוגג פון אונדזער אנגעווייטיקטן קיום־פראבלעם. שוין טאקע האבן זיר נעלאזט העדן שטימען פון די אראבישע מלוכה־פארשטייער, וואם האבן היסטע- ריש געגומען שרעקן דעם א״י־ישוב טיט מלחמה און בלוט און זייערע אגענטורן אין קאאירא מיטן ראש־המדברים — דעם טרויעריק בארימטן גרויסיי מופטי — האבן זיר פארמאסטן מיט דראוגגען אויפן אדרעס פון אוגדזערע א״י פירער, וועמען זיי זאגן צו אפצורוימען אין די נאעגטסטע 3 חרשים. די דאזיקע שפיל, יואס דארף בשום אופן גישט גריגגעשעצט ווערן, באווייזט דווקא די שוואכקייט פוגם אראבישן צד, וואם איז נישט בכה צו אדנו- סענטירן מיט גענוג לאנישע און גערעכטע בא" גרינדוגגען זייער ריקזיכטלאזן קאמף קעגן דער אגטשטייאונג פון א יידישער מלוכה. דער דאזיקער קאמף ז"ערער און זייערע דרא" אונגען צו מאכן פון א״י באדן חורבות און פאר- ניכטונג, דערמאגט אין דער דין־תורה פון די 2 מאמעס ביי שלמה המלר, ווי די פאלשע טוטער אח באשטאנען, אז מען זאל דאס קיגד צעשגיירן און אומברענגען און די ריכטיקע איז אייגגענאני גען אויף הנחות... אויף וואם עם גייט איין מיט גרויס ווייטיק אויר די פארשטייערשאפט פון יידישן פאלק, וועלנדיק' ענדלער שאפן א מקום מנוחה פארן "דישן גע־ונדניק. אינם ווירוואר פון די פאליטישע נעשעענישן האט זיר דערהערט די דעציזיע פון דער ענגלישער רעגירונג צו רעזיננירן פון מאנדאט איבער א״י, אפצוציען די ציווילפארוואלןצוגג און די מיליטעריי שע כוחות. און צו אונדזער שטוינען, האט די בדי- מישע אימפעריע זיר דערקלערט פאר אזוי פיל הו- מאניש, אז זי זאגט זיר אפ צו זיין די אויספיי רערין פון באשלוסן, וואם וועלן נישט זיין אין א״נ- קלאגג מיט די פאדערוגגען פון ביידע צדדים. זי וועט גישט דורכפירן מיט קיין נעוואלט־מיטלען באשטימוגנען, וואס קעגען ארויסרופן אומרוען אויפן שטח פון איר פארוואלטוגנס־פעריפעריע. מילא, מימן אוועקגיין פון דער "פרייגטלעכער" ענגלישער אדמיניסטראציע און מיט די בארקע- רישע חילות, וואם האבן פארפלאנצט אין א״י י תליות און פארזייט שנאה און האם צווישן 2 ברי- דערי־פעלקער — וואלט מען מיט א לייכט געמיט נעקעגט מסכים זיין. א ווונדער איז נאר בלו י ז נע- ווען דער עכט־סאציאליסטישער און הומאנער טאן פון דער ענגלישער רעגירוגג אין באצוג צו די עווענ- טועלע אויספירונגען פון די באשלוסן פון רער אונא- סעסיע. , דער ענטפער קומט אבער גלייר: עגנלאנד האט נישט בדעה זיר אפצוזאגן מיט איר דאזיקן בא- שלום.פון אירע אימפעריאלע איגטערעסן אויפן גאענטן מזרח, וואם הייסט, אז ענגלאנד זעצט פאר איר טייוולאגישע שפיל פון העצן ווייטער און וויל גישט זיין די אויספירערין פון א גערעכטער זאר. עס איז קעגן די ״מענטשלעכע״ פריגציפן פון... ענגלאגדס דרר הטבע. דער דאזיקער וועג פון רער בעווינישער פאליטיק א ז א דורכזיכטיקער< דאס דארפן געדענקען א1נ- דזערע פירער, ווען זיי וועלן שטיין פאר רעם משפט .פון רער פעלקער־משפחה. דאסדאדףזיין דער שטן, *וואס דארף ז״יבאגל״טן אין קאמף פאר אונדזער לעבנס־עקזיסטענץ, וואס מוז ווי אלע אבני נגף, וואס זיינען געלעגן אויף אונדזער וועג, באזיייטיקט ווערן אויף רער שוועל פון רער שווערסטער שעה פון די חבלי לידה פון אונדזער גאולה. * * * ווידער האבן זיר געלא'זט הערן די דעטאנאציעס פון די אוואנטוריסטישע טעראריסטישע אויפרייס* שטאפן אין א״י. ווידער האט די בעגינישע האגט אומנעבראכט מענטשלעכע לעבנס און ווידער איז צוריקגעשטויסן געווארן דער אנטוויקלונגם־טעמפא