Mannheim
Compact Memory

Undzer Worṭ · 1947-02-28 · 9/47 (28.2.1947) · p. [Seite]

Scan of the page
Image: UB Frankfurt, Visual Library (IIIF)
Journal
Undzer Worṭ
Volume
2 (1947)
Issue
9/47 (28.2.1947)
Date
1947-02-28
Page
[Seite] (sequence 1)
Language
Yiddish, English
Belongs to
journal issue
OCR quality
68% known words query
IRI
…/7242850-7243267-7243274--319-7242941
Visual Library
page viewer of the UB Frankfurt

Mentioned entities

OCR text

1 entity mentions

טוב! אש¬ רי מי שמת בהכרה זו — ותל1־ חי למראשותיו. (י. ח♦ ברנר) ה‘ אדר תש״ז Prajz 50 Pfg FRAJTIK, 28. FEBRUAR 1947 II jorgang UNDZER WORT Arojjgegebn durthn R. K. fun di bafrajte Jidn in Frankn zic Bamberg OUR WORD WEEKLY NEWSPAPER II. Kongres fun dl Mrejle |idn In Dajczland Bagrisungs lelegrames fun FroJ El. Roosewelt, Me Narney, Patterson un La Guardia Bad-Reichenhall. (Specjel) In der onweznhajt fun fartreter fun der amerikaniszer bazacungs-macht in Dajczland General Duff, Rabbiner Bernstein, General Melbourne, General Walker, sztatssekretar Dr. Auerbach, Sztatsminister Dr.J. Baumgartner, Sztatskomisar Dr. Kurt Eppstein, gouwerner Paerham (Berchtesgaden) un fartreter fun ale jidisze organizacjes iz dem 25. febr. 18 a zejger derefnt geworn der Ilnter Kongres fun di Bafrajte Jidn in der VS־zone. Nochn opzingen di Hatikwa un dem amerikaniszn himn, iz opgehaltn geworn a fajerleche hazkore far di gefalene kedojszim. Dr. D. Treger, forz. fun CK halt di derefnungs rede, er baricht iber der szwerer läge fun di 142.000 Jidn, wos lebn in Dajczland. ״Mir zajnen kajn sznorer, mir wiln niszt betlen, mir wiln arbetn. Dos wichtikste problem iz di ojsbildung fun undzer jugnt, welche muz derhojbn wern cu hecherer kulturszofl. Als wajteres problem sztejt di widergutmachung. Far 6 miljon tojte ken men undz niszt antszedikn. Di, wos hobn ibergelebt, muzn bakumen a gamtje far zejer cukunft. Bajm szlisn a fridnsopmach mit Dajczland, szteln mir di folgende foderungen: 1. Widergutmachung kam jidiszn folk farn widerojfboj fun a naj lebn. 2. Der antisemitizm muz opgeszaft wern. 3. Dajczland muz curik gebn dos jidisze ejgntum far a najem ojfboj in E. J. 4. Jidisze DP 8 darfn niszt untergeordnt wem unter der dajczer juristik un muzn genisn fun internacjonaler szuc. 5. Di meglechkajt far a frajer alija kajn E. J. Arje Reter, gen. sekr. fun CK brengt in zajn rede cum ojsdruk di grojse lajstungen fun der UNRRA, er zogt: ״Di weit hot undz gegebn di UNRRA, welche hot undz zejer ffl geholfn. UNRRA hot ober cwej ojfgabes: Farlajchterung un rehabilitirung. Farlajchterung szaft zi, rehabiliturung ober iz far undzer ekzistenc gewen ״Sine qua non" un wajl zi hot dos undz niszt gegebn hobn mir wegn dem alejn gemuzt trachtn." Der redner drikt ojs dem dank far Gen. McNamey un dem farbindungs-oficer Scithers un endikt: ״Wi lang halt men noch undz in lager? Helft undz cu farlozn dos land, wos dermont undz in tojt! Helft undz wider ojfcubojen undzer cersztert lebn! Helft undz arajncutretn in di rejen fun di Farejnikte Felker! Efnt di tojern fun E. J.“ Col. George Scithers, farbindungs oficer cwiszn dem CK un Militermacht git op a baricht iber di bacijungen cwiszn der amerikaner armej un di jidisze DP’s. Di lejzung fun produktiwizacje-plan iz filajcht dos szwerste problem, wos ken gelejzt wern nor durch der enger cuzamenarbet fun der armej, UNRRA un Central-Komitet. Dos kumende jor wet zajn dos szwerste un di läge ken nor durch ernste bamijungen, antszlosenem optimizm, cuzamenarbet un fil farsztendenisz baherszt wern. General Melbourne, Rabbiner Bernstein, Mr. Adler, Mr. Atkin fun der UNRRA bagrisn dem Kongres. Ale drikn ojs zejer wunsz, az der doziker Kongres zol zajn der lecter ojf der dajczer erd un az di Jidn zoln onhojbn cu bojen a naj lebn in E. J. Sztatskomisar Dr. Auerbach hot ibergegebn di grusn fun bayeriszn premjer un inernminister. Er hot batont, az er xedt niszt alc an oficjele perzenlechkajt, nor als farfolgter un Jid! Di widergutmachung zol niszt stemplen di Jidn als cedoke nemer! Zej wiln lebn durch produktiwer arbet! Er redt Kurt Eppstein, welcher git iber di grusn fun der hessiszer regirung. Er fodert ojf di Jidn cu a engstn cuzamenszlus. ״A tejl fun dajczn folk wundert zieh noch alc wegn dem fakt, az hitlern iz niszt gelungen ojscurotn ale Jidn. Far di menczn kenen mir nor ejhs zogn: Frijer wet ir eugrund gejn, e j der mir Jidn wein farnichtet wern"! (rojszike aplodismentn). Der redner batont ojeh di nojtwendigkajt fun produktiwizirn di masn. Mit a col wajtere re des wert der erszter tog fun Kongres geszlosn. Der Kongres iz dem cwejtn tog forgezect geworn mit a rede fun der fartreterin fun amerikanisz-jidiszn Kongres, Froj N. Sirking. Forz. Treger bet di delegatin cu blajbn zachlech beejs ir kritik, di wirde fun Kongres muz opgehitn wern. Dr. Blumowicz git op a baricht iber di lajstungen fun Central Komitet in München bemeszech fun fargangenem jor. Er batont, az der jidiszer pariament, welcher iz zieh hajnt do cuzamen״ekumen, muz antszejdn ojb di dozike arbet iz gewen cufridnsztelnd. Wajter git op a baricht der JOINT direktor far Dajczland Dr. Leo Szwarc, welcher motiwirt di lejstungen fun* JOINT. Dr. Filip Auerbach barichtet wegn dem kegnwertikn sztand fun widergutmachunggezec. Er batont, az biz ject zajnen noch niszt gegebn geworn kajn antszedikungen far di rasisz-farfolgte. Dr. Auerbach derklert, az chocz ale krigsgefangene hobn bakumen derholungs-megl Bevin hot derklert, az in ale zajne farhandlungen hot er zieh gerichtet mit di dozike draj punktn. Grojsbritanje als mandat-land ken dos dozike problem niszt lejzn ejder di Farejnikte Nacjes rekomendirn ir niszt ejne fun di dozike alternatiwn als jesod far der kinftiker Struktur fun E. J. Wajter firt Bevin ojs, az di britisze reg!- rung hot in di lecte 25 jor ajngezen, az di E. J.-frage ken niszt gelejzt wern mit gewalt. Grojsbritanje hot gehaltn far ir flicht cu pruwn a regelung ojfn farhandlungs weg. Di britisze regirung iz gekumen cum ojsfir, az di basztimungen funm wajsbuch fun 1939 kenen niszt wern durQhgezect mit gewalt als jesod fun ir E. J.־politik. Di col ajnwanderer batreft ject 18.000 jeriech un wolt gekent gehechert wern, wen der amerikaniszer druk ojf a zofortiker antszejdung wegn an alija fun 100.000, wolt niszt farztarkt dos gefil fun biterkajt. Bevin hot derklert, az er iz grejt oncunemen dem baricht fun der anglo-amerikani■^ szer komisje als gances, beejs durch di F. Sztatn wert blojz akeeptirt der punkt wegn arajnloen 100.000 Jidn. Lojt zajn mejnung kenen di Araber eugeredt wern ajncuztimen cu der ajnwanderung fun di 100.000 Jidn. Der szwerpunkt ligt ober in der cijonistiszer foderung ojf bildung fun a jidiszer meluche. Wen es wet gemacht wern a pruw cu tejln E. J., wein di arabisze meluches farklogn Grojsbritanje far di F. Nacjes. lechkajtn, iz noch ojf dem gebit far di kacetler gor niszt geton geworn. Wegn produktiwizacje-plan macht Dr. Auerbach dem forszlag, az es muz gegebn wern a meglechkajt cu kenen ajnkojfn in di PX-kantinen. R. Adler fun London, nütglid fun der E.J.- Ekzekutiwe hot derklert: ״Mir derklern der britjiszer regirung, funm dozikn forum, az di alija kajn E. J. wet forgezect wem unter ale umsztendn. Mir wein kolonizirn E. J. mit, o der on a wa jsbuch, ober on jedn teror!“ Ing. Jakob Olejski, lejter fun produktiwizaeje optejlung bajm CK barichtet wegn produktiwizaeje-program fun 46.000 jidisze DP’s. Di arbetsloze mase muz cugewojnt wern cu a reglmesiker arbet, es muzn ojsgebidet wem kwalificirte jidisze specjalistn. Ing. J. Olejski firt wajter ojs, az far dem program sztejt cu farfign 1,5 miljon dolar un di farbindung mit ojsland wegn importim rojsztofn, zajnen szojn ojf genumen geworn. Der Kongres hot dem dozikn plan ojf der mitwochdiker zicung ojsfirlech bahandlt. Mrs. Ellinor Roosewelt hot eugeszikt a bagrisungs-telegrame, in welcher zi farzichert in der cukunft noch mer mitcuhelfn far di jidisze DP un cu zichern far zej a naje hejm in E. J. Gen. McNarney, Sztatssekretar fun amerikaniszn krigsministerjum Patterson un Generaldirektor Fiorello La Guardia drikn ojs in zejere bagrisungstelegrames zejere herclechste wunszn. 8' iz noch farhan a meglechkajt4 fun a regelung on der UN, wen di Araber un Jidn zoln endern zejer akszonesdike sztelung. Er iz grejt nochamol cu pruwn a lejzung dufoh farhandlungen. Firnde amerikanisze Jidn warfn op Bevin’s baszuldikungen kegn USA Washington (DENA-Reuter). Sabath un Bloom, cwej firnde jidisze Kongres-deputatn hobn opgeworfn Bevins baszuldikungen, lojt welche di F. Sztatn trogn di farantwortlechkajt farn durchfai fun di E. J.־ farhandlungen. Bevin bahojptungen — hot Sabath derklert — zajnen umgerecht. Di britisze regirung hot benojgeja E. J. niszt ojsgefirt ire farflichtungen. Bejde Kongres-deputatn hobn batont, az Grojsbritanje iz gezeclech Dr. Samuel Gringauz git a historiszn iberblik iber der läge fun di Jidn in Dajczland. Analizirndik di dajcz-jidisze baeijungen hot Dr. Gringauz gezogt: ״Die Dajczn lajdn ojf draj kompleksn; ojf a rechtfertikungs, militerun ojf a alianc-kompleks. Der antisemitizm, welcher iz ojsgewaksn cu h neo-psichlogiszn antisemitizm, sztajgt wider in Dajczland. Di weit hot zieh arojsgewizn als umfejik cu derfiln ir farflichtung benojgeja a rehabilitaeje far di Jidn, wajl zi macht alejn durch a gajstikn krizis. Di ejncige realizaeje farn Jidn tum fun der politiszer, moralisier un juristiszer zajt, iz Erec Jisroel. Cum szlus womt Dr. Gringauz di weit, niszt gring cu szecn dem jidiszn gojrl. ״E s iz der chojw fun der kristlecher eiwilizaeje, umetum cu bakemfn dem faszizm un antisemitizm. (An ojsfirlechn baricht funm wajterdikn farlojf funm Kongres brengen mir in kumendikn numer. Red.) ]edijes wegn repatriaeje fun Jidn zajnen falsz! Dos prezidjum fun Kongres hot bakant gegebn, az di, fun der BBC farszprejte jedije, lojt welcher 10.000 Jidn fun Dajczland hobn bedeje curikcukern zieh kajn Pojln iz durchojs szeker. Ojch di jedije, az 5.000 Jidn fun E. J. hobp bedeje curikcukern kajn Dajczland, wert, wi es derklert Dr. Hofman, lejter fun E. J.-amt in München, bacejchnt als a fun der luft genumene ״cwekmeldung". Amerike wet wajter fodern dermeglechn di ajnwanderung far 100.000 Jidn kajn E. J. Washington, 25. februar (DENA) Prez. Truman hot derklert far der delegacje fun di jidisze organizaejes wos hot im bazucht in Wajsn Hojz, az di F. Sztatn wein wajter arojstretn farn dermeglechn di ajnwanderung far 100.000 Jidn kajn E. J. Di amerikaner regierung — git er wajter cu — nemt on ale nojtike szrit in der doziker richtung. Di delegacje cwiszn welcher es gefinen zieh der gew. financ-min. H. Morgentau un der gew. gen. dir. un UNRRA Herbert Lehman hot mitn prez. Truman arumgeredt wegn dem hilfs-plan far E. J. fun di jidisze organizaejes, lojt welchn es zoln geszafn wern 170 miljon dolar. Wajter hot prez. Truman derklert der jidiszer delegacje, az dos arojshelfn un lindern di nojt fun di baawlte felker un specjel fun di Jidn, iz fun di ejdlste arojstritn fun amerikaniszn folk. farflichtet cu szafn a jidisze hejm in E. J. New York (DENA-INS). Di amerikanisze lige far a fraj E. J. hot geszikt cum prez. Truman a telegram, in welchn zi ködert szarf cu protestirrt baj der engliszer regirung. kegn di forwurfn, wos Bevin hot gemacht in Unternhojz. Di organizaeje, cu welcher es gehern leerech 140.000 amerikaner birger, wendet zieh energisz kegn Bevins bahojptungen, az di arabisze Jidn zajnen farantwortlech farn iberrajsn di arabis'z-jidisze farhandlungen in der E. J.-frage. Bevin hot geredf wegn E. J. London. (DENA-Reuter.) Dinstik hot ojsem-minister Bevin derefnt in engliszn Parlament di E. J.-debate. Bevin hot ongewizn derojf, az untern britiszn mandat iz di Jidn eugezogt geworn a nacjonale hejm un glajchcajtik di Araber der szuc fun zejere recht un zejer sztelung. Di lecte 25 jor hobn bawizn, az di derfilung iz niszt gewen meglech. Di punktn, iber welche di Farejnikte Nacjes wein darfn antszejdn zajnen: 1) Es zol bafridikt wern di foderung fun di Jidn benojgeja onerkenen E. J. als jidisze meluche, oder 2) di foderung fun di Araber, onerkenen E. J. als arabisze meluche mit farzichern di Jidn a nacjonale hejm, oder 3) E. J. zol zajn a ,zelbstsztendike meluche, in welcher di interesn fun di Araber un Jidn zQln gesztict wem azoj zorgfeltik wi meglech. > Amerikanisze un britisze komentarn cu Bevins rede Washington. (DENA-INS.) Mitwoch ownt iz durchn wajsn-Hojz farefntlecht geworn a pr,ese־derklerüng, in welcher Bevins bahojptungen wern bacejchnt als ״ojsergewejnlech umglikleche un cu a toes firnde“. In der derklerung wert Bevins bahojptung opgewizn un es wert untergesztrochn, az prez. Trumans politik iz, cu gefinen a gerechte lejzung fun E. J.-problem. Senator Brewster, a firnder republikaniszer Politiker hot derklert, az Bevin handlt kegn der, durch zajn partej in 1945 basztimter, politik, welche hot gefodert a farbrejterte jidisze emigraeje kajn E. J. ' Wi Reuter meldet, wet prez. Truman frajtik ownt ophaltn a prese-konferenc, ojf welcher er wet warszajnlech nemen a sztelung cu Bevins ojserungen.

Text as recognised by OCR (ABBYY FineReader), without corrections. Entity mentions: TagMe (2021); their positions were matched to this text again.