Bleṭer far idisher demografye, sṭaṭisṭik un eḳonomiḳ · 1925-01-01 · Nummer 5 (15. Juni) - נומער 5 · p. [Seite]

127 סטאנרםפמזע נר$ניק * $ באקוםען״ אין אדעס נייט די אוקחרניזאציע, װייומ אױם, זעדיר ימזער — אין 1923 זײנק ר$רט נעוזק סך<גל 4 שולעם םיט אתןראינישער אונטערדיבט״שפראך. איץ 1924 איז נענליק די זעלנע צ>*ל, װק די אװץ הןןבן נעהאט אנטשטרעכגדינ זעקם און דנן שולעם. םק רארף ןןבעד נעחענקען, אז די אודן ר$בן אין אדעס אויסנעםאכט מער םון * רדיטל און די אוגךאינער םך״הבל א םןןר פראצענט םון דעד נאנצער באםעלקעדמכ ל$םיד זעהק, װי זײנק םארסך־נט טיט גאצי^נאלע שולעם םארשײדענע םעלהךןד אין ־י שסעט םיץ אוקראינע. םעלקעד און נאצי#נאלע שולעס אין די שסעט םון אמךאינע: סי&געגס •ן די מולזנס *״זמםעלק• ייי נ** *יןדיס*מס 84 6,1 324 * * איױשע . . 33,6 25,0 284 ♦ * אוק־אינישע . 424 52,1 33,6 רוםישע . . די ציםעדן רעדן קלןךע דבודים: אידן הןןבן א םיד מן^ קלענעק םרךנעגט שולעט װי ס׳װןןלט זײ נעקוטען לויט זײער פרךצענט און די_שטענב די אזךירנעד און די רוםן — א נרעסעדן. םארן 1924ק י>ץ ה$בן פיד ם^לנגדינן םר^צענטועלן צהאי םענשטעל םון די שולעס לױט אײנצלנע נובערניעם: רוסיסהג 14,9 איקדןיביסחג 554 איױסן . 17,0 םןך־ןןליער . . . 40,0 42,2 104 . 204 40,0 274 . ♦ ♦ ♦ 534 144 8,7 . 33,0 47,7 13,6. . טשערניגןןווזעד. . . 48,1 24,7 3,7 . יעקןןטערעןןםלאווער 91,7 24 2,1 . דןןגעצער ♦ *־. 184 604 4,6 . -43,0 38,1 14 . 424 33,6 84 . נאנץ אױךאיכע . דער םרןןצענט אןדישע שולעם איז במעט םיר ם$ל קלענער פון םרןץנענם אווךסינישע אץ כםעט םינף םןןל קלענער םון םרן*׳ צענט רוסישע שולעס, בשעת די םארהעלטנישן םון די דןךינע דרײ םעלקעד אין דעד באםעלקעדונג םון די שטעם איז א נאנין אנדערע. םארגלײכן םיד אײנצלנע נובערניעס באקוטק םיר נןןך נרעםערע דיםערענצן. אין רי שטעט םון קיעזועד טבערניע ר$בן די אזץ 394 םהן*צענמ, די אוקרןןינעד נ^ר 214 םרן*צענט און די רוסן ג$ר 324 םהךנענט, — םון די שולעם $בער אין די שטעט םון קיעװעד נובעדניע זײנק אידישע בלױז 10,6 םרןן׳ צענט, אוקראינישע שוץ 42,2 םרן*צענט און רוםישע 404 םרןן״ צענבג אין אדעסעד נובערניע הןןבן טיר 39,9 םרךנענם אידן אין די שםעט אוץ סך 8,7 םרןןצענט אידישע שולעס, אין יעקא־ סעױנןןםלאװער טבערניע: אידן און די שטעם 28,2 םרןןצענם, אידישע שולעס — נ$ר ד,3 םרךצענטן אין ם$לםאװעד: אידן אץ די שםעם 354 םהךלענט, אידישע שולעם — 44 םרןןי צענט 4 א, װ. די דןןדנע ציםערן שטעלן ם$ר םיט ױך * קןןלןמולן אע׳ טערעס. דך נןך־ ציט שםארק ארײנםיםנדנ אץ זײעדק,איזנרינג זױ בןןנמהקן, או די אוקראינעד האבן אםילו אץ די שטעט שוץ אויםנעקעםםט זײעד םרןן&ענט שולעם און זײ שטײען שוץ אױף דער שזזעל םון ןןנהויבן שלןםן ןך־עד צוציהען צו דך קינדער םוץ נאציןןנאלע םינדערהײטן. רט װײנינעד נרינג איז צו באםעדקן, אז די אידן ה$בן דערװײל ןןםנעדאלסן נןן־ קלײנע נצחונות און זײ אידישע שולעס אין אוקךאיגע צום $נהױב 1923 אוץ 1924 יײנק נעװק אץ: 1923 1924 שטעט.68 95 שטעטלאך. 53 78 דערםער..7. 16 צחאםק . , 128; 189 םאר באװנדעדע נובערניעס שטעלן ױך ױ ציםערן אױס ן*וד: 1923 1924 ם$ד$ליער. 43 63 קיעמועד.. 32 40 װן^דנער. 22 28 אדעסער.12 20 סשעמינןךוער.7 13 'עק*טעױנ$םלאװער .,..1 9 דןןנעצער.5 9 םןןלטאװער.5 5 כןורקןןװער.1 2 צחאםען , . 128 189 די אלנעם״גע צןןל אידישע שולעם הן^ם זיך םןודן יןץ םון 1/1 1923 ביזן 1/1 1924 םארנדעםערפ אויף 61 ןןדער אױף 47,7 פהןןצעגג4 ױ נרעםטע צןןל שולעם הןןם נעהאט ם$ד$לער נו׳ בעמיע — א דױםל םון אלע שולעם םון נןעץ אוקרמינע ר.ן אץ 1923 >ק הן אץ 1924׳םן. צום םוף םון 1924׳טן יןןר איז שױן נעװק אץ םןף־ןןלער טבערניע 95 שולעס מיט אידישער אוג׳ טעחריכטישםראך, נןך־ װענן דער דןךינער נובערניע שםעםער אביסל גענויער. נ$ך םןןדןןלער נובערניע גײט קיעװער םיט 32 שולעם אין 192$ אץ 40 שולעס אץ 1924; דןןס דריםע ןץט סןןרנעםט װן*לין אץ דןןם םעדטע אדעסער נובעדניע םיט 12 שולעס אין 1923 אץ 20 אין 1924. ױ אויםנערעבנטע םור נובעתיעם הןןבן אי ױ נרעסטע צן*ל אידן, אי ױ אידן װאױנק דןך־טן ן*סך נע׳ דיבטער אץ קןןםםןןקטעו־, אין דן^עצער אץ יעג^טערינןןםמװער נובעמיעס זײגק דןן אידישע שולעם דער״עיקר אין ױ אידישע קןןלןןניע^ נעםט מק< למשל, םאר׳ן 1924*נץ י#ר ױ צ$ל שולעס אין ױ שסעטלאך אץ דעדםעד (ק^לןןניעס), םץ אײן זײ4 און אין ױ שטענב מץ דער צװײטער זײנב זעהם מען, אז אין ױ ערשטע אמ דןן ןןקודןןט א העלםט םץ אלע שולעם, װק אץ זײ איז נעװק לוימ דער צײלוננ םון 1920׳טן יןך־ םך׳הכל בערך א םעדםל םון דער נאנצעד אידישעד באםעלקערונג. אין ױ טבעמיאלע שטעט, װאו לויט רעד דעהטן*נטער צײלונג אמ נעװק בערך א דױטל םון דער נאנצער אידישער בןןםעלקערונג, איז נעװק אין 1924<ק יןץ סך׳הבל 154% םוץ ןןלע שולעס. אוץ, אין אםתן, אין קיעװ טים ןן איױשער באםעלקערװג םץ העכער 128 טומנט נפשות אמ נעזזק סך<בל 4 אידישע שולעמ אי דןןם הןןט זיך ױ צןןל אידישע שולעם םאר׳ן יןןר םון 1923 ביז 1924 נים םאתרעסערכג בא רי אוקרא׳־נער, װעלםע ױינק אץ קיעװ אםך װײגינער אין צןןל, אמ נעווק אץ 1923׳טן — 22 שולעם אץ אין 1924 שוץ 30 שולעס טיט אז׳קהאינישער אונטערדיבט׳ שםרןןך; מיט חשישעו־ אונםערריכט׳שםראך זײנען נעװען אין 1923 — 67 שולעס אץ אץ 1924— 43 װימס או*4 *ו רער נאנצער געוױנם םץ רעד ןןםשװאכונג םץ דעו־ רוסיםיקאציע אין קיעװ אמ ן^נעקוםק ױ אוקראינער — ױ אידן הןןבן נןןר גים