Bleṭer far idisher demografye, sṭaṭisṭik un eḳonomiḳ · 1923-01-01 · Nummer 3 (15. August) - נומער 3 · p. Seite 146

** 3 גמןחמסק 146 די) ארבעטער־ציילוע אין פאלעםטינע /׳ בנגיוץ תבשםײן סת11צ18גח ח1 סמנו^&בץט!)^!,!^ €ו0 ס}ס))<1ווא 600x1011 סס▼ ד$דגער שולע הןןנן ױך געפמק מיגדעריעריגע ןןרבעמער: אינם עלטעד םון 8 יאר — 1 , , # 9 # 2 10 — 0 ״ ״ ״ ננ ״ — לנ 12 — 22 , , , 12 ״ — 36 ״ , , 14 , — *27 000 16 13 ס״ד■ 124 די רןןזיגע קינדעריעקםםלואטמוױע איז, םארשטײמ זיך״ אס שטארקסטן םארשםױים (םארהעלםניםמעסינ) צװישן די מימנער און סםרדים״ $נער אױך אונזערע אשכנזים דינק אץ איר פא׳ דײםנדינ םאחגעשטעלט נ זמזישן די םינדעדיעריגע ארנעםער אק יפרער נית סםר לילדים״עובדים ה$נן די אשכנדשע םינדעױערינע ארנעטער גענילדעט 50 טראבענט. ד$ם שוידערחפםטסםע איז אבעד דן^ װ^ס די ׳אידישע נא• םעלקערוע אין םאלעסםינע באנחגט דך םיט קינדעדיארבעם םון 8זא אוםרײק און זנארםן עלטעד״ ור 8, # און 10 יערינע םינעלאך! װען די ארבעטעריגײלוגג װ$לם אויםנענחנם די נעלעננהײט אונטעחנוזוכן אױך די קיגרער׳ארנעט נא דער אידישער נאםעל• קערוננ םון םאלעםטינע, װאלםן די אידישע ארבעטער״ארנאני• זאניעם איזנט דכער םארםןןגט 8 נאנץ נרויסן טאטעריאל װענן שוידערהאםטע קעדעריעקםםלואםאניע, װאס װאלט נעקאנט םיל נמן נרימגק די אידישע (און גיט נלויז די אידישע) ארבעטעד םון םאלעסטיגע אין דיער קאטף םאר ארנעטערישוץ. מיר װענק דך זנזם אנאליז םון די *יםערן נוסא. לוים די םארעםנםליכנוע יױעות, דעדנרײכט די *אל םון די 04^4^4< 044^00^^^44 00041^^^ 04^ - - - - אידישע ארבעםגדינע עלעםעגםן אין םאלעסטיגע (ארבעטעד״ און ערדי#רבעסער, װאם עקםםלואםידן ניט קײן םרעםדע אחנעט) 16,608. די דאויגע זנאל אוז אנער נארײסנדינ קלע״ נער, אײדער די םאקםישע זיאל םון די דאוינע עלעםענםן אין •אלעםטינע. קודם כל זײנק נימ ארײן אין דער זױילונג די 8לע ארבעםנדינע אידישע ק^לאניסטן םון די איבע• ױנע קאלאניעס (עם דינק נעזרילט נעװארן נאר די םושבי• העובדים), מעד אדער װײנינער זײנק זיכער דא אזעלכע עלע• פענםן אויך ױ אינעדינע אידישע ק^לאגיע^ און, בװײטנם, האנן נאך נעםעלט איגם םאמעגב^ װען ױ נאהאגדלטע רע• װלפמםן זײנען םארעםנםליכט נעװארן,?, ידיעות םון 20 םונקםן, און אין 8 ױיע ערטעד, װי, בום בײשםיל, לוד, חיםד״ צטת, איז ױ זרילונג דורכנעםירם נעװארן בלויז םײלװײז, אויב ם׳זאל נאך צוגעבן, אז קײן שום םריװאםע אנקעטע קאן נים ארוםנעםען דעם םיר האק םאר דך אנ׳הוקלה םון א םטאטיסםישער אונטער• זוכמג םונם כםותרינן און איכזמז׳ינן מנב םון ױ אידישע ארנע־ טנױנע עלעםעגטן אין םאלעק*ינע, װאס איז נעםאכט געודארן תם 10״טן סעםטעםנער 22*1 און םארעםנםליכט אץ דער בײלאנע צום ״םנקס העובױם ךעברים״, װאם ערשײנט אין םא• לעסטינע, אין ױ םאטעױאלז /עםינק' םיר יױעות: א) װענן םאםיליע׳ןװשטאנל םון ױ אנעםנױנע עלעטענטן אין ארץ״ישראל (לדמורבעסעד און ערדיארבעטער — .םיטגלידעד םון דער?אנדװירטשאםטליכער אתאניזאביע ,הםתדרות החקלאית/ — װאס באנחנן דך ניט םיט >*</ ק/כאיאקפ םרעםדעד ארנעט); נ) װענן םראםעםיאגעלן /קנראקטער םון ױ נעצײלםע; ג) װענן דעד נאקאנטשאםם םים דער העבדעאישער שםראך; ד) װענן דעם דױער םון ^יננעועסנקײם אין לאנד און ה) װענן תר צ8ל ארבע^ױנע, ת$ם נעהערן *ו .הםחדרות הכללית״.• ׳ מ׳מוז אנװײזן, אז ױ דת/געםירטע צײלונג ה^ם זעהר םיל םעלערן. לםשל, ס׳זײנק דן| נים אםנעטײלט געװארן ױ םרי• װאםע לוין״ארנעטער םון ױ %ײנע ערד־ארבעטער — טיטנלידער םון הםמדרות החקלאית אמ׳םון ױ םיטנלירעד םון ארבעטי קןןןןםעד^טיװן און חנרות; גתם גוס אויםגענאךשט איז אױך ױ קינדעד*רבעם און װ. /־ בגונע *ו.דער לעצטער'^ףבע ה^ם ױ צײלונג רעניסטרירט מינדעדיעריגע ארבעטער בלמ׳ םון 14 יןןר און װײטעד. אין םאלעםטינע, װאו ס׳םעלם מםרי ארבעטערישוץ און װאו ױ ארסיגע באםעלקערוננ—אוץ׳ך איױשע נתוכםי—איז שרעקליך סאראריםט, קק מען אםריןןױ ױכער זײן, אז ױ קיגדעדיארבעט װערם י8 עקסםלוזאטידט איד׳זעדד 8 נרויסעד ס^ם. אינטערעסאגט איז אין דעםטרם ױ אונטערזוכמג, װ^ם איז דודכ־ נעםירט נעװארן־ אינם ,בית/ןןםר לילױנ>עובױם״ אין יםו — און יםו איז ז־8ך דכער קימ אויסנעם ניט (םנקם הקמדרות העובױם העברים נאױףישדא/ הוסםה )4 זײם 11). אץ רער / י אינם ,קמםף׳ טנג 3/(בערלק, 19X3}, אין 8 גןטיץ .צו דער איצטינער *רנעטער-לאמג אין איזלעםפװנע״ איז אגב ^נ• געודיזן, *ז אץ רעד *רבמןער ציילוננ *ן םאלעםטינע זײנק צװישן *נדערע אױך ארייננעךעכגט נעתח ,בעלי-סלאבות, וז*ס בא5חק זיך ניט סיט םרעםדץ־ ארפעט׳. אױך אבראםןוזיטש אץ וײן ארטיקל .לםסירת הארולםדיץ בארץ ישראל׳, קול-דיםועל׳ ד׳ שבט מרם׳נ באםערקט, ןד 4ן רער ד/וינער *ײלוננ ויינען *רײנ■ נערעבנט נעוזןד־ן בערך ססס2 ,זעלבםטטעטינע׳ - *זוי נערוטענע .קוםטארניקעם׳. 1 איך האב זיך דעריבער לסזענדעט בום םטאטיםםישן *םט םיט אנ׳אנםראנע ווענן דעם און^ איך האב באקוםק 8 מןזובה, *ז אחוץ ױ אױםנערעבנטע קאטענאדיעם זײנק קין שום אנדערע עקאנאםישע גרואעם אין דעח ארבעטעױבײלוננ ניט ברײנגערעבנט נעװןרן.