Bleṭer far idisher demografye, sṭaṭisṭik un eḳonomiḳ · 1923-01-01 · Nummer 2 (15. April) - נומער 2 · p. [Seite]

ל ייי^ ־יי<*״ידיהי\;• י.י1.יי׳י*1 87 די >ײז <ס די וזזודן <ו די <ױרח>ע סיימען, >62 גלזוק ה$גו מוקוםען, קזװק די רעמלטממן פון די לעמוע סיי> װזולן םןןתעשםעלנו װערן אױף ם$לננחגן א־םן: די איד. •זורם. םק נזסגיגלזוק ה$ק זונ׳עדך ..... ססס,ס47 שםיםען — %ס,54 די *יוניסנון םון מזרחינזוליציע. 249,802 . — %^28 דער זולנ. איד. זורגעםער׳נמד. 81,473 . — 8,4% די םןולקסיםארםײ .... 53,537 ״ - %*,מ די לינקע םועלי״זױון . . . 14,000 ״ — 1,6% ס׳ה זונ׳עוץ 868,912 שםיפען — 100% זנו דעם ד$זינן ם״ה םוז מען נןןך זנװ־עכגק די שטימען, װ#ם זײנק *■נענעק נעװ$רן םזור די ליסםעס םק די.םאראײניעוע״ און םון די *עידי׳זײן* דיעד קול איז זובער אוםכזודײםנדינ און ד נײם בםעם נים די םיזו*ענםלעלע םזורהעלםנישן, װ$ס זײנען ד$ נ^רזזקום ןונגענעק נעװ$רן. אין םזותלײך םים פ191יםן קור דקוק איזנמ די אידישע •זורי םײען גזוקוםען זװםנעםעד ססס.ס35 שםימען מעד. די סכות םון ןןזזו קןולןוסזולן *וװזוקס דזורף םען זוכן אין די ארנגןונגעװיזעגע ם^םענםן, אין דעם, װןוס אין די לעזנםע װזולן זקוק זוננייל נענוםען םיל םער נעננםן, װי אין פנפנ, און ניט אין דעם, װןוס די •ןוליטישע זוקםיװקײט םון די אידישע װײלעדישע טזוםן זןול הןףק נעשםינן. םיר װײסן, אז די זולנעטײנע *יול װײלער אין לזונד איז נזו די לעזגםע םײםיװאלן דערנאננען ניז זוכם םילקון . דננהונדעדם אק נאורנע רדײסינ טויזנם נשעת אק 1919<זן וקוט ד נעהזולםן נזו םינף טיליזון מים קזורנע זעקסהונדעדם םױזננג די כפות*םארהעלטנישן *װישן די אידישע נירנעדליכע און זרנעטער״םזורםײען זײנק כזו די לעצטע װזולן נענליק דיזעלנע, װי אין פנפו׳מן קור. דעמזולם נזוקוםען די נירנעדליכע •ארםײען 89,1 •רןוזלענם םון זולע שםיםען םאר די אידישע דיסםעס אק אי*ם נזוקוטען די ס,89 •ו־זונעגנק דעמזולם הזוק די סזוזדזו׳ ליסםישע ליסנועס *ונויםנעזזוםלם פ,10 •רקוזגענם םון זולע שנוי׳ םען םזור די אידישע •זורםײען און איצם הןוק די ס,11 •הןוצענם םק דער דאזינער *אל. שםעלם מק קעננזוגאנדער די צװײ לזונערן — דעם נירנער• ליק און דעם זורנעםער לזוגער — הןוט דך די לזונע ניט נעניםן♦ נעמם םק אנער יעדעד •ארםײ נזוװנדער אק מ׳םזור׳ נלײכט איר ערםאלג אין 1919׳טן יאר און אין גנפנ׳&ן יזװ־, קןון םען שױן דעםןולט םעםטשםעלן, זוז אויף דעד אידישער נזום אין •וילן דינען םאר די לעצםע 3 יןור םןורנעקוםען נעװיסע ענדעדונ׳ נק. די םזולקםיםזורטײ, לםשל, האם אין 1919׳םן יאר נזוקוםען (נאר א׳ץ די עדטער, װאו ד איז נענאננען זעלנםםשםענדיג) 59.229 שטיםען און אין 1922<ון קור שױן נןור 53.637 שטי׳ ־-ױ ־,־ *עלייציון האק םונם 1919<ק יןוו־ ניזן 1#22<ק םאילױרן העכעד 50 •ראצענם שטיםען — אנש&אם 28,014 שםי&ען אין 1919 הןוק זײ איצט •קוןיםען םףהנל 14.000; זונ׳עדך ססס7 שםיטק הןוק םיװלױדן די ,םזוראײנינםע׳־. די הןוק אין 1922 נזוקוםק נלױז 1000 םים עםעם שטיםק, נשעת נ$ו די עו־שםע װזולן הןוק די צחאםענגעקליק 8863 שםיםען. דעדםזור הןום ןוגעו־ דעד ,בונר׳׳ נזוקוםק זו נזונק מדײטנדינן צוװזוקם. די לעצםע װזולן הןוק איס נעגעק 81,473 שםיםק,אנשטאם די 18.351 שטיםק, װןום עו־ הןוט אין םןורשידענע ערטעו־ צונדםנענוטק אין 1919<ק יןוי. ד$ם איז א צוװזוקס םון 63.116 שםיםק, ד. ד. א םארנרע• סעתנג אױף קזורנע םירםהזולק םןול♦ םון די דןודנע *יםערן אמ קלןור, זוו די נרעסםע םערהײט םון זולע״שםיםק, װןוס די אידישע װזול׳ליסטעם הןוק *זנעצױגן, םזולם אױם אױף די ליסםעם םון די נירנעדליכע •זורםײען♦ אין נעװעיענעם רוםישן *ױלן דעתרײכם די דןןזינע םעדהײט ניז 88/4 *רןוצענט (98^398 שטיםק םון 450.590), אין נעװעזענעם עםםרײכישן •ױלן — ניז 5*94 •רןוצעגנג דןו נזוקוםען די אידישע נירנעדליכע •זורטײק 55,092 שטימען, נשעת די נןונצע צןול שטיםק יםאו־ די אידישע ליםטעם נכלל איז ניט םעד םון 58434. צװישן ד ינירנערליכע אק אויך צװישן זולע אידישע ליםטעס נײן אױק ערשטן ןודםדי ציוניםטישע •זװ־םײ און די ןורטןודןוקםן. אין די װזול׳נזוציז־קן סון נעװעזעגעם עםטדײכישן •ױלן הןום די ציוניםטישע ליםטע זוליץ נזוקוםק 90,7 *רןוצענט םון זולע שםי״ םק םזוו־ די אידישע ליסטעפ♦ ם׳קןק רעכגק, זוז אין די װזול״ בזוציו־קן םון נעװעזענעם חסישן *ױלן הןוק די זורטןודןוקסישע םזרחיסםישע אק ציוניסםישע ליםםעס פזוקוםק אינאײנעם אנ׳עדך 72—71 •רןוצענט םון זולע שםימען, ודןום זײנען ןוםנענעק נעװןוק םזור זײ אידישע *זורנוײק. די ליסםע םק דער םןולקסיאזװ־םײ דקום צמעצוינן צו דך אין געװעזענעם ח־םישן םױלן זונ׳ערך 14% כירן זולע שםיםק די ליםםע םון די זוםיםילזוטןװ־ן הןןם נזוקוםק נ$ר זונ׳זװםנזװײיטנ• דינע קול שטיטק — 14 •רןוצעננג זולע סןוציזוליסםישע ליסםעס צויזוםעגנענוטק — 11,6 •רןוצעגנג צוױשן די סןוציזוריסםישע דםםעס נײט דעםןולט אױםן עדשטן ן<מ ח •ועלי׳צױניסטישע. ד נזוקוםם אין נעװעוענעם חםישן •וילן העכעד א העלםם םון זולע שטיםען, װ$ם זײנק ננלל ןו•׳ :ענענן נעװןװ־ן םזװ־ אױישע סןוציזוליסםישע ליםטעם, און 6 *רןו׳ צענם םון ח שםיםק םזװ־ זולע אידישע •זװ־םײען. 4^44^^144^ 4444^4 44^^ |4ן ^,,.. אינאײנעם הןוק זורע אידישע ריסםעס *ונױ^ענוטק אין נעװע׳ זענעם רוםישן און עסםרײכישן •ױלן $24ג508 שטיםען. םקדער דןודנער *ןול קוטט אױם אויםן נעװעזענעם חםישן •ױלן 460.590 שגויםען, װןוס ס׳םזוכם אױס 11,78 •רןקנענם ננונע *ד זולע 3,828,067 שטיםק םזװ־ זולע װזול׳ליםטעס — אידישע און ניט אידישע. ױ 58,034 שטיםק ,װןום ח אידישע •זודטײען הןןנן נזוקוטק אין ח נאליצישע װזוליקרײזן, מזוכן אוים ננונע דער זול׳ נעםײנעו־ צןול שטימען אין ח דןקינע קחיק — 979.099 — נןװ־ 5,93 •רןוצעננג ח םײם׳װןולן אין םןורנןוננענעם 1922׳םן יןװ־ חנק שדן םןװ־• געקוסען נזו םעד רוהיגערע אוטשםעגון, אײדער ח עדשנוע םײם• װזולן• איצם חנק ח חרכנעםירם נעװןװץ שוין אױף דעד נןונ• *ער םעדיטןוריע םון רעםמליק און זײנק ננלל נעװען זותזונידר• םער• אין 1922<ון יןןר איו אױך נים צו נןוטערקן יעגע נזוןוטיש•?ײט אין ח װזול׳ליסטענג אין ח •זורםײ<ח*יחננק א• א. װ* װי דןום איז נעװען אין 1919׳םן יןװ־, װק אין לזונז־ הןום נןוך נע׳ הזולםן אין אײן נחיזן און קןוק• אױך איחשע לים&עם חנק םזװ־־זון איצם אין זו קלענערער קול♦ ח אידישע נידנעדליכע ^44*^^^4* ^^4 ^^* 4^*^* *44*4*| 4*4 4*^^^ 4* *^4>^ םארטײק, חױן דעד נקרקס׳סזןרױי, נױן אחנם צז ח װאלן סזװ־• אײנינם סיט ח נידנעדליכע •זורטײק םון ח אינעױנע מוצ^נזולע טיגדעו־הײטן גק *ױלן. םיט זעלנםםשטעגמע ליסםעס טרײםן ארױס ח םןולקםיםזװ־טײ, דעד זולנעםײמר איחשער זװ־נעסעד• נונד,ח לינקעםועל״ינרון, ח .םאראײגסװי־׳ און זןנו־♦ 4 4*4 *4* *^ **^ *^4*4 4* 4^ -■ ■ -■ אױנ םק זןול טסניס חן טיט דער םיינמנ, זוז ח איחשע ניד־• נערליכע •זװ־טײען םונם נאצי^גזוליטעטן^לזוק נעהערם 8 דױטל םון ח זולע שםיםק (םון 59^1.404 שטימק), װעלכע דעד