Bleṭer far idisher demografye, sṭaṭisṭik un eḳonomiḳ · 1923-01-01 · Nummer 2 (15. April) - נומער 2 · p. [Seite]

1־םער י$רג*נג װמער 2 פאר אידישע דעמאגראפיע׳ םטאטיםטיק און עקאנאמיק 160)1)( ז16) 16)וזט)51)31ו1ס5)ז1^\\ 1>מס )11)15)3)5 ,16ו1קסז^סוז61ס ׳61)8131 / * נעירלין׳י 15 אפדיל 1923 ערשײגם מןל אין י$ר געגרינדעט םון דער אידישער ײעלט־הילפם־קאנפערענץ בארדיטשעװער אידישע קהלה פון 9*7* ביז 917ו (סאסעריאלן *ו דער געשיכסע פון בפדדיסשעײעד קהלה) יעקב לעשגינםקי 7י19 *יל 1789 חסע (.?יטס0 .ש^1) חו ח16)11('£ו0 (סו1וו111ו)ז>¥ 14אט1ק8ז0סג1ז*3 ^&ס 0ווס1^וס1*£ 14>ו1ײ14>1*1ח• ~ ז*ס±1**$*1 (!סו•[ •10 ראשית, װי אמ נעװאקסן די צ$ל זרדן אץ גארדיסשעװ ם*ר די לעעסע 130 יןיז דיי*$ל איק אין בארדיםשעװ איז נעװק: }0מ£|]8€7$ ))4 }וו11ו1יא£ *וװ*קם ןדער מרקלןנערונג *ןןל אידן ױי — 1.951 (• 1789 +21,209 23.160 1847 23,523 + ־ 46,883 1861 - 5,066 41,617 1897 + 14.259 55376 1914 -18389 י *•) 37,487 1917 $ס די דןןוינע װײנעע ױיןסותדינע שורות שסינק שדן אין זיך אין * נרױסעד מ$ם די נאענע אנםװיקלוננ םון דער נאדדיםשעװעד איקשעד קהלה סאר דעד נענוםענעד *ײם, םאר די ערשטע 68 יןך — םון 1789<ק ביז 1847<םן יןך — װאקםס די באדדיסשעװער יאידישע .קהלה אויס טעד װי זנען ר$ל. .אז קןס איז נעװען 8 רעזולטאם םון איסיגחמיע םון דעד ןדוםינעד םרןןוחנץ און נים םון נאםירדיכן בותזזק^ מד* שם$ר םען ז$נן. .*ן א קלײנער נים מדײםנדינער קרלה םיט בערך זמדי םױוגמ אידישע נםשות זנום םוף םון אכנמענטן ייד• הװדעד6 װאקסם בארדיםשעװעד קהלה אױם זנו דער םים םון 19׳םן *) די חןזינע *יםער װייזם גשדים נים די אםתע *ןןל אידן *ו יענער *יים אין בארדיםשעװ. די אידישע באםעלקערתנ םלםנם זיך 'אויםדדײק *ן די רעװחיעם כדי זיך ארויםסאק םונם קץא■ שםײער. זי איז 8*ער ניס אױף אזוי םיל װײם ם^ן דער אםתער לאנק אז זי ז$ל נים ק*נק דינק ם*ד םארנלײכנדינע *װשקן. װענן די ד*םן םק 1847 זעה װײנזעד אין םעקםם• ••) ןק די אידישע םיליםעד־לים• * די געשיכםע םון אידן אק רוסלאנד, ריכםינער נעז^נט, די געשיכםע םון אידן אין םױלן, אוקראינע, ליסע * * װ. װארם נ$ך אויף איר שאםער און בױער. בא איצטינן ם$םענם םעלן נןןך נןןר א םך *ינל *ום אםתן און םולשטענדינן נעשיכםליכן בנין םונם דןןזינן רוב םנק םון אידישן ם$לק. נ$ר אויב אין םרט םון אױםםןדשן און שםודיק די <3ליםיש*רענסליכע און קולםורעל׳רעליניעוע זײטן םון לעבן םון די אידן אין די דערי ם^נטע לענדעד אמ ד$ך בערך א םך אױםנענעען, קןןן םען ד$ס לחלוםין ניט ז$נן בנונע *ו די ם$*יאל*עק$נ$םישע און. דעמ^גראםישע ערשײנונגק. דןן םת ד *רבעט ןןננעהויבן ױעדן במעם םדן ןןנהױב. און •רןך־וקטיװ און םו־וכםמר װעט די דןקינע *רבעט זײן נ$ר דעםןןלנב װען ױ װעם #נהױבן ניט םון םע$רעטישע םיםםעםעס און אכםםראקםע פבררת און קןןני *ע**יעס, נ*ר םון ז*םלען און *הױםםר^נן םאםעדיאלן, װ$ם י באלײכםן אײנצעלנע װינקעלאך םון לעבן $דעד ד^ס לעבן פון אײמעלנע פונקםן אין דעם ןךער יענעם לאנד $דער קאנם. .1 .4 1 בארדיטשעװער אידישע קהלרו וקןם נעשםילם אין דער עדשי פער העלםט םון •1*םן י^דהונדעדם א נאנץ באדײםנדינע ר$לע אץ לעק םון אוקראינישן אידנטום. די געשיכםע םון דעי דןן* ױנעד ניט םיםישער, נןץ דעהר כאראקםערים* מ י ש ע ד אידישעד קהלה שםעלם םיס ױך ם*ו נ^ר א נרױסן אינטעדעם. באלדיםשעװער קהלה םאררינט .דעריבעד נעװיס א םפע*יעלע םן^ראםיע, נ$ר *וליב * םך םכות און טעםים 444444 4|4 <|4414^ .41 444^441 4^4^ 4^444 ^^^44^ * קאנען סיר אחנםער דך נים נעםען םאר דעד דןףינער *ינבוערע״ 4^.44444 44 444 4^4444 44444 44 444 44 4^444444 4^4 סאנםער ארן דאגקבארער מרנעם אוץ םוק דך מנונענק םיס מאםעדיאלן, װ$ס דארק געלײנם װעדן אץ יסח״ םץ אזא 9** האנדלונ^