Literarishe bleter · 1933-06-09 · 23 (9.6.1933) · p. Seite 376

ליטערארישע ונלעםער נומ. 23 (474) זײס 376 13׳.-״י- וו/נלט^ליט/בראט^ױ דע־װיםן םיר זיך עון ביך װענן דער רןול. װןןם עס הןום נעשיי־ש אינם דיע־ן םק ■שיבישעװםקי םןןרםוו םערדער, די טיכםער סי) ו( ״דישן קל־ינהענדלער םק װעננדוןװעי• ם*רם* םערדער הןום געלעבש םים םשיבישעװםקי אין די ייןרן, װען ער הןןם געװוינם אין *ערל•;. זיי הןןבן נעהאם א זין, װעלכער איי אי*ט םוזיק-םרןוםעםוןװ אץ דער םוןםקװער קוןנםערװווםןןריע. אין דעם ביך קיםם ■ר״ן א א-נ■ טערעםאנטע!ןםהאנדליננ ,קראקע *יריק םיט 30 'ןןר*. — ״זײדענער דיקטאטןןר״ פרן לעןןניד גהןןםמאן לעאניד נראםםאן, דעד םאװעטישער שרייבער, װעלכער האש זיך באקאנט נעםאכט םיט י״נע היםטארישיליםערארישע ביאנראש• יעם, — די ביכער איבע־ ילערםאנטאװ׳ דאםטאיעװםקי אץ אנדערע, דרוקט איצט אין דעם םאםקװער ,נאװי םיר׳ א ראםאן ,דידענער דיקטאטאר׳, אין װעלכן ער ט—ט ארוים רעם באװוםטן םיניסםע־ לא־ים םעליקאװ. אץ ראםאן װערט נעשילדערם די וינקיטה שלן אלעקםאנדער דעם צװ־םן׳ עם װערן ארויםנעטירט רעװאליביאנע־[, צ״טיםענטשן, װי דעד באװוםטע־ רוםישעד שרייבער נארשץ א. א. ױפילײ פץ 8 לןןנדןןנער פארלאג דער לאנדאנער טאריאג װיליאם קאלינם האם איצם נעטיערש דעם 30יטן יאדטאנ, זינט ער האט אננעהויבן ארויםנעבן די םער־ע ״טאשן-קלאםיקער׳• סאר דער צ״ט האט דעד טארלאנ ארויםנע• נעבן אין אם דער םעדיע איבער 20 טיליאן עקי. דאם עדשםע ב-ך איז נעװען דיקענם װערק ,דאװיד קאאערטילד׳, װאם איז זיך צע■ נאננען אין א האלבן םיליאן עקו. — די נישט-״דישע טארלאנן געבן אויך ארוים ביכער אין טארשפרײםן ז״ אין נאר-ל״טישע צאק, — אבי פיר האבן נעם״נט, אז די נדעםטע טיראזשן טין ביכער האבן די ״דישע טאדלאנן... זעלבסטמזןרד פון 8 ײנגן רוםישן שרײבער אין טאריז איז באנאננזק זעלבםםםארד} דער יננער םאלענש- ■ולער שריטשםעלער איװ. באלדיריאװ. םיט צװ״ יאר *וריק איז אדוים ז״ן ערשט ואון לעצט) ביך ,״ננלעך און ם״דלעך׳, װאש האט ארויסנעריטן טאראינטערעסירוננ צװישן דער עםינ־אציע-ארעכז אק עםינראציע־קריםיק. איװ. באלדיריאװ (זין אםתער נאםען א־ז שקאט) שטאםט טץ רוסלאנד, ער איז דערצוינן נעװארן אץ רי שװערע באדיננוננען טין נאך דער װעלם-םלחםה. עד איו אריבע־- נעסארן דערנאך ק״ן טראנקר״ך, װי עד האם ןנעטידם א שװע־ לעבן, געטרוװם אץ נלות זיך דערשלאנן צו עטעם, אץ ם־האם זיך אים נישט א״נגענעבן. ז״ן םויט האם ארויםנערוטן טרויער אץ רי רוםישע קר״ץ טון דער עםיגדאציע. - שגעון אץ װילדקײט א״נער טץ די היםלער־שע הויטט-זשוראליםטן דר. לע־ס האם איצם ארויסנענעבן א נ״ ביכל א. נ. ,יידען זעהכן דיע אן׳. אץ דעם דאזיקן ביכל װע־ט אנםטלעקט די נאנצע װילר קים, בארבארישקײט טין דעד בעםסיאלישער ,ריין אדישע־" אידעע. עם װערט נעדרוקט א נאנץ צעםל נעםען טץ באקאנ״ •אליטיקער, שריטשםעלער און װיםנשאטטלער װי ראזא לוקםענביר:, נוםבעל, םראצקי, ערצבעדנעד (אנב א הונדערם •ראצענםיקכ־ אריעד), א״נשם״ן, ליאן טויכטװאנגער, עםיל לודוױק, םעאדיז־ לעסיננ, טשארלי םשאטלין א. אנד. די ,כאראקטעריםט־קעם׳ נכ■ שריבן אין היטלעריםט־שער בלוםעךשטראך װע־־ן טארענדיקם ם־ש טאלננדיקע זאוק: ,טאראורט״לט׳, .די ױננע ד״טשן, װאם הוןשי אים דערטא״דעט דארטן שוץ נישט םורא האבן׳. ,נאך נישש אויטנעהאננען׳ א. ד. נל. מיכאאיל זאשטשענקא שרײבט!קןזמעדיעם אין דעם םאםקװער חודש-זשו־נאל ,קדאםנאיא נאװ׳ זענען אטנעדריקט צװ״ קאםעריעם טון דעם באװוםטן םאװעטישן היטא־יםט ם. זאשםשענקא: .טארברעכן אץ שטראף׳ אץ .חתונה״. די ב״דע קאטעדיעם זענען א־בערגעםאכם טון ז״נע דערצ״לוננען אץ ז״ האבן דעם זעלבן הוםאר און דעם זעלבן :•עצ־טישן זאשששענקא-םטיל, װאס עם סארםאנן ז״נע טעשות• אויסשטעלונג פון לזןורענס שאפונגען אץ לןזנדןןן אין לאנדאן איז ארנאניזירם אן אויםשטעלונג, נעװידםענט ד. נ. לאורענם. װי באקאנט׳ זענען לאורענם װערק, איבערהויאט זיץ ,דע־ געליבםער טץ ל״ד• םשעטערל״' געװען טארבאטן אין עננלאנד, אץ ער נוטא איז נעשםא־בן אץ נלות. איצט איז א״ננעא־דנט אן אױםשםעלוננ םאר אט דעם םחב־. עם זענען צונױםנעזאםלט ז־נע םאניםקריאםן, קארעקטן, בדיװ, צ״כענוננען, — דאם אלץ װערם א־צם באםראכט דורך דעם ענגלישן •ובליקום םים נרוים סאראינ- םע־עםירוננ. צװ־שן דעם עולם זענען דא טיל, װעלכע האבן נישם באװיץ איבערצול״ענען דאם װערק, ,דער נעליבטער טץ ל״די םשעטערדי״', װאם האם אננעםאכט א רושם. עם ציט צו באזונדערע אױטםערקזאטק״ט די ארבעםן םיט א נאדל סון לאורענם. — א פרעמיע אויפן נאמען פץ אלבערט לאנדר א נרוסע טר״נד טץ רעם באװוםטן ■ראנצויזישן שריסשםעלעי אלבערט לאנדר, װעלכעד איז אוםגעקיטען אויף א שיף, בעת א ש־טה, האבן באשלאםן צו באערן דעם אנדענק טון דעם אוםנעקו• םענעם אין צו נדינדן אויף ז־ן נאםען א סאנר. א ■רעפ־ע אין דער נר״ם טין 5 םרײנם סדאנק װעט אלע יאר ארויםגענעבן װערן דעם טחבר סץ דעם בעםםן רעטאדםאזש, װאם װעם זיך באװ״זן אין דער ■אריזער אדעד ■ראוױנץ-ארעםע. — פאנאיט איסטראטי קראנק דער באװיםטער רוםענ־שער שד״בע־ סאנאים איםטדאםי, װעלכעד א-ז נום באקאנט אויך דעם ״דישן ל״ענעד טץ ,קירא קירעלינא׳ און אנדערע װערק, איז לעצםנס ערנכט קדאנק אויף די לוננען. ער געטינט זיך א־ן א םאנאםאריע טאד לוננען-ק־אנקע אין בוקארעשט. דאך שר״בט ער און דוטט זיך א■ אויף טארש״דענע נע־עלשאטטלעכע און ליטעיארישצ טראנן. דא נישט לאננ האט עד אטגעדרוקט אין די ■אר־זער ,נאװעל ליםערער׳ אן אדטיקל ,דער איםאטתענניקער םענםש׳. דערויף האם זיך באװזין אן ארםיקל טץ םאנדאלענא טאז, אץ װעלכן זי באשולדיקט איםטראטי, אז ער שיצט די בורזשיאז־ע. א־םטדאםי האט אסנעענטסערט, אז די טארט״ דער- דריקט, דעדנידעדיקט דעם םענםש, באשרענקם ז״ן טר־ה־ט, אץ דעריבער רארף די ■ערזענלעכק״ם קעכסן קעגן •א־ם״ען. דער א־רעאל טון א פענםש איז — נ־שם ז״ן טון קינעם אסהענניק. — לויט א ידיעה אין די צ־םוננען, איז איםםדאטי לעצםנם באטאלן נעװארן דורך אנםיבעם־טן, בעת ער איז געװען אין א בוכהאנדלוננ אץ ביקאדעשם אין נעם״לט אויטאנראםען. ער איז נע־אםעװעט נעװארן דורך א צװ״טן ש־יטשטעלער, אץ ער האט באװיזן צו אנטלויטן דורך א הינםעד-טיר. — א נײ ברך װעגן פשיבישעװםקי עם דערש״נט אינניק א בוך סץ םטאניםלאװ הפלשטינםקי װענן ■שיבישעװכקין. דאם בוך װעט ברעננען נ״ע ביאנראטישע ■־ט־ם סון ■שיבישעװסקץ, װאם דעד םחבר האם באקוםען דורך די קרוכים סון דעם באװיםטן •ו־לישן שר״בעד. צװ־שן אנדערן