Literarishe bleter · 1933-02-24 · 9 (24.2.1933) · p. [Seite]

24 םעבריואד 1933 (>ןן1€ז11 24 שע \וי?־סטדירטני וואעשדיפמ פאר?יםעדאבזוד ■■ טןזאפיעדאוןקונסגײ צענטער יארב&נב פרײז 50 בר. דזפתןףאו רזדורד פארהלאג 3.קקעעק*ן,ױארשג< דער גורל פון דעם ײדישן דיכטער ('פארצײמונמגטג) :יך :א/־ אייז ענטפער: איך ב•; צוםיי א.־ן צו עוועױ םאדפלאגטערג• איז ד• טונהיענייעז און טיםעבישן םון סדאדיציעם. א•,־ ־אב הײ; א״ן •עיכט םון כױין כעיד״םנטן איך :ייבט אויםנעמי־ן, קיין איי; װארצל םון מײן ערד :״צט או־םנעדר־ט און — רעב ראך אן איו-פ-;עווארציטעד אין א עאיטעד סו־טייעבעד פרעטד. אמת, איך דעד דאס;*־ אין םײן אײנענעם;אכדען. א־ך בין אבעד כ־שט באינד זיך צו וועין אײגדעד;, אז א-ך זע :ייבט ־ינטעד זיך;אך •באט;ם און :אך;עמען. איינצ־קע, א־:א״:עב זע;ען כי־ד עטךעבע. עטרעכע און— אן אוכמאיקאעכע דעדיטײכו:;. א ר*זרן אין די איויבן םזן א דזד. םארװןזם וזאבן כייד ז-ך נייעט נעקאנמ, באט־ב אויף א״ן רנע, א װעגד־טון םיטן פכים צום;ײעם לעבן דא? ודדער א בראנע. און ז• תאט זיך יטטאדק אדויסנע־זוי־ן רעצט:ם, װען זײטיקע האבן זיך צוביי געכומען אר״נכױטן םיט עצות, באדע־־ננען און דעות צו איגז. דעד יבטאדז דע־יאזט אםטםאי;״במ צו עגטפעדן ז״. ז־ך ארײן אביג־ עגטםערן ם•־ אםא' ־א. מיר עגטםערן זיך דעדמיט, װען מיר קוקן אהי:טעד זיך און דערזעען ז־ך אין אזנזעדע עד׳בטע טעג איון װ*כן רא. א־יגע־ פון אוגז וזאט ז׳־ך ■בא׳־ף אדװסגערז־ט אין ױ&ר גאגצעד רויקײט און חודשבדיקײט םון יענעם ערגט. און דע־ נעבוװעגעד רוקן א־בע־ן •באפ־םאיבין ב־נבטעדט ט־טן טיםבאצ םון אוגז איעמען. עד, וזארעז ראװװמת־ר. דע־ ערשטער םרנאט־כדעגט־ב, װאם איז גענאננען א־ן דער םאױטד־קעד פ־נםטעדנײב• און ודםטע־ :״ב דא, איז באר או:ז;עבציבן עד הװם דעד ברע:י.ד.ד־קעד דאירנבויב א־ן םדב,־. אין אגנעז־נט בזן ו״ן גר״ײםן ט־אגיזם בצײבן םיד ־םטע:־ דיק •בסיין;עביױגענע, אייננ־דבוױנענע;<■; זייך, אין אונזער אײגענער םראגעדיע. אין די צזמדציקעד זעכען זײ און אב״בד אין די הוכדערטעד, רי װאס טי״טרען םיט ד• ביננער און אוטרײכע הענט אויף אים, אויף זײן דרײען זיך אין די טע־ן פון אצע דעדאקצ־עם, או־ף זײן צופאםי־ ויך, אויף וײן װעצן ויך ראטעװען אםט אין ד• טםא עדי־סקצט. זיבער װעט זײ די נאס געבן :ערעבט. ז״ ,־עדן דאך און העצן ד• :אס. זײ אצײן אבעד זעכען צוסרידעכע טענטשעלעך, םון זײ טאד םען, חציצה, נאדנ״בט;״בט פאדע־ן, קײן ״אך :ייבט פאנ־צאנגעז. םיט װאם פאד א דעכט ינעטען ױי זיך יבטערן פאדערונגען, װען זײ אצײן זעגען בא־װאנדרט־נעיואודענע טוםאה. ױי, זואם טוען כצ דיד אםו־ שעמען זיך;״בט צוו:ייטטעד; אויף אים ברערצײ חטאים. זיכע־ האט ער :ייבט ׳במעגדיק נעהיט זײן אינערצעבע קינםטרערישע רײ:־ קײע װער אבער איז דען טסוגצ צו ׳עטעצ) זיך אין ױין צאגע און •עס זאל םון רעם בצויזן דעדזען־ייך כ״טט בינסטער װערן אין אצע אברים. ראוענםעצד איז :עװען און איז רער סימבאצ םון טראג״םז קאסף םארן ער־בטן טדאט םון א דיכטעד״בער און תיכסטצערישעד א. מאכמרעאצ. א װ־י• םע װיכטערדיקע •בטאט. איך בין שדן פון איר אכטצאםן א פאר םאצ קײן :ױ־ יארק. איך װײם יא אין װײם נישט צו־ צ־ב װאס. איך בין דא װידער דא. צו־ ציב װאס איך ב-ן צװ״קנעקוםען,;ע־ םאדן אהער און אהין, האב איך א־ן ינעװיסע טאמענטן •א נעװוסט. איך האב זיך נעראזט באװירקן םון שטיטועען, םון זײעדע איצוזיעס. ב־ן איך דען געקומען אהער, כ׳טײן א״ייף אט־ז־עם :״עם ברעג צוציב עפעס א בא־ געװען א קצײן ױכנצ, איך מײן איצט כישט צו מאכן א םין חשבון־הנםש. נאד — אט דרײ איך זייך ארום דא אין א שטאט שוין באצד א צוױי צענדציק ׳אר און בין רא אין תוך אזוי פרעםד װי איך װאצט נאד־װאס םון ׳ש־ף ארוכטער. האב ז־ך צו קיין שום זאך כישט צונעװוינט אםיצו. און צײטנװיװ צעב איך איבער די זעצביקע שאדםע ם.־״שע בעכקענ״ב װי דעמאצט, װען איך בין דעם ערשטן טאנ נענאגגען איבער ײ ה־נע נאסן. דאם נעם״ט האט נעביטערט און נעגאנט אהײם צודיק. װעםעס שוצדיקײט איז דאם, װאם איך ם״צ אזוי, בין אזױ, און קאן אויף קײן האר נישט אנדערש־װערן. םיך ארט כישם, װאס פאי א ״דעקאדעכיז״״םיטנים מעםטשן װעצן ותצן אין דעם ארײנפסיכא־ יאניזירן. דאם איז אזא ציײכטע־ נדיכנער אוםן. א שפיצ םון טרעםע־;יישן, אז עם הויבט מיך כישט אן צו אייכטערעסירן. איך װיצ זוכן זיך אצײן צו באצאכסידן. כאטש אויף אײן םינוט. און יעדע אנדעדע זאך רוק איך אפ אן־א־זײט. און או איך שטעצ זיד אר״ן א־ן צידקצ םון אט־ד• מאדנע בראנעס, האב איך תמיד םאי י. י. כויגאל שט־סטין צװעק? איך וױיס כישט. איך בין כאך װען מיך האט דער ים אהער אדיבערגעטראנן.