Literarishe bleter
- Journal
- Literarishe bleter
- Volume
- 8 (1932)
- Issue
- 35 (26.8.1932)
- Date
- 1932-08-26
- Page
- Seite 560 (sequence 12)
- Language
- Yiddish
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 54% known words query
- IRI
…/4795427-8804733-8804776--07863-4802905- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
1^^ /ייס 560 דיסיסראו־יללונו בלװװוזר 35 ״״ו וועלט־ליט/בד־אטגר :יה, ציטעדאטור אדן סוכםט. אין 1932 ע5ן דערזזיתעז די ערשטע 5 ארער 6 ביכעד פון דער ביבאיאטעק. עם ווערט אננעםערקט ארויס־ דוניעבן די ביאנדאםיעם פון: עדיםאן, דארעוין, ־אבעס&יער, צ־ב־ קנעבט, זשעאיאבאװ, טשערנײטעווסקי, דאנטע, בײדאן, רײנע, נע־ ק־אםאװ, כיאאיער, בעראנזשע, נוטענבערנ, 9עםטאצ<וצצי, צערמאנ־ טאװ, נאנאא, װאאטער און אנדערע. ד• הויפט־אויפנאבע װעט זײן צו נעבן אין די ביאנראפ־עם א מארקםיםטישן אנאאיז םון דער סא־ צ־אאער םביבה, אין.װעאכעד די פאריעײדענע נרויםע טענט׳פן האבן נעיעבט און נעאדבעמ. אין דער רעדאקציע־יזאאעניע פון דער ב־באיאטעק װעאן זיך באטײאיקן: מאקם־ם נאדקי, א. אונאטשארסיןי, איןאדעמיקעד נ. װא־ װיאאװ, פ־אפעםאר יסמידמ, א. ב. קאמענעװ, נ. קריאענקא, נ. סע־ מא־סקא. די פאראנטװארטאעבע רעדאקטא׳־ן װעאן דין נארקי, קא־ מענעװ, מ.. קאאצאזו און טיבאנאװ. טואראסוװוז וײסר ראוזא.\. עם איז דערשינען מיבאיא ׳טאאאבאװס, דעם אויטאר םון ״יםטיאן דאן״, א ניײעד ־אמאן •״ידער אויסנעהויבעגער מאםױו״ די גווטוינוזנו פוןן דער אעפאוױור־רעװארמװע. אין אנהויב סעפטעסבער דערי׳זײנט אין סאראאנ ״גראניט״ ט־אצקים ״נןדציבטע פון דער אקטאבע׳־־׳ו־עװאאוציע״. דאס איז דע־ המשך פון ז״ן ״נעסיבטע פון רעד םעברוארזרעײאאוצ־ע״.;ױי1,־.£ו*.ס ־..נ>ז5-} 4<••״ י װאעוזױז גארעיצז א וי^ן רראוװו. אין דעם מאסקװעד טעאטער א. ג. םון װאכטאגנאװן װעמ א-ין הארבסט־ם־עזאן נעסמעאט ווערן מאקסים נארקים א נײע דדאטע ״יענאר בואיטיעעװ״. אין דעד פ־עסע װערט געוסיאדערט דאם אעבן פון א נגידיסער פ׳־אװינצ־עדער סאמיאיע ערב דער גרו־סער רוםישער רעוואאוציע. ידי רעצטע סעג פון דשם ־אמז דימספחיה דארםן סיסבא־ איז־רן ד• נםיסד, און דעם אונמעדשאננ פון ידעם דוםיסן קאפיטאאיזם. די פיעסע איז די ערשטע פון א פארמז־אכטעד טריאואניע. אוז־וזלעודיזויע שריױדבר װעג\ גזאװנװזופארנאוד. צו דוב־ 15־טער פייערונג פון דער אסטאבעד־רעזואאוציע ניט ארוים דער מאוכה־סאראאג שאיר קינסםאעריסער איטעראמור אין מאסקווע א ספעוציעאן זאמאביוך ״אויסאענד־סע סרײבעד װענן פ. ם. ם. ר.״ אין דעם זואומאבוך ורעאן זײן געדורוסטרי סײנונגען און ריע־קיע־וננען פון אויםאי׳מדישע ש־ייבער, װי יאהאנעם בעכער, וױיםהאױ, עױנסט.ניאעזעור, טעאדאר חדייזער, זש. רױאמעא, בערנאדד קעיעי־מאן, דזיעאן דאס סאםאם, אפסאן ם־נקאער, הערבעדט ותאס, סטעסאן צעוײנ, בערנארד שאו א. אנר. רזער זאסאבוך װעט ארוים מיס קאדא ראדעמם א םארװאחט, מיט רי פארטי־עטן פון רי שריײבער און סיט קריטישע אפשאצונגען םון זײער יטיזפן. פארוװסיארבווגוו רמזיטזמ דיבוזוור. — א־ן א קרימער םאנאטאריע א־ז געשטא-רבן דער דום־שער דיבטע־ מאקם־מיאיאן װאאואשין. אין דער םאדרעװאאוציאנערער איטעחאסוד האט דער פא־יבטא־בענער פאדנומען נאך באאקן, אג־ דדײ בעא־ן און װאאער־ ברױםאװן אן אננעזעען א׳־ט אין דער .־יסישעד םימבאאיםטישער דיכטוננ. טאר רער צי״ט םון דעד רעװא־ אוצ־ע האט װאאאשין גארנישט געשאםן, ער איז נעװען קראנק און ז־ך נעפונען א־ן א םאנאטאריעי. — אין פדאנקרײך איז סעשטאדבן דער דיבטער־םאטיריקעד םאשע טשארני. בווראגזווױװז פו־סױור יארצײפ ד• טענ א־ז געװאדן 75 יאד, זינט עם איז נעשטאדבן דעד פאפיאעדעד פדאנצויזישער פאעט און םרײה״ט־זינינעד פיער זימאן בע־אנזשע. הײנטיקע צייטן קאן מען זיך נאדנישט פא־שטעאן אזא פא&ואע־ק״ט און באאיבטקײט פון א פאעט א־ן ד• םאמע ברייטםטע יד־בםן פון דער באפעאיד&דונג ור בעראנזשע האט;עהאט. נישמ אײן מאא א־ז בעראנזשע אדעםט־דט נעװאדן פאי־ ז״נע צו דרײסטע פי־״הי־ט־אידע־ און דאם ־.אט נאך מע־ פאדשטאדקט זײן פאפו־דעד־ ת־יט. זײנע אידעד האבן זיך קרנה שיפ נעװען מיט זײער מעאאדישקייט און עד הױם װעדן זײ נעזוננען. יאגאב װאוװזרװאװז וײ װוורן אין בעדא־נעד ם. פ־שע־־פא־־אנ דעדשײנט די נדנג יאקאב *ואםע־מאנם א נײ װע־ק ״בואא אמא־־". דאם איז א ביאנראפישעד ־אמאן פון דעם בא־ימטן רײזנדע־ םמענא*, דעפ דעדאבערעד פ ן מיטא־אס־יקע. ו״יראורװלאװ א וײװ רראװוז דע־ איטאא־ענישעיר דדאמאטורנ אואיחש• פיי־אנדעאא דאט איצט פארענדיקט א;ײע דדאמע ״יװען מען א־ז עמעצעד״. אין דעד פיעםע װעי־ט נעש־אדעדמ דעד נודא פון א מענטשן, װאס האט דער־ נדײבמ דעם ׳־ום א סך א גדעסעדן, וױ עד האט װידקאעך פארדינט. א דאנק דעם מוז דעד מענטש קענן זײן אײנענעם װ־אן װעירן דאס, װאס ד• ניעזעאשאפנזאעכע מײסוננ דיאט אים געמאבט און קאן נישט זײן דאס, װאם ער איז אין דער וױרקאעבקײט. ווזאריאפױ גװװווװץ דװװ ו״ראגוװװ דע־ פא־ױע־ האכדאם־ט־יבונא־ האט אדויםנעט־אנן זײן ענטנירטיקן אורטײא, אז ד• םאװעטישע האנדים־פאד־עם״עדשאפט אין פדאנקרײך זאא באצאאן שאא־אפינען צען טויזנט פדאנק אנט־ שעד־קו;;, דע־פא־, װאם דעי מאובה־פא־אאנ האט אין 1926 אפ־ נעד־וקט שאאיאפינם ״באעטע־ פון מײן אעבן״ אן יזײן הסכמה רעדויױ. א װלאוראל אי\ אווגאריטז\ פװ\־סלזב דעד הײ־־א—קעד בודאפעשטע־ קאננדעם פון די פעךקאובן האט עדשט איצט נעפונען זײן אפקראנג א דאנק דעד םקאנדאאיעזער באצ־וננ םון דעם אוננאי־ישז פען־קרייב צו דעם אוננארישן שריםט־ שטערעד אודוױק האטװאני. שיײן בעת דעם קאננדעם האבן א ט״ר דע״ענאטן פ־אטעםט-ט קענן דעד האנדאוננ סון דעם אוננאד־שן קאוב בנרנע האטײאנין פא־ זײניע ־אדיקאלע איבעדצ״נונגען. ארס פ־אמעםט האבן זײ פאדאאזט דעם קאננרעס און אװעק מיט א װיזיס צו האטאװאנין. איצט האט דעד פאדזיצעד פון דײטשישן פען־קאוב ארפ־עד קעד ז־ך נעװענדט צו האטאיװאגין םיט א ברױו, און ער אײנט אים פא־ א־ײנצוט־עטן אין דײטש־שן פען־קאוב, וױיא זײן איטעדארישע טעטיק״ט איז אויך פאפואער אין דײטש. האטאװאני ײעט מסהסא דעם פאדשראנ אננעמען. די דאזיקע פ־אפאזיציע, ײאם טראנט מעד םון אאץ אן איײםנעשפדאכן דעמאנסטראטױון באראקטעד, האט אין ד• בודאפעשטע־ רעאקצ־אנערע שדיפטשטע־ אעדישע און פאאיטישע קרײזן נעמאכט א נרויסן דזשם. ביבליאװװס װז\ װארװװיװװיפזװ ביאגראװיװװ אויף דעם פאי־שאאנ פון מאקםים גארקי, װעט דעם יאר אין מאסקות אנהויבן רערשײנען א ביבי־אטעק ב־אנראפיעס םון װיכ־ טיקע היםטארישע טוער אין געביט םון פאאיטיק, ׳ײיסנשאפט, טעכ־