Literarishe bleter · 1932-02-26 · 9 (26.2.1932) · p. Seite 146

ליסימר&ריטגו בלעליסר 1\סי. 9 ן408.) זײם 146 5 א 3>ן וו־אך צ4 ןןאך סעאטער אױ הונסם וש אין דעם געװייגלעכן ג>4נג פון די ״דיש; מעײמערן *ין װארשע ענדערונגען: אין ק*פינ־ םקי־מעאסער הן>ם לודװיק זןןץ שוין גענר״כ א נייע פיעםע © ן ה. קןןלמענןװיםע׳ $בער *ןןלץ פאד קינדער״ עימ שבזארק• איין ״עליזעזם״ פירב םען שוין ײוין״ די מעג ה״ ל״וויקס ״ארעמע כזלוכדד׳ אין ״ס^לקס־וםעאםער״ הויבט ןןן צו שפילן א• םאסבערג אין דער פיעסע ״פןןלקב־ מענמש״. אין ״זוענםראל״ גרײם סען * נ״ע פיע־ סע נ*ך די ״חובות״ פון ב>>נמשע. אין ״םקאילא״ קוטם א נ״ רעװי־פראגראם. סס אין די מעאםעד ־ קרײזן ה#ט פארשאפג• גרויס פארדרוס׳ װ#ס די שלום־אונםערהאנדלונ• גען זװוישן ארסיוםםן־סאר״ן און ״ןןפןזזיעיע״ חןזבן עו גארנישם געבראכם• וש די ײד^שע מעאםעתסמודיע בײם לןןדזע־ ״הזמיר״ פירט איצמ אויף םענדעלעס ״םסעוה בנימין חשלישי״, דעזשי — אידעם׳ םוזיק — די ג״גקךםאן׳ דעקןןראציעס — יזוחק ברוינער׳ פלײשטיק און םענץ — איזא הארארי׳ אינסצע־ ניזירונג — ח. אמת• ןןןן ד$ם נ״יע 25 ױבל־פר^גראם *ון לאדזער ״ן>ררם״ איז אויפגענוםען געװ#רן מיימ גרויס באג״סמערומ. םעקסמן — מ. בראדערז#ן׳ י■ #בערזאנעק״ >4 גיזלדסאדען. רעזשי — דזשיגאן און שומאכער׳ מוזיק — ד• ב״געלסאן. ןןןן ז׳גסונמ מודק#וו גאסטראלױס איצט אין דער פוילישער פראװינץ אין י• גרודבערגב * נ״ער םיעסע ״דער א״נציקער מענםש״׳ רע־ זשי — ז. טורק#װ. ס׳נעמען זןנמײל א• ווםלפ־ שטאט׳ רי לערער, מ• מ$קםימ#װ >4 )4 ןןןן די גאםטשםידן פון ם• באדאמאװ אין װין דויערן נאך. דער ארמיסמ הןןמ ד*חמ גרויס דערסאלג. )ש דער לידער־קזןגצערמ סון סרידא לוריע אין װארשעװער ליםעראםן־סאר״ן איז *דורך םיב א באד״םנדיקן דעדסןןלג. אינגיכן װערם א״נ־ גע*רדנמ * צוו״םער ק^נצעחצ♦ £. לוריע אי א״כגעלאדן נעזוארן אויף א ק^נצעךם ק״ן װיל־ נע׳ װ#ס קוטט פער פר״מיק׳ דעם 26־טן ה.ח■ וש דער אויפטרים סון דער ױנג׳ער זינגערין סרײלין פ*לם*ן אין ליםעדאמן־פארײן אויף דעכ לעהמ*ן־אװנמ ה#מ געמאכם * גומן א״נדרוק• וש אין מ*סקווער װאכמאננאיו־םעאמער איז *^רנעקומען די םרעמיערע פון נ״ער םיעם־ פון פרץ םארקיש א. ג. ״ דער סינפםער ה$די ז^נמ״• רעזשי — י. םאלמשאנ#װ. אין דער םיע־ סע פיגורירן בלויז 3 ״דישע םיםן• די איבער־ קע חעלדן זענען רוסן׳ מ#טערן, )4 מנ_ וש נעלי קעסםאן חאט פארענדיקמ אידע גאםב שםילן אין ליןסדאן און זי איז #פגעפ$רן ק״ פאריז. רעד^קס^ר נחמן פייזיל און ט באנד עסייען״ ןש ס׳איז מרגעקוםען אין װילכע אונמער דעמ פאי־זיץ פון דעם עלמסמן ״דישן שריפמשםעלער א. מרױװש די יעילעכע אלגעמ״נע פארזאמלוגג פון װילנער לימעראמן־פאר״ן. נאך די באדיםמן פרן מ• שאדים׳ י4 גראדזענםקי, ש. דאקערסאן איז פזןרגעקוסען א דיסקחסיע• די פ־ארװאלמונג ה*ם באקוסען צוםרוי. אין דער נ״ער פארװאל־ מונג זענען אויםגעקליבן: מ• שאלים׳ א. גחא־ דזענסקי׳ ח• לעװין׳ ד. קאטדאכזןװימיש׳ א- פריד־ קין׳ ל• סמאצקי׳ >4 י• גאלדשםידמ׳ ה• איראסא־ ןןןן אין רשות פון ״װןן אין װילנע געסינמ זיך איצפ א זעלמענער כתב־יד פון טעזןדאר חערצל, א :#מיץ־בוך פ.ן א 80 ז״מן׳ אין א פערלדינןן בתב, געשריבן א״גגהאנטיק אין ד״םש• ס^זענען פ־ארצײכענישן פון הערצל װעגן געל״ענמע ביכער און אויך פארצ״־ כענישן סון די יןןרן 1882—1887׳ די יןןרן װען הערצל איז געװען א םטודענמ און דערגזןך די עדשםע צ״ס װי ער האפ באקוסען דעם דאק־ מאר־םיפל. פאר דער ביאגראפיע פון מ• הערצל דיןןמ דןןס :*מיץ־בוך א קןןלזןכאלע באר״מונג• ייזאסער איז עס געװען אומבאק־אנמ די אלע פזןי־שער און בי>ןגראפן פון הערצל. ןןןן אין ״גחןדנער מאסענם״ געפינען מיר אן >*נאנס װעגן א פארלעזובג אין זאל פון סוחרים־ פאר״ן װעגן דער ״דישער ליםעראמור אין ראמנ־ פארבאנד ״פון באקאנמן לימעראםור־קרימיקער און גלענצנדיקן רעדנער כ4 מ״כמאן פון װאײ שע/ םיר זענעו װארשעװער און ה$ין אין װאר־ שע גישמ געװוסם ג*ר׳ אז אין װארשע איז דא א ״באקאנמער לימעיאמור־קריפיקער״ מ• ם״כ־ מאן. םיר האבן זיך װעגן דעם דערװוסם פון דעם אנאנס• וש םיר ה#בן שוין מימגעט״למ׳ אז אין ל$דז װערם איצמ געפירט אן אקציע לטובת דעם ײ׳װא. ם׳איז רא־מ געשאפן געװןןרן א ספעציעדער הילפם־קאםימעמ, אין װעלכן ס׳ג״ען אר״ן די אכנעזעענסמע שריפמשמעלער און םוער סון לזןדז• ₪ ד• משאיני הןןם *נגעחויבן צו דרוקן אין קזןוונער ,׳פאלקכבדאמי, א ראמאן ״די װעלמ דר״ם זיך״. וש בײ דער נעז♦ ״פו־ײנמ פון דער רעאל־ גימאזיע אין װילנע,, איז אי־גאניזירמ א 8>ןר אונמער דער אנפירונג סון י. גערשט״ן. ןןןן אין פאריז הויבמ אן צו דערשײנען א הודש־זשורנאר ״בלעסעד פאר ליםערזעזור׳ קונסמ אין קרימיק״ א. ד• ר• פון א. בעקערמאן״ ב• װינ*גורא און ש- ל• שנײדערםאן• סװעמ אויך מימא־נעמן אין דעס זשורנאל די גרופע סון די ״בערלינער בלעטער״. וש ם• סםאװסקיס בוך ״אראבישע לעגענדן״ דערש״נמ די מעג אין >• פוילישער איבערזעצונג. ס/וערמ אויך געגר״ט א פוילישע איבערזעצונג פון מ. סמאווסקיס ״שםומע סר״נם״׳ װעלכע הויבם זיך אן צו דרוקן אין לעסבערגער ״כײילמ׳״. ליטעראםור אױ הול־יטור וןןן דער \ו>ןרשעװער ״דישער פען־קדוב ה#מ אויף ז״ן לעצמער?יצונג באשדןןסן אײנןןרדנען אין דאקאל פון לימעראמךפ#ר״ן אן אװנמ גע־ װידמעט פ־ץ הירשב״ן אדן ז״ן שאפן׳ צו ז״ן ס5־מן געבוירכמןןג. םיאיז אויך באשלןןכן גע־ ײ*רן ארויהצושיקן >• באגריכונג צו הירשב״גען. — דעי הירשת״ן־אװגמ איז באשמיםם אויף מיםװאן דעם 3־מן מערץ• ןןןן די ור־שעװער ״דישע קהלה האמ אסיגנירמ לםובת דעם דראמאמישן מעאמער אין װארשע (,׳עליזעום״) 2500 גידדן. סאיז געװיס א לע־ כערדעך־קל״נע םומע׳ אבער גומ איז דעד?נהויב• מידאדף דא דערמ$נען׳ אז נישמ א״ן מ>ןל האמ מען זיך געװענדם צו דעי קהלה םימ פארשלןןגן מזאד >מיגנירן פא־ דעם פעאמער א שמענדיקע סדבםידיע, #יער די בקשות זענען אפגעודא־פן געװארן. און װען די קהלה ה*ט שדין אמ#ל יא אושיגגיימ א םובסידנע׳ ה#כ םען עה שפעמע־ געשמראנן םימ דעם אויסי־״ד׳ אז די קחלה דאו־ף בלויז באפ־ידיקן רעליניעזע באךערפענישן• אי׳ הלמאי פאךערם מען אויך פון דער גישמ־רעליגיע־ זער ײדישע־ מ״ל שטײערן׳ — ד>ןס בל״במ א פראגע׳ װ>>ס מ'ק*ן נישמ פארענמפעדן• שן לכבוד ד יר מ• װ״נר״כס צוריקקער צו זײ1 װיפנשאפמדעכע־ און קודמור־געזעדשאסמלעכעי >>רבעש נ#ך ז״ן פארװונדוננ בעח די נ#װעםבער־ געשעענישן אין װילנע׳ הןןבן די ײװזן־פר״נמ אין װילנע אראנזשירמ א באנקעמ׳ אויף װעלכן ש״זענען ב״געװען א היפשער עולם פון די מימ־ ןןרבעמע־ און פר״נם פון ײװ$. םיחזיבן נערעדמ ורענן פ• װייגר״ך און זײנע *ארדינסמן פארן ״װ* י• משערניכזןװ׳ ד״ר י. זוינןןדסקי׳ ז• רײ־ זען׳ ש. באשסמאמסקי, י. ~#סיר*׳ ד. קאפלאן־ קאפלאנסקי׳ מ• בע־נשמײן♦ — די פ״ערונג ה$מ זיך געצויגן ביז שפעמ אין דער נאכמ• ןןןן דער צװ״מער באנר ״דעקםיקאו פון ״דישן מעאכערי, (רעד• ז• זילבערצװ״ג) װעדט געזעצמ• ןןןן זרובבל איז אפגעפא־ן אין שריחות פון צ- י. ש. 8- ק״ן אמעריקע. — אויפן װןןקזאל האבן איס באגלײמ זייגע פ־״נמ און פאדערעל• ןען אינס ע־שמן?ןר״נפיר־ארמיקל צום צװ״םן יןךגאנג ״״װןן־בלעמער״ דוערט אדנמערגעפירמ צװישן אנדע־ן א כךדיבל ורעגן דעס סאמעריאל, װ>ןס איז פא־עפנמלעבמ אין ע־שמן יארגאנג ״ײװ>>־בלעמע־״. סיזענען אפגעדױקם 145 גדע־ כע־ע אדער קלענעיע ארבעמן• אלגעמ״גס — 17 א־בעמן׳ 6סיכאלאניש־6עראנ>ןגישע־ סעקציע. — 22׳ פרן דער עק*נ#מ״׳זסמאגגיסמישעי סעקציע— 25׳ היסמא־ישער סעקציע — 20׳ פון דער פיל8־ דאגישער סעקציע — 65 ארבעמן♦ ןןןן א• לוצקי גריימ צו צום דרוק צװײ גרע- סע־ע ײעיק: 1) בראשית אין םיםן׳ 2) >ו העל־ פאנש א צדיק. ןןןן אין נױ־י#רק דערשײנען בקרוב צװ״ בי־ כע־ סון ב■ י• ביאל*סם*צקי: א באנד לידעד׳ אין ורעלכן ס׳ג״ען אר״ן א ר״ ג״ע לידעד ארן צװישן אנדערן א סע־יע ׳,נ״עס־אנמאל*גיע,/