Literarishe bleter · 1931-12-18 · 51 (18.12.1931) · p. Seite 950

■■ך זייט 950 רי^וד&ודי&ןן בל88(ור ו\\ז. \5 ץ398)_£^ 3>ו וואך ןןאך_ טע*טער אוז מגסט ןןןן אין דזןר דוארשעווער יידישעד טעאםער־ װעלט גייט זיך אלץ ביםורה: די פינף טעווםערן שפילן. אין ״דישן דראםאםישן םעאטער (תינסגד לערישער ןןנפ• ט. װײכערם( — האלמ םען בײ דער כ״ער *ויפירונג ״זעףי, פון םןןלסטןזי ז#ון שמשעגלזןװ׳ רעזשי — מ•?רנשם״ן; אין קוך מינסקי־םעאםער — שםילם גערםא גערסםען מים גרויט דעדפאלג ,׳די פרוי פון דער נאכם״; אין פןלקם־מעאמעד — יעקב רעבםצץע• אין ״סקאלא־ ::עאםער,' — גײט איצס א שפיל אין זיװיי םײלן — ״די לוסםיקע $פ*זיציעי׳ יײ דער באםײדי־ קונג פון חנזז גדןזכבערג׳ חנד. לעװין׳ נאמאליע ליםמאן׳ דוד לעדערמאן׳ חײם םאנדלעד, ז• קאץ׳ א. ר*טםאן. — ו:ין געבםיאל־םעאטער — ״דער גאדדענעד סזןלדאט,'. ןאן די ״װילנער םרוםע״ (#:פ• מ• מזאה) לעבם איצט איבעד # שארפן קריזיס• עיזענען פארבליבן אין דער םרוםע די *רויען םרים #רלעסקא׳ פרי־ דא װיםאלין׳ אסףר ג#לדעננערג און עםלעכע ױכגע ארםתשםן פון דער הערמאן־סטודיע• װ*ס ם/װעם זײן סון דער םרוםע, איז דערװ״ל שװער צו זןןגן. ש םאלי פיקןזן שםילם איצמ םים א נײ־#נ־ גאזשירםער םרוםע אין װין♦ שן א. מאדעװקיס ©ח־נע מיפ ״רעװערענד זיל־ יער״ װערם אינגיכן םאר־ענדיקמ — די בא־ דוכםע שנועם דערנענםערם זיך צו 50• דעם דעו- פ$לג איז צו נןזםירן הויםםזעכלעך אין די גרוי- םע צענבזעחס׳ װי קזןליש׳ טשענסם^כ^װ, ר*ד*ם׳ ביאליסטן^ק׳ גראדנע א• >4 די גאגץ־קלײנע םרןך װינץ דאקעגן ה#ט ןזנםוישט• דער ארםיםם ה#מ בדעה דעם םורנע צו באנײען נ$ך דעס׳ װי ער װעם צוגרײםן ׳>ז צװײםע םיעסע, כדי צו פ#רן מים בײדע אויפירוגגען. עס איז ני׳סם אויסגע־ שלןןסן # נײע פיעסע פון ןןלםער קןןציזנע. ןסן געלי קעסםאן גאסםרןזליחמ איצט אין בוע־ :*ס־אײרעס. ןןןן דער ריגער םח>םעסיןןנעלער ארשיסמן־ םארײן הןןט א״נגע#רחנט לבבוד *4 סאםבערג צו זײנע גאסטשםילן אין ריגע * גרויסןןרםיק גלעזל־ םײ׳ אויף װעלכן סיזענען געווען אלע ארטיסםן און בינע־ארבעטער׳ װי אויך *זריםמײער *ון דער דיגער םרעסע און געזעלשאםםלעכקײם. סיאיז אויך ב״געורען נ• מײזיל. — מ*ח#ט געחאלטן רעדעס לכבוד די געסם. סה$ם זיך *גפװויקלט * שארפע דעבאםע איבער דעם *ושגמנר פונם ײדישן םעאםער אין רינע• — רםוף ח#ם מען אין ן> געמיםלעךיםרײלעכער שטיסונג פארבראכם ביז גאנץ םרי. וש יחםף בולאװ און לױגע קאדיסאן זעצען אוי*געיטר#מן אןן נױ־יאדק אין רים^װם ״יןדי־ קע סוזיקאנטי,. ר?87קס$ר נ ח מ ז ם ײ יז י ל גורשםײן. — עס װערם אײנגע#רדנמ בײם צו־ זאפענס^ר # ליטעראםוו־או יסשםעלוגנ♦ עס זע־ :ען סארטיק די פר#יעקטן צו די ןןםטײלונגען; װוקם פון דער ײדישער סן^װעטישער ליטעראסור לוים י$רן; די טעמאטיק פון דער ײדישער ס$־ װעםישער ליםעראםור; די םארםײ־ןןנפירונג אויפן נעבים פון ליםעראטור; די םארקסיסםישע קריטיק און איר קאםף םיט דער גאצימנאליסםי־ שער ײדישיסטישער קריטיק; ברידערלעכער צו־ זאמענבוגד פון די ליטעראטורן; די םר^לעטא־ רישע שרײבער פאר אונזערע קינדער; דער װוקס פון באזוגדערע ײדישע פרן^לערארישע שרײבער; די רעװ♦ ליטעראשור פון אויסלאגד; די פ$ר־ נײעד פלן דער ײדישער פרןןלעטארישער ליםע־ ראטור; די םרעסע אין קאמף פאר דער פחןלע־ םארישער ליטעראטוד• עס נרײטן זיך די װיגק־ לען: דער ארב׳־שלםגדער אין דער לימעראםור; די ײדישע םרןןלעטארישע לימעראטור אין קאמף פארן פר$דעמארישע טעאםער; *נמײל פון אנדע־ דע געביטן פון קונסט; די ײדסעקציעס עון די ״אםפן״ און זײער מאען־ארבעמ; די ביבליןן־ טעקן׳ װי פאדסיטלער צװישן שר״בער און דײענער• 1ען אין אםעריקע איז געפײערט געזחוח דער 20־יןןריקער ױבילײ פון ב. ריװקינכ שריפם־ שםעדערישער םעמיקײמ. *נגעזעעגע שרײבעןרי ארפיסמן און קינסטלער הןןבן ןןנמײד־גענומען אין דער פייערוננ פון דעם גײסםרײכן ײדישן עהײאיסע און קריםיקער. — 3. ריװקיגס אינ־ מערעסאנטע ארסיקלען זענען צעשםרײמ איבער די פארשײדענע זשו־רנאלע און צײסוגגען סון דער ײדישער אםעריקע• — סאיז דעדװעקש גע־ װ$רן בײ רױוקינס פארערער דער געדאגק אדויס־ צוגעבן ן> באגד געקליבענע ארטיקלען פון דעפ חשובן בעד־הױבל. ס איז ן> גרויסער ױשר. שוין דאנג צײט צו געבן ן> תיקון די ארםיקלען פון ב♦ ריװקין. ןןןן די װײםערדיקע רשימה פון די צוגעשיקטע זאכן פאר דעם ק$גקורפ פון בעססן ליד און בקכ־ מער ג&וח^ע׳ וו#ס איז אײנגעארדנם געװ$רן דורך די ״לימעדארישע בלעםער װעט קוםען אין קוסענדיקן נוסער• די אויסגעקליבעגע זאכן פון דעם ק^נקורס װעלן זיך מנתויבן צו דרוקן אין גו־ם• 1 (400), װןןס דערשײכמ דעם 1־־מן ין)נו#ר 1932. ןןןן אין ¥ דײ שםעמ ה$בן זיך געשאפן גרוסעס צו זאםלען אב^נענמן פאר די ״לים• בלעסער״׳ װעס מרעטן אר״ן אין דעם נ״נטן יןןרגאגג• ¥ט די םיטאילף פזן די לײעגעד נים צז נײע דער טומיקונג ארויסצונעבן װײטער די ״לים. פלע־ םער״׳ װ$ס זענען אזוי באליבמ בײ דעם בעסערן לעזער־ע׳ולם. ןןןן די באװוופסע אוקרעינישע מעלןןדראםע ״נאמןנלקא פאלטןןװקא״׳ װ$ס איז אײנע פון די שלאגערס אינם אלםן אוקרןןינישן םעאטער׳ איז איבערזעצם אויף ײדיש אוין נײט אין נױ־י^ר־ קער וזאםפינסאן־מעאמער. ליט׳נראטור אװ ישול־יטור ןןןן אויף דעם 11־13־כזן דעצעמבער איז אין נױ־יאדק צונויפגעדופן געװ*דן דער צװײמער צוזאםענפ^ר פון דער ײדישעי קולטור־געזעל־ שאפמ אין אמעריקע• אויף דעפ צוזאנדעגפןןר זע־ נען ארויפגעשמעלמ געװ$רן אויפן שדר־הױ□ די פראגן׳ װ$ס זענען נוגע דער ײדישער קול־ טור־באװעגונג אין אמעריקע׳ װי די געםדאנמע דאש יידישע בוך און ,׳ײדיש ׳ װ*בנשריפמ יישע שוד־באװעגונג, אד־ י׳ די ״־ פארלאגס־װעזן קודמװ־קאנגרעפ א- א• ײדישע־ װעלמדעבעד װערמ געשריבן אין דער ״דער צוזאמענפאר ־• האבן גאקלמען — װעמ;אכ ד,יד אײנלאדונג׳ ו אויך זײן א דעמ^נסמראציע פאר דער כאדערנער ײדישער ק.*?מו,-באװעגונג און אן *נרעגונג פאר װײטערדיקער ארבעמ,'. די ױגגע ײדישע קולשור־געזעלשאפמ אין אטעריקע חאמ פאר דער קורצער ציימ׳ װאס זי עקזיפמירמ׳ אגמװיקלמ א גאנץ־ברײמע קודמור־ארבעמ אדיף די פארשײ־ דענע געבימן פון ״דישן שאפ;. עפ זענען אי־ בער אכדעריקע *רגאניזידמ פיל צװײגן׳ עס זע־ :ען צוגעצויגן צו אקמיװער ארבעמ די פאר־ שײדנכמע קולמור־םוער• די קולמור־געזעלשאפמ שמײם אויף דער װאך פון אלע שאפנדיקע פרוװן אין דער ײדישער אסעריקאנער װעלמ. גרויפ אויפםערקזאמקײמ ד׳זןמ די ״ד׳ קולמור־געזעל־ שאפמ געשענקמ דעפ ײדישן בוך. — םיר װיגשן די איבעדגעגעבענע מוער פון דער ייד. קולמוו־ געזעלשאפט ארוים פון דעפ צװײמן צוזאםענפאר פרישע און דערמומיקמע צו װײמערדיקער אר־ בעם• שו פ׳איז דע,י*שי:ען אין :ױ־י*רק א צר^פ־ :זעקמ װעגן דער װןןכנשריפמ ״ײדיש״׳ װ*פ די ״דישע קױדםור־געזעלשאפמ פדאנמ ארויפצוגעבן. ,׳ײדיש,' — װערמ געזאגמ אינמ פראפפעקמ ׳־־־ ורעמ זײן דער *רגאן *ון דער ייד׳ קילםור־ געזעלשאפמ צו אגימירן און צו קעמםן פאר אי־ רע גרונמ־פרינציפן און הויפמצילן• ״ײדיש״ ילעמ שמײן אויף דער װאך פון די ײדישע קול־ מור־םאזיציעס אין אמעריקע און אויף דער גאנ־ צער ײעלם• ״ײדיש״ װעמ קעםפן פאר דער ײדיש־ ײעלמלעכער שור־באװעגונג; פארן בעסערן ײדישן מעאמעי; פאר א בעפערער ײדישער פרעכע״• ״ײדיש״ וױעמ ארבעמן פאר א פארײניקמן ײדישן קולמור־פחןנמ אויף דער גאגצע־ װעלמ און אײעקשמעלן אויפן מאג־ןזרדנונ ען אלװעלםלעכן ײדישן קדלםוד־ק*נגרעס״. — אין דעם פרןפ־ פעקט זענען *םגעדרוקם ארמיקלען פון די,ר ת• זשימלאװםקי — די אויפגאבן פון ײדיש; ה• ל״װיק — מיר דארפן א ײאכנשריפם; דוד פינ־ סקי — זשארגאן און ײדיש; מ• בןןרײעןן — דע־ ״דישער סענםש; לײבוש דעחר־ער — אוכ־ זער ״ײדיש״. ןןןן אויף דעם 30־טן דעצעמבער ורערמ צונויס־ גערוסן אין מינסק א צוזאמענפאר פון די ײדי- שע םר*דעמארישע שרײבער אין ראטגפארבאנד. די גררנמ־פאדטראגן ײעלן ל״ענען: י. בר#נ־ שםײן׳ כ• דונעץ, ב ארשאנסקי׳ י. פעפער׳ א•