Literarishe bleter · 1931-07-03 · 27 (3.7.1931) · p. [Seite]

אויר די זיצונגעז איז אױםפיראער באהאנדלט נעװארן די פראנע פון א ײדישער ענציהאאפעדיע און ם׳איז אויםנעקאיבן נע־ װארן א םפעציעאע קאפיםיע צו באטדאכטן די מעני׳עכקײט ארוית־ צונעבן אזא ענציקאאפעדיע. די םעםיע האט אויר אויםנעארבעט א דעטאאיז־רטן בורזשעט פון ״װא אויפן קומענדיקן יאר און א פ^אן פין פראפאנאנרע־ אסציעם און געאט־זאמאוננען אין א רײ אענדער. צו דער װיםנשאפט־ אעבעד ארבעט פון ײװא זײנעז צונעצוינן נעװא־ן עטאעכע נײע װיםנ׳םאפטאער, װאס זײנען אויםנעסציבן געװארן אאם מיטגאידער פון די םעקציעם. ♦ ' נײעןמימנלידער פון די ױיכנשאפמלענע יעקציעם אויוי דער זיצונג פון דער צענטראאער פארװאאטוננ פון ײװא זײנען אויםנעקאיבן געװארן נײע מיטנאידער פון די װיםנשאפטאעכע םעקציעם: פון דער •עקאנאמיש־םטאטיםטישער םעקציע: פראפ׳ א. גאי־ דעיימאן, פראנ, און פדאפ׳ מ. קראא, פאריז; פון דער היםטארישע־ סעקציע: ש. גינזבורנ, פאריז; פון דער פםיכאאאניש־פעדאנאנייטע־ סעקציע: ר. םימכאװיטש און ש. קאזדאן, װארשע. פילאלאגישע םערציע קאנפערענץ צו פאראײנהײמלעכן דעם ײדי־לן אויסלײנ דעם 24טן און 25טן מאי ד״י איז פארגעקומעז אין װיאנע אן ארטאנראפישע קאנפערענױ, צונויפגעדופן פון דער פיאאאאנישער סעקציע פין ײדישן װיפנשאפטאעכן אינםטיטוט. דער אםעריקאנער אפטײא פון ײװא איז נעװען רעפרעזענטידט דורכן מיטנאיד פון דער פיאאאאנישער פעקציע ש. נינער, די ײדישע קואטור־נעזעא־ שאפט אין אמעריקע — דורך ױםױ אפאטאשו, די צענטדאאע שוא־ארגאניזאציע םון דער פויאישער רעפובאיק דורך ד״ר משה זיאבערפארב, דער װארשעװער פען־קאוב — דודך נ. פריאוצקי, ד• צענטדאאע ידישיע שוא־ארנאניזאציע פון אעמאאנד — דורד ד״ר א. עאקישעק און י. פאבריקאנט, די איטװישע ײדישע אערער־ שאפט — רורך העאענע כאצקעאם, ד״ר שמואא אעװין א״א. די אאקאאע אויסאײג־באראטוננען אין רומעניע און דרום־אמעריקע, צונויפנערופן אויט דער איניציאטױוע פון ײװא, האבן צונעשי־ט זײעדע באשאוםן צו דער קאנפערענץ. אדום און ארום האבן זיך אין דער קאנפערענץ באטײאיקט מיט שטים־רעכט 56 דעאענאטן, װאם טײאן זיך אזוײ מיטנאידער פון דער פיאאאאג־שער םעקציע פון ײװא — 5 (מ. װײנרײך, ש. נינער נ. פריאוצקי, ז. קאמנאװיטע, ז. רײזען), אערער און שוא־ טועד - 26, פארטרעטער פון צ־יטונגען און פאראאנן — 13 פאי־טרעטער פון דרוקער־פאראײנען און קארעקטארן — 4, שריפטשטעאער — 2, פארמרעטער פון ארטיםטן־פאראײן — 2, פון אנרערע געזעאשאפטאעכע ארגאניזאציעס — 4. חוץ רעס האבן אנטײאנענומען אין דער קאגפערענץ מיט באראט־רעכט: מיט־ נאידער פון אױספיר־בױרא און פון ראט פון ײװא, פארשטײע־ פון די נעזעאשאפטן ״פרײנד פון ײװא״ און ײדיש־אערער. די קאנפערענץ האט זיך אננעהויבן, נאך ארײנפיר־רעםע־ ראטן םון ד״ר מ. ו ו י י נ ר י י ך און ז. ר י י ז ע ן, מיט צװײ פאר־ טראנן פון אן אאגעמײנעם כאראקטער: נ. פריאוצסי, אויס־ אײג און מוםטעו״אויסש־פראך, און ז. קאמגאװיטש, פאנעטישע•־ אדער קאנװענציאנעאער אוימאײג. נ. פריאוצקי האט זיך געשטעאט אויפן שטאנדפונקט, אז אײדער מען נײט בויען אן אײנהײטאעכן אויםאײג,כ דארןי?זען צװײטע םעסיע פון דער צעבצראלער פארװאי־מונג פון ײװא דעם 16-14 אקטאכער 1930 איז א־1 װיאנע אפנעהאלטן נעװא־ן די צװײטע םעסיע פון דער צענטראיער פארװארטוננ פון ײײא, אין װעילבער עם האכן זיך כאטײאיקט רי מיטגלידער פ.־ן ײ־אנע, װארשע, כעררין א.ן רינע, װי אויך י. ר. כהן, ארס פאי־ שטײער פון דעם אמעד־קאנער אפטייר, און אײניקע מיטגא־דע־ פון ראט, קוראטא־ױם און ד־ װ־כנשאפטיעכע םעקציעם, אױ־ אײנעכ איכע־ 20 פעי־זאן. אײ־ ד־ זיצוננען איז אונטערנעפירט נעװארן א םך־הבר פון דע־ ארבעט און אנגעמערקט נעװאדן א פראן פארן קומענד־קן ־אר. אין נאמען פון אויפפיר־ב־ורא ראט ד״ר מ. װײנדײך אפנענעבן א באריכט פון דע־ צענט• א־עדי ארבעה. ניט נעקוקט אויפן שװערן ־א־ און אויף ד־ אויסשדיםלעך אומנינסט־קע הנא־ם פאר פ־אפאכאנדע, א־ז ד־ פאפויאריטעט פון ײװא שטארק אוי-ם־ געװאקס;; עס האכן ז־ך נעכ־ידעט א רײ נ״ע קאמ־מעטן און שמיץ־נרופעפ פון יױוא. הגם מ־ט גױ־ם שװעדיק״ט. איז דאך גע־ ראטן כמעט צו פא־ענדיקן דעם בנין, װאם וועדט געכוימ פא־ן ײײא אין װ־הנע. אויך ד• זאמלוננען זײנען פאר דע־ צײט שסא־ק אויםנעװאקםן; עם ז־־געז צונעקומען פיל נײע װיכטיקע מאטעו־ יאילן, פר־װאטע אין ־געזע׳״שאפטרעבע ארכיײן (ײי צ״ב דוכנאװם א־כױו, ײינאװעדם א־ייװ, דע־ נאנצעד ארכװו פון אםט־אװע־ קהיאה וכדומה). אויך די װ-םנשאפטלעכע אדכעט פח די סעקצ־עם ־אט ז-ך יאר־יטיק פארנ־עםע־ט; עם ז״נען טײאײײז שוין אפנע־ דױקט כעײארן און טײלװײז האלטן אין ארויםגײן פון דריק כיז 150 כו־גן װיםנשאפטיעכע אויםנאבעם (אנטקענן רי 250 פא־ די פ־יערדיקע 5 ־אר), צװישן ז־י: יום־ פעראם כתבים א־ן יידיש, א פאמאנראפישע אויסנאפע פון מענדא לעפינפ ״קהאת״ מ־ט ז־ין א־בערזעצונג אין י־דיש, א זאמאבוך מאטעריאאן און דאק,־־ מעגטן װעגן דער טשעדנאװ־צער שפדאך־קאנפערענץ, דעד צװײ־ טער יאגד פון ב־באיאנראפישן ־ארבוך, דער ערשטער יאנד פין ש. דוכנאײם ,געשיכטע פון חםידיזם״; די אאע װערק װעאן דער־ ש־ינען אין מש־ד פון די נאענטםטע צװײ חדשים. א ײיכט־קע פ־א־ פאגאנדע־א־כעט א־ז דורכנעפ־־ט נעװארן אין אמעריקע דורך זאמן רייזען, ײעאכער פארענדיקט א־צט די אקציע. א. ט ׳צ ע ד י ק א ו ו ע ד האט אפנענעכן א כאדיכמ װענן דער ארבעט פון בױרא פאר מע־ב־א־יראפע, װאם געפינט זיך אין כעראי;. די םעקדעטארן פון די פיר װ־םנשאפטאעכע םעקציעה (פיאאאאנ־שעד, היםטא־ישעי, עקאנאמ־ש־םמאטיםט־שער א ן פםיכאאאניש־פעדאנאנ־שעד) האין מיטגעטײאט ײעגן דע־ ארבעט פון די םעקציעם. נאך אז אויספיראעכער רעבאטע זײנען אנגעװמען געװא־ן א רײ באשאוםן. די װיכטיקבטע פון ז־י זײנען: י) אנײענדן א6ע מיטאען בדי פארענדיקן דעם בניז פון ״װא אין װיאנע און אײל־ אידענען צו םוכות קומענדיקן יאר דעם פײעדאעכן חנוכת־הביה; 2) גרינדן אין פארכינדוננ ט־ט שמעון דוכנאװס ייביאײ א ספע־ ציעאן דובנאװ־פאנד מיטן צװעק ארויםצוגעבן װיםנשאפטאעכע װערק און שטיצן ױנגע פאדשע־; 3) ארויםנערן פון יאנואד 1931 א װיםנשאפטאעכן חודש־זשורנאא אונטערן נאמען ״ײװא־ באעטער״; 4) ארו־פנעבן איגעם קומענדיקן ־אד 250 דרוסבויגן נ״ע װיםנשאפטלעכע װערק, דהײנו: דעם צײי־טן באנר עקאנא־ מ־שע שריפטן, א באנד שריפטן פאר פאאקאאר, א באנד פם־כא־ אאניש־פעדאגאגישע ש־יפטן, א באנד היסטארישע שריפטן אככיד ש. דובגאװ, א רײ מאנאגראפיעם.