Literarishe bleter · 1930-04-11 · 15-16 (11.4.1930) · p. Seite 289

4?'סער8ר'שס 3?עכער 012, 15-16 (310-311)' בינרמ הענט און פיס דעם ריז צוזאמען. דער טראפן בצוט אונטערן מינדםטן נאנצ רןומט אפט צום הארץ אצם צעעטער טרײםטער דער זאק אן ׳עפײז, דער צערער צאגצ באטײט נעװין א׳ן דעם חכמם רײסטער דאם נראז איז שענער װי אצע בצומען — אימבערם דיכ־ טוננען זענען אזוי שטיצ און אווי נוט װי נראז. מער האב א־ך אים נארנ״עט צו זאגן צו זיין יםטיצן ױם־טוב, צו די 5צ מיפואע יאר פון זײן פאעטישן ׳:;אפן. פי; טרויעד און פון באװוםטזײן, אז — אבער װענן דעם שרײבט;־שט עפנמלעך. עם איז נישט אנשטענדיק. איך בין נעװעזן די טענ אין צעםבערנ. אויף דעם רעדאק־ ציע-טיש פון די זאמלביכער ״צו׳טטײער״, װאס װערן דארט פון א נ־-־ע ליטערארישע ױננװארג ארויםגענעבן, האב איך נעזען צינן אט ראס וװנדערבארע רויקע ציד אימבערם-. דאס גדאז איז שענער װי אצע בצומען, די טרער איז טיפער װי אצע ימען — דאם נציק, װאם קומט אויף א ׳טטרוי נע׳שװוםען ד ע ר האאב עצף איז ד״ן צויה, אײנם שוין פראבע. ב״נאכט צעבט-אויף דאס קאמעדיאנטנהויז, מיר פאצט די שמינקע םון דער האנט ארוים, און םיזיננט דער צער בײ מיר אין נארדעראבע. הצואי פארטראנט מיך איצט צו ריר א ווינט, װ״א דיר איז איצט דארט נישט אומעטיק אצינר, דו נײסט נישט מער, און אינסט דיר דאך א זאטער, און כיװאאט ריך נערן אין קאםמױם נעזען. נאר זאנ; װאאט מיר דא אומעטיק נעװען, װען דו נעמםט-מיט אין קבר דאם טעאעער? ש.?. שנײרערס^ן / {;אדש# פרידינג מיר זענען מיד שוין פון קאאפן אין טויערן פון םאבריק;, פארפואן מיר רי פאעצער און םקװערן פון שטאט, שטיאן דעס הונגער מיט װארעמען זון-ברויט, שטוינען, פארװאם םיאיז דער הימא אזוי באא. און סיאיז די באאק״ט איבער שטאט אזוי אויטער, נישט פארשפינן מיט קוימענעס רויכיקן טשאד, םישטײען פאבריקן — פאראאזענע שיפ;, װאס האבן פארבאאנרזשעט אין נעפא פון נאכט. און סישטארען די קוימענם — אנקעפיקע העאזער, נעשאכטן אינמיטן פון היאכיקן שאאן, דו הערםט באויז דעם נרויאיקן קװיטש פון מראמװײען, און םידאכט זיך דיר אוים, אז א מענטש איז געפאאן... אין שטאט און אין דארף איז שוין פריאינג אין פואן, און סיאיז דער מענטש אזוי ױנג — צו אאעמען נרייט, נאר אין אונז — אין נעמיט פון ארבעטםאאזע מענטשן איז פיט צארן פארביטן די איכטיקע פרײד. פארפואן מיר די באיענרע םקװערן און פאעצער צעטראנן אין דער אופט דעם ריח פון אומרו, און םיאיז א צעשראקן געאײא אויף רי גאם;, און פיװ״סט נישט, נאך װאס סינעא״א א־ז, און וזז? און פארנאכט, װען פארבענקט װערט די שטאט, און םיפךעכטן זיך צערטאעכע, נאוםטיקע הענט, צעהעננען זיך באוטיקע פענער אויף־ הימאען, און װערמער װי פויסטן דראען פון װענט. ל י ס$רק שװײר / ט?*י#דק אױפז ט1יט פוץ א גארדעראבער נעטרײער טויטער מענטש, און מער װי פרײנט, איך װאאט נעװאאט מיט דיר פארברענגען הײנט ד־־ן ערשטע נאכט אין קבך. םיװיאט זיך װים;, צ־ אײכט דיר דארטן אויך די קונםט פון װארט, וױ רו האםט איב נעהאט. װײא כיװיים, אז דארט איז פ־נםטערער װי הינטער די קואיםן. :א־ אונזער קונסט איז איצט א שװערע צײט: ריאם אאטע — טויט, דאס נײע איז נאך װײט. װאס איז מיר גארדן קרעינ, צי בײנוש שטײנמאן? א נאװיטעט נישט מער. די קאנםעקװענץ? :־שטא די איבשאפט און די רעװערענץ, װאם דו האםט נאך געהאט םאר זיגמונט פײנמאן. כיפאעג אפט פאו־ דיר פארטײדיקן די קונםט, נא־ װי פאענט הארװיץ זאגן; באאוער דונסטן .האםט פון מײן מײנוננ קײנמאא נישט נעהאאט;, כ־םט טדײ געבאיבן דעם פראפעםאדם נײסט, א•; װי דער פרינץ האסטו םארטײדיקט דרײםט ר־ בענאדארישע פאפיר-געשטאאטן. װ־ ־ואאט א־ך א־צט נעװאאט דארט זײן מיט דיר, א־; שטיאן זאא אן פענםטער און אן טיר, מ־ט א בוקעט פון אײװנמענע באומע;, װען סינ״ט פאר דיר דער ערשטער םארהאננ אויף, א•; אראער, קעסאער קומען זיך צונויף אין ר״נע נאאדבדאקאטענע קאםטױמען. * נ־ש־ט דײנע, נײן, נאר דו האםט זײ נענײט. א־ן אטא דאכט זיך. קעני איפצין נײט, אט כעמשטײן, אט שנ״ער; װיםטע דאאיע, ־ו־ ־ונג ער איז אװעק מיט זײן טאאענטן ־ע־ אאט־ער צ־קערמאן שטרעקמ אוים זײן האנט, א־ל פ־־טא מאנואעסקא קומט פאװאאיע. א־־ שטעא מיר פאר די נעםמ, װאם נריסן דיך, אז ז־סער מוזטו באאד פארנעסן מיך, טיט מ־ין סואטאן, מײן טרעמפ און מײן רב עאיע. ־ואם נ״ט דיך אן א הײנטיקער אקטיאר, ײעל דיוזאםמ־ דעם אאטן קעםט פון בן הדור א־: פ־יעדזא דיריגירט מיט דער קאפעאיע. טע־ ־ופט דיך איצט: היםטארישע פיגור. 'י 'ינלעכע אקטיארישע נאטור;