Literarishe bleter · 1929-09-06 · 36 (6.9.1929) · p. Seite 708

?ישעדעדי׳שע 3?עשער ניש. 36 (279) זײס 708 ו ו א ך פע־עסעד #?/ קתסם דער נייכצ לאנג פאריכמאײיעכער ײךי״טעד ארמיסט יחיאר גאלדע&טידס וןן; די אוישזיכמן פאר דעס ײדייען םעאפער איץ פזילץ איץ אין ז,־אר*גע זענעז לבד הדעות קלאנע׳־יקע. אין דעי פרעסע דרוקן זיך :כיר!}ליארב־ארמיקדען אדן נאמיצץ, אנער דאס װעט װ״ניק העלפן. עם מוזן אנגעבומען װערן עי־נב־ טע יצי־ימ. ד׳ פארװאלמונו. לו:ם ארמיסמץ־פא־ ריין. אנגעזעעכע׳ פארדינסטפודע ארמיסםן, לי־ טעי־אטן־פאײין, די יידידוע קולמדר־ אינסמיטו־ ציעס אין וואי״גע מוזן האבן א ר״ יאראטונ־ געץ, מימוז אויפקיערן ײ לאגע אוץ זדכן גל״ך ראדיקאלע מימיעז, װי צו ארוים פונס טעמסן װינקל. — גענוג זיך גע-פילמ מימ רעזעלי־ עיעס, נאמיצן, בריןן א־ן יעראקציע״ אינספי־ רידטע ארמיקלעץ. מידאר־* עפעס טזז! און טא־ קע גל•׳!, ני׳כמ אפגעד״גמ! ןןו• איץ װאר״עע האמ געװ״למ דער באקאנמער ״דייסער אבערעטע־ארמיסט מאקס װילנער, וואכ האמ געיצפילמ אין :ױ-יארק מימ מאלי פיקאן. ןןון רער ״ד״סער ארטיסמ מאי־לא, װאס האמ לעצמנס געיכפילט אין אדקראיני*כן מלובה־סן טעאמער, איז אריבער צום מאסקוו״ר ״די*צ; טעאטער. ןןןן דער :;אסקװער ״דית־עי קונסט־טעאטער האט אנגעהויבן דעם 3־טן סעפטעמבער צו גאס־ טראלידן אין בעדדיטיסעװ. פזץ בערדיע־כעװ פארם דער טעאמעי ק״ץ ז׳טימאסיר. דעד כעא־ טער־פעזאן הו •־ט זיך אן דעם 1־טן אקמאבעי־ איץ מאםקװע מיט דער נ״ער אדיפירונג ,דער געריבט גײמ״. ןןןן אין פאריז האמ אנגעהויבן צו?זפילן א. קאמפאנעיעצעס אבעי־עמן־מרופע. קינפטלער״צע לײמונג — ל. כאקאיאװ, אפערעמע־רעזדויסערן: ל. ראבינאװימ״יא און א. פאליאקאוו. ןןןן װי ״פאריזער הײנמ״ מײלט מימ, האבן בדעה די ארמיסמן פון דער ״װילנעי טרופע״ אזרא און עימות צו פארבלײבן אין *נםװערפז. אזוי־ארופ איז דער אויסזיגמ, אז די צװיי אר־ מיסטן קומען קײן פוילן, אויד צו נייכצ גע־ ר ע ד.. ב ח ם ן ם י י ז י ל צ ו פ ו ן ו ו א ך זענס ״עמיזאדז פון מײן . דאס װערק איז אויסגע־עסנמ אדיף 4 גרויסע בענדער׳ א זײמן. דאס װערק װעט ארומנעמען א *כטיק גע׳כיבט״ בון -ער מאדעי־נער ײדייכער לימערא־ טו- אין ארע אירע צענטערן. אויסעד דאס רוב ״די־כע *כר״יער, װעלן אזיך געבראסט װערן אין װע-ק באיאקמעײהמיקעס אזן ערינעדזנ־ גען פון פיל פארמ־י־טזעד, קזלטזר־טדער אזן זויבטיקע פעיזענלעסק״טן פון ״דייכן לעבן.— סידי־וקט זיך אויך אין קדעצקין־פארלאג א באנד נײע :אװעלן פון אברד״ם רײזען. — די ארע װע-ק װערן איצט דורך דעם דיבמער פונסנ־י באאריעט און זי• דעריכײנען צוער׳כט אין בוך־ ןן1ן ז. קדמנאװיט־כ איז געקומען צו פא־ן קײז פוידן. האמ זיך יאזעצמ אין װילנע און װעצ אדבעמן ב• יפ קלעצקי ן־פאילאג. ןןון די :ייכט־ײדייכע אײנירךעך פוז ר־כה מענ־ דעלסאן ביא״כ האבן אין צוזאמענהאנג מימן 200־יאריקן געבור״כ־נדיג יון ״דינון פילאזאה געיכענקמ א ס־מע פון א פערמל מיייאן מארק אןיה ען •ײאיןן א פאגך האר אלגעמ״!־װיכנ־ *כאפטרעבע צװעקן אײפן :אמען פון כ.*כה מעג־ דעיסאן. אלס פארזיצער פון קוראמארױם פון דעם פאנד איר באיכמיממ געװארן דער יאקאנ־ מע- קריסט-ענער מעאלאג ״יאפ דארנאק. ןןין אין פארלאג ב. קלעצקין זעצט זיך און אינגיבן דער־כ״נען צװ״ ביבעי ייון *כ. ױד־ באן: פון די־יי װערצן (בידדער און דערע״לזנ־ גען), סאידאציכינע (דעיצ״יונגען פזן דזסי*כער קאזארמע). ןןןן אין יאהאניסיורג (דרופ־אפריקע) איז מיאגייכ אומגעקומען די ױנגע מאדאנטפולע ״די־ *כע םקולפמאי־ין פרל. מרים סימאן. ןןןי אין לעײערמואד פ*ן קיװער ״ד״צן מיובה־ מעאמעי זענען א״נגעיכלאסן פאלגנדיקע פיעסן: י. פעפער און ע. פיניגבערג — א רעװי; א. קו־ •כניראװ—״הײ־כ לעקערמ״ און ״װילד־פל״׳צ". ל. רעזניק — ״די לעצבע״, און א. דועװי^רקע ~ ״ ד**ר דךו״יאי׳;ןןן א גרופע ױנגע לאדזער מאלעי, װאס האבן עדע װעיק אין זאל פזן ״הזמיר״, ארגאניזירמ א װאגדע־־אוים*כמעלונג איבער א ריי גרעסערע *כמעט פון פוידן. די װא:דער־אויס*כמעלונג װיד געבן די מעגרענק״ט די יונגע מארער צו מאכן א *כטודיע־ר״זע ק״ן פאריז. יראיכ פון דער קינסטלער־ג-ופע *כט״ען קאװנער, גאטדיב, זעל־ מאן א א ןןןן די *כפאנעבדע *כילדעױנגען פון דער ארא־ בייכער נאציאנאל־רעװאלוציאגערער באדועגונג— ״דער אויפ״כטאנד פון די אראבער״ און ״דער *כמװ־ס אייער אזיע״ פון ט. לוירענס װערן אײ בערגעזעצמ אויה ״די*כ דורך מ. פארלעדער. וןןן דעס 21*מן ױלי איז געװ^רן 10 יאר, זינמ אין קאװנע האמ אגגעהויבן צו דעריכ״נען ״די ״די״כע *כמימע״. מיו/ אין פוילן, זעען ני*כמ די צ״מונג, וואס דער*כ״נמ אין לימע. ןןןן סיאיז צוריקגעקומען ק״ן װאר־כע די דיב־ מעײן קאדיע מאלא־אװסקי. ןןןן אין פארלאג ״דביר׳' דערש״נען אין הע־ ברעייכ ױנה ראזענפערדס 3 בענדער געקליבעגע *כריפמן.?'סעראםזר אק קז7סזר ןןןן כיא-ז צוריקגעקדסעז ל,״ז װילנע;אך אן א־װעזנה״מ פון איבער 0 הדיכיס ד״ר מאקס װ,,:-,,- װעלבעי איז געפא־־ן קיין אמעײקע א:צופי-ן מימ דעי־ פי׳אפאגאנלע־אקציע פאױ דעב יידי׳כן וויבניכאפמלעבן אינבמימומ. ד״ר מ. װי־נ-ײך האמ יאזובמ נױ־יא-ק, *כיקאגא, קלױו־ ראדע־פיע, דעמ־אימ, מילװאקי, באסמאן, קלױו־ די פ־״נב האט באק א., יאנד פו;ס יױד״א. די נסיעה פון כ װ״ני״ך האט האפן, אז איצט װעט דע- ייװ״א קענען יקרוב א־יבע- אױ דעס אייגענעס בנין. סיװע-ט, בא־אטינג פון די יױו״א־טועי־. אוי? װעלבעי װעכ פאיקומע־ אין װילנע. \\\\ די הויפמ־פא־װארטונג פין ־ע־ קולטו״ געזע—ראפט אין אמע-ירע האט בא*ב-אסן א-ויס־ צוגעבן א קולטו־־געזעל כאפט־ײבליאטעק, װעל־ סע זאל בא־כט ין פון דך״נע ברא׳כודן אלן פלזג־ ידאפמ, אנװי־זונגען צו די נװייגן. ענמפע-ס צו **י ^••*•*•ך א״ן ייצי— צו ־י יײדײס ~י- בעיע זאד באהאנדלען א באזונדע-ע פ-אגע דע־ ב־ייז פון א ב-א*כו- זאר זיין :י*כמ מער װי קולמו-געזעדיניאפמ־ביבריאנ־עק װעמ אינגיבן פאיע־־מ-עבמ י־עין אין די ידיעית פון דע־ ןןןן דאב בוך פון עמיל לודװיג ״ױלי 1014", װאב .*גיז דע־־כיגען לעצטנס אין בערלין או־ א,־׳ך א-ן א -״ אנדע-ע *כפ-אבן. איז איבער־ געזעצמ, דימ דע- דערלויבני־כ פון פאי-אג, דורך ז. ק־דנאװימ־כ און עב דערינ״נט אינגיבן אין ״ביבע־ פא־ אלע״ (ריגע) ןןןן אין ײדי״כן מדובה־פארלאג פון אוק-אינע גי״מ אינגיבן א-ויס א רײ נ״ע ביבער: א. רײ־ פ־ץ מאיק״כ — לידעי אין -עם זעלבן פא־־ -אג איז דע״כינען א בוך יידער פון דוד האפ־ *כטײן — פון אלע מײנע װעלטן (לידעי־ און ״אעמעס) . ןןןן *כבת, דעם 4^־טן אויגוסמ, איז פאיגעקו־ מעז אין טײסק א פייע-רעבער קברה־פנים־ אװנט דבבוד רעס דיסטע- ז. װײנפער, ויאס איז געבוירד און אייפגעװאקסו אין טריסק. דע־ אװגמ איז אײנגעא-דנט געװעד דורך דע־ ײד. *כו-־א-גאניזאציע. פאריכמ״ער פון די א-טיקע קודמור־אינסטיטוציעס האבן באג-יסמ דעס דיב־ מע- סיהאמ געזונגען יעי באל פון -ער א־־ א יעפע־אט ״װיינפער דע- דיבטע- פון פ־כטות און לויטער-״ט". ז. װ״נפער האט דע-נאך נע־ האלמן א רעפעלאצ ויעגן דער י־ד״כעד לימערא־ טו- אין אמע-יקע אדן אויך רעציטידם א״ני־ קע י׳ז־ד■ 1ןן; ס װע-ט פא־ענריקמ אין זאץ אין קדעצקין־ בארלאג דער צ־וײמעד באנד פ־ן אברד״פ רײ־