Literarishe bleter · 1929-04-24 · 17-18 (24.4.1929) · p. [Seite]

הײנטיסער ס$£ל<נוספר קא&ט גראשי, איז אױסלאנד - 12 סענט ןסקסםגזר '$רג8נג 24 זײםן םרײז עד. םיםװ^ך 24 ז*עדי7 1929 ל־בונזראריעןע יידץ^דיר ך-אייזוסםדידםע י-א 1— -־' 1 װאכנשדיפמפאר 5ליםניראטוד■■ פ*י״״ ב-קיעעק־ן-יײיש׳ג מןןאםקד און קונםט פשרצנטשר יארצײט פוז י♦ ל♦ פר? רײצנד׳ק-רעגנדיקע רעבאטעם פרא או; קאנטרא פרץ. פאר אײנע — א־ז פרץ דער ברענדנדיקער פײער, םאר אנדערע—דער װארנענ־ דיקער צײכ;. טריפט ער פאר אײנע חװת, אױפכװנטערונגי און בײ אנרערע װעקט ער צ$רן, האם. פרץ — ער איז אונזער טיטרפונקט און זאטיפונקט. םון פארים״דענע זײטן קוטען מיר צו אים. און נייםט אויױ אפרו, אויף טנוחה, נאר אויף נײעם פארטעםטן זיך, אויף נ״עם •םט״נן הײ־יאר, צואיב די אויםפירונגען פון זײן ״בײנאכט אויפן ארטן טארק״ אין בעררין (דורך דעם טאםקװער ײדישן טרוכה־טע־ אטערן און אין ײארעע (דורך דער װירנער טרופע), א־ז פרץ פאר װײטע און נאענטע, פאר םרעטדע און אײנענע װי אויםםנײ אנם־ פרעקט געװארן. א נײער טתן - פרץ א באנײטע באג״םטערוננ און פארהעררעכוננ פון דעם פרץ־נײסט און א נײער דאר׳עט װי־ דער אטאר צוצוםארן צו די פרץ־קװארן״ קײיקן זיך און אפפרי׳םן ז־ר•. נר״כצײטיק אבער זענען די פרץ־יםטרארן ביז איצט ארץ פאנאנדערנע׳טפר״ט, די פרץ־הפצים צערוקט און פארבאהארטן ער־ געץ אין רעכער און װינקערעך און די גאנצע פרץ-ריטעראטור איז צעז״ט איבער יםבעה יטים צ״טוננען און ביכרעך ׳ פין גאר דער װערט. אפירו די פרץ װערק נופא פון די פאריע״דענע ארטע, אטאריקע ״די׳טע און העברעי׳טע צײטשריפטן זענען ביז איצט אין אײן ארט ני״בט אויפנעקריבן, אזוי אויך פרץ אין בירי, פרץ אין איבערזעצוננען אין פאר׳םײדענע אנדערע יםפראכן. דאם ארץ טוז טען אויפזאטרען און םיםטעטאטיזירן און באארבעטן. טיר םוזן זיך ארײן קראר טאכן, װאם פרץ איז נע־ ײען און װ$ם ער איז פאר אונז. די טויזנטער גרעםערע און קרע- נערע פרץ-אפהאנדרוננען װערן עם באװײזן. עם טוז נע׳םאפן װערן א פרץ-טוזײ. און אזא טין פרץ־טוזײ דאדף געיטאםן װערן אין װאר׳פע, א דרײ צענדריק יאר האט פרץ נערעבט און אײםגערעבט זיך אין ײאר׳טע. אין װאר׳עע האט ער אדורכגעטאכט די ״פיר דורות״ און גע׳םריבן פאר זײ די ',פיר צװאות״, אין װארשע האט עד אויםנע־ זאטרט די ניצוצות פון די ײדי׳ט־פוירי׳טע פארװאנרטע גע׳עטארטן, נינונים, ׳עיכט;, טאטיײן, רײדן, פרײדן און זײ נענעבן א תיקון אין ז״נע ײערק. פרץ האמ נערעבט מיטן טאג און טיט דער אײ־ ביק״ט פון דעם הינן טענט׳ט, איז װאריטע מהויב אויםצובויען א פרץ-מקד׳ם, א פרץ-מוזײ ײאר׳םעײער פר״נד פון פרץ, — און זײ ועגען דאך דא אין די טויזנטערן — צייט צו שאפן אין וואר׳פע א פרץ־מוזיין לאמיד שאפן א פדץ־מױײ פרץ אין י>*ר 1011. מיר םײערן איצט אוטעטום דעם פערצנטן פרץ־יארצײט־ פרץ — זײן פערזענרעכקײט, זײן שאםן — הארט בײ אונז איז אײן װאקם;, אין אײן ׳עטײנן דער בעםטער באװ״ז — די פאר׳ט״דענע ארטיקרען, אפהאנ- ררוננען, װערק, װאס באװײזן זיך כסדר װענן פרצן, ײ ה־דיקע, קײ7?