Literarishe bleter · 1928-10-19 · 42 (19.10.1928) · p. Seite 834

42 זא ליסןרןרי•ז נלזזזר 834 לו ,**י יפח ק#טי*ן, דלר רעד*קסןר 8רן וגין* ליססןקער ,דןס נײע לעבן״, 6ןרס ן■ *1יף עסללב? הדעים *1יף 1 רײזע קײן סערנ־־אײרןיע *ין *סק״ ריקי. .**ײ דיר פןוזוססיר הינרייסיר ריכסיר שיול סײרניכןװםקי הןס ןנגיהויבן זו •ןריסנסליכן אין נױ״יןרקיר .סןנ״ ו סיריי ןרסיקיין גײריגן אין יידימ. דיר יריסיר ןרםיקל — אײנררוקן 6וץ זײני נןגיניניסן םים י. י. לוגינקי, דיר םחנר 6ון ,סויליםן ײגגל״♦ קןריי םןלןוןװסקי זינס א*<יר: .רןס יינן אין ס1יס 1ון גיקןלײ קורנןזו״ סון אילין ירנכורג. טעאטער און הונםט רי .װיינסר סריסע״ םסייס *י1ם ירזעס .נײנזכס *1י*ן *יסן םןרק*. גלװנסייםיק װירס נזגרײם זוי1ם-?יינסס .נןידנר*1*רי, ר?ז*י *נרהם סײםינ1יס. װי םיר דקרװיםן זיך 8ון זינ?־? קװיין, זענין וי *י? ידיױת. *ז ד?ר םןםקװיר ײרישיר ק*ם?ר - סז*םזר ק1סם קײן *1ילן, נ י ש ם ר י נ ס י ק, ד?ר ק*ם?ר-ז?*ם?ר ה*ט קײן ס?1- י?נקײם ניםט?ו קים?ן *ה?ר. .**י רי .װיינ?ר טרי•?״ יין *ם?ריק? הןס זיך 8ון *נה1י1 *קם*נ?ר 1*ז?1ס *ין *; יינפי£?ן ט?*ס?ר *ין די ברןנקם (1ײ ניי-יןרק) וי קיננכ• יערישע יייסוננ- *זנםםר ד?ר *ויוז״נם *ון י?קנ 1;-?מי. די?ר*ס? י1י66ירינג *ון ד?ר סרײ? װ?ס זײן די ס*ני*י? דר*ם? .נ?ר*נגי״ *ין 1?םינרם, ר?ז*י—י?קכ ם?םםי. ד?ר קזנסס-ר*ם װ?ם כ*- םםײן *ין: י?קנ נן-?מי, י?קנ מ?ססי, ם?נר1 ייקין יין יײ* ק*דיסןן, ר?ז*ים?ר *ין ר?ר ,װיי״ נ?ר םדײ?״. די טז־יי? נ*סםײם •ין *יד* ג*ר■ ניר, ה?י?ן ז?יינ*ק*, רןזי זיייײז*, *םמר נ?- ר*סי*װםק*י*, ײה נ?מי, נ?רם* יייסםוק, ני*װ??םםרין, חנה ק*דים*ן, י?קנ נערגרין, רײגן װ?נ- דר*װ,?. זם?יי*ז*, נח נ*כ1י•, םשה 8?ד?ר, יײנ קןדיםןן *ין קןיקיר. ס'*ױ •ןרניקיםין *ין װיינ? * זיניננ 8ין?קזיקוסיװ 6ין ד?ר נ?ז. .8רײנס ײן ײויםן ס?ן. ס?ר•. 1יז *ינם זינען ••ר8ן ניז 100 *יסגויריר. די נ?ז?ים*8מ הןס גייײנס םיי םי •ר|18י1ר?נג?ן וי װיינער סרײע קײן װיינ?. *ד*נק ד?ר 1*פױננ 8ון די *רעזידױס-פיםניידער ד־ר י. װיגןדזקי, דיר ם. זםיסיןװםקי ײן *. קיענקין װעס די װיינער םדײ? קיםען *ין קירנן ק״ן מיינ?. *חרן נײסיין חןם *ינ?רנ?ג?1ן ד״ר מינ*י װײנירם דןם *ויםםליסיינ? ר?כם *1'8ני• 8ירן זײן נײ ם?*ס?ר-םסיק, װןמ םרןנס דערװײי ױעם נ*פ?ן ,ײרן-םס**'. די •־?•? םסילם זיך *• *ין ײריםן פייי*יס?ד *זן *יז ניםרינן *ין װײסן 8?רז. רי וריטי ■ריייירי *ין ריניר *ריםן סיוקער: .ד?ר 1*ר-ס?נ1?ר״ (ײנטערװעים), *י?ס? *ין 4 •קסן 6ין 6. יונגער, ריזםי יויס װיינער סרי■?—י1נף קוםין, ד?ק*ר*1יעס-מינ*יי ^י*: יעי• נחםן מייזיל־, ר א ב י *ין יזי-*נינ *יז *רויס 8ין דריק * ה?ב- רייםער זןםײיך ,נננח״ רעדןקסירם דירך ס• י*- נןװער. יין זןםלײך *ןסײייקן זיך נןר די ה?נ■ רייםע םרי6סםסעי?ר װןס װוינין *ין *רץ-יםר*י• .*םי םי1ם *םם ר*ם8ן ,ס1ים-*ורסײי״ דרוקם זיך *ין הםםנים יין ד?ר ס1ייי1-ײדים?ר נניסוננ .נןװי דזיינניק• *ין קרןק? םרײסןנ ד?ם 5-םן ןקסןנער *יז 6ןרנע- קיםין *ין װיינ? * זןפי-םןנ יםונח די ײדים- װייסיעכ? םײן ײן!ינסרןין נייװננם-קןםיסעס. םם^ יידירםײנס *ינניכן *ין 6ןרי*נ 6ין *. םקייןר: י. ר1-נ6יײם יין ד״ר י. װײם — הןנםניך םןר *ינייןסעקן, *ר1יסג?נןבן דורך דער ה1ייס- •*רװןיםוננ 6ין ד?ר נ?זעים*8ם .*װנם-קירסן 6*ר •ינעםער״ *ין װ8רם?. .ײי־ נ. ייענונןװם ,נרונס-6י8גן 8ין סןרקסיזם״ דערםײנם נקר1נ *ין ס*רי8נ *.!*רנםםײן. דער• זעינער 6*רי*ג הןס *ר1יםנ?נ?נן י*ן ה?פ*?יס .1?ן נ?נ*ס" *ין ײדים. *■י *. קרײסםןן זי*ט *י1?ר 6*ר יןרלןג .דענעםןנס״ דןם!*ריפםע ניך םין נערנןרד םןו ,די אינסעליגעני? 6ר1י *ין *יר ײםםייער יום קן■ םיסןיױם *ין ס*1י*ייזם״. .יםי .שיי-קײס׳ הןם *ויף ר?ר יעיםער זי1ינג בןששיפס * סינסידיע 6זן 300 ניײן * ־*־ 8*דן ייד. װיס. *ינםטיפים, *ננעהוינן םין *קיןנער ד״ י. ײ .םול-קוים״ ד.*ם געעינס אין װןרשע * ײדיםע קינרעי-־.ײס *וגםעי דעי *:•יריננ *ין ד?ר!*װוםםער *־ענליםםין *םתי רןנינןװיסם.?ײ רי 6*־װ8לסונג 6ון!?נשרןלן ײדישן הןנםװערקער-יןרנןנר *ין *1יין הןט נוםיןםן •ירנינדן זײן קויסיר-ורנעס סיס ,םײ-קײס׳. ם׳װערט רורך דער 6*רװ*יםינג *ןנןנרערנעםיקם * נירקיליאר ני 8יע *ישײליננען (העכער 500) װענן נריניז ײיף וי עיםעד *יםײייננען 8ין .םײ• קײס־. רי װןיםעװער ס*רװ*יסיננ *ױ ם1ין 1ינע■ םרןשן 1י װערנ-רן 2000 מיםנלידער 6*ר ,םײ- קוים״. ■׳** י׳י י- נ• 1י1ר, װעינער *יז *רויסגע- סרןסן יענםנם יין װ*רםע םיט * רײ •*ריעזיננען יינער ייסער*רים-װיסנם*6םיענע םעםעס ײן נונע- 11ינן * ני1י•[ ניהערער-עײ•, הןים *ינס 6ןריע- זיננען *ין יירםידענע םסעס 6ין יער ױיליםער *רןװינץ די םעסעס: .*ו:זער 1*1ייננ 1י דער ײרים?ר ם־וי ײן די נקםה םון ר?ר נעםיכסע״ן ־1י ק*ן פען *ײניק י-1 הןנן דױעינע *ערז*ן1*ו ,1י יענן םיר נ*נן ם1ים?־ (י1יס דער *ו־ם6*ס נג ײן רי נרעספע םיי*ז*ױ ײן ױענקער). װיגן די 6*ר- םרןנן - זיך װ?נדן: םי*מ*1קי 13 (.ייטער*סן- •*רײן״, ד״ר י. 1. 1י1ר) .ס*י *ין חײם נןװ?פ1?ר װ?רם 10 יןר זינס ים ״יי י*י״ינ?ן ד?ר?רםס?ר נום?ר סין ד?ר ,*רב?ם?ר*?״ײננ' (ןרנון 6י1 .•1״ײ-1י1ן• *ין ם1יין). ם׳װ״רס ג״נרײם * 8*רנר?ם?רם?ר י1ני- נום?ר. .**ד־ *ין ריגץ *ױ 6*רנ?קימ?ן די?י6ם? יןריקע קןנ6ער?נץ 6ין ד?ר יעםיענדיםער?ענירן• י?ר ײרים״ר םײ-ןרגןניז*!?. *1יף ד?ר?עגס״ך זיזזננ ײן ד?ר ק*נ6?ר?נץ *ױ *וייג״קלינן נ?װ*רן *??נםרןי״ר םיל-קןפים״ס. 3 ל־ייםעראטור און הולטור ** דער נאװיססער ײדיסער דיכסאר סשה קולכאק סארלןזס די סענ •ײלן. אין װילנער ,סןג״?ײאנען סיר: ..מילגע סארלידס א דיבסלד, מ$ס ד-ןס נאגײססערם, אין װינדערנארע לידער און ■ןעםעס נאזיננען דעס ליסװיאן לןגדסן&ס און ב6רס די אלסע װילנע. נענן ז. עניאורס ■ןעסע אח קילנאקס ,װילנע״ דןס םימססע אין סענססע ליד װעגן אינזער אסןס. קילנוק הןם אין װילגע געװירקס סײ ןלם דיכסער, םײ ןל■ רעדנער, סײ אלס רעזסיסער. זײן .ױלױס *עזןר״, זײנע ■יריב׳עאילן אין .םאלןסע״- אײסיירינג װעלן נלײנן אין זנרון. ער הןס אוי6• געמסעלס ן םוונד״ מלםידים, *רבעסנדיק װי א לע- לער אין די היגע גיםנןזיעס און סעםיגןר. װי װעלן סיר אויס6ילן דעם נלויז? ס׳װעס ■יססער װערן אין װילגע. די סעג װעם זיך די גאננע ײדיסע קילםי- רעלע מינגע נעזעגעגען * םיס קילבאקן אויף ןן!■סײדס׳ןװנס, װעלכן ס׳גרייסן דער ■ען״קלינ אין דעי ליסערןסן- און זסורנןליםםן״ואיײן. ן געזעגע- גיננם'|װנס גרײס א1יך דער װןרסעװער ליטערןסן- יןרײן. ס׳װעס ■יססער װערן אין װילנע״.?לום אס איז די סענ ןסגעסןרן ניריק ײן ■וילן, װי ער הןס יןרנרןכס נ ■ןר חוסים. ■ןר זײן!■)ןרן איז אין ליםער*ס,-6*רײן אײנבע• ןרדנס געװןרן לנב1ר דעם דיכםער ן סײ, א1יף רועלכן די ןנװעזנדיקע הןפן בעהןלםן רןדעס װעגן?. ו?י זינסןג, דעם 7-סן ה.מ., הןס דקר מילנער ליסער*סן״יןר?ין ןרנאניזירס א נלעזל־שײ יככוד די שריסששסעלער ש. הןלקין, נער הןרן־ייץ׳ סמיאל לעװין, דניאל ■ערסקי, װעלכע װײלן אין װילנ?. ** וינס עסלעכעװןכן *ארנרעננס אין ת*דסע דער כןקןגסער ײדישער עסײאיסס א. ■. ליריק, װןס װוינס די ללנסע יןרן אין נערלין. ** ס׳קיםס ויסןרן קזין װןרשע אויף * קירנער וײס וער כןקןגסער?שירנןליסס הער&ןן סװעס. ײ װןרשעװער קהלה הןס איכעי־נעשיקט דער י.װ.א. אין װילנע סססנ גילדן א1י6ן חשנון ײן וער •יכסידיע *ןר יןר 1928. דער נױ״יןרקער *■ןיװערסם״ הןס נוגע- שיקס דע■ י.װ.א. אין װילנע 50 דןלןר. .^י י. ןסןסןשיס רן&ןן ,די סעננערין״ חוינס זיך ןן *י דרוקן אין װןרשעװער 4נןש ■שעגלןנד״. אין נױ״יןרק װערס בעגרװם דער 25 ין״ ריקער יובל סין ןכ. גןלדנןרגס נעזעלשןססלעכער און שריססשסעלערישער םעסיקײס. ** *ו די 20 יןר זינס מל-אניב עקזיססירס אױ אין חל״אניב דערשינען ן הענרעישעד זןמלנוך א. נ. #עיר הסלאות״ (די װינדער״שסןם). אין זאםל- ניך זענען ןרײן לידער, ■ןעםעס, שילדערינגען, ןרסיקלען ײן 75 שריוסשסעלער װענן תל-אביב. ײן די נןקןנסע ײרישע שרײכער זינען דן סןר- סרןין של1ס *ש, ח. נ ניוליק, סרץ הירשנײן יהואש, יעקב ײכ**ן, דוד ײישםןן, ופ* קוהןן# א. קןרןלגיק, א. ראונני,?. שגיייר. י*חק כןשעװיס חן■ אינערגעזע*■ ,אין חהום ײן לײדגשןום״ ■ין ד׳^גוננין אין ,םעסן סר*•״ 8ין קןרין פיכןעליס. נ־ידע ניכעד דער- ששנען בקרונ.