Literarishe bleter · 1928-09-21 · 38 (21.9.1928) · p. Seite 755

? ר 755 לו טעאטער און הונםט די נןענםםם• •רימיערע *ײ די .װילגער• איז םרוםם .נײנןכס א1י6ן *יםן מארק״ *ײ *ײנים םסײמאנם .ו*רן סויוד/ ר?זשי דור הויםןן. נײדו ז#כן װעלן נײן *ין *ײן ןװנם. די װילנער סרווע ייז נ*רייכעדס גוװןרן מיס צװײ װיכאיק? ןרסיססיס? קר?6סן: 6רידו נליםענס#ל אין ה?רץ גרןםנירד, נזיד? געװוזעג? מיסגלידור 6ין ד?ר װילנ?ר סרו■?. אין װןר■? ■יז ג??םןרכן?ין?לס?ר ■ין 63 יןר ד?ר נןװי*ס?ר ■1ילי??ר ןרסיכם קןזסיםיוזס קןמינסקי. רױןלף זאסלאװםקי 6ירס איוס אויף אין װ*רסעװ?ר .סקאלא״׳ס?אס?ר .ם1ניר ד?ר מילכי״ ק?ר*. די ה1י#ס״רןלן ססילן רידןיף זאםלאװםקי.?װ* סםןקס?ד?ר״ קלאיא ם?נאיןװי*ס, דוד ל?• ד?י־מאן, ינחק 6?לר, סםחה רןז?ן. וינמינס סירקןװ אין אידא קאמינכ;* םןרן אר1ים די ס?נ א1יף א גר1יםן סירנ? איבער רארןם, ליכלײ קײן מןלין אין דקרנןך נאלי*י?ן. אין ר? - *?רסיאר: ן״ני?לם ״די חאװה״, *נדי ב?רנססײגס .סססין״ אין אידא קאפינסקיס ,אםןי איי נ?װ?ן א םלך״. אין ד?ר סרו■? גײ?ן ארײן *. א. סאני ראז?ן ם?לםאן, גיסנוװײג, גיידנארג א. א;ר. וינסןנ ר?ס 16״סן ס?*ס?מ<?ר די?■?• גוננם״סןרססעלוגג סין גײ?ס ײריסן ס?ןס?ר אין ריג?. קינםסלעריס? ןנאירוגג אליהי ססײן. ם איז אײסג?6ירם ג?װןרן סל1ם *סס יקירוס הסס״, אמסוזניױרינג אין ר?זסי—םיכאל װײכ?רם. די ארנ?ס אריס א*אסאסי-1ילס נײס אן אין וילן גאנג. יןנאס סירקןװ אין ל?ן אןרנסרס סירן ןן מיס פנערני? די ןרכ?ס אריס די א1י1נאמ?ן. ** אין רין ד? זסאנײרן איז געגרינד?■ ג?י װןרן א ײדיס?ר ןרםיםסן״וארײן אין נרןזיל, װןס זײן ■ײוגאכ? איז וי זןרנן ■רן1?סיןנ?ל אין קיל• סיר?ל *אר זײנ? םיסגלידער. ** וין ראס״הסנה ה1יפן זיך ןן אין לאדזס די גאםסראלן 6ין נ?ני אדל?ר *יזאם?ן םים די ארסיםסן א. קןםאאני?י?ץ, נ. כןריסןװן, ל. רא• נינןװיסס, ם. כראנ?וקי א. אנד. די אײסססולינג וין ם. ארידםאנ• אילד?ר װ?ס נ??6נס װ?רן סינװז״וײס. אין ניקארוסס *נאססראלירן איוס םיס א דארס*ק?ר סריא? די ארסיסין װ?רא זאסלאװסקא, װ?רא קאניסװסקא, סיסא *יסזאן, ס1*ל כרײסםאן אין סאקם ברק. ר?ר םןקסװסר ײדיס?ר קאם?ר״ס?אס?ר הןס ר?ס 31*סן אײניסס ןנבעהײנן <י ססילן א*ן װין. ר?ר ■?*ם?ר װ?ס 6ארנלײנן דןרם ניזן 26*ין ס?סס?םנ?ר. ױלייס אדל?ר גים אױס גאםסססילן אין םינסק. זײן סרססס גןססרןל—״רסר סןםסר״ וין א. םסדמדנארג״ יעי• נחמן מײזיל־, 3$ *ייז ליטערןריםק 1לע כ ר א ב י ^אר נהסנס םיסן װינס 6ין דסר אלונה םין ב. נןרןכאװ, האם דסר איװסלסלסכסר ײריססר *רבסםסי״וןי״ואנד יא1סלי-וי1ן״ (לינקס) איכסרגס• גסבן דײך א. סססייקןװסר דסם נאנוז אילןלאגיסן סזב1 איי כ כארןכאװ דסם ײדיסן װיסנסאאסלקכן ייגססיסיס. יסר סזנוץ *אסעײם 6ין נתנ״ידן 6ין אײניק? 6ילאלןגיס? ארסיקלסן, פילןלןגיסס נןשױן, קאנםואקסן, םאס?ס, וןראכןװס ואם?רקיננ?ז זי יײגיק? 6ילןלאניס? װ?רק אין 6ר?םד? ססראכן, 6אשןניא6י?ס 6ין סארסױאנ? אלס? ײדיס? אײכ• גיין א. ןו. װ. ד?ר?זב1ן הןס א גרײין װ?רס 6אר ד?ר ײדיס?ר סילןלןגי? אין ליםאי־אשור״ סןרסיננ. די ס?נ דערסײנס ר״ר י?קכ סאנקיס ניך ״ססינןזא אין זײן סכיכה״ אי) יאססקןװסקיס סא• ■יל?ר״װיסנסא6םל?כ? בינליאס?־*, די?רס•? אײ6- לאג? סונס ביך, מןס איז ד?דס־נ?ן 6ן*יקן יןי אין *ם?ריק? אין *ןל 6ון 2600?קז. איז 6אר- קײסס געװארן אין םסך 6ין?ול?כ? חוסיס. אין ד?ס 6?*ס?םכ?ר״ניס?ר 6ין די ״ײדיס? ת?לם״ גײם ארײן קאזסיםיוזס װיוזסמאקיס *אנד• ליד?ר ״ןלים#יס?ר לןרנאר״, 6אר װ?לכ? װי?״ זסינסקי הןס כןקיםען הײ״יןר ד?ם?רססן ■ריז אײף די ןליםייאד? אק אםםם?רראם, אײסןרחירס? אינ?רו?וױנ 6ון ס. ל. סנײדערםאן. די ליד?ר ז?נ?ן אױס אינ?רנ?ז?1ס אין *ארסידאנ? ססראכן. ** תי ד?ר סיל״אארײן אין ססערגאװיץ סײלם םיס, װ?לן די י1בל״סײ?רינג?ן לנב1ר ד?ר ססערנן״ װױ?ר ■■ראך״קןג6?ר?נץ ■ןרקיםען ו?ס 9:״סן, 30״אן ס?אס?םנ?ר אין 1״סן ןקסןכער. ד?ר ס?ר״ םץ איז אגסגילסיק.?ר װעם ניסט ןאנ?לײנם װ?רן. םיס אל??נמיס װ?גן די 6ײ?רינג?ן זיך װסנדן קײן םסערנןװיץ, ײדיס״הײז, סיל״סארײן. ס׳זענען ןנג?קים?ן די ל?רנניכ?ר: 6אלק הײלא?רין—?רסם? סריס, כרסםסןמאסי? 6ארן 2-םן לערניןר (םיס 6יל ןריגמול? *ײכ?גונג?ן)1 6. הײל#?רין- ה#סר, ל?רנכיך ■ין ה?בר?יס ■*ר די ײריס? סילן (םיס א װ?רס?רביך אין באפ?ר״ קיגג?ן 6ןר די ל?ר?ר)ן 6. הײלאארין אין ם. װײנ״ רײך-אראקסיס? גראםאסיק 6ין ד?ר ײדיס?ר סאראך. די ניכ?ר ז?נ?ן סײן *רײםגעגלנן. נײ אינז?ר ןר?םקײס אין ל?רן״ליס?רןסיר אין ײדיס ז?נ?ן ד♦ דרײ ל?רן״*יכ?ר א נאנו?ר א1*ר. י?קכ ויכםאן אױ *■ג?6ארן וין ■ײלן.?ר ג?ימס ויך אױס אין רים?ני?ן. וריך *יןנסןן הןס סארוראכס אין װארס??סל?כ? ס?ג.?ר אױ!■ג?8ןין ויריק קײן ■אריז, װו א׳װער■ *ר1יסנ?ג?נן דירך אײנ?ס אין די ןג״ ג?ז??נפס? ■אריזדי קינסס״יארלאגן א ניך זאין אראגוײזיס) װ?נן וײנ? ■?אס?ר״וײכ?נינג?ן. 6ין ■ארױ יןרם ב. אראגסאן ויריק קײן נױ״יארק װ םןריס סװןרנן אין קינס<״ס?אס?ר. י. *■אסןסי הןס ג?לײ?נס אין װארס?־ װ?ר לים?ראסי״6*רײן אין אין אקאדעםיסן הײז א ר?ס?רןס—װןם?ר הןס ג?ז?ן אין ג?ה?רס אץ ראםנריסלאנד. ** ס׳װ?רס נ?ז?וס אין קל?נקץ״1ןרלןב א. ראנןים נײ?ר רןםאן ״אױ ג?קיס?ן א ײד קײן *סעריק?״, ר־ייםעראטור און הולטור װי *. ר• סיר*י ניס *יב*ר *ין כורקן• װ*ר ,*ם*רן', הןם ן*ןסן*ר נעהןס *ין סן.-,װע ו ני1יםן י*ר#ןיג, פ*ן הן• *ים דןרס װ.ר*ם *ון חנרי• *1י*נינים*ן. *ר *יז ןר1ינג*םרןםן *1יף ן *ןיייניקם*- זינינב פים קיר** *ײנ, רריקן װ*נן ו״ן נםייה *י**י די כירםןניר יירי•* קןיןניים. די סןסקװיר *דנ*ם*ר *ין ויםירןםן הןנן *רנןניזירם *ין קיױ .קןמיניסס• *ן ןװנם *זניי י. ן**םן*י. ניםם קיקנריק *װף ר*ר זים*ר-*״ר, .יז ײר קיינ נ*װ*ן *יי נ**ןקם םיס *ר1*ם*ר, קויםיר-םי*ר. יים*ר*סן, דינס*ר *ון קינססי*ר. *ינם •רזנזידױם וין ד*ר ויי*רי*נ*ר זיניננ יננוד ןוןםןםי ז*נ*ן *ר״ן ן ר״ םןרװןי- סיננס*םיםנ1יר*ר סין קיינ .קןםיניםס/ *״ניק* *ןר*סײ*ר *ין •*נריקן *ון ז*װ*ין, *ןר*ס״*ר *ין ד*ר ייננס-ס*ק1** 1־ם קיױ, םןר*סד*ר וין .*ם*ס״ *ין *1* נןקןגס* יידי■* ייס*ר**ן *ין דינס*ר. נןך *ן *רײנ#יר״װ*רם 1ין ם*ה *ץ, הןם י. *.••*•י ג*יױ*נם ז״נ* װ*דק. *ד הןס *1יך *ין ו קירון װןרם ג*ר*רם װ*נן זײנ* *״נרדיקן, װןס *ר הןם |ר1יםנ*םרןנן *ין ז״ן זװױ חרי־פ- דיק*ר נםי*ה *ינ*רן ר*סנ6*רנ*נר. װ*ן ר*ר ןװנם הןס זיך *ןרזנריקס, הןס די קיױ- *ורװןיסיננ ןרנןניוירם *־ן *ן< ן ני*וי סױ *ין ו חנרי•[ •םי*ס װ*נן די *ו־סנןון *ין ר*ר ירן- י*סןרי**ר ייס*ר*סיר. *ס ז*נ*ן *ר1י*נ*סרןםן ס. <ץ, *•*ס**י, װ*װיןרק*, ניסינןת, *ןיקןװים•, זיינ*רנ*י■ (ןן ןרנ*ם*ר) *ון י. נרןנםסײן. מןקסי□ נןרקי *יז •**רק קרןנק נ*װ*ן. *ר ג*|ינס זיך *ין ן •*נןטןרי* *ין סןסקװ*. *ין ם־נסק *יו נזםסןרנן *ין *יס*ר *ין 24 יןר ד*ר רזרןקםןר *ין .יינגן *רנ*ס*ר״, ירוך סןלץ אין *?ם?ס' אױ!■(?וריץס אן א1י6ריף װ סאאן א ניכ?ר״8אנד ■אר נירא׳וידזסאן. די שרײנאר אין אארלאנן װ?רן נ?כ?סן .סיסה?ל6ן ססילן דום קילסיר״הינג?ר 6ין די וירא״בידזואנאר אי1?רװאנר?ד?ר, םיסה?לסן עאםן אן אי1?רװאג״ דערנדיקן קולסור״*?גםר#. ■רץ הירסכײן אין אאחר *יםיאס*?ר ג?״ םינען זיך אינס אץ קרים, אץ י?װ#אסןרי?ר ײייז• י*קנ װוסזרםןנם רןמןן .די םןסקזס *ין *רװין רײנזר״ װ*רס *ינזרזזנס רירך יםרוי רינין *ין י1*ח סירקן 1י*סקן *י<*נ<**ס ביך .יונ■ נזנןםןר׳ (װ*נן י*נן *ון די סזררי•* ײדן) *יז *ױ*רז*1ס *ין ײדי• װרך קן*י װ*. *ײניק* יױ*י *ין רחי קןרן (•ינס *קןר**.ד*ר*ינ*נ*ם ניך ײד*ר .דןיף*) ז*נ*ן *י1*רנ*ז*1ם *ין *יייי• *ין װ*רן |*ר**נסי*נם *ין .*װו״■ .*■װ ד*ר ,*וי-קײס״ הןס 1*קום*ן *זן <ן- װיסםן ײרי*ן היסםןריקזר, *רן1. *ם*1ן דימןװ, * *ריװ םים ,1*סס* װינ*יננ*ן' |ןר .*וי-קוי*'. *ין די הםנםה 1י *ס*ין זײן חתיםה *ונס*ר ד*ס ױיוריף *ין ,*ײ-קייס״, װןס װ*רס ד• ס*נ *ור- *•נויזנ•. נ