Literarishe bleter · 1928-08-31 · 35 (31.8.1928) · p. [Seite]

?8|||||||| פינ&טער יןורגאנג £**) ס6 גר• פרײםיה,^ אייגוםט 10528 דםסהאריפוע ףךץ^ךףך—איקוסםדירםגי!—- 1 וסועשדיפםמאד יליםעראבװד ■■ פארילאג ^ק?עעקין.װארש^ טעאמעראוןקונםם דער צװאבצילו-יארילער י1בל פרז דער טשערנאװיצער ײדישער שפראך־האנפערענץ פרצעם פײערלעכע עפבונגס־רערע אין דןם איז דער ערשטער מןפענט. ײדישי הײבם זיך ןןן םיט אײזיק־מאיר דיק. דאם חםידי■ שע מעשהלע — דןןם איז דער .בראשית*. שבתי בעל־שם און אנדערע װונדער־געשיכטן זענען םןןלקסידיכטונגען, דער ערש• טער סאלקס־דיכטער איז ר׳ נחמן פון ברעםלאװ םיט זײנע זיבן בעסלער. עס הןןס אויך ערװארט און םארלאנגט עפעס םאר זיך די ײדישע םרוי, דןןס ײדישע װײבל, דןןס ײדישע מײדל. און עם באװײזן זיך .װײבערישע ביכ• לעך*. םון עברי• טײטש װערט א .מאמע׳לשוןי... און בװײ שפראכן הזןס נןןך דןןם ײדישע םןןלק. א שפראך םאר לומדים אין בית ■ המדרש: תורה־לשון, גמרא• לשון, און דןןם צװײטע םארן.המון• און סאר דער ײדי• שער םןןכטער.״ נןןר םון דעם װןןלט נןןך קײן .ײדיש׳*, קיין יי ד י• ש ע שפראך נישט געװןןרן. דאן בא■ װײזט זיך דער ײדישער ארבעם עי׳ יעי ײיישער פרןןלעסאריאט און שאסט זיך זײן אינסטרומענט םארן?אמף םאר זײן לעבן, זײן ארבעסער-קולסור אויף ײריש. דער ארבעטער באגנוגנט זיך נישט םיט תחנות און תםילות םון דער װײבערישער שול, און נישט םיט װונדער־געשיכטן םון הינטערן אויװן און קלויז, ער װיל און מוז זיך אויםלעבן אויף ײדיש. און עם בא■ .געערםע קןןנםערענץו דרײ אינערלעכע באםרײאונגם־מןןמענסן הןןבן אונזער באװעגונג נעשאסן. איך װיל קײן ירןןםעט נישט זײן און נישט זןןגן שױן אין םןןרױס, אז םיר לעבן דןן איבער א נײעם היםטןןרישן םןןםענס ,אז םיד עסענען א נײעם קװאל םון םריש, לעבעדיק װאסער אין גןןסס װײנגןןרסן, אז 6ון הײנם ןןן װעט דןןם $רם םײכם װערן און גליען. .עסװןןם״ דןןך זענען םיר געװןןרן, און דןןם עסװןןם איז ארויםגערוםן געװןןרן םון די ןןנגערופענע דרײ באםרײונגם םןן• םענסן. עס הײבס זיך ןןן בו באכרײען דער ײדישער״הםון דער ןןרעםער ײדי■ שער עם*הארץ. ער םארלירם זײן בוםרויען אי בום גרויםן לםדן, אי צום גרויםן גביר, דעם גרױםן נבירם .בדקה• םאכס אים נישט זאס. דעם גרױםן לפדנסתורה גים אים קײן גליק. דער הםץ הײבס ןן אלײן בו בענקען, צו סילן, װיל לעבן זײן אײגן ןןרעם לעבן םאר זיך. און עם װאקסס >.ױף דער חםידיזם. די תורה םאר אלע. *ן ■•ר גינן דן די רםרם, װןם י. י ■רץ מןט גומויסן ו״ דיר *םי- נוננ יין דיר ■סרןן״ץןנוירינץ זונסןנ דיס סנ״םסן ױיגוסס 1901 יין ססירנןװיץ, ל1יט .ד*ר נירננײפו װןנננלןס׳ (סיםרנןורץ 1901, נום׳ גו. 11 ן ר < נ ם ם: ה. ד. נןמנירנ, ד*ר ת. זויסיןװםקי, ס15ם ןו, י. .9 ירץ, ןברהם ריחין.