Literarishe bleter
- Journal
- Literarishe bleter
- Volume
- 3 (1927)
- Issue
- 50 (16.12.1927)
- Date
- 1927-12-16
- Page
- Seite 982 (sequence 10)
- Language
- Yiddish
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 73% known words query
- IRI
…/4795427-8774843-8800948--02867-4798145- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
14* $0 ליטערארישע בלעטעי 982 מענדעלע-מוכר-םפרים אױ א פרײנד-לעזדר דערהערנדיק דעם נאמען. גיט ער םיר איבער מים באדויערן, אז דאם ספרל איז אים םארלוירן געװארן און װאלט עס זײער געװאלם בוריק האבן. מים מײן בוזאג װי פריער אים עס גאכ• בוזוכן, איז ער געװען שטארק בופרידן. בײם געזעגענען זיך האט ער מיך באגלײט ביזן קןןרידאר ארײן מיט א בקשה זיך װײזן אפטער: ,ם׳שסײט דאך נישס קײן װאך בײ מײן טיר-. אז כ׳בין אין א צײם ארום געגאנגען סיטן בוגעשיקטן ספר סון דער הײם גו ר׳ םענדעלען, האב איך אים געטראפן לעבן זײן הויז אײנעם אלײן, ןןנקומענדיק פון שפאביר, משמעות. כ׳האב נישט ארױסגערעדט קײן בװײ װערטער, װי ער, דער• קענענדיק מיך תיפף, האט שוין באמערקט דאם םפרל בײ מיר אין האנט און םים גרויס הנאה געבלעטערט אויף דער גאם און ארײנגעקוקט אינעװײניק, גײענדיק אויף די טרעפ גו זיך אין שטוב ארײן. ערשט דארט האט ער זיך פאראינטערע• סירס מיט מיר. װײל ס׳האט מיר אויסגעװיזן, אז מ׳װארט אויף אים מיטן מיטאג, האב איך זיך געזעגנט. כ־האב אים בוגעזאגם זיך בו װײזן, באקומענדיק פון אים װארעמע דאנקען סאר דער אנגעלײגטער מתנה. אבער א שאד, מיר איז נישט באשערט געװען מער גו זען ר׳ םענדעלען: גאר גיך הןןב איך געםוזט אפפארן םון אדעם. װארעע. משה?־1ערער פאר שול־־יו אוץ ױגנט מענדעלע מו־כר םפרים מסעות בנימױ השלישי ■יייז 1.80 ניײן שלמה ד חײמם 1-ײז 2.40 ניידן שולן, בוכהענדלער — ראבאט. אדרעם: *2 1 *1 •יס ,"יו ס ז1 ס ץ 8. קיעצקי;, 6ארלאג כ. י ו ו י ק ו־ז• <—' י 1 1 מ ל ו ב מ ע א ר ע .3 גלידן , ■—ז 50 *קטן זדראטן אלן 4 .62(סק5 .8 ,א2 ז^זײטןאא^׳זטוןסעס, 0. 13-196 קאאפעראטיװ .ביכער׳, װארשע נאלעװקי •2 פאדערט אונזער נײעבם ״-קאטאלאג^• א ד ד ן סו פ2 1>1זספ|13י1 אזנז^פפזא/גו *•ופו<סץ8״ ,פם>6ס5* הגם כ׳בין שוין געװען א לענגערע ןיײט אין אדעס און געהאס די מעגלעכקײטן גו זען און הערן די דארסיקע אנגע• זעענסטע שרײבער, נאר םענדעלען איז מיר באין-אופן נישס אויסגעקומען צו זען. װײל ער האט זיך פמעס װי נישט גע־ װיזן אפילו בײ די יום־טובדיקסטע געלעגנהײטן. מיר איז שװער געװען אפער זיך אפבוזאגן פונם תענוג כאטש אנזױקוקן דעם זײדן, און געװאלט דוקא גובר זײן די גרוםן, װאס מ׳פלעגט איבערגעבן, אז דער זײדע איז צו א יינגן לײענער נישט קײן ״גוגעלאזטער׳, און טײל האבן נאך מוסיף געװעזן, אז נןןכן װיזיס בײ ,סאלאמאן מאיסעיעװיטשן׳ װעל איך זיך פארזאגן אויף דור-דורות א. א. װ.: — כ׳האב גענומען און אנגעשריבן אים א בריװעלע דורך פאסט — באשר כ׳בין אין ארעם וכו׳ געחתמעט זיך: געטרײער לײענער און פרײנט... אויפן פערטן טאג דערהאלט איך תשובה פון אים, אז ער װארט מיך אפ פארמיטאג בײ זיך. דאס איז אויסגעפאלן אין א הערלעך פראססיקן יאנואר• טאג (1913). װי נאר כ׳האב געעפנט די טיר פון זײן פריװאטער דירה, איז מיר אנטקעגן געקומען ר׳ מענדעלע מיט זײן שײגעם קאפ אין שלאנקן געשטאלט און מיט אויפריכטיקער ליבלעכקײם סיך געפירט דורך דין רחבותדיקער ביבליאטעק־שטוב גו זיך אין קאפינעט ארײן, און דא האבן מיר זיך אנידערגעזעצט. קײן שיעור נישט מיט װאם אלץ ער האס זיך אינטערע• סירטו םון סראגן בנוגע םיר: םון װען, װאס כ׳סו דא, פאר• װאס מײן ה־ים־שטאס הײםם ,כאלם׳, אגב א שאלה, װאםער חסידות איז די הערשערין בײ אונז, פון װאס און װי לעבט די ײדישע באפעלקערונג, װי האלט עס מיטן בןךקאט (געװען דעמאלט מעשה יאגעללא) און לאזט דערװײל פול מיט גער פאלן א װארט: ,די פאליאקן זעגען פאלש*, לאזט־אראפ דעם קאפ אויפן טיש, אונטערגעשפארט אויף בײדע פויסםן — ,יא, י>ן, און די רוסישע טוען זײערס, זענען מיר ,איז אגניא װ פאלימיא׳ (•פון פײער אין פלאם). פילנדיק זיך געמיסלעך צוליפן זײדנס אױפגעלײגטקײט צו מיר, פרוװ איך איבערטרןגן דעם אומעטיקן שמועס און פרעג, װאסער רושם האט אויף אים געמאכט ד$ס פוילישע ײדנטום בעת זײן ױם־טובדיקע רײזע איבער פױלן נאך אזא לאנגע צעשײדונג. דאס קלוגע פנים האט געשײנט פון צופרידנ• קײט. — װאם פרעגט אירױ גאר עפעם אנדערשז — און דןןס ױנגװארגז — װער איך נײגעריק. — זײער טאלעראנט. דער זײדע פעט, כ׳זןןל אים איבערגעבן פון די כעלעמער באזונדערקײטן. כ׳שטרענג זיך אן איבערצוגעבן כאטש װאס סיאיז. — אפנים י כעלעם איז נישט זאמןןשםש — פרוװ איך זיך באין־ברירה אלײן טרײסטן. — װאם גלײכט איר זאמןןשטשזז — זאגס ער ארויס סיט א םאן, װי כ װאלט אים חלילה פוגע בכבוד געװען — זי האט דןןך געגעבן א פרצןז מיט פארדראס אויף זיך אלײן מאטער איך דעם זגרון און רוף אן דעם אײנציקן נאמען, װאס כעלעם איז ביכולת אנצוװײזן — ר׳ אליה בעל-שם, װעלכער האט געלעבט און נפטר געװארן ד$ (דערמאנס אין ,שלמה ר׳ חײמם״). — אפשר װײסט איר עפעם צו דערצײלן םון איםז כ׳גיב איבער װןןס נןןר כ־װײס און דערמןןן ר׳ אליהוס ססרל ,םםעלות אלוהים׳,