Literarishe bleter · 1927-07-29 · 30 (29.7.1927) · p. Seite 590

30 זא ליטער״ארישע בלעשער 590 אין רעדאקציע פרן די ״ליט. בלעטער״ זייןר חשובןר רןד#קם$ר! דןרלױבש םיו־ *ו #*יןפנםלןבן **לנןנדן בריװ אין שײכוה םיט דןר נןזטיץ אין נום־ 20 *ון די ,ליםןרארישן בלעםןד׳, *ז דןד .ײדדשער רלםער*רישןר ם*רל*ג■, בןרלין, ד*ם *רויסנעל#זם *וי6; 3לכער־ם*רק בןרנ*רד קעלערםאנם ר*ם*ן,שװעדןנקלײם ןרלןבנ־ם- םון דײטש (פאני-־קחנט) — ן. ק*רם*ן. ראשלת װיל איך ד* דערקלןדן, *ז די ד*זיקע *יעןרזןעוננ *יז נישם םײנע, און *ז אלך סר*םעסםיר קןנן *זא הםקרוח אין עאנײן זיך םים םײן נ*םןן• ,יהשניח, דענק ארך, >ז םיװןט נלשט זין איבעדיק (כ*םש *ופ װלםילטן שוין ם*ל|) *ו *םשםןלן זוך אױף דער אופם*ר*נםװ*רםלןכ־ קײט טבד איניקע םארלענער, װ*ם באנײןן זיך םיט װןרק און שרי׳ בער בײ אונז װי זײןד ה*רץ נלוםט. ז*ל ד* רןרם*נם װערן * שםיקל נןשיכטן ט-ט דןר ד*זיקער איבערזןזנוננ. אלך ה*ב װירקלעך באקוםען אלן י*ר 1923 םון דעם דןדם*נטן ם*רל*נ *ו איבןרזןבן קעלערםאנם ר*ם*ן. כ׳נעדענק נישט נןנול װי- םלל קאםיםלןך כ־ה*ב באװיזן איבער*וזן*ן. ד*כם זיך, *רום *װײ בוינן, דער ם*רל*ג ה*ט םיר ש*רנןלללגם *•*ושםעלן די ד*זיקע *רבעט, און זיך נןםען ם*ר דןר איבערון*וננ םון *ן *נדער בוך — ל. דײםשם .ױדן אין דער רוםישןר רעװ*לו*ין״, װ*ם ןר ה*ם 1*- של*םן םריןר צו דרוקן. שםעםער. װןן דןר ם*רל*נ ה*ם ב*שםיםם *ו*וםרןםן *ום *רויםנעבן אויך קןלןרמ*נם ר*ם*ן, און ד*ר ר. זןלינם*ן ה*ט זיך גר*ד נןזןנדט אין ם*רל*נ נ*ך *רבעם, ה*ב איך **רנןלרנם ם ו*ד אים אלבןרגןבן דל דןרם*נםע איבעדזןגוננ. ק*לעגן ד ,־ זעלינם*ן ה*ט זיך נענוםןן ם*ר דןר איבערזע*וננ םון ד*ם*ן ■ון דער שטןל און שודה, װו איך ה*ב אולסנעל*זן. ײע, איך ה*ב *בןר זלך באקענט םלם ק*לןנן ד*ר זןליגםאנם איבןרזע־ *וננ, םים זײן םםיל, װ*ס איז, נאטירלעך, געװץן אנדןרש *ון פײנעס, און טים זײן נםיה *ו כ*נו*ן זיך םיט םיל הןברעלשע װערטןר און ארסדריק;, ה*ב איך אים *נגןװיזן, *ז *זללב דער א״נהיסלןגקײם םון רןם װןרק איז נויסלק, *ו ןר ז*ל א־יםסנײ איבןרזןבן אױך די ןדשםן בולנן, װ*ס איך ד.*ב נןם*כם. כ׳ר.*ב װןגן דןס אױך נןל*זם װיםן די ב*לןב*טלס םון פ*רל*נ, דערקלןרנדיק, *ז זײ ד*רםן נישם ש**רן *זעלכע קרײנן ד.ו*אות, װל *ו ב***לן נ*ך־*ם*ל ס*ד דל ןרשםע *װײ בױגן, און דןדםיט נעבן די סעגלןכקײט דעם נ״ןם אי■ 3ןדזע*ער *ו *■םון זרן *דבןס בשליםוח. װ*ם ס ד,*ם זיך דןרנ*ך אױסגעל*זט םון דעס ןנין, װי םון דןר איבערזןצונג םון דןם ג*נ*ן װןרק בכלל, אלז םיר נישם ב*װוס_, םחכת םײן *ם**ר אינניכן קײן *םןריקן. *י ה*ם ר*ר זעלינםאן אי• בןרנעזן*ם א.ים:נד די ןדשסן בויננס, *י בכלל ד,*ם ןר *לײן ם*ר• ןנדלקם די איבןרון*ו:נ, *דער ד*ם ה*ם נעםון נ*ך ןםן*ןר, *י נ*ך ןטלןבע, אלז םיד נלשט נעװען באװוסם. איצם ה*ס סןן ר*ס בוך, װ*ס ס'ה*ם *■נעררוקט נ*ך אין י*ר 1925, זיך דןרכ*גם *דויט*ול*זן אויםן ביבןרם*רק, און *ו םײן נרויס באװונדערן, *ננןנןבן םיך *לס איבןרזע*ןר• ס'װ*לש נ*ר בדאי נןװןן אל*ם *ו הןרן, װ*ס ק*לענע ד־ר זןלינם*ן ה*ם אױך *ו דער*ײלן װענן דער ד*זיקער איבןרזן*וננ, אן ס*רװ*ס זײן נ*םןן םינורירם אלננ*נ*ן נישט אויף רןם װןרק. נןםם *ו םזלן נרוס און *כסוננ *ו א״ך ״ײיי ע■ קןןרמאן דןשר*ים, 10 ױני, 1927. 6*>ילײנ 3יגקײזנקץ י• רובין דעםעהטױוע הינדער אין דער ײדלשער ליטעראטור _ םרײז 1.40 הינד און דערװאהםכנע פסל*בל*גלשע סטזדיע <•_ סו־ײז 5 גילדן בעבזשאמין קרעמיע װעגן ײדישן פען״קלוב רער נענעראל - סעקרעטאר פון 6ר*נזלו־זישן פען־קלונ, כענזשאםיי קרעםיע, סע לןא קענינם נריװ אין ״ללט. בלעםער' נום׳ 26) אין וײן ארםיקל אין לץזטן טםער ״נותןל ליטערערי א. נ. ״די נעשיצםע 6ון די פןן־קלובך רעדט מבח דעם *װ*םןנ6אר און בארירט אויך רי 6ר*גע װענן רעם ײרישן סען־קלונ. בענזשיוםין קיעםיע זאגט אינגאנצן *פ די רעצט 6ון רי ײרישע שר״נער א־יף * פען־קלינ אין פזילן. ער פבקנט: נישט אין װארשע און נישם אין װילנןן אש װ*ס ער שרײנם װענן דעם: ײי אנװעזנהײט פון רי דעלעגאטן פון קלײנע פעלקער אויפן קאננרעס פון די פעל־קיובן אלן בריםעל, דהײנו 6ון די נײע פעלקער 6ון צענסראל- אין םזרח־אײראפ־£, האש אזיף א נאנץ״ נאםירלעצן אופז פארשאפט א סעריע פון נאציןןנאליסטישע תניעות. א ײרישער דעלענאש האם נעבעסן *ו שאפן * ײרישן פען־קלוכ (■׳11ס1£1£118'(י ג1ט01 ססק חנו״) אין װארשע בײ דער זײט 6ון פױלישן פען־קלוב. אן אוננארישער דעלענאם האמ אויםנעקלערט, אז םען דארף שאפן אן איננארישן פען־קלוב א־ן טראנםילװאניען ארער אין רער סלאװאקײ. א בעלנישער דעלענאט האם געבעמן א פלעםלשן פען־קלוב. אבער ראס האט אלעםען שטארק 6אר• חרושש. עם איז גענונ זיך צו דערםאנען, *י װאס די פען־ קליבן זענען באשםיםט און עס האט זיך באלר נעשאפן אן אײנששיםיקײם, נכדי זמ פראקלאםירן, אז אין װארשע א ו ן אין װילנע די ײרישע און פוילישע שריפטשםעלער, אין בריםעל *ון אין אנםװערפן די שרײבער פון רער פראנזװיזישער ארער פלע־ םישער אויםשפראך, אין בוקארעשש אין אין קלוי דל רומענישע און אוננארישע שרײבער—םוזן זיך באםײליקן אין אײן און דעם־ זעלבן פען־קלינ. געװים איז עם אביםל איםבאקװעם, דאך איז עם א בײשפיל פין אחרות א.ין שלום, װאם װעם נעגענן װערן דורך די שדײיעי־, װאם אויף זײ אריענםירם זיך אפטער, װי םען םראצש נעװײנלעך, ״די עשנטלעצע םײניננ״. יא׳ בינו לב־נו, ביז עם װעט קופען שלום ושלוה אויף רער װעלם, האט א בײשפיל פון ״אריענפאזויע״ און .פארשמענ• דעניש׳ נענעבן דעד פ־אנצויזישער פען־קלוב־6ירער, װעלצער פאקם ארײן דעם בידנעם ײרישן שרײבער זוװישן די ,נ״ן 6עלקער פון זנענטראל־ און םזרח״אײראפע׳... פוץ דער רעד?גקציע א' אין הײנטיקן נוםער ניבן םיר דעם ארםיקל 6ין ל. ל ע ה ר ע ר .קינםםלער און גענלםער״. בײ אינו אין פױלן איז ל. לעהרער װײניק באקאנט, אץ רער ײרישער אםעריקע 6אר־ נעםש ער אײנעם פון די נבבודיקסכע ערםעראין דער ײדישער לי־ טעראםור און קילםור־װעלט. ער האט לעזוםנם אויך 6ארע6נט־ לעצט זוװײ װיצםיקע װערק: די ״פסלצאלאגיע פון ליטעראםור• און,רי םאדערנע ײדישע שול׳. םיר נאגריסן דעם ח׳ ל. לעה״ רער זוי זין דעבױם אין די .ליםער. בלעםער• און האפן זוו ברענגען אפם זײנע באלערנדיקע ארטיקלען. פארלאג ב• הלעציןין לײןנם דןם *רינינןל־פ*נש*םםישן ר*ם*ן ןןלעקסײ טאלסטזןי ל י 13 (ראםאן) ײדיש שרה רייזען ם־רז 8.50 נילרן .</ וש1י*19161<י1 ,*׳161|סעצ1, אדרעס: