Literarishe bleter
- Journal
- Literarishe bleter
- Volume
- 3 (1927)
- Issue
- 18 (6.5.1927)
- Date
- 1927-05-06
- Page
- Seite 332 (sequence 4)
- Language
- Yiddish
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 64% known words query
- IRI
…/4795427-8774843-8800904--02180-4797489- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
ליסגרןרייז נלעטזר 332 שטארק איז דער ױנגער שםיד, זײן םעכסיקןר ארם ק<ן לײכס אייסשםידן 8 נײע װעלם. גןר דןס ,ריזיק ק־נד׳ איז גלינד. עס שלןגס און זיננס, נאר עםינער נעםם 6ון אים אװעק דעם ,ןנגעגליםן ר1יסן אײזן׳״.״ .און דױן האםןר סאלם צום הארםן אםגאס, אין דײן שםיד-ליד ש*לט גום קאלםן אםבאם, און נארנישט װעםטו שםידן, שםלד דו ױננןר, שםלד דו בלינדןר׳.• (דא־ט, זױטן 161-160). רער דורכ6אל 6ין דער םןגיאלער רעװןלוגיע אין םערב־ אײרןפע 6אר6אלנש יה1אשן 8 ל8י.גע גײם. ער קערם זיך אום װידער גו זײן אלםער יאושריקער סעםע .א ן סןל פון ט1יםע גײנער/ 8 פאראדיע א1יף דער ליכשיקער פרײדיקןר הן6נוננ 6ון דעם נביא יחיקאל• אזיי הי אין זײן אלם יאוש־ליד .8 ק8• ■־סל 6ון יחזקאל״ (נעזאםלםע שרי6סן, זײםן 14-11) םןרציס זיך נישם קײן ד.1ים א1יף די ה1י6נס בײנער ,סןרדארםע און סרוקן׳ 6ון די, װאם זענען גע86לן אין קאםף 6אר דער פדײ- הײש. דער יאוש-זולער ד־כסער זעס, װי ןס .האש שארבן אן שארבן זיך נעשםויםן, און בײן אן םײלן־ האפן זיך נןשרױםלט אין א גרויםן טןורצטיקן נעלןכטעײ...* (.אין נןװעננ׳, 2יטןר באנד, זײט 148) 9 די גרייםע רוםיש; רעװןזלוביד הןןט נישש נאנץ בעבר$כן יה1אשעס ,עװײגילנדיקע דיכשער־פען׳. דאך האם יה1אש זינס יענער צײש געהןלש, זײן בװײשל א־ן פןרזןנלעכע נרע,עגן. אין געזעישאםשלעכע 6רןנן האם יד.1אש אין זײנע לעבסע יןזרן ג<יי#ס 8 םער אםשיפיססישן בליק װי 8םןל *1יף די בערג 8ון קןלןר&ין. ער הוןס נעזען צוארװירקלעכס אין לעבן 8 סך ז^כן, אין װעלכע ער האס אםןל ששןרק געבװײםלס. קליננען בײ א־ם זן£שער די סענער 6ץ סרײר, םיס װעללע ער ה$ס באנריסס דעם ,א1י6גאנג' שון דער רעװןלוציע: .א נײן סרײד, א נײן װןלט, אן טאון און אן שדעגן: די זון, די נרויםן זון, נײט אױף, קוטט, ל$טיר גין אנטקןגן...' (דארט, 1-טע- *אנר, זײט 266) יהושעם גאולה-ןןנזאנער זעם 8לײן נישם די רעװןלוביד, װןןס ער זאגש ןןן. דער .זןנזןןנער 6ון םזןרנן/ ,דער װעקער 6ון באנינען׳ איז 8לײן 8 בלינדער. ער רו6ס 6ון זײן הייכן סורם: .רויטן בלוםען שש־אבן אױשן םזרח, ױננן ליבטן װאשן זיך די אױנן, קוםט און שעשט שון הןלע קזאלן...* און װען מ׳שרענס דעם בלינדן ןנזץגער: װער ה;ס אים דערבײלם שון דןס םזרח ליכס, ענס6ערם ער, אז ער הןם נעהערס 8 ק1ל אין דער שינססערניש: ,נײ און סא■ דײן װענ צום ה1יכן םורם און רוף, און די, װןס זעען, װעלן ז^ן...' און א1יף דער סראגע. און בלינרער, דוז ענט6ערם וער ןנזןגעו: .איך רוף־ איר זןער, זןט, און נריסט די ױננן ללנטן. און שײנקם א טײל שון אײער שרײר דןם בלינק — דעם בלינדן װעקעד 6ון באנינןן...* םןרװיםםער םאםעולאן, װןס װיל הןבן .6ון שארבנס א בארג א1יף דער ערר׳. און װען אײנער 6רענט: ,ױי6ל און ביז װען1' ענס£ערס טאםערלאן: .־לש■ א װא־ט, נישט א בללק, נאר נעבוינן דו קני, און נעשנישן די קן■ און גענעבן זלך םי*. (רארט, זײשן 251- 252). װי א סך אגרערע ראד־קאלע אינסעליגענסן, װערם יה1אש 8 װײ^ ם־םנעריםן שון שרןזירעגס װ-לסןנס שײנע םליצית■ נןר בןלד קוםס די ■ןריזער קןנ6ערענץ און װילםןן סןרשןכןרם זײנע 14 סונקשן, א1יף װעלכע יהיאש הןס געלײגס אז1י 6יל שײנע הא£נונגען. אין א ליד, נעװירם לם דירעקס דעם פ־עזידענס װילסן;, ■ןדדאםש א־כ יה1אש אין 6ןלגנדיקע װערסער: .דו בלםט א ש*רײ נןזען, און האםט דעם װינט נעששילט, האםט װי א ריז נערעדם. און װי א קארליק נלשם דערשילט...* ודא־ט, 2-סןר באנד, זיטן 172-171). אץ 8ן אנדער ליד ש־לש יה1אש םים ,סייםע קללית׳ דעם ,שאררעסער/ װןס האש .נעש.לשם ןן זײנע ברידער, אין לעבעדיקע און א ן ס1ישע' (דן־ט 2-שעי באגד, ז׳ 068-167. 8 װילסןנס שעלשוננ אין זײן שלית1ת הץש יה1אשן ביםינר ןנסיישט. נןר נןך םער װי די אנשיישםע הןשנינגען א1יף דער של1ם ■ קןנ6ערענץ הןס יה1אשן װײ געסון דער דורכ6אל שון די רע- װןלוציעס אין איננןרן, בײערן און זײסשלןנד. אין זײן ליד .א״ן 8 שיגםשערער ם־נוס׳ קלאגט ידייאש: .ןרגעץ איז א װארט נןשלוינן: .א נואל קוםט. .׳ אין שױן םארשטופט, אי; די קע■ אין זארנ נןבוינן... (דארט, 1 טן־ באנד. זײם 68 2 אץ זײן סי6ן יאוש הייבש יה1אש ןן צו גלויבן, 8 דאס םןלק איז .שארשןלסן׳ צו אײב־קער שקל68ערײ. זײנע דעװןלוציעס װעלן זיך ענדיקן טיש גןרנישס. צום סיף װעס עס .װערגן זיך םים גבױדי און—די 8לסע טרעם-םיל טרעסן...';דןדם, זײסן 272-271). יה1אש זעס, װי ם׳נארם א1־ם סון די םאסן זײערע רעיין• לוציןנערע געװינסן. דאס •?לק א־י 8 ריז, 8 ייקלא■. נאר זײן צןרן איז בלינד• נארן אים אפ :ײנע ש1נאים. שארשװענדס ער זײנע כ1ת1ת אויף גארנישט און סאלם ארײן צוריק אין די הענם 6ון זײנע שאד אים אוםזיכםבארע ש1נאים: .ששדינג ארום, דו ריז־ציקלאש, לאז דײן שװערן האנט ארא■, כא■ א קארליק און צןרײם, שלאנ אױף אױף רעכטם און לינקם, און װײז אלן שרןקן שון דײן שױסט, אבןר הןר: דאם שײןר ב־ויזם, שול םיט שונקן דײנן האר, נאך א רנע. נאך א שאר, שאלט דער דאך, דאם הויז צןקראכט, און שון ה־נשן שטיט און לאכט, דןר װאם גײט דיר תםיד <אך, דןר װאם האט באשןרט דײן בראך, דןר װאם האט םיליאנןן פים, און דו װײםש נישט װו ןד איז, דער װאם האט טיליאנןן הןנט, און האםש אים :א*ן נישש נןקןנט...* (דאדם, 2*שער באנד, זױט 166). דעם זעלביקן םןסיװ, דער נלינדער ריז, ג^חןנדלס יח1אש א1יך אץ זײן ליד ,שםיד די יתנער/ (רא־ט, זױם 876).