Literarishe bleter · 1927-04-29 · 17 (29.4.1927) · p. Seite 326

ליםערארישז 3ל*ם*ד 326 11 ז זאל רעגולירן די ארבעט פון ארםיסטן און די באציונגען צװישן ארטיסט און אונטערנעםער. אזא געזעץ איז פאראן זײט 1922 אין עסטרײך און אן ענלעך געזעץ װערט צוגעגרײט אין דײטשלאגד. אין פוילן האט דער ריגאראזאנט פון קראקעװער אוניװערסיטעט םעװערין װאנדיסש אין הסכם מיט דעם מיטגליד פון דעד קאדי• פיקאציע־קאמיםיע פראפ. גאלאמב צוגעגרײט א *ראיעקס םאר אן ארטיסטן־געזעץ. דער דאזיקער פראיעקס איז פארגעלײגט געװארן דער קאנפערענץ. צו דער קאנפערענץ זענען אויך פארבעטן געװארן םאר• שטײער םון ײדישן ארטיסטן־סארײן. אויף די פארשלאגן םון פראיעקטגעבער און אויף די באשטיפונגען פון עסטרײכישן געזעץ און דײטשן פראיעקט װעלן מיר זיך אפשסעלן אין אײנעם פון די שפעטערדיקע נופערן. עקזאמענם אױ ארמיככן־פארײן• דעם 24 אפריל איז סארגעקופען אונטערן םארזיץ פון ד׳ר מ. װײכערט דער עקזאםען סאר אספיראנטן. םון *9 פערזאנען, װאס האבן זיך געששעלט צום עקזאפען, זענען אגגענוםען געװארן סאר אספיראנטן: רוטא טוכםאכער, ראזא פאזגיאק-גאזעל, לובא פישער. ד״ר א• מוקדונים פיפציקיעריקער ױבילײ דעם 30 םערץ איז אין נײ-יןןדק נןפיע־ס געװ$דן דןר 50* יעריקער ױביליי םין וןם באק*נטן ידישן טןאםעד-קי־יםוקער ד״ר א. ם ו ק דו נ י. אץ דער פ־יערוננ, װ$ם איז פןןרגןק םען אין דעם נישם לאננ אױםנןבױםן נראנד־זזזן־.*ןןבליק״־טןאטןר, היזבן זיך באטײדיקט די באדיםנײיקסטע #;זרשטײןר טון טןאטןר, ליםןראבור אק פדעםן. םים באנדנםוננןן זענןן ארויםנןטרןטן ב. א. דוד פינםקי, ןזטים דיםאװ, יעקב בןיעטי, םאדים שװארץ, יעקב םעטטןל. בו דןר פיןדוננ איז אדױטנעגעבן נעװאדן א םסןביעל זאטלבוך אק א בוך ם־ם די בעםטן ארטיקלען םון ד׳ר םוקדוני. ד״ר םוקרונ; האט אננעהױבן זײן קאריערן אין דער װארשןװער פ־עסע און א םך םון אינזןרן חברים גןדענקען אים נאך. נישט װיםנ• דיק װןנן די צונרײטוננןן *ום ױבוליו, האבן םיר זיך נושט נעקאנט באטײליקן אין א-ם באצײטנם. טיר שוקן איצט דןם חשובן בעל־הױבל אונזןר הארציקן באנר־םוננ. זאל אים באשערט זײן א םך יאדן נאך *ו א־בעםן לטובת דעם ײדישן םןאםןר. מ• ראפאלסקי אין ארטיםטן־פארײן דןר אנפירןד סון װײםרוםישן םלוכהשן ױדושן טןאםןר ם. ר א ש א ל ם ק י האם נןװײלט ןטלןכ-ן םענ אין װארשע. אויסנוצנדיק די דאזיקן נעלןננהײט האט די פארװאלטוננ םון םארלין נעבעםן #רינם ראפאלסקו צו האלטי פאר די םוטנלודער פון ארט. פא־ײן און ליםן- ראםן-פארײן א לעקציע װענן הײנםיקן טעאטער אין רוםלאנד• אין אן אױסנעצײכנטן רןפעדאם, װאם האם נןדויןרם הןכער א שעה, האט דער חשובןר רןפעדענט נןשילדערט די שנוײם, װאם זענען פארנןקוםןן םאר די לןצטע יארן און רוםלןנדישן םןאםןר. ןר האט אננןװיזן אויף די נרויםן פארדינםםן פון נןניאלן רןזשיםןר װם. םײעדכאלד, אויף דעם קאםף צװישן לינקן או) רןכטן םלינל אין םעאי טער, װאם האט זיך גןפירט יארנלאננ ארום דןר פארס םון דו א ־ש׳ פירוננןן, אויף דןר איצט אקםוןלןר סראנן װענן אינהאלט פץ די םיעםעם, או־ף דער ראל שון ײדושן םןאטער אין אלנעםוונעם םןאםע־ מעלדרנג פרן אינטערנאציןזנאל די אינטןרנאציאנאלע אוניע נוט צו װיסן, אז םים ה׳ לןאנדער האוזןר, דידןקםאר פץ אפערנםעאםער אין בןרן (שװױץ) קאנןן ארטיסטן נישט שליםן קײן שום אפםאנן, םחםת ןר האט זײנע םאםןר• יןלע התחויבותן נישט נןהאלטן. תיקון־טעות אין נום• 11 םון םעאטער־ידיעות איז על פי טעית פארבליבן דןר נוםער און די דאםע פין נוט. 1. ןם דאדף זײן נום. 11, 8 אפריל 1927■ אין דןם באריכט װענן װ י. ק. ם אין װארשע זענען על פי םעות ארױםנעפאלן די נעםען פון די ארט-םםן אםחר ראיעל און י׳ םאנדןלבליט. זרמער־הןזלןזניעס פאר ארטיסטן ארן זײערע הינדער לעצטנם איז1 סארגעקוםען אין דער צענטראלע םין ,טאז״ א קאנפערענץ צװישן "דעם גענעראל״סעקרעטאר פון ,טאז׳, ד׳ר װולםאן אין דעם פןןרשטײער פון ײדישן ארטיסטן־פארײן] אין פוילן. די קאנפערענץ איז געװען געװידמעט דער אויםערסט װיכ• טיקער פראגע פון ארגאגיזירן זוםער־קןןלאניעס פאר ארסיםטן און זײערע קינדער. דער .טאז״ װאס האט״כײם ארגאניזירן די םע־ דיצינישע הילף פאר די ײדישע ארטיסטן ארויםגעװיזן פולע פאר• שטענדעגיש, האט אויך דאם םאל םיטגעהאלפן דאס אײנארדנען די קינדער םין םיסגלידער פון ײדישן ארט-־״םארײן זופער-צײט אין די פײנע קינדער-קאלאניעס אין אטװאצק און דרוסקיעניקי. דער .טאז׳ איז אויך געגאנגען אויף הנהות, װאס שײך די הוצאות פארן אויסהאלטן די קינדער, אזוי, אז דער ארטיםטן־פארײן װעט האבן די םעגלעכקײט דורכצופירן די ארכעט אפילו בײ די באשײדענע פאסעריעלע מיטלען פון די ײדישע ארטיסטן. די פרטים װעלן שוין אין די נאענסטע טעג פעסטגעשטעלט װערן און מיטגעטײלט די פארינטערעסירטע עלטערן. דער ארטיםטן־פארײן םאכט אויך באםױנגען צו ארגאניזירן א זומעסקאלאניע פאר ארטיסטן—עס װערט אויך סזןרויסגעזען דאס אײנארדנען די ארסיסטן אין בעסערע אפרו־ערטער אין לאנד. פרן די װארשעװער טעאטערן דעם צװײטן טאג פסח האס אננעהויבן צו שפילן די טרו• פע אין קאםינסקיס טעאטער. דער "ארטיםטן־אנסאמבל באשטײט פון די פרויען: ד. גאטליב. ג. הײדען, א. לעװין, ס. שלאסבערג, ם. ליכטענבערג, ה. האליטש און די מענער: ד. לואי, ח. סאנדלער, ש. ראזן, ש. פריזאמענס, ז. קאץ, מ. קײועראװיטש, ה. פישער, פ. קערמאן, ש, קראנץ, ש. ראטשײן, ם. זאנדבערג, דער דיריגענט איז י. שלאםבערג, די אדפיניסטראציע: א. האלפערן און א. גינם• בורג, דער דירעקסאר: מ. װינדער. דער רעפערטואר באשטײט םון אפערעטקעם, פעלאדראםעס און קאםעדיעס. אנגעהויבן האט מען םיט ,דער בלינדער״םאלער׳ סון ל.*פרײםאן. דער ״װיקט״ אין דער פרזןװינ׳ז דער ״װיקט׳ אונטער דער לײסונג פון אידא קאםינסקא און זיגםונט טורקאװ און בײ דער באטײליקונג פון די פרויען ס. אלט• בוים, א. ראפעל און די םענער א. דאםב, י. מאנדעלבליס, ם. מעלםאן, ז. הירשפעלד, י. גרודבערג, מ״ מאםקימאװ, ב. עפשטײן האט געשפילט לעצטנס אין לאדזש, לובלין, ראדאם, פארט איצט קײן װילנע און װעס שפעסער באזוכן אנדערע״שטעט״ אויף די קרעסן. אין רעפערטואר גײען אדײן: פינסקיס ״דער אוצר׳, ראלאנס ״װעלף״, דאסשאיעװםקיס ״ברידער קאראםאזאװ*, אנדרעיעװם ,גע• דאנק׳, ױשקעױיטשם ״דעם ארעםאנם מזל״,~דימאװס ״דערקרבן׳, הערצערם ״מארםױם", פערעס ״גורל״. ײדיש טעאטער 1 בוך 1927 רעד. ד׳ר ם. װײכערט פארלאג ב. קלעצקין איז דןר א־נציקע־ ערנםטןר ײדידןר טןאטער־זשורנזזל. א םיבסידיע פארן ײדישן טעאטער אין קיןןקע אויף דער זיצונג םון קראקעװער שטאטראט דעם 12 ה. ח. האט דער ראטםאן דיר שרײבער (,בונד׳) "ארײנגעטראנן א פאר• שלאג צו סובסידירן דאס קראקעװער ײדישע טעאטער. בעת״אן איבעררײס איז םארגעקופען אבאראטונג פון פרעױדױם מיט די פארשטײער פון דער םערהײס. נאך דער באראטוננ הןןט דער פארשטײער פון פי־עוידױם ארויסגעזאגס זיך סארן אננעםען דעם פארשלאג. דער פארשלאג איז אנגענוסען געװארן אײנשטימיק. פויליש ארטיםטן־געזעץ מיט א קורצער צײט צוריק האט די םארװאלטונג פון פוילישן ארסיסטן־םארײן גערופן א קאנפערענץ װעגן א געזעץ, װןןס