Literarishe bleter · 1927-04-29 · 17 (29.4.1927) · p. Seite 325

325 ז ליסערארי** גלןטןר 17 זא > * ז^ י * ■נפ ו 1 ן1^ ארטיסען-פאר^ן ואיו פ.ו י ל ן ■ יורי^וו 29 אפריל 1927 דערשײנט יעדע ןיװײ װאכן .>* 3 אייםסרזןליען. די דעלענאסן הןבן גןהאלסן רעםעראסן מעגן דןר לאגע םן סעאסער און ארסינט אץ זײערע לענדער און עס זענען געלײענס געױןןרן עםלעכע רעםעראטן *י ף #לגעמײן• סעןשראלע *קטיעלע סעםעס (.װעלט םיאסער׳, ,רעזשי-קונסס׳״ ,סע#םער אין םילס׳, .סעןםער און רןייי)'). דאס װ־כשיקםבע םין ק^נגרעם איז געװען דןם פר?קל8• םירן די אינטערנאביןןנאלע #רכיסםן-אוניע און דןןם באשליםן די תקנית. דער ערשסער ■ןרןנרןף םין די תקנות זןגס, *ז .דער *װעק 6ון דער אוניע איז ןםבוהיסן און בו *נסװיקלען די געםײנזאםע קינסםלערישע, סןןציגלע אין עק$נ$םישע אינ■ סערעסן סון .ךי ארםיססן, נישס ןגרױגדיק די זעלבסטשסענ• דיקײס םון די אײנבלנע ןנגעשלןןםענע ןןרגןןנױןביעס׳. דער דןןזיקער גװעק ד#רף דנרגרײכם װערן דורך ■עריןדישע און אײגבלנע א־גןןןרםאעיעס מןגן ד<ר קינססלערישער, ס$בי8לער און עקאנאםישער לאנע 6ון די *רםיםםן אין 8לע לענדער און גןיםײנזאם ןןננעםען 8 שסעלונג בו װיכסיקע ■רץ&עסיןןנעלע פיאנן (■8י. 2). דער ןכטער לאנדיביזןםןנפאר סון ■רןן8• 8רטיםסן• םםרײן אין ■1ילן, װןןס איז סןןרגעקומען אין חידש סעססעם• בער, הןס ןנגענוםען 8 באשלוס, אז ,די נײע 6ארײ8לסוננ דארף ןנקני■[ באבױנגןין מים דער נײ־נעגרינדעסער אינסער• נןביאנןלער ןרסיססן-אוניע און א1יב זי װעם יי8לסן. אז דער פארײן דארף זיך ןנשלינן $ן איר, דורכסירן יןם ןנשליסן׳. עס תןס זיך געהאנולם קודם-כל װענן דעם כאראקסער 6ון דער אוניע און װעגן די סגית, װןם האבן נורם געװען דןס ארויססרעטן םין דער רוסישער דעלעגאביע. דער םןרזיבער םין ײדישן ארםיסםן סאריין אין ■י לן הןןס אין חודש דעבעפ• בער ןסגעהאלסן אין בערלין 8 קןנסערענץ ם ם דעם סרעזירענט 6ון דער אוניע און באקאנם זיך אויפן אוט מיס דעם כאסער• יאל װ-<גן קןנגרעם יבםריכסן און •ראסןקןןין). עס הןס זיך ןרויסגעתױן, 8י 8 חוץ די ענגלענדער זעגען אלע דעלענאםן געװען דערםאר, 8ז די אוניע דארף ארײננעםען בלויז די $ר• גאניזאביעס סוז ארבעטנעםער, םער נישס אין דער סןרםולירונג זענען נעװען חלוקי דע.'ת. זײ הןבן דאם דערפירס בו דעם ארויססרים סין די רוסן. נאך אײן סעם-אן אלגעםײן־פןליסישער-הןם גורם גע• װען רןם ןרײנסרעסן פונם ײד. ןרסיססן-סארײן אין ד/ר אוניע. די אינכערנאביאני״-לע ןרגאניזאביעס שסעלן זיך אין זער לעבסער ב״ס אויפן שסאנדסונקם סון סעריסןןריאליסעט. עם װערן ןננעניפען לענדער, ןבער נ־שס *עלקער. 8זיי הןנדלס דער אינכערנןביןנןלער ■.ע.ן.-קלוב זסןעסן, עסײא ססן, נאװע• ליסםן^ אין ביז הײנם איז דער ײדישער ליכערןםן-קלוב ניעם ןנגעשלןסן אין אים זאמת אויך עיליב דער אײגעגער ןעגע• לןזנקײם)• 8רײנסרעסנדיק יין ^רםיססן-אינסערנטציןנןל האס דער ײד. 6רס.׳86רײן ױנסערגעשסרןצן דעם נ8*י8נ8ליסעס;י ■וינבי• פון דער ױניע. םיסן ארײנטרעסן אין דער ױניע איז דער ײד.8רסיםטן• פ8יײן אין ■!ילן 8יויס אויף דער נרײסער אינכערנ16י$נ8ל/ר ןרענע. 1ון זײן שםעלוגג און חאלםונג א־ן די שי8נן 6ון ױגםערנןזיןנשל חעננס $• דןם ןנזען, װ$ס?ר װע• חןבן נײ די א נעויקע ןרגןניזןניעס, די אינטערבאציאנאלע ארטיםטן־אוביע די אינסערנןביאנןלע ןרטיםסן-אוניע איז ן ױנגע ןרנא• ניזאביע. זי איז געשאפן געװןרן א1יף דעם ערשםן אינםער• נאביןנןלן א־םיסטן-קןנגרעם, װעלכער איז פןןרנעקוםען אין ח1דש װני 1925 אין בערלין• ןבער שוין פון ערשסן םןמענס אן איז קלןר געװען םןר 8לע פןרינםערעםירשע, אז די אוניע קןן װערן א װיכסיקער שןקםןר 6אר דער אנסװיקלונג 6ון דער ארסיססישער סרןשעסיע אין יעדן לאנד און פאר דער רעגו• לירוננ 6ון די אינםערנןביןנןלע באבױגגען א1יפן גענים 6ין סעשסער. דןם איז אויך געװען די סיבד״ װןס די 68יביעלע •א. ליסישע קרײזן הןבן ןיגעגעבן אז1י 8יל בב1ר די דעלענאסן פון קןנגרעס. דער א1יםערן*םיניססער שסרעזעםאן הןם גע• הןלםן 6 רעדע םןר זיי אין דײטשן בינע-קלוב, דער אינןרן• םיניםסער, דער בילרונגס־םיניססער, דער אויבער-בירנערםײססער פין דער שסןם בערלין הןבן אײננעארדנס 81זונדערע 8ײער• לןכע קנלת-טגיםס סאר זײ, דער דײטשער אננערן-םיניםסער אין דער •רײסישער בילדינגסיםיניסםער זענען ארויםגעםרעםן פיס באגריטוננען א1י.זן קןנגרעס, נאסײליקש הןבן זיך אין קןןנגרעם דןלענאםן םין 8י• םיםםףןרגאניזאביעם סון דײםשלאנד, פראנקרייך, ענגלאנד, רוסלאנד, אסעריקע, עססרײך, ס1ילן, םשעכןסלןתאקײ, אוננארן, םינלאנד, םילגאריען, ױגןסלאװיען, בעלג־ןן, האלאנד, שװייץ, נןרװעגן, שװעדן. די אלע ארגאניזאביעם זענען גלײן ארײן װי גרינדער אין דער אוניע, ח.יץ די רוםן. רי רוםישע דעלעגאסן האבן גע• פןדערם, דער קלןסן-כארןקסער סון דעם ארסיסכן-אינסערנן• ביאנןל זןל געפינען ן בולסן אויסדרוק אץ די תקנית• נןכדעס װי זײער פןרשלןג אױ דורכנעפןלן זעם הןבן געשגיםם סןר אים: עססרײך, בולגןריען, הןלןנד, םש/כןסלןװןקיי), הןבן די י־וסן דגרקדערם, ןז זײ װעלן אין איגסערנאביןנןל נישם ארײן. װען די םארװאלסונג פון ײרי ארםיםסן-שןרײן הןם זיך געהאס דערװוסס װענן די הכנ1ת בום קןנגרעס, הןס זי ז ך געװענדעם בו דעם בןװוםשן ןרסיסם א. גרןנאך אין בערלין םים דער בקשה, ער זןל זיך אינפןרם־רן װעגן כןרןקסןר םון קןננרעס און װעגן די סבית, ביליב װעלכע דער ײד. איסיםםן״פארײן איז נישם פןרבעםן געװןרן. נןך דער יינ• סערװענץ סון פרײנס גרןנאך א־ז ןננעקוםען 8 בריװ פון בינרײסונגס־קאםישעם, װו ער אנסשוידיקם זיך 6אר דעם •אר• שפעשיקסן סארבעםן, םחםת ער האם גישם נעױוםס װענן דער עקזיססענץ סון ײד. ארם. פארײן• הנם דאש *רעזידיזם 6ון שארײן הץם אײננעזזן די װיצ״ שיקײט פון אן אײגענער רעירעזענסאנץ א1י6ן אינסערנאניןנןל[ קןנגרעס, הןס עס בוליב סעכנישע םניןות נישס געקןנם שיקן ן דעיעגןס• עס איז;נער בונעשיקס געװןרן א ביריכותדיקער ^זםאריאל װענן ײדישן סעאםער אין דער גןרער װעים יון װעגן ײדישן ןרםיסס אין ■ויק. דער רןזיקער םעמןריןל איז נעװןרן שןרגעלײענס יויפן קןנגרעם. ןחוץ דעם סעםןייןל <ון ײר• ןרםיסםףפןרײן זענען *ןרגעלײענס געװ^ון שרי6גל/נז גןױכסן פין יויןן ױן /ון