Literarishe bleter · 1927-04-08 · 14 (8.4.1927) · p. Seite 268

14 זא ל יטעו*רי<ן בלעטזנר 268 די קלײנע לעםפל<ך־לעזערינס, נןך ל#נג װעלן זײ זײן, נ*ך גןר לאנג. אין גריים איז די סכנה 6*ר פיין שילע, 6*ר יעם עכטן שס״ריזם. זײט זיכער, *ז םײנע קעננער סלזנעװען ש1ין װידער עפעס א סםראסעגיש שטיקל ןןרעעם. אץ, הלואי זאל איך ליגן זאנן, װער װײס װןס ם*ר * מיאוסן םיף• םײנע נןכ• פןזלגער װ,לן נןך ה*בן. - יןו — גיב איך זיי — םען קען גארנישס װיס;. נןןר בי דואם קלערן, װאס עס װעם זײן• דערװײל - בריך ד׳ י1ם - םים װעםען האט איר זיך עס דןןרםן םסלעל געװעןז- איך ע6ן אויף די א1ינן. מײן גאלעבןס שסײם לעבן םיין בעם■ ער װיל דװקא װיסן, מיט װעםען כ׳הןוב געשמיעסט אין של*ף אין דערװײל הערם ער נישם װי זיין װײב שרײם 6ין בױײסן ביםער: .זרח! זרחז ביםט ס1יב נעװארן? װי לןןנג איך שרײ ש1ין, זןןלסס הײםן דער דינסס מיר ארײנדערלןןנגען א גלןז םײ. - ,כ׳האב ד*ך ש1ין געהײםן/־אין א װײלע ארום: ,זרח״! - װאס איז ש1ין װידער? - ,6ארװאס הייםס,• נישם דער דינסם זי זאל םיר ארײנ• דערלאננען 46 בייםיננ? װערס ער ש1ין בלןז: .נישםןן גןרנישם אין דער בייסונג, קײן שום נײעס נישס׳. - הןןסם ש1ין אלץ איבערגעלײענם - סןן װןוס איז םיס אדעל*? - םיס װעלכער ארעל) װי־ער? - שרײס עס *רײן 6ין דער *נדערער שסיב: — גרןבער 6ליגל.׳ דיך גײם עםעט ןןז * םענטש ריאלם זיך ש1ין דרײ םענ בײם סםען, 6רענם ער איבםן װעלכן *דעל*? ג1-ל כש! - פרץ• - נו ז - נו, ןןם דז• הןס זיך ןןננעה1יבן םײן םפלה. איר 6*ר• שסײםז םען הןןט געארבעט א1יף *לע עלים אײנער םיס גע• שרײען און געװאלדן, א בװײםער — שסילערהײט. ןןבער פיט קלוגער, נאר קלוגער ססראטעגיע. די לעזערין האס זיך דערזען א־ננאנבן, האט זיך דערקענם. מען האס גענומען מײן לעזערין און אװעקגעשםעלם טאר איר א שםיגל װי אז1י זי זיבם בײ םײן בוך. און סאר א שײנעם שפיגל, װעם אײך א סרוי אװעק• געבן דעם זײדן פיס דער באבען םים בװאנביק שם׳רס אינאײ• נעם. האט זי זיך אפגעװ1ינט פון קיקן אויםער זיך, אויף דאס. װאם איז װײט םון זיך, און האט רק געזען איר ארעם שםיבל, איר אלםן סאטן, איר קראנקע מאםע. ביסלענװײז האם זי סאר• געסן די גרא6ן און פירשטן, די םורםם אין שלעסער אין די אלע שײנע זאכן. אם די םענםשן נעבזך װי װײניק שװינג לעבס אין זײ, װי װײניק רײץ האבן 6אר זיי םאנטאססישקייטן. םים א ליאדע״װאס קען םען עס אין זײ בעשםערן. אש די ארעמע, אט די חלבן־ליכםל לעזערס, ױי שװערםעליק זענען זײ, װי ערנסט זענען זײ, דער נעפערלעכססער םיפ לעזער זענען זײ. םון זײ איז נעקוםען םײן סוף. בוליב זײ האב איך מורא םאר מ־נע וזלמידים. - נישקשה — פרײו א־ך סרײםםן-אנדערע בײםן הײנם• די 6רויען סין אטװאבק.. פון קריניבע... פון באפאס... פון זאקאפאנע•. םון װארשע, פון װארשע... די ערנםסע סעג זענען לאנג שוין אװעק... - עך - װערס ש1ין שם׳ר װידער נעדװעז און אוםגע• דולדיק - רעדם נישם, רעדם נישס. די ארעםע שםיבלעך, די אלםע סאםעם, די קראנקע מאםןס, די דארע-סקארינקע-עסערם, דער ײננסטער דור פון ■ דײטשער ליריק םטעפאז צ װ ײ ג *) בײםונגען באװיליקס בו געבן םאר דעם אימשםערבלעכן, א נאכ• װארס צװישן שרײענדיקע ידיע1ת, א ה1יםן-װערםער 6אר דעם, בײ װעםען דאס װארס האם דערגרײכם ביז בו א װעלם און װעלכער האס דערה1יבן די לירישע קינסס בו א שלםות, בי װעלכער די קונםס אין אונזערע בייםן דערגרייכס ק1ים. בײ אס דער גלײכגילסיקײם לגבי איינעם סון די בארים• טע רעפרעזענסאנסן, װעלכער האס ש1ין םון לאנג םיס זײן םערז אריבערנעשםיגן די שפראכן-גרענעבן, קאן ם$ן ערשס בא• גרײ6ן די ם1ראדיקע גלײכגילסיקיים, םים װעלכע מען באבים זיך איבם בו די ױנגע דיכסער־אנ6אנגער, בו יענע געבײלםע, װאם שרײבן נאך הײנס לידער םים דער שײנער ליבע בום הא6ענונגסלאזן. קײנםאל נישם — איך האב דאס דאזיקע קאםע■ נארישע װארם גום באקלערס, אײדער כ׳האב עם א1יםגעשרלבן - נאך קײנםאל האם די לירישע ױגנם אין דײםשלאנד נישס גע6ונען מער גלײכגילםיקײם און שם1יסנדיקע אינדי6ערענץ, װי איבם. זי האס נישם קײן אונסערשסיבוגנ דורך פריזן, מי די יונגע דראםאםיקער. זי לײדם וחק1ת און זי האם נישם —דאם איז אםוױכסיקםםן — קײן פובליקים בוריק םיס םיפביק יאר האבן געקאנס לירישע ביכער זואס זענען נישם געװען דיבעםסע) שעםעל, באדענשסעדםס, םירזא שא6י, באוםבאך, דערלעבן אן א באל א1י6לאנעס< םיס א דרײסיק יאר ביריק האבן נעקאנס קײן שום געשעעניש האס נישם געקאנס אז1י ב1לט דער• װײזן דעם פאקס, װאם איז ש1ין םון לאנג נ שם בום אפװענדן, אז די לירישע שאפוגנען אין הײנםיקן דײסשלאנד האבן א קלײ־ נעם אײנפלוס, - װי דאס רעאנירן 6ון דער געזעלשאםם אין די לעבםע װאכן נאך רײנער םאריא רילקעס ם1ים. םארא חיבפה• דיקע גלײכגילסיקײס! װי שנעל םען האס אים 6ארנעסן, װאם 6ארא קלאגעדיק שסיל־שװײגן 6ון די יעניקע, װאס זענען 6אר• 6לי5םעס בו רעדן! ם׳האם נישס אראסגעלאזס די 6אן**), ם׳האם נישס געזען דעם םר1יער, װאם זאל ארוםנעםען דאם גאנבע 6אלק, א סר1יער נאך אײנעם, װאם האס באלעבם םים זײנע בילדער ד• דײסשע שפראך, און װעמענס אנדענקען װעם זיכער, א דאנק דער רײנקײם און ל1יםערקיים 6ון זײן שא6ן, איבער לעבן 6יל-6יל סון דער איבםיקער דיכסער־גענעראביע• א זעכביק- שורהדיקן קבר סון עםעבן בענ1י6נעשםעלס-דאם האבן נאך סיל *) פין * הקדמה עי *ן *נם$יעגיע סון ייננסטע דײםשע ייריקער, װעס איז ערשט דערשינען. די אנסןלןגיע נעמם *ריון לידער 6ין *װןנציק ייגבע דײ- טשע דיכםער# םון װעלכע * גרויםער סײל איז אינגאנבן אימכאקאנס. נ.ב. **) *ום ב?דכן מין סרו־ער װערס די גןביןגןלע םןי אויף די רעגירונגס. געבײדעס ארןאגעלןזס נידעדיקער, װי געװײנלעך. אין די טרויער״אקאדעמיעס נןך רילקעס םוים הןבן זיך נישם כןסיךליקס קײן םןרשסײער סון דער רעגירוננ און סון דער ן6יביעלער דײםשער מאכט. נ. בי