Literarishe bleter · 1927-04-08 · 14 (8.4.1927) · p. Seite 266

14'זא ליטערארישע בלעטער 266 ה$ג אין נעםינען $ םיסל זיך צו בעשםרײען. איבער פײן בעם העננס ן קןלענדאר. 6אלס םיר איין בי לײענןן די װיבן. א1יסן שסול לעבן םיץ בעט שטײם א ליכם. ןבער דער שײן איז בו שװאן/ איך זןל דערזען די דרןבנע װערסערלעך א1יף דער ןנדערער זײט. לײען איך די גר1יסע ביםערן א1יף דער ערשסער זײס. אײן בלעםל: 1927• א שײנער װיץ—סרןכם איך. א בװײם בלעםל: 1927 — גןר א 6ײנער װיץ• א דריס בלעסל: 1927*— אן אייםגעבײכנסער װיץ. און לאכנדיק חןב איך זיך גארולקס, זיך איבערגעדרײס א1יף דער ןנדערער זײם און- ,ל1יםער ב־ינער. ןן א ברעקל 6לײש. אן א איבעלע ה1ים א1יף זיך״. איר זעם װי איך קוק א1יםז אס דן• איז דער ם1ף 6ון ן ײדישן שרײבער.' איך ה1־ב א1 ף דעם קאפ גו זען ווער עם רעדס. ,איר, אײדישער שרײבערז׳ — 6דןג איך — ,כ׳הןב, דןכס זיך, קײנםאל נישם געהערס׳. ,װיז—זןןגם ער-קײגםאל נישס געהערם 6ון שײקעװיסשןז׳ — $... דאם זעגס איר... — אםאל א ם6ורםם געװען. א םך געלם 6*רדינם. גביד א1יך. מײנע ביכלעך האם םען נעכאוס 6ון אוגסער די הענס. און הײנם... עך... איך האב געקוקס א1יף זײן סקעלעסישער נידערגעשלאננ■ קײט. איך האב געהאם אייף אים שםארק רחםנות, און תאב אים נעװאלס ברענגען םים אײן םאל א נר1יםע נחסה, און םאקי אנ׳אמת׳ע נחםו/ איך האב אבער סריער געמאלם א1יםנובן די געלעננהײס און געװ1יר װערן װעגן ע<עם װאם מיך םא• סערם שוין 6ון לאנג. — דערלויבס םיר, נעערטער שרי6סשםעלער, אײך בו שסעלן א קלײנע 6ראנע: װי איז דאס געקופען װאס איר האס רענםםםאל 6ארל1ירן דעם ■ראבעסז — איך װעל אײך װענן דעם גארנישם זאגן. איך קאן אײך נאך צו װינביק, ױננערםאן, איך זאל אײך אנ6ארסר1יען אײנע םון די גרעסטע ■אסירונגען אין םײן לעבן און איינע םין די װיכםיקםםע געשעענישן אין דער ײדישער ליםעראםור. — א1יב איר קענס םיר נישט איבערגעבן קיק ■רסים, סא זאגם םיר װענן דעם כאסש עפעם בדרך בלל. — בכלל קען איך אײך זאגן, אז םײנע קעגנער זענען געװען לא ױצלזזם, סארקגײםשםע ברוים, באנק׳קװעטשערם, װאם סראנן זיך ארום גאנצע יארן מים איין שירה. דרײען װ, שלײםן זי, םײםםערעװען אין םײנען באםת, או זײ כא■[ נאם 6אר דער ■אלע• איך בין געװען דער אײנציקער, װאס האב געגעבן נײססיקע שוײו צו דער זעם... אבער װאם איז סון דעם אלעם נעװארן? םארװארםן, 6ארשם1יםן. — די האםנונג טאר פען קײנםאל נישס 6ארלירן — •רוװ איך ארײנװארסן. — אװדאי. אבער ם׳װעס נאך לאנג געד1יערן• ם1ף גל ס1ף װעם םען זיך ארוםקוקן װער ס׳איז געװען גערעכס. דער אםת װעם אר1י6שװימען װי ב1יםאייל א1י6ן װאםער. אבער דערװײל... איך האב ש1ין לןנגער נישם געקענם. די ישועה 6אר דעם באעװלהםן האם םיך געשםיקם אין האלז. איך האב עס נעםוזם או1יסזאנן. האב איך א כא■ געםון סאד א שטיקל קנאכן, װאס אױ אים איבערגעבליבן סון א האנם. — ■אניע שם׳ר, — ואג איך — די צײם איז ש ו י ן נעקוםען. םראצעם, דער העכסם-אינסערעסאנםער ■ראצעם:—,שם׳רס םשוס׳. איז םיר א גר1יםער חידוש• שם׳רן באשולדיקן-פארװאםז היתכןז — נאר װי האס נעסלעגם זאנן םײן באבע: םען זאל אאגעהיםן װערן 6< דרײ זאק: 6אר װאםער, 6אר סײער און םאר א בלבול. נאר שסארק צום הארצן נעם איך זיך נישם. ם־איז דאך עםעם צװישן יידן. קײן אומשולדיקן װעלן מיר נישם לאזן םאלן. יש דין בישראל• איך בין זיכער, ער װעס אדדיס דײן. — װאס וזײסער איז נעװען, נעדענק איך ש1ין נישט• — עם איז דאך א חל1ם—ע#עס רעדער האבן םיר גענוםען ל1יםן 6אר די אייגן. בלאע, רויסע, װײסע, געלע. און א1יף די רעדער האבן זיך םענםשן םיסגעדרײס און $*עס א1יסגעשריגן. און אלע זײערע א1יסרוםן האבן זיך צונ1י6נעגאסן אין אײן אײנציקן^ װעלכער איז מיר געבליבן אין זכרין: — ,6 א ר ש ■ י לט '. דאס האב איך ש1ין גישס געקענס אריבערסראנן. איך האב געסאכס נעװאלםן, געקלאםם םים די הענס אין װאנס. און — כ׳האנ םיך אויסגעכאפס. נו, נאם צו דאנקען, װאם בל1יז א חל1ם. כ׳האב אבער ש1ין לאנג געװוסס, אז מען םאר נישם האלסן די האנם א1י6ן האוץ בשעת םען שלא6ם... איך האב אויםגעשםיגן דרײ םאל און געזאנט דעם *סוק: גאם איז א האר, דער חל1ם איז א נאר... — לײרער האם זיך עם אר1יםגעװיזן םאר אן אםת. לאננ אױ עס םיר געװען אוםבאגרײםלעך. ם׳סײסשז איז דאם ש1ין אםאל געהערסגעװארן אין דער װעלט, אז אײנער זאל םארלירן א םלחפד., װען אלע 6ר1יען אין ש1נאם לאגער ז<נען א1יף זײן צד? װי איז דאם םעגלעך גע• װען, אז שם׳ר זאל םארשאילן, װען די לעזערין איז געװען זײנעז- יארן זענען אװעק. ליג איך אז1י אײנמאל בײנאכס ארוםנענוםען םיס א נאנצן ■אק צײסונגע;. רי סאליםיק און לאקאל׳כראניק האב איך שוין דורכגעזען בײםאג. איצם לײען איך די ,ליסעראסור׳ אונסערן שסריך. שרעקלעכן געשיכסעס. ש1ידערלעכע םעשיות. מען אינםרינירס, םען פארסירם און םען ליבס, םען ליבם, פען הערס גארנישס א1יף צו ליבן. םען ליבס זיך םיס ײדן, םען ליבם זיך פים ג1ים. טען ליבט זיך םים ציװיל״לײם, םען ליבס זיך םיס •ארוםשניקעם. און םען זיסצם און םען קרעכצם, און םען װײנס און *ען חלשם און םןן סםס זיך• נאר סםען זיך קען םען נישם באלד. א שאד אום• צוברענגען א םענסש אזוי שנעל• פארס םען 8ריער קײן א1ים• לאנד, נאכדעם קוםם םען צוריק. שסעםער סארם םען נאך אםאל, בדי אז װען םען װעס װידער קוםען צוריק, זאל מען נישט םרעסן דעם אדרעס צו זיך אין שסוב. םילא 6אר6אלן, װאס זאל םען סוןז םען איז ש1ין געאארן אז1י 6יל, װעט מען ש1ין 6ארן נאך אביסל. נעםס םען א דראזשקע און םען לאזם ױך סירן א בער די גאסן. ם1ף כל ם1ף גע6ינס םען דעם נופער סון ס1יער. (6ארס א װארשעװערין) איז אבער א נײ אוםגליק. ק1ים םים צר1ת געםרא6ן, ערשס זי קומם ארײן, קען די אײגענע םאםע זי נישס דערקענען. שםײען זײ אז1י אײנע געגן די צװײסע, װי צװײ הענער להבדיל און קוקן און קוקן. םא װי לאגג איז דער שיער אז1י צו קוקןז איז זיך םישב א שװעםםער: דו שסיי לעבן דער םאםען און איך װעל םיר דערװײל שרײבן א בריװל צו דײן םאן. איז אבער די ערשסע א1יך גישס ק״ן לעםעשקע, זאנס זי: צו מאס ס1יג םיר בריװלעך, אז איך קען םים דײן םאן אינגאנצן חתונה האבן. — הכלל עס סוס זיך םעשים. איך בין געויארן אז1י אויםגערעגס, אז איך האב נישם געקענם אײנשלאסן.