Literarishe bleter · 1926-08-03 · 122 (3.8.1926) · p. Seite 588

122 זא ליטערארישע בל טער 88צ םאלי פיקןן, פירט א1יף 6 6ײנע אײרןפעישע ןן#ערעםע (די ערשסע א1י66ירינג שון ,פאיןןדערא׳ אין ברןןדערזןןנם אינער• זעצונג). ד*ן װאנדערט ער איבער שארשידענע שםעט פון י1ילן און גאליציע. באזעבט זיך אין וױלנע, װו ער שירט א בײט די ןןשערעסע, גײס איבער בו א. םארעװםקין אין דער דראסע, בוריק אין אשערעםע, ש*פם ןן שאר בינע־קרעאביעם אין דער צײט 6ין ז. םורקןןװם רעזשי אין װילנע, װאנדערט װידןר, קיםט ק־ין װארשע, װו ם־דערקענם אין אים דעם גר1יסן ארטישם אין דעם שונד־רעםערסוןןר. שבילם םיט *דלערן בעת זײנע גאסטשםילן אין װארשע, און אלע םןןל זעס םען 6ןר זיך, אין יערן זײן ריר און אץ יעדער בןװעגינג, — דעם נר1יםן קוטנער. הײנם אין .םןדערנע דאםען׳, םןרגן אין ,הינקעםאן׳ — 6אר קוטנערן איז אלץ אײנם. ער איז איםעסום ע ר. שטענ• דיק — דער נרויסער ןןרטיסס. זיין הײם איז שסענדיק א האטעל-ציםער, זײן געביט אין טעמטער״שפיל — דער טאלאנס. װי6יל םןול װעס נ$ך דער גר1יםער ארטיסט *רינערגײן 6ין דער דראםע אין ןפערעטע, םין אפערעטע אין קאבארעט א. א. װ.—איז שװער פארא1יסצוזען. ץבער װי נוט װןלט עם געװען, װען ער ז$ל אײן םאל 6אר אלעםאל פארבלײבן אין אן ערנםט, געזונס*8װעקנעשטעלס ײדיש טע^טער! י• ב• ט• אדרעס: 27 סת82ז>^1 .#3י823ז3^ ,2023ז8 .26) םאר נןלס : 9858 .ס .א .9 1863 (ראםאן) — 4.50 ארים די חורכוח (נאװעלן) - 4.50 אלייןזראםאן) - 4.50 אויף ז־יטלקן װןנן (נאװעלן 4.50 *יליסםרירס חײם האנפט די אויםארלן - א לןרע־ין אלן די יידיסע שולן — חאש דעם םא־ טןרלאל צןנוישגעקללכן בי אלר אדפןם אין די שילן. דער םא- טעדיאל שון ביך איז צונעפאםט צום פראנראם שארן עדשםן שולייאר, װאם איז באארבעם דורך א םפעצלןלער קאםיםין בים פןדאנאנלשן ראט פון דער צ. י. ש א. -אלע בילדער פון בוך —םפעציעל געצײכנט- ניין נעשריבןנן און נןדריקםע אותױח 80 נררםע זײטן, םיט שיל צייבנהגןן. — פרײז 2 גילדן — שאר שולן — ראבאט אדרעס: 36 סח82ש,1 ,3״ו823ז3^ ,ת1>1סם10 .8 שאר נעלם; פ. ק• א 9858 װיכטיק פאר די ײדישע שרלןן א לןרנבוך שארן ערשטן שול-לאר שון די אקשיארן ןןםקץר, ױנגער שלי6ערשטײן, קײזעראװיטש, פרוי אינשש־ין א א , זי האז געזפילט 8 רעפערסואר שון .כינקע-פינקע׳ ןנה יבנדיק, ביי ,אוריאל אקאסטא׳. קוטנער װערט דאדם אנגאזש־רם אין םיס דער טרופע לעבם ער איבער דל אלע צר1ת, װעלכע עס האבן איבערגעלעבס די ןרימע ײדישע װאנדער־טרופעס אין יעגער ציים. נאך א קורצערע צײם, נישם נעקוקט א1יף זײן קלײנער 6יגור, האם ער זיך ק1נה׳שס געװען אלס נוטער אקשיוןר און װען א• קאםינסקי נעםם אונסער זײן נר1יסן סורנע איבער. רוסלאנד־אנגאזשירם ער קוטנערן, װען ער האם אנער אנגעקוקס דאס קלײן מענסשעלע, האם זיך קאםינםקי א־1יסגעדרײס 6ון איס, און קוטנער איז װידער נעבליבן בײם װאנדערן. גאך די אלערלײ װאנדערונגען קריגט ער זיך ארײן אין דער גר1יסער סרופע פון סאבסײ*צוקער־גוזיק, ש1ין אלם אנגע• זעענער אקטיא־, און װאנרערט םיט איר איבער דל באלטישע געגענטן. ש1ין אין ײגע, ארום 1907, װערט ער אנערקענס אלם ערשםקלאסיקער אקסיאר, װאס איז דןס פענדל פון דער סרופע. זײ פארן שפעסער קײן אדעס, װו קוטנער איבעראשט די גאנ• צע פרעסע םים זײן ,סײװל׳ אין גארדלנם .גאט םענסש און םײװל׳. אין אדעם האם דאן גןנשפילס פרץ הירשבײנס םרופע, װאס האם נעהאש א קאלאסאלן דער6אלג ביי דער ײדישער אינםעליגענץ. און דא געשעט: הלרשביץ קומס אויף א 6ארשטע• לונג אין דעס ,שונד׳יטעאסער און ד ע ר ז ע ס קוטנערן. ער לאדם איס אײן צו זיך א1יף א שםועס• נעסס קוסנער צו םארגנס זײנע פעקלעך און אנשטאס צו גײן צו זיך אין טעאטער אייף פראבע, נײט ער צו הירשבײנען און—פארבלײבט ש1ין ביי אלס אץ טרושע. דער אלסער באלאנאנשםשיק דיאט אװעקגעװארפן זײן גוטע גאזשע און נענאגנען אויף נ1ים, כדי — צו שפילן גום טעאטער. און קוטנער, דאם קינד פון דער נאס, לעבט זיך גיך צונויף פים די ,ליםערארישע אקסיארן׳, באפרײנדעט זיך נענ■ טער םיס בן׳עםי, לאזאר פריד, נעםי און װען עם צע6אלם זיך די הירשביין-טרופע אין דװינסק, װײנס ער—דער םרוקענער, א1יסגערעכנסער קוטנער—װײנס םיט ביםעדע סרערן, װאס ער םוז צוריקגײן צו דער םרופע פון א קרוזע• אבער דאן האס עם םיס איס םיטגעטון בן־עסי, װײל בײדע האבן זיך דאן געמוזט באםרײען 6ונס ,פריזיװ׳ און די ,שונד׳-םרופעם האבן גוט געצאלם• 6ון הירשבײנס קונסס־םעאטער — צוריק צוס ,ד1יטשן' טעאטער: נאכן בא6רײען זיך פון סיליטער שפילס ער א יאר צײם בײם אלסן 6ישזאן, װו ער איז נעװען דאם א1יבערשסע פונם שםײסל. אבער צוליב פיזשאנס א געשמאקלאזן װיץ, װאר6ש ער אװעק די גאלדענע בערג אין װיל זיך נעםען א1יסנילדן זיין פענאםענאלע שטום, אױף װעלכער ם׳האבן םבינים געלײנם נר1יםע הא6נוננען. ער קוםם צוריק קײן לאדזש, םון װאנען ער װיל פארן קײן בןירללן, אבער דא ברעכם א1יס די מלחםה און םאכס צו נישס זײנע פלענער. דאן הײבט ער אן צו שפילן ביי ױליוס אדלערן איז לאדז. ער האלט זיך נישם לאנג, און דא גײען די ספעציפיש• קוסנערישע אומװאנדלונגען: א ײדישער םיניאטור• ם עאסער• א שאנםאן אין לאדז, א דײטשישער שאנסאן אין קאליש. אוםע• סום האט ער דעם קאלאסאלן דער6אלג. ער קוםט שפעטער צוריק צו אדלערן, און נאך אדלערס אװעקסארן קיץ אםעריקע— נעסם ער איבער די לייםונג 8ון לאדזער יידישן סעאטער. £ירם ער דארס א םיניאטור־םעאטער, א דראםע, שפילט םיס /