Literarishe bleter · 1926-08-03 · 122 (3.8.1926) · p. Seite 584

122 .ז^ 384 / ליטעףארישע בלעטער א י י ד פון בוך ״מיין מוטערס שטאט״ באנדרזןװםקי אײנציק װןרס: •ארעןי. _ װןם זןגםסו? - האס זיך אינער םיר אײגגענייגן די מאמע_װןזס הןססי געזאגסז ב׳ה$ב *נרים געםון—*ז גןרניסטי ני םןרגנם נןך ה*לגן סאנ א־ז זאנסאנ געקוםען א1יף דער יעקניע. כ$סש זײן *ןןםער איז נעװעק א שנײרער, נישם קײן םסןליער, הןט זיך םיך געדוכס, זןז פײן לערער שפעקם פים םםאלערישן ליים םים ליים סםאלעריש־ײדישן, דזןס הײםס נןך שםןרקערן און איםערםרעגליכן. זןןנסןנ הןס געהאם ציג1י6געװ*קםענע נרעםען אינער די נל1יע א1יגן אין ר1יםע רײפליך• כ׳הןוב כאםערקס, אז בשעת ער רעדם, םאכס זיך אים עפים אין פ1יל, ע#יכנ נים זיך אים דארם אין קלעסם זיך• א זי ער אזםערסרעגלעכע זאך. ער איז געװעזן זײער ארים נעקלײדס—אלץ סארעלםערם, אייסגעריבן און פארלאסעם. נ׳בין געװעזן ערשסיינס, אז *זיי סיר םארדן אין זומרעצס^װאס ס׳באגײס עפיס א 6אלק׳ קןן דעם םאלק אפילי קײן ארנםלעכע קלײדונג נישס פארזיכעח• — םראנםם זיכער א װעםםל אונסערן פאלסןן-האב איך באפערקט, װעלנדיק א1יף אזא א1יסן זאנסאנן אייפםערקזאם פאכן א1יף דער אריםער באשעפסיקונג פין זײן סאסער דעם װעסטלמאנער. — פארשםײם זיך אז כ׳סראג-האם זאנסאנ געענםפערם- םיאיז פיל װארימער אין א װעססל-ער האס נעקנעסלס די ני־א׳ נאםענע בלוזע אין נעװיזן אנ׳אלםן װאםענעם ,שפענצער׳ _ ׳און דו? _ איך סראג נישם—האב איך םים 6אראכסוננ געענס• פערט, באשסיםנדיק גלײכנײסיק, אז אזא ײד להנעיס תעל איך גארנלשם פארשסײן. איך האב זיך דעם נוזאנ דערדיאלסן *1־ף דער לעקניע און א1יף א םך אנדערע, דורך עסלעכע לאנגע װאכן. ער האס םיך נעלערנס פאסעםאסיק. ער האס םיר א1יס• געסײסשם, א1יף װאם ער האם נאר נעקאנס: א1יף עסל, פלויםען, ניס. די אדערן זענען אים אריים א1יף די שלײפן, און די ר1יסע װיעם האבן אים אז1י שנעל געציסערס, אז זײ האבן אים זיכער געפוזס פאכן אװינס פאר די א1ינן.-6ארשםײםט שיין אינסז - האם ער זיך נעפרעגם, א1יסציענד־ק נו םיר די ניסערדיק געפרוירענע הענם.כ׳6אדשםײ נישם-האב איך ה1יך געעגםפערס. מים דער צײם האס פיך ש1ין זאנםאג א ביםל דשלקאנס און האם שסופנװײז זיך אנגעהויבן ,דערװיסן׳, אז כ׳מאך אנ׳• אנשסעל. ער האס עס דערקאנס פון םײן בליק. דאםאלס האנ איך זיך אייסגעקליבן עסלעכע פונקסן, נו) קוקן א1יף זײ כדי דפצוװעגדן 6ון אים די א1ינן. , די פונקסן זענען געװעזן: דאס בילד 6ון ױלױש קאסאקן, א ביגסל בלעסער 6ון א בלופען־סאפ אייבער דער קאנאפע, דאם םעסאלענע רעדל נײם פארםעפיאן.סום, און א שװארץ פינסל, װאס כ־האב 6ון גענ1ירנ• שאסם אן א1יף דער לינקער האנם. אויםאריזירטע איבערזענונג פין ש• ל■ שנײדערמאו (ס1ף קומס.) ױלױש קאדען ײדן זענען שוין גענאנגען םיס אונז נוזאםען אק פאלקם שול ארײן נאר זײ זענען םײלםאל גענליבן אויף דער לעקניע פון רעליגיע, דערבײ זענען זײ געװעזן ש־־ין אגגעטץ, לםשל אינזער דייכעם. דייכעס האם מיסגעבראכס פיס זיך גיםע קיכלעך פים_ זיםע, אסשר יידישע, גאר אויםגעצײכנםע פאװידלע. א1יף פעריןן איז ער געםארן — ער האס שסעגדיק געזאגט אז;ר סארם ,אלײן׳—ראיז געפארן צום ים. א־ז כאסש זײ זענען געװען ײדן_האבן זײ װי קײן ײדן נישם אויסגעזען. די אםתע ײדן האב איך ערשם דערקאנם אין גיפנאזױם. זײ זענען געװעזן א־ן אונזער קלאם אזש נװעיף א1יף דריי אין סערציק עילער. אין דער צװײםער קלאם ב װיפיל םאלכהאב זיך דערםאנס אז זײ זענען אײנ6אך ײדן—האב איך זײ נישס געליסן. מײן עלםערער ברודער האס זיך נישם אײנםאל גע6רענם, פארװאס? כהאכ א ס קורץ נעענססערס, אז דערפאר—װייל אזוי,—אבער פארװאנ׳ - דערפאר, װאס ס׳געפלם םיר אז1י, םאקי דאםאלס זענען מיינע ענינים אין םאםעםאםיק און לאסיין שםארק קאלע געװארן• םיין םאםע איז געפארן װוײל םיר האבן דאפאלסם געהאט א קאםש) צוזאםעז מים םיר, צום דירעקםאר פון גיםנאזױם, װעלכער האם אלץ געװיםם, אלעםען געקאנס װײל ראיז שטענדיק געגאנגען איב;ר די גאנצער געבײדע אין שסילע נילץ-לאסשן. דער דירעקשאר האם מ־ך *נגענוםען פאר דער נאסבע, בכלל זײער סרײנדלעך גערעדם און אננןװיזן דער םאסען א1יף עםלענע קארעפעסיסערס 6ון םײן עלםערן ברודערס קלאס, אין אין דער צאל 6ון פון די עםלעכע איז א1יך געװעזן עפים א גע• װיםער זאנסאנ. םיס אײן ,נ׳, זײער א פ־״ןקער — נאר א ײד. די מאםע, םאכנדיק א רחםנותדיקן באװענ פיםן ם1יל, האס ק1דם כל נע• װאלם װיסן, װעלכער פון די ײנגלעך איז דער אריםססער. װעלכער איז, װי זי האס זיך א1יסגעדריקט, ,אין דעם שװער־ ססן םאסעריעלן םצב׳ —א1יב ם־גײם דער םאדאם װענן דעם — האס דער דירעקםאר דעקלערם, _איז דער אריםססער שילער בלי ס6ק זאנסאנ. זאנםאג איז נעװעזן דעם אלסן װעססלםאכערס א זון, ״ארשסײם זיך א1יך א ײד, נאר כםעס ש1ין אינגאנצן א בלינדער. — זיי האנן דארם װארשײנליך אפילו נישם װו צי װ1ינען, אין סאקי דער זון האלט כמעם אינגאננן א1יף די על• סערן זײנע פון די לעקניעס. - נו אויב אז1י הער דירעקםאר,- האם םײן םאםע נעזאגם—זאל ש1ין דאכם זין זײן דער זאנסאנ. כ׳געדענק אייסנעצײכנס, 1?י אז1י זי איז דעם םאג געװעזן אנ• געסין. זי איז געגאנגען א זאפד״קאלירםן קלײד םים א זײדע• נעם פראנם א ״יאלעםענעם. די װאאלקע פארלײגם אויפן שםערן. און אין דער האנם האס זי געהאלםן א בונם אלפן־פיאלקעם. — כ׳האב גארנישם געזאגס, נאר װען םיר זענען אײנגע־ זעסן אין דער קאםש אריין, האב איך סאלן געלאזם אן *) י. קאדען-באנדרןײסקי. איז אלדנער מון די ןננעזעענספע נז^דערנע ^ר־ליעוע סר#ז#יקער. יעד•