Literarishe bleter · 1926-05-14 · 106 (14.5.1926) · p. Seite 322

06! זא ליטעראריעע בלעטער 322 דער ליטעראטור זיכזר נישס םרע6ן: א רום, אפילי אין דןןרף, װעט אײך נישט זןןגן, למשל: ע ל ע ן סןלסטןי, א ע ם פוש• קין א. א• פ י ר, הײסס עס, נעםען א1יף אונזערע שריפסשסעלער נישט בל1יז אין זײער פלל, נןר א1יך אץ ז״ערע פרסים. עי איז עם א אילוססראביע 6ין 8 באזונדערם װןרעסער, באזונדערס רירפדיקער באעלוננ? ןבער 8 אילוססראגיע 6ון ן בןזונדער באגלוגג פגד א ו נ ז ע ר לעזער גו א י נ: ע ר ליטעראטור איז עס נעװיס! — צום ױבל פון דער ײדיש־װעלטלעכער שול כ׳ארבעט איגם איבער 8 גרעסער װערק: גען יןר ײדיש• װעלסלטלעכע שול׳. דןןס װערק זאל זײן 8 היסםןרישער איבער־ בליק איבער דער אנסשטײונג און אנסװיקלוננ פון דער םן• דערנער ײדישער שול, װי אייך 8 גענויער אנאליז 8ון איר איגטיקן אייםערלעכן אין אינערלעכן פגב. כ׳װענד זיך גו אלע ײדיש-װעלסלעכע שול-ןרנאניזא^יעס, װי א1יך די אײנגיקע שול־טוער םיט דער בקשה גו שטעלן אין םײן רשות אלע פאטעריאלן (באריכסן, גײםשריפטן א.א.װ.), װעלכע קענען םיר פיסהעלפן אין דער דערםאנטער ארבעט. די גוגעשיקסע םאטעריאלן װעלן, א1יב ס׳װעט זײן נ1י• טיק, אומגעקערס װערן גוריק מים א דאנק• באזונדערם װענד איך אין אםעריקע גום ח׳ כאנין (,ארבעסעררינג׳ אין ,של1ם<עלינס'-שולן) גושיקן די שול״ביו• לעטינען פון ,ארב. רינג׳ (אין 8 ק$מפלעט פון ,םרײנד׳), גום ח׳ יעקב לעװין (װעגן די נײע ,פרײהײם׳-שילן); א י ן ארגענעינע: גום ח׳ פ. קאץ. א י ן ר ו ם ע נ י ע ן: גום ח׳ געלעשינסקי (,םארגנר1יס') און גו דער קולםור־םעדעראגיע: א י ן ק א נ א ד ע, א י ן ל ע ם ל א נ ד: גום ח׳ רןןדאק (באריצם גוכם 5 יאריקן יובילײ םון דער לעטלענדישער שול־ארגאני• זאגיע. אץ רוסלןנר: גו דד ח. ח. יאכינםאן, י. מארגאלין, א• מ. ססראשץ, י. ד. קאנטאר, שםע1ן דאבין, םיכאל לעװיסאן, מײן אדרעס: .17 .זזפזפח^ח,^ ,24 .זא מ11זס8 ,חמ)(!?! .1 פון רעדאקציע דורך דעם םלוצהשן יידישן טעאטער פון וױיסרוכלאנד (אנפירער אין רעזשיםער ם. ראפאלםקי) איז לעגטנם אוים־ נע6ירם גןאארן פרגם ,אין פאליש אויף דער קײם׳ לויט די דעקאראגיעם 6ונם קינםטלער י. ב. ר י ב א ק . םיר האבן באקוםען גוגעשיקט א רײ בילדער 6ון רער אינטערעסאנטע או־66יחננ. אין קוטענדלקן נוטער ױעלן זיי זיץ נעדרוקם. — — איונל—א נישט־6ארע8נטלע5ע אינטןרעסאנטע דער־ גײלוננ פון באריםטן עננלישן ריצסןר אםקאר אואײלד (ײריש: שרה רייזזןן װעט זײן נעדרוקט אין קוםענדלקן נוםער.— — װאם זאנן ײדישע שרײבןר װענן זיך און װןןנן די װיצטיקסטזן ליטזןראשור־6ראנן—אץ גװײטן נוםזןר — א שמועם םיט םלך ראװיטש. — אלע װעוה פון שלום עליכם אין 28 בענדןר ' דארפן זיך געפיבען אין יעק ײדישן הוח צענדליקער יארן — א1יסער דעם ,זײק׳ — ה$ם זײנע יןרן, לכל הפחית ן נרייסן זזייל 6ון זײנע יןרן, א1יסגעלעבס אויף א״ן $רט, אין א י י ן שטןס?) קענען אז1י װײניק פרעטעגדירן א1יף אײנגעזעסנקײם, װןן ס׳איז אזוי װײניק פיעםעט פאראן גו באשטיסטע שטעט? ן א שטיקל א1יםנאש אין דעם פרס איז אן אײנאײנגיקע שט$ט, די שטאס, װןס פארמןגם בײ אוני אםילו איגט— װעגן אמןל איז ד$ך $פגערעדס! — א געװיםן פיעסעס, דןם איז ווילנע. און הןס סאקע ש. ניגער א לאנגע גײס געשריבן— ער טוס עם נ$ך אםןל איגט אויך, װי, למשל, אין דעם לעגטן ,דאם נײע לעב,' זשיטל$װסקי-ניגערס — אונסער דעם פסײדאנים ,א. װילנער׳. ד$ס זעלביקע איז א1יך מיט דעם פסײדןגים: י. װילנער £ון א געװיםן פארםײזשן סוער *): װילנע איז דא בײיז א גוםאל. פיט דעם זעלביקן דערםןלנ װ$לס י. הילנער, לכשל, געקענם הייסן: י• ביאליסס$קער א. א. װ.> םון די ססײדאנימען ל1יס געגנטן—זײ זענען אויך זייער װײניק ביי אונז — זאלן דערםןןנס װערן: א, ליםװאק, ש. ליםװין, א. װאלינער. זײער 86רשפרײט זענען דערםאר בײ אונז — באזונדערם 6אר די לעצטע צענדליקער י$רן—די אזוי־געריםענע ,װײבערשע פס־־דאניםען׳ (פסײדןניםען ל1ים נעםען 6ון פרויען). אזעלצע ,װײבערשע פםײדאניפען׳ זענען, למשל: בער• טןלדי, זשאץ•) אנין, כאשין, אנױטץ, גביין א• א• ײ• אזעלכע נעסען וענען, װי געזאגט, 8 נןןכמאכינג 6ץ דעם םארשפרײטן אײראסעלשן םנהנ, זײ זענען ןובער א1יך גלײצגײטיק 8ן איבער• חזרוננ 8ון אינזער אײנענעם אםןליקן פנהג 6ון דער חםידות• גײט (ר׳ ליב שרהס א. א.) און פון לעבנס־שםײגער אין אונזער ליבן שטעסל אפ־לו בײ הײנסיקן טאג, װו די םענער זענען א6ס באקאנס ל1יט די נעמען םון זײערע װײבער (בערל חאנסשעס, םנחם םענדל שרה־שײנדלם) א• א. װ. אין צום סוף 8 פאר װערםער װעגן דעם, װי 8ז1י אונ• זערע פסײדאנימען און ליטערארישע נעמען בכלל װערן א1ים• גענוטען םון אונזער לעזער-ע1לם• 8 קורצע באםערקונג, 8לז$, ש1 ן נישס װעגן ,כתיב׳, נ$ר װעגן ,קרי׳ 6ון די פסײדאניםען און ליםערארישן געםען בײ אונז• א סך 6ון די סםײד$ניםען —באזונדןרם די העברעלשע- װערן 6יץ 8 גר1יםן שײל לעזער, $ן א שלעכסער כונה הלילה, וןרגרליזס. די סםײד$נ־םען, באזונדערה די נישם־81קאנסע, די נײע, כאפן 6$ם א סך אן ערגערן פסק װי די אויסלענדישע װערסער (װעגן דער פארנרײזונג 6ון די א1יסלענדישע װערסער אין מ1יל 6ון םראװינגיעלן לןזער האס םען ש1ין געשריבןי• 8 םאסן• לעזער, װעלצער קען נישט קיין העברעלש, גיט זיך $פס שװער 8ן עצה מיט 8 העברעלשן פסײדןנים. $גןר אן אנדער ס8קם איז שוין געװיס אן אײגנארטיקייט—א העצסם־אינםערעםאנסע און א1יף די םרלערדיקע גײםן גוריק6ירנדיקע אײגנארםיקײס — םון אונזער ילדישן לעזער. די יעניקע ססײד$ניםען $דער אמתע בעמען פון שריםסשסעלער װעלכע באשסײען, אויסער ג א נ ג ע װערםער, א1יך 6ץ אנה1יב.איתי1ת ױ. ל. פרץ, ח. נ. ביאליק, ש. י. אימבער, י, י. זינגער א. א.) װערן סון רי לעזער א י בערגעאנדערשס אזוי, או די $נהויב־אותי1ת װערן אין זעלבססשםענדיקע װערטער םארװאנדלם: א י ע ל פרץ, צ א ע ן ביאליק, ש א י אימבער, א י א י זינגער א• א. װ. ד $ ס װעס איר ש1ין בײ אן אגדןיר לעזער פין 18 אנ• *) ם׳אױ. אגב, * ייײן^יירישיןכן ,ירכמק״ם׳ גו כאנוצן זלך םיט א שםױדאנ־ם, םלס װןיבן ןס בפנחנס זלך שוץ 6 ו ן 6 ר ל ן ר *1 אנדןר שריפסשסעלןר, דןר דעײם^נסער ש. נינער.