Literarishe bleter · 1926-04-16 · 102 (16.4.1926) · p. [Seite]

פרײז ס<י. גראשן 102י4< >/,ל?ס(!1<~י1ו£(נ1($/ב{(!1(~ר(1(!191/דל'(!ן(נר136(?נ1([13£(ב7>}((?/תסס1 פארד־יאג ב. קלעצהײ, װארשע כ.רײט?ק ס 1 אפריל 0*19 מײבע ערשטע לערער מארק שאגאל/פאריז װאניא כודאזשנאיא פענא׳,— דאס אלץ זעט גלײך אויס םין אויסן, אז עס איז א שטיקל געשעפט. אט די שילד האט זיך.מיר אױסגעװיזן, װי נישט פון דער װעלט. איד װעט מיר גישט גלויפןו איר בלויער קאליר— װי דער בלויער קאליר פון הימל: און זי אינגאנצן ציטערט סון זון און רעגענס... אגב, די שילד איז איצט שוין צעגאנגען, װי שנײ סון פאדגאנ• גענע יארן, און איך װעל זיך דןן נישט גײן שפארן.., האט איר געהערט װעגן פעגעןז װעגן מײן ערשטן לערער, װעגן דעס קינםטלער, װעגן דעם אר■ בעטזאמען, װאס װאוינט אײביק אויף גאגאל־גאסז איך לעב שוין, דאכט מיר, 38 יאר און איך האב בײ קײן קינסטלער נישט געזען אזא מין אטעליע, װו עם זאל הענגען אזוי פיל אטמאססער םון קונסט. זײן אטעליע איז איבער• פולט, אנגעהאנגען, אנגעשטאפט מיט אזוי םיל בילדער, פון דער ברוק ביז דער סטעליע. אויף דער ברוק אפילו ליגן גאנצע הויסנס פאפיר מיט לײװנט. .פרײ איז נאר די סטעליע. אויף דער סטעליע— שפינװעבס און אבסאלוטע רחבות. מענטשן נוצן נאך נישט דערװײל די סטעליעס, דערפאר טאקע זעץ איך מענטשן אויף די אנגעמאלטע םוםיטן. זאלן זײ זיצן:.. איר דארםט נישט גײן אין םעלד, גישט הינט־זרן שטאט ארויסשפרײזן, נישט אין מענטשן זיך אײנקיקן, נישט גײן אין טעאטער, אין שול—דאס אלץ הײגגט און קוקט אראם, קלןןגט זיך און קרעכצט םון די װענם — טאג• סעגלעך, יעדע שעה, שבת אץ ױםיטוב, מאג און גאכט... ערגיץ־װאו צװישן די בילדער װארםט זיך ארורך פון שול• ערקזטער קאפיטל י ה ו ד ה פ ע ן פען איז םײן עדשסער לערער. ער װוינט די גאנצע צײט אין װיטעבסק. װיטעבסק לעבם, אין פען לעבט דארס אין דעם װיטעבסק. אױב איך בין עפעס מקנא, אויב מיר טוט עפעס באנג, איז נאר דאס, װאס פען װאוינט שטענדיק אין װיטעבסק, אץ איך- אײביק, אײביק אין די פאריזן... ער פארשטײט םיך גישט, װען כײנע בריװ צו אים זײנען פול מיט סראגן .װאס מאכן מײגע פלויםן, פלױטן און פלוטף — ...איך האב דך דערװאוםט ״עגן פענען אין דעם מאמעגט, ״ען שטײענדיק אויף דער פלאט• פארם םונם לויפנדיקן אראפ־א■ בארג טראמװאי, האט פאר מײנע אויגן א טינקל געטון א שטיקל ״ײסער אויפשריפט אויףא בלויען זאן־ ״שקאלא זשיװאפיסי פענא׳ (אין ־יסיש). אך, האב איך פון דערװײטנס א טראכט געטון: א איגטעליגענטע •.•טאט, אונזער שטאט װיסעבכק. .״ך האב באשלאסן זיך נענטער אקענען מיט דער שילד. לאזט דך אוים: א גרויסע, -לויע שילד, װאס הענגט אויף :װעלבן. באמת האבן בײ אונז אין שטאט קלײנע װידט־קארטלער און עשענע נלעטלעך אויף די טירן קײן שום װערט נישט. קײנער באמערקט זײ נישט. ,בולאטשגאיא אי קאנדיטערסקאיא גורעװיטשא׳ א״אשטנאיא אי זעלאנאיא לאװקא׳, .ארשאװסקי פארטנאײ, -יאבאטשנאחנ ראזניע טאבאקי׳, .שקאלא זשיװאפיסי אי ריסא• ■ י1^׳